Innholdsfortegnelse for 06 October 2022 i Landbouweekblad

Anderkant die reënboog ’n Mens voel nogal uitgelewer aan alles waaroor ons maar min beheer het. Rentekoerse, hoë inflasie (van net mooi alles), bek-en-klouseer, beurtkrag, misdaad . . . Só gaan die lys aan. Sulke hulpeloosheid is iets waaroor jy nie te veel wil tob nie. Konsentreer eerder op die dinge waaroor jy wel beheer het. Jou circle of influence, soos Steven Covey, die gerekende skrywer van die blitsverkoper 7 Habits of Successful People, destyds daarna verwys het. Maar elke nou en dan duik daar iets op wat jou vooropgestelde idees op hul kop draai. Iets wat weer bewys dat ons sáám baie meer kan vermag as wat ons dikwels dink. Die nuwe vaardigheidskool op Struisbaai is een van hierdie seldsame verskynsels (bl. 54). ’n Skool wat uit sy pad…

Gehoorsaamheid is ’n middel tot ’n doel. Dit is geen einddoel op sigself nie, maar die weg waarlangs die kind sy eie voordeel bereik. Hierdie feit behoort die moeder aan die kind oor te bring. Slaag sy daarin, sal albei se lewe aansienlik eenvoudiger en gelukkiger wees, skryf N. STEYN. Dit is ’n sêding onder die kleinspan wat selfs volwassenes lus kry om te sê wanneer daar onaangename pligte wag: Ek wil nie! Ek sal nie! Ek gaan dit nie doen nie! Wat nog van ’n kind wat besig is om groot te word na liggaam en gees, en nie ’n geykte begrip van pligte en pligsversuim het nie? Wil hy nie ook graag dié middel gebruik om homself te red as die wêreld syns insiens te veel begin druk…

Rubriek Die indruk word in die media gewek dat dit met die landbou-ekonomie voor die wind gaan en dat die landbou nie deel in die ekonomie se kreeftegang nie. Die jongste syfers van die departement van landbou, grondhervorming en landelike ontwikkeling skets egter ’n ander prentjie in ’n ekonomiese oorsig vir 2021-’22. Dit is ook duidelik in gesprekke met boere dat die styging in insetpryse en die verhoogde insetkoste vir die komende somerseisoen (sowat 30%), asook die skerp daling in uitvoerpryse en laer uitvoerrealisasie by uitvoerbedrywe, soos sitrus, baie boere se kontantvloei knyp. Stygende rentekoerse en die verwagte verswakkende ekonomiese groei het tot gevolg dat handelsbanke risikovermydend optree en hul kredietbeoordeling baie strenger gemaak het. Boere sukkel om die nodige kontantvloei-ondersteuning te kry, selfs al is die boerdery se bate:lasteverhouding…

Ten spyte van stygende produksiekoste, logistieke probleme en die oorstromings in KwaZulu-Natal, sal die suikerrietverwerking- en bemarkingseisoen van 2022-’23 hopelik ietwat beter as dié van verlede jaar eindig. Die veroudering van verwerkingsinfrastruktuur en voortslepende impak van die onluste in hoofsaaklik KwaZulu-Natal en Gauteng verlede Julie het daartoe gelei dat ongeveer 1,86 miljoen ton suiker van 17,2 miljoen ton gelewerde suikerriet geproduseer is. Daar is beraam dat meer as 2,6 miljoen ton oesgereed suikerriet oorgedra moes word vir verwerking in die huidige seisoen. Dr. Muhammad Kadwa, bestuurder van bedryfsake by die Suid-Afrikaanse Suikerrietkwekersvereniging, sê ’n finale verhaalbare waarde (RV)-prys van R5 334/t in die vorige seisoen het tot boere se ellende bygedra. Die RV-prys vir 2022-’23 wat einde Augustus betaalbaar was, is R5 742/t. Die plaaslike vraag neem ook nie toe…

MNRE. DANIE STEYN en WILLEM VAN AARDE By wie leer jy die meeste en wie was jou mentors? DANIE STEYN: Ek gaan nog elke dag “skool”, elke dag is daar iets nuuts om te leer. Ek beskou oud-min. Hendrik Schoeman as een van my mentors, asook mnr. Piet Karsten by wie ek baie geleer het as jong boer. WILLEM VAN AARDE: Ek het baie by oom Piet Karsten geleer. As ek een ding moet uitsonder, is dit hoe belangrik verhoudings in die landbou is. Dit is iets wat maklik misgekyk word. As jy goeie kontakte aan die insetkant het, stap jy ’n pad met iemand en sien julle om na mekaar. Ander mentors is dr. Pieter Raath van Labserve, wyle prof. Eben Archer, wat my dosent aan die Universiteit Stellenbosch…

LIGTE PLOEG WAT SY MAN KAN STAAN Lemkem se nuwe Juwel 6 is die kleinboet van die gemonteerde Juwel 7-, 8- en 10-omslagploeë. Dié model, wat min trekkrag verg, sal die EurOpal en VariOpal 5- en 6-reeks wat 25 jaar lank diens aan boere gelewer het, vanaf volgende jaar vervang. Die Juwel 6 het ’n grondvryhoogte van 80 cm. Dit is beskikbaar met drie tot vyf skare en die M-weergawe bied vier verskillende meganies verstelbare werkwydtes. Die Juwel 6 M V se snywydte is hidroulies verstelbaar en hidrouliese herset is as opsionele bykomstigheid beskikbaar. Wanneer die ploeg gekombineer word met die elektroniese iQblu Connect-toestel, kan dit omgeskep word in ’n slimploeg met Isobus-beheer, wat met die boer se plaasbestuurstelsel verbind kan word. Vir beter dieptebeheer is ’n pendulumwiel bykomend beskikbaar.…

Die OVK-groep, met belange in graan en graanbemarking, het 53 handelstakke oor ’n gebied wat strek van Wesselsbron in die noorde tot Gqeberha in die suide. Omdat geen produsent sonder finansiering kan oorleef nie, maak OVK met sy dienste seker dat boere op die produksie van voedsel kan konsentreer. OVK is die naasgrootste veselmakelaar en -hanteerder in Suid-Afrika. Die hanteringsaanleg met moderne aflaaigeriewe is in Gqeberha, van waar hoogs opgeleide tegniese velddiensbeamptes en veselbemarkers produsente oor feitlik die hele land bedien. Meganisasie is die ruggraat van enige gewasboerdery. OVK is ’n handelaar in bekende handelsmerke, soos Massey Ferguson, Claas en Fendt. ’n Boer en sy bakkie is onafskeidbaar, en daarom het OVK drie Toyota-agentskappe op onderskeidelik Ladybrand, Ficksburg en De Aar. OVK Lewendehawe is bekend om sy professionele aanbiedings van…

Tal-Tec se brandysters is van vlekvrye staal omdat dit nie ’n goeie geleier van hitte is nie. Dit word vinnig warm, maar ook gou koud. Wanneer jy ’n dier brandmerk, wil jy die vel net warm genoeg maak om ’n letsel te laat. As ’n boer die brandyster te lank op die vel hou, kan hy ’n brandblaas veroorsaak. Druk die yster ferm teen die vel en tel hardop: “Eenduisend, tweeduisend, drieduisend.” Verwyder dan die yster. ’n Goeie manier om ’n perfekte brandmerk te verseker, is om die gebied wat gebrand is, af te koel voordat jy die dier laat gaan. Tal-Tec se standaard-ysters is gasysters waarvan die letters 75 mm x 50 mm groot is. Kleiner ysters (tot 50 mm x 30 mm) kan op aanvraag gemaak word. IMMOBILISEER…

Swamsiektes vernietig die gesonde blaarweefsel wat nodig is om energie vir die plant op te wek. Omdat dit die opbrengspotensiaal van landerye kan verminder en dit onekonomies maak om sekere gewasse te produseer, kan dit die boer se maksimum inkomstepotensiaal verminder. Enkele swamsiektes is: MIELIESIEKTES ■ Noordelike mielieblaarskroei (Exserohilum turcicum) kan opbrengste met tot 90% verminder. ■ Grysblaarvlek (Cercospora zeina), meestal waar geenbewerkingspraktyke toegepas word. ■ Roes (Puccinia sorghi) ontwikkel in ’n later stadium van gewasgroei met opbrengsverliese van tot 25%. SOJABOONSIEKTES ■ Sojaboonroes (Phakopsora pachyrhizi) veroorsaak letsels in die plantweefsel wat die plant kan laat afsterf. SONNEBLOMSIEKTES ■ Alternaria-blaarvlek (Alternaria helianthi, A. zinniae en A. alternata) word geïdentifiseer as ’n siekte met ’n aansienlike impak wat opbrengste met tot 30% kan verminder. VOORSORG VOORKOM NASORG Swamdoders word dikwels eers…

Die koste van hooi het aansienlik gestyg weens hoë insetkoste. Kontrakteurskoste vir sny, hark en baal beloop tans sowat R800/ha, of R10 vir ’n klein, vierkantige baal (R450/t) en R100 vir ’n groot, ronde baal (R350/t). Dit sluit nie dieselkoste in nie. Die kunsmispryse het vanjaar ook ’n groot impak op die koste van hooi, veral op grasse soos oulandsgras en tef wat goed reageer op stikstofbemesting ( TABEL 1 ). Volgens VKB Landboubestuursdienste se jongste ekonomiese verslag is die huidige kosprys vir oulandsgrashooi sowat R1 400/t. As jy in gedagte hou dat oulandsgrashooi se ru-proteïen nagenoeg 4-5% is, begin lusernhooi met ’n ru-proteïen van 22% teen R5 000/t baie aanloklik lyk ( TABEL 2 ). Gelukkig is daar alternatiewe wat steeds hooi van besonder goeie gehalte kan lewer. KOMBINASIE…

BOEREBROKKIE Vertel meer oor jul geskiedenis in die rooibosbedryf. Die plaas, oorspronklik deel van Zeekoevlei, is in 1956 deur Willie Engelbrecht gekoop. Hy het die Groenkol-gedeelte van Zeekoevlei aan Oubaas Engelbrecht bemaak. Oubaas was bekend om die werktuie wat hy gebou het. Een van sy patente was die eerste meganiese rooibosoesmasjien, die Van Rheenen, genoem na ’n plaaswerker wie se familie al vir meer as vier geslagte op Groenkol werk. Ek het in 2019 deel van die bestuur geword ná Willem (Oubaas se seun) na Nieu-Seeland geëmigreer het. Waar is julle geleë en hoeveel tee produseer julle? Ons is tussen Clanwilliam en Graafwater. Die plaas beslaan sowat 1 585 ha, waarvan 780 ha bewerkbaar is. Ons huur nog 660 ha rooibosplantasies tussen Paleisheuwel en Eendekuil. Ons boer dus met altesaam…

’n Onervare voëlkyker sal nie die kaalwangvalk (Polyboroides typus) by die arende in ’n voëlgids kry nie. Daarom is tot 85% van roofvoëlfoto’s wat vir identifikasie ontvang word van hierdie spesie. Kaalwangvalke kom ook algemeen in tuine met groot bome in stedelike gebiede voor, wat verder bydra tot die verwarring. Die volwasse voëls is onmiskenbaar vanweë die kaal gesigvel en washuid. Die rugkant, kop en bors is grys met groot swart kolle naby die vlerkpunte. Die pens het fyn wit en swart bande. Die wyfie het kleiner of geen swart kolle op die vlerke nie. Dit is ’n verbasend groot voël met ’n opvallend klein koppie en lang, dun, gelerige bene. Die slap kuif en slordige agterkop is opmerklik. Die vlug is stadig en veerkragtig en word gekenmerk deur die…

EEN van Suid-Afrika se topgrondkundiges is op 3 September aan kanker oorlede. Dr. Arrie van Vuuren, voormalige besturende direkteur van Central Analytical Laboratories (CAL) op Pelindaba en tot met sy dood besturende direkteur van Greenhouse Trial and Research Centre, is op 77-jarige ouderdom oorlede. Van Vuuren het ’n doktorsgraad in grondkunde, grondchemie en plantvoeding aan die Universiteit van Pretoria (UP) verwerf met ’n spesifieke klem op die bandplasing van landboukalk verwerf. Die titel van sy tesis is “The Spatial Variation in Soil Chemical Properties Under Fixed Cultivation Practises”. Luidens ’n verklaring van die misstofvereniging van Suid-Afrika (Fertasa) het Van Vuuren daarna as voorligtingsbeampte by Triomf-kunsmis opgetree, en daarna was hy as analitikus aan verskeie grond-, kunsmis- en plantlaboratoriums van die UP, NWK, CAL en SGS verbonde. Van Vuuren was in…

DIE landboumaatskappy Schoeman-groep het op ’n prysoorhandigingseremonie by sy witboonaanleg op Delmas hulde gebring aan sy gekontrakteerde produsente. Mnr. HS van der Linde, hoofbestuurder vir droëbone by die Schoeman-groep, het gesê ondanks ’n moeilike seisoen het die boere uitstekend presteer. “Ons produsente moes rekening hou met swaar reën wat tot produksieskade gelei het, en party moes boonop kwessies met grondeienaarskap te bowe kom.” Mnr. Success Mdluli, projekbestuurder by Zamukele, het gesê die projek het in 2018 ontstaan. “Zamukele het ten doel om ontluikende droëboonprodusente tot kommersiële produsente te laat ontwikkel. Die projek verskaf produksiemiddele, soos saad, kunsmis en tegniese voorligtingsdienste, op ’n leenbasis aan hierdie boere, wat dan die koste terugbetaal nadat hulle hul produk gelewer het. Zamukele is dus nie ’n bemagtigingsinisiatief of welsyn nie, maar ’n volwaardige landbouprojek…

VERGADERINGS 30 NOVEMBER: Sauvignon Blanc SA, tegniese seminaar, web: www.sauvignonblanc.com FEESTE, EKSPO’S 13 OKTOBER: Prysoorhandiging, FNB Sauvignon Blanc SA Top 10. Web: www.sauvignonblanc.com 27-30 OKTOBER: Langkloofbloeiselfees, Joubertina. E-pos: riaan@bokmakierietrust.co.za 18 NOVEMBER: Landbouskrywers SA nasionale prysoorhandigingseremonie, www.agricultural writerssa.co.za SKOUE 30 SEPTEMBER-1 OKTOBER: Uniondale-landbouskou. Saalperd-streekskou, Kaapse Boerperde, Boerbokke, Merino’s, honde, jeugskou, budgies, wynproe, pretdraf, skoudans, uitstallers en veteraanmotors. Pieter-Matt Stemmet, 083 272 8858. 4-8 OKTOBER: Robertsonlenteskou. Annette Eksteen, 023 626 2512; robertsonskou@barvallei.co.za 13-15 OKTOBER: Villiersdorp. Johannie Barnard, 083 312 1476; skoongesig@breede.co.za 20-22 OKTOBER: Prins Albert. Jean Grundlingh, 079 978 7446 of 023 541 1750; palandbougenoot skap@gmail.com 21-22 OKTOBER: Loeriesfontein. Jannie Loots, 082 859 1439 of 027 662 1575; e-pos: irmarik@telkomsa.net 21-22 OKTOBER: Cradocklandbouskou. SA Saalperde en Walliese Ponies: Colin Moolman, 082 928 0389, colin.moolman@afgri.co.za. Merino’s, Angoras, SA Vleismerino’s, Boerbokke, Dorpers en slaglammers:…

BOERE BETAAL AL HOE MEER VIR OU KRAGLYNE Marten en Werner Grundlingh skryf in hul brief “Wat maanreise vir ons beteken het” (Die Burger, 14 September 2022) dat maanreise binne ’n kort tyd ’n tegnologiese paradigmaskuif oor die hele aarde teweeg gebring het. Maanreise was die begin van die ruimteprogram wat oor jare ontwikkel het. Die tegnologie het wel astronomies ontwikkel, maar die rede vir hierdie ontwikkeling was die sonpaneel. Satelliete moes krag kry en sonpanele was die enigste moontlike bron van energie. Hoewel die werking van die sonpaneel reeds in 1839 deur Edmond Bequerel, ’n Franse wetenskaplike, “ontdek” is, was daar net eenvoudig nooit genoeg rede om dit te ontwikkel nie – steenkool en olie het goedkoop krag voorsien. Totdat ruimtereise dit noodsaaklik gemaak het. Miljarde dollar is deur…

DIE jongste rentekoersverhoging kom op ’n slegte tyd vir boere wat somergewasse moet plant. Produksiekrediet word duurder en dit, tesame met hoër insetkoste, kan boere se winsgewendheid ernstig inkort. Die Reserwebank het op 22 September vir die sesde keer agtereenvolgens rentekoerse verhoog. Die verhoging van 75 basispunte bring die repokoers, die koers waarteen die Reserwebank geld aan banke leen, op 6,25% te staan. Banke het daarna hul prima-uitleenkoers tot 9,75% verhoog. Daar word algemeen aanvaar dat rentekoerse verder kan styg na die einde van die jaar, sê prof. Johan Willemse, landbou-ekonoom. “Die jongste landbouskuldsyfer vir Junie 2022 is ’n raps meer as R200 miljard. Vir elke persentasiepunt wat die rentekoers styg, kos dit die landboubedryf dus R2 miljard ekstra aan rente, afgesien van al die kostestygings wat die bedryf moet…

NÁ ’n moeilike seisoen verlede jaar is die tafeldruifbedryf slaggereed om met ’n geskal terug te keer as verskaffer van gehalte-druiwe aan die internasionale mark. Boere en belanghebbendes het die afgelope maande verskeie planne beraam om die gehalte van hul druiwe op die plaas te verbeter. Dit sal hulle beskerm teen risiko’s wat tydens die vervoer van die druiwe kan voorkom, lui ’n verklaring deur die Suid-Afrikaanse tafeldruifbedryf (Sati). Landbouweekblad het vroeër berig die vorige tafeldruifseisoen was een van die moeilikste jare nóg. Ondanks ’n groot oes (tafeldruifuitvoer het die afgelope vyf jaar jaarliks geklim), het talle boere verliese gely weens verhoogde produksie- en vervoerkoste en eindelose logistieke probleme. Sati het intussen saam met belanghebbendes, soos Transnet, die Kaapstadse hawe, Hortgro en die varsprodukteuitvoerdersforum, proaktiewe planne beraam om dié probleme,…

BOERE moet die oë en ore op die grond wees wat ongerymdhede aanmeld met die ongereguleerde verskuiwing van diere sodat bek-en-klouseer hokgeslaan kan word. “As jy sien daar vind iets verkeerds plaas, selfs op die provinsiale grense, meld dit aan.” Só het dr. Shaun Morris, ’n veeartskonsultant vir voerkrale, aan boere gesê op ’n inligtingsdag oor bek-en-klouseer van Agri Oos-Kaap by die Van Stadensrivier-boerevereniging naby Gqeberha. Daar kan nie op die polisie staatgemaak word om die vervoer van diere te monitor nie. Alles moontlik moet gedoen word om die Oos-, Wes- en Noord-Kaap vry van die siekte te hou. Hy het gewaarsku dat enigeen wat binne ’n siektebeheergebied vasgekeer is, slegs beeste kan uitlaai om te slag. Geen diere mag ingebring word nie. BLOTE GELUK Volgens mnr. Brent McNama-ra, uitvoerende…

SONDER ’n gesonde landboubedryf gaan verstedeliking lei tot verarming, maatskaplike verval en misdaad sal floreer. Die landbou bring samehorigheid in plattelandse gemeenskappe. Só het mnr. Kallie Schoeman, besturende direkteur van die Schoeman-groep, gesê op die maatskappy se prysoorhandigingseremonie vir sy produsente wat deel is van die Zamukele-projek. “Dit is julle, ons boere, wat die ekonomie aandryf, jul moed en jul passie.” Boere is volgens hom die dryfkrag om werk te skep, armoede te verlig en bekostigbare voedsel te produseer. Ongeag hul grootte, staar tien risiko’s alle boere in die gesig: insetkoste, logistiek, klimaatverandering, infrastruktuur, oesversekering, verblyfsekerheid, korrupsie, geweldsmisdaad, ’n gevalle Land Bank en staatskaping. “Ons hoofdoel en klem in besigheid is om hierdie risiko’s te bestuur. Dit is die risiko’s waaroor ons moet praat, eers binne ons gemeenskappe, dan op…

Die nederige kaktusplant begin nou sy status as droogtevoer vir diere ontgroei om ’n ereplek op die internasionale wyn-en-spiritualieëskou Michelangelo te verwerf. Mnr. Andries Burger en sy vrou, Alicia, van die plaas Tahlia (dou van die vroeë oggend) op die R62-roete by Montagu doen hul plaasnaam gestand deur die volle turksvy-ervaring deur die jaar, onder meer in die vorm van bevrore vrugtesap, in hul proelokaal aan te bied. Die Burgers het in 2021 ’n goue medalje vir jenewer van turksvyvrugte en ’n silwermedalje vir jenewer van die turksvyblaar in die Michelangelo-kompetisie verower. Hulle het nie vanjaar aan die skou deelgeneem nie, maar het met proewe vir ’n wit turksvywyn met ’n “interessante” smaak begin. Die Burgers het hul plaas sowat vier jaar gelede bekom en hulle boer met 5 000…

Geldbeplanning Daar is ’n gesegde wat lui dat die beste 4x4 ’n Avis-motor is. Dit is seker moontlik, maar die sukses daarvan is twyfelagtig. Dit is soos om met ’n sportmotor te wil ploeg – dit gaan nie goed werk nie. Dit kan ook ’n heelwat duurder uitstappie wees as wat jy in gedagte gehad het. Dieselfde beginsel geld wanneer dit by boedelbeplanning kom. Almal wil graag hul bates beskerm en boedelkoste en belastings verminder, maar die regte voertuig en roete hang van jou spesifieke behoeftes en omstandighede af. In hierdie artikel word kortliks na die gebruik van diskresionêre inter vivos-trusts en maatskappye gekyk met spesifieke klem op kostebesparing by afsterwe en die beveiliging van bates teen eise van derde partye. Trusts is nie vir almal en alle omstandighede geskik…

Die herstel van grondgesondheid en -vrugbaarheid behoort vandag die vertrekpunt van volhoubare boerderypraktyke te wees, veral in gevalle waar dit deur vroeëre praktyke benadeel is. Grondbestuurspraktyke wat grondgehalte bevorder, kan ’n groot bydrae tot verhoogde opbrengste en graangehalte lewer, en dus tot winsgewendheid en volhoubaarheid. Daar is ’n direkte verband tussen grond- en plantgesondheid. Hoe vrugbaarder die grond is, hoe gesonder sal die plante wees en hoe minder sal plante nadelig deur siektes en plae geraak word. SNK220-65BR is ’n nuwe kultivar onder die Sensakohandelsmerk van Syngenta wat geskik is vir verbouing in geenbewerkingstelsels, onder volle of aanvullende besproeiing, of in hoëpotensiaalgrond. Hierdie kultivar se ontkieming is uitstekend. Volgens mnr. Andries Wessels, saadprodukontwikkelingsbestuurder by Syngenta, skiet dié kultivar as’t ware uit die grond. Wessels wys daarop dat plante wat lank…

Pred. 3:1-2 sê die volgende oor die seisoene: “Elke ding het sy vaste tyd. Elke ding in hierdie wêreld het sy tyd: Daar is ’n tyd om gebore te word, ’n tyd om te sterwe, ’n tyd om te plant, ’n tyd om plante uit te trek.” Terwyl ek hierdie rubriek skryf, kan ek skaars glo dat dit weer lente is. Ek wil almal wat hierdie rubriek lees, aanmoedig om van die verlede te vergeet en hierdie tyd te gebruik om die lewe aan te hang – soos dit in Latyns genoem word, carpe diem. Ons is die afgelope paar jaar (en steeds) deur baie rowwe tye, maar ons moet vorentoe kyk. Luk. 9:62 sê: “Toe sê Jesus: ‘Iemand wat die hand aan die ploeg slaan en aanhou omkyk na…

Mnr. Richard Rushton, uitvoerende hoof van Distell, het gesê hy maak die “uitstekende jaarresultate met ’n mate van nostalgie en op ’n bittersoet oomblik bekend”. Die maatskappy se 2022-jaarresultate het aansienlik verbeter tot verby sy vlakke voor covid-19. Die groep se markaandeel was die beste vir die afgelope vyf jaar gelewer. Distell se omset het met 20,8% gestyg tot R34,1 miljard danksy 17,6% meer volumes wat verkoop is vergeleke met die vorige ooreenstemmende tydperk. Geen dividend word betaal nie hangende die transaksie met Heineken. GLAS EN ALUMINIUM BLY SKRAPS Rushton sê die plaaslike tekorte aan glas en aluminium hou aan om druk op die groep se marges te plaas, hoewel daar ’n verbetering in die aanbod van die twee materiale binne die volgende 12 tot 18 maande verwag word.…

MNR. FRED CORNELIUS (74), eienaar van die bekende Uitkyk Vleismark in Pretoria, is ná ’n lang siekte oorlede. Na verneem word, was hy nog op Saterdag 3 September by die slaghuis, maar sy toestand het skielik versleg en hy is Sondag oorlede. Huldeblyke het spoedig begin instroom. Die boodskap was strykdeur dat sy dood ’n groot leemte in sy familie, personeel en gemeenskap se harte laat, en dat almal sy vriendelike groet voor in die winkel sal mis. Die familiebesigheid is in 1960 deur sy pa, Gert, begin. Fred het dit in 1969 oorgeneem en gaandeweg uitgebrei tot een van die grootste slaghuise in Suid-Afrika. In 1997 het Cornelius die perseel tot ’n volwaardige inkopiesentrum uitgebrei met Uitkyk Vleismark as die kernbesigheid. Hy het ook ’n supermark, delikatessen, bakkery en…

45,6% Teen 6,364 miljoen ton was Oekraïne se graanuitvoer tot dusver in die bemarkingsjaar 45,6% laer as die vorige jaar. Die land het in die eerste 19 dae van September 2,07 miljoen ton graan uitgevoer, 29,4% minder as in die ooreenstemmende tydperk in 2021. Weens grondgebiedverliese in die konflik en laer opbrengste verwag die Oekraïnse regering ’n graanoes van 50-52 miljoen ton vanjaar, teenoor 2021 se rekord van 86 miljoen ton. — Reuters 7,2% Koringpryse kan in die komende jaar met tot 7,2% styg weens die oorlog in Oekraïne, volgens navorsing wat in Nature Food gepubliseer is. Dit is indien Rusland se graanuitvoer met 50% verlaag. Sou Europa en Amerika biobrandstofgebruik met 50% verminder, kan die prysstyging tot 3,5% verminder omdat dit die vraag na grane sal verlaag. Indien uitvoer…

MNR. KASPAR GÜNZEL en sy vrou, Stefanie, bedryf ’n gemengde boerdery met drie beesstoeterye, kommersiële vleisbeeste en ’n saaiery by Grootfontein in Namibië. Lees die artikel op bl. 38. VERTEL VAN JOU GESIN. Ek en Stefanie het drie seuns – Friedhelm (’n siviele ingenieur), Henner (met ’n ambag in landboumeganisasie) en Volrat (’n masjienmonteur). Al drie werk in Duitsland om verdere opleiding van hoë gehalte te kry. HET JY NÁ SKOOL GESTUDEER? Ja, ek het ’n landboudiploma aan die landboukollege Neudamm verwerf. HET JY ’N STOKPERDJIE? Om tussen my beeste te wees, is my stokperdjie. WAAR HOU JULLE VAKANSIE? Ons gaan min met vakansie, maar geniet die see, hengel graag en toer deur die land. WATTER SPORTSPANNE ONDERSTEUN JY? Ek is ’n trotse Namibiër en ondersteun die Namibiese rugbyspanne. Ek…

ALTESAAM 120 toutrekkers het op 22 September met sewe wêreldklubkampioenskapmedaljes en vier wêreldkampioenskapmedaljes in Kaapstad aangekom. Twee van die goue medaljes was vir die o.19-seun- en o.19-meisiespan wat 18 van die wêreld se beste spanne in die onlangse wêreldkampioenskap in Holten, Nederland, uitgestof het. Van die 75 lande wat amptelik by die wêreldorganisasie vir toutrek (TWIF, oftewel Tug of War International Federation) geregistreer is, het net die top-19, waaronder Suid-Afrika, aan die wêreldkampioenskap deelgeneem. In die wêreldklubkampioenskap het die o.19-seunspan van die Hoër Landbouskool Oakdale en die gemengde o.19-span van Swellendam in die Wes-Kaap ook goud gewen. Mnr. Anton Botha, president van SA Toutrek, sê die vier dae lange wêreldkampioenskap bestaan uit twee kompetisies. Die eerste twee dae word die wêreldklubkampioenskap gehou, waartydens die beste toutrekklubs meeding om die titel…

TALLE Suid-Afrikaanse rekords is op 24 September oortref op die 4x4 Dormerveiling wat drie Vrystaatse telers aangebied het. Johanri Dormers by Lindley kan nou ’n hele rits rekordpryse agter sy naam skryf, onder meer vir die duurste Dormer-ram en -ooi. Mnr. Johan Barnard van Johanri sê die vorige Suid-Afrikaanse rekordprys vir ’n Dormer-ram was R350 000. Sy ram Spiekeries (Lot 1) is vir R510 000 aan mnr. Johnny Forbes van Vredesig Dormers by Darling in die Wes-Kaap verkoop. Johanri se ram Sniper, die tweede duurste ram op die veiling, is vir R200 000 aan mnr. Hano Pienaar van One-Shot Dormers verkoop. Die goeie pryse is behaal selfs al kon die veiling weens bek-en-klouseerverwante beperkings net aanlyn gehou word. Die twee ander telers wie se diere opgeveil is, is mnre. Peet…

TEEN druktyd, twee weke nadat ’n slikdam buite Jagersfontein gebreek het, was talle vrae nog onbeantwoord. Daar is nog nie amptelik vasgestel wat alles in die slik is wat nou oor ’n gebied van sowat 1 000 ha versprei is nie. Daar was ook steeds nie duidelikheid oor watter staatsdepartement verantwoordelik is wanneer rampe soos dié plaasvind nie omdat die departement van minerale hulpbronne en energie nooit teen ’n 2007-hofuitspraak geappelleer het wat bevind het hy het nie jurisdiksie oor slikdamme nie. Dit beteken ook ’n maatskappy, soos Jagersfontein Holdings wat die slikdam verder ontgin, hoef nie ’n mynlisensie te hê nie. In effek is die departement van water en sanitasie, wat beperkte mynkennis het, dus verantwoordelik vir Suid-Afrika se slikdamme. VOORKOMBAAR Reuters berig Jagersfontein Developments, die maatskappy wat die…

1 ZIMBABWE | Huurkontrakte dán outomaties toegeken Die Zimbabwiese regering het die proses vir begunstigdes van grondhervorming om 99-jaar-huurkontrakte te ontvang, vereenvoudig. Mnr. Anxious Masuka, minister van grond, water en landelike hervestiging, sê die bewoording van die huurkontrak sal ook aangepas word sodat boere dit kan gebruik om krediet by banke te kry. Vroeër het boere lang vertragings ervaar wanneer hulle om huurkontrakte aansoek gedoen het. Minstens 400 boere het verlede jaar 99-jaarhuurkontrakte ontvang. – Bulawayo24 2 BOTSWANA | Oorlog teen bek-en-klouseer Die regering van Botswana beoog om meer as 10 000 beeste van kant te maak om die uitbreking van bek-enklouseer hok te slaan. Die stap volg ná konsultasie met siektebeheerkenners, volgens mnr. Molebatsi Molebatsi, die adjunkminister van landbou. Botswana het in Augustus beesvleisuitvoer opgeskort, onder meer na die…

Bewaringsboerdery Dekgewasse vul verskillende gapings en stel tekortkominge reg in tafeldruifwingerde in die Benede-Oranjeriviergebied van die Noord-Kaap. Boere daar moet planne beraam vir grond wat baie varieer, somerhitte, wind, onkruid en swamsiektes, stygende insetkoste én streng markvereistes. Mnr. Danie Steyn, hoofbestuurder van die tafeldruiwevertakking van Oseiland-boerdery by Augrabies, sê hulle het dekgewasse in die werkrye begin vestig nadat hulle in 2004 vir die eerste keer met presisieboerdery begin het. Omdat die grond so baie varieer oor klein oppervlaktes, het hulle die boerdery se grond blok vir blok laat karteer. “Uit die ontledings kan ons baie afleidings vir besproeiing maak aan die hand van die waterhouvermoë van die grond en waar dit verdig is. Ons het ook met dekgewasse, soos sigorei met sy diep penwortelstelsel, begin eksperimenteer om verdigtingslae op te…

Wat ’n fantastiese boeredag het ons nie gehad op Struisfontein naby Dewetsdorp nie. Meer as 230 boere het opgedaag van oor die hele Suid-Afrika om te leer, te gesels, na antwoorde te soek en sommer net uit belangstelling en nuuskierigheid. Verder was dit wonderlik dat 70-80% van hierdie boere seker jonger as 40 jaar oud was. Met hierdie opkoms as bewys kan ek met sekerheid sê die gedagte van herlewingslandbou begin ’n sneeubaleffek hê. Almal is honger vir idees om winsgewender te wees. Met insetdruk van oral word die behoefte net groter. Die kragrekening is hoër, die brandstofprys is op, die grondstowwe van die lekke is op, die medisynepryse styg, kunsmis is amper onbetaalbaar… Dit dwing boere om die status quo dalk vir die eerste keer in jare werklik krities…

’nVlaag gevalle van bek-en-klouseer is in die Vrystaat en KwaZulu-Natal aangemeld, luidens die departement van landbou, landelike ontwikkeling en grondhervorming se verslag oor die verspreiding van die siekte. Dit blyk ook uit die verslag dat die uitbreking by Harrismith deur dieselfde SAT 2-virus veroorsaak is wat ook in KwaZu-lu-Natal geïdentifiseer is. Op 21 September is ’n nuwe uitbreking op Hertzogville bekend gemaak. Die ander Vrystaatse uitbrekings is deur die SAT 3-virus veroorsaak, wat verantwoordelik is vir die uitbrekings in Noordwes, die Vrystaat, Mpumalanga en Gauteng. In ’n poging om die siekte hok te slaan, vind inentingsveldtogte plaas in die provinsies wat geraak word. In die Vrystaat is die veldtog volstoom aan die gang, insluitend op die nuwe persele waar uitbrekings aangemeld is. Die plaaslike boereverenigings het begin om die gebied…

Met die Juwel 6 stel LEMKEN die kleinboet van die Juwel 7-, 8- en 10- gemonteerde omslagploeë bekend. Dié model sal van aanstaande jaar af die reekse EurOpal-5 en -6 en VariOpal-5- en -6 vervang wat al 25 jaar lank betroubare werktuie vir boere is wat duursaamheid en goeie resultate betref. Die nuwe Juwel 6 met ’n 110 mm-raamkasgedeelte en ’n onderraam-vryhoogte van 80 cm is beskikbaar in weergawes met drie tot vyf skare. Die M-weergawe bied vier verskillende werkwydtes per werktuig wat meganies verstel kan word. Die Juwel 6 MV het ’n veranderlike hidrouliese werkwydteverstelling, en ’n hidrouliese raam-swaai-aksie is as ’n opsionele ekstra beskikbaar. Wanneer dit met die iQblue Connect- elektroniese stel gekombineer word, kan die werktuig maklik omskep word in ’n slim ploeg met Isobus-beheer en aan…

Om ’n trekker of stroper te koop, is ’n groot kapitaaluitgawe vir ’n boer. Daarom het ’n innoverende maatskappy soos John Deere gou besef hy kan die boer ondersteun deur ’n finansieringsdiens te lewer. Sedert 2005 het John Deere in Suid-Afrika met die samewerking van Absa finansiële oplossings vir boere gebied. Einde verlede jaar het John Deere die sprong gegee en sy eie maatskappy gestig waarvan John Deere en Absa aandeelhouers is. John Deere Financial bestuur nou die hele proses, van die eerste kontak met die boer tot die uitbetaling. “Wat lekker is daarvan, is dat ons nou ook op bouwerken bosboutoerusting konsentreer. Ek dink dit is uniek. Daar is nie nog ’n maatskappy in Suid-Afrika wat net op John Deere-produkte konsentreer, of ’n ander toerustingvervaardiger wat só ’n diens…

gesin VANDEESWEEK Railhouse Farmstall stoom voort 99 ’n Nuwe pad met heuningbostee 100 Blokraaisel 105 DADEL-EN-KLAPPERTERT MET ROOIBOS Hierdie heerlike drielaagtert is werklik iets besonders. Kors ■ 1 pakkie (300 g) klapperkoekies of karamelkoekies, fyngekrummel ■ 125-160 ml gesmelte botter Eerste laag ■ 250 g ontpitte dadels, fyngesnipper ■ 75 g botter ■ 375 ml sterk rooibostee ■ 80 ml strooisuiker ■ 10 ml suurlemoensap Tweede laag ■ 375 ml klapper ■ 500 ml melk ■ 250 ml strooisuiker ■ 30 ml vlapoeier Derde laag ■ 250 ml room ■ 15 ml vanieljekitspoedingpoeier ■ 60 ml geroosterde fyn klapper Kors: Meng die koekiekrummels en gesmelte botter en druk dit stewig op die boom en teen die kante van ’n diep losboomtertpan van ongeveer 22 cm vas. Verkoel tot benodig. Eerste…

Twee lesers kan elk ’n eksemplaar van Omgewingspraatjies wen. NEEM SÓ DEEL: Vul die blokraai korrek in en gebruik die letters in die kleurblokke om die antwoord op die vraag op bl. 105 te ontrafel. SMS die woord LBW, gevolg deur jou antwoord, naam, van en dorp/stad na 33677. Deelnemers kan soveel keer SMS as wat hulle wil. Elke SMS kos R1,50. Net mense binne SA grense kan deelneem. Die wenners sal die oorspronklike, voltooide blokraai en hul besonderhede moet verskaf. Geen werknemers of hul gesinne van Media24 en sy reklamemaatskappye mag deelneem nie. Die sluitingsdatum is 27 Oktober 2022. Geen posstukke word meer as inskrywing aanvaar nie. Geen erkenning van ontvangs word gestuur nie. Sudoku Nr. 89 Deur Gerda Engelbrecht Voltooi die rooster sodat elke ry dwars, elke kolom…

DIE halfeindronde van die GWK Farmers Cup was ’n hoogtepunt van dié gholftoernooi. Dit is op 2 September in Kimberley gehou en uitstekende gholf het geseëvier. Mnr. Cecil Wiley van Hopetown het met die eer as die Beste Boer op die Baan weggestap nadat hy 44 punte aangeteken het. Die naaswenners is mnre. Duran du Raan (tweede) met 41 punte en Willie Duvenhage (derde) met 40 punte. Die soektog na die Beste Boer op die Baan het reeds meer as ’n maand gelede op Upington begin en is gevolg deur ’n reeks gholfdae reg oor die GWK-bedieningsgebied. Tydens die halfeindronde het 94 spelers teen mekaar te staan gekom. Tydens dié ronde sluit lede van GWK se direksie, uitvoerende bestuurspan, personeel en borge aan by die top-boerespelers vir ’n mededingende gholfdag.…

MARKNEIGINGS PRYSE BY OUDTSHOORN DAAL MET 24,6% In die Wes-Kaap toon 40% van die distrikte ’n gunstige prysneiging ten opsigte van die verhandeling van grond groter as 10 ha vir die 12 maande tot Augustus vanjaar ( TABEL ). Altesaam 666 ooreenkomste is in die betrokke tyd gesluit. Dié proses het 236 561 ha teen R5,367 miljard behels. Pryse by Oudtshoorn (-24,6%), Laingsburg (-16,9%) en Ceres (-13%) het skerp gedaal, terwyl dit goed gestyg het by George (14,5%), Ladismith (10%) en Mosselbaai (9,2%) Ten opsigte van die registrasie van transaksies vir plase van verskillende groottes, lyk dit soos volg (verlede jaar se syfer is tussen hakies): kleiner as 50 ha, 36% (35%); 50-150 ha, 24% (22%); 150-300 ha, 14% (12%); 300-450 ha, 7% (9%); 450-600 ha, 5% (3%); groter as…