Innholdsfortegnelse for 18-Jan-19 i Landbouweekblad

ONS GAAN ‘OK’ WEES Cry, the beloved country. Dít is hoe ’n groot deel van ons samelewing en meer spesifiek Suid-Afrikaanse boere, tans voel. En dit is iets om van te huil. Ons word gekonfronteer deur klimaatstoestande en droogtes wat baie se voortbestaan bedreig. Ons fokus word afgelei deur ’n politieke lawaai wat ons emosionele intelligensie daagliks toets en dit moeilik maak om nugter te dink. Terwyl ons gedreig word met grondonteiening sonder vergoeding, is groot dele van ons platteland besig om drasties ineen te stort as gevolg van die staat se onvermoë om enigiets te laat werk. Sit hierby die klein jakkalsies aan ons hakskene in die vorm van veediefstal, meestal wreedaardig. Só kan ons aangaan en praat oor die ekonomie, werkloosheid, korrupsie, Eskom, SAL, die SAUK . .…

‘DWERGBEES’ IS OOK BERGBEES As dit by bergklim kom, is daar min beessoorte wat by die Dexter kan kers vashou. Toe ’n Karooboer sy vierde Friesbees verloor het omdat die dier ’n been in die kliprante op sy plaas gebreek het, het hy besluit dat dit nou die laaste bees gaan wees wat hy op hierdie wyse verloor. Hierdie boer, mnr. Tim Wiley van Egmont, Hopetown, het sewe jaar gelede na Dexters oorgeskakel en gebreekte bene is by hom iets van die verlede. Twee derdes van sy plaas is bergagtig en as ’n bees nie kan bergklim nie, lê baie van die weiding onbenut. Met sy kort bene en sterk kloue is bergklim egter iets wat die Dexter kán doen. Ons het byvoorbeeld gesien hoe ’n kalfie van drie weke…

DIE onteieningswetsontwerp wat verlede maand vir kommentaar in die Staatskoerant gepubliseer is, is in die algemeen baie omslagtig met baie administratiewe stappe, sê prof. Elmien du Plessis, kenner van onteieningswetgewing aan die Noordwes-Universiteit. Sy sê in ’n staat wat doeltreffend werk, is dit fantasties, want dit bied baie beskerming, veral vir die eienaars, en dit maak die proses ietwat meer regverdig. “In die huidige toestand van staatsbestuur van grondhervorming sal die wetsontwerp egter op die ou end bestuur en toegepas word deur staatsdepartemente wat onbeholpe is en dikwels in ’n korrupte omgewing werk, soos onder meer uitgewys is deur die hoëvlakpaneel onder leiding van oudpres. Kgalema Motlanthe.” Du Plessis sê ’n voorbeeld is die restitusieprogram wat heeltemal in duie gestort het omdat daar te veel administratiewe stappe is. Dit is…

DIE regering van pres. Donald Trump se langverwagte Afrika-strategie, wat einde verlede jaar bekend gemaak is, kan Suid-Afrika se handelsbetrekkinge met dié land en selfs China ingrypend raak. Hoewel beleid nie veel verander het van die vorige strategie wat uit die Obama-era dateer nie, het die klem tog verskuif na die manier waarop dit toegepas word, sê mnr. Wandile Sihlobo, landbou-ekonoom by Agbiz, en dr. Tinashe Kapuya, in ’n meningsartikel vir Agbiz. Amerika plaas steeds groot klem op voorwaardelike steun vir Afrika met terme soos “hulp met verantwoordbaarheid” en “verligting met hervorming” wat daarop dui dat dié moondheid nie Kersvader speel met die handelstoegewings wat hy toestaan nie. “Amerika sal nie langer voor die voet hulp oor die hele vasteland heen verskaf nie,” het mnr. John Bolton, nasionale veiligheidsraadgewer van…

SPANJE se teenstand teen Suid-Afrikaanse sitrus wat glo “Spaanse vrugtepryse onder druk plaas”, is niks meer as aandagsoekery nie. Só sê mnr. Deon Joubert, die Suid-Afrikaanse Sitruskwekersvereniging (SKV) se gesant vir markaangeleenthede in die Europese Unie (EU). Altesaam 27 Spaanse munisipaliteite het onlangs protes aangeteken teen vrye handelsooreenkomste met sitrusuitvoerders in Suider-Afrika. Volgens mnr. Charles Peres, algemene sekretaris van die Spaanse produsenteorganisasie La Unio, knou die teenwoordigheid van Suid-Afrikaanse sitrus in die Europese mark Spanje se sitrusbedryf. Spanje se sitrusuitvoer het verlede jaar met 14% gedaal. Joubert sê Spanje se klagtes spruit uit ’n toegewing wat die EU gemaak het deur ’n tariefverlaging op Suid-Afrikaanse Valencias vanaf 15 Oktober verlede jaar. “Dit is nie iets waarvoor ons gevra het nie. Dit is deel van ’n groter handelsooreenkoms en het eintlik…

Die JSE was die afgelope vier jaar vir talle mense redelik teleurstellend. Trouens, jy is gelukkig as jy nou beter daaraan toe is met jou spaargeld as in 2015. Enigiemand wat oor dié tyd geld in die bank belê het, het nie kapitaal verloor nie, maar het ná belasting ook bitter min groei gesien. Dit is dus moeilik om aan die begin van die jaar positief te voel oor beleggings. Met die uittree-annuïteitseisoen wat op hande is, vra baie mense of dit die moeite werd is om nog geld te spaar. Is dit nie beter om eerder skuld af te betaal of sommer net die geld op ’n nuwe trekker of motor uit te gee nie? Almal wil dus weet of 2019 dié jaar vir die mark gaan wees. Ek…

’n Banddruk-monitorstelsel waarmee jy as ’t ware ’n pap wiel sien (én hoor) aankom, is nou beskikbaar. Wanneer ’n band lugdruk verloor, waarsku ’n skril alarm die bestuurder om eerder stil te hou voor die band onherstelbaar beskadig word of die voertuig dalk buite beheer raak. Tyre Care bemark vier verskillende banddruk-monitorstelsels. Elke stelsel bestaan uit ’n monitor wat bo-op die instrumentepaneel of aan ’n motorfiets se stuurstang gemonteer word. Elke wiel kry ’n interne of eksterne sensor aan die lugklep wat voortdurend inligting oor die banddruk en -temperatuur aan die monitor deurstuur, waar dit in duidelike digitale syfers aangedui word. Die eksterne klepsensor word in die plek van ’n gewone klepdoppie aan die klep geskroef. ’n Sluitmoer verseker dit kan nie maklik afgehaal word nie. Die interne sensor is…

SAAI GRASSAAD VIR BETER VELD Hoe saai ek grassaad in veld in? Daar is gewoonlik twee probleme met die insaai van saad in veld: ■ Die bestaande veldgras ding mee met die ingesaaide gras. ■ Die wild of vee wei alles wat ontkiem in ’n jong stadium af. Die beskerming van die jong grasplantjies is dus noodsaaklik. Die metodes wat hieronder bespreek word, kan oorweeg word. Die meng van grassaad met veelekke is al beproef. Dit is egter duur en té veel saad gaan verlore – sommige in die spysverteringskanaal en ander in die miskoek self. Die saad ontkiem wel in die miskoek, maar die meeste plantjies vrek voor hul wortels die grond bereik. ’n Metode wat al met sukses toegepas is, is om met ’n eentandskeurploeg vore in die…

Die heel beste nuwejaarsvoorneme, het ek agtergekom, is om geen voornemens te hê nie. Die 10 kg wat ek my reeds die afgelope 20 jaar voorneem om af te skud, sit immers nog net waar dit sit, en net vanoggend moes ek weer deur jare se opgehoopte chaos in my motorhuis krap om ’n boor-punt te soek. Maar vanjaar het ek besluit om tóg, veral wat jag en gewere betref, ’n paar dinge te verander. Die afgelope twee jaar het die lewe my taamlik stief behandel. My skoonseun, Johann, wat die afgelope klompie jare my beste jagmaat was, het kanker gekry en is aan die begin van verlede jaar oorlede, net 38 jaar oud. Die afgelope twee jaar het ek die veld vermy, want die herinneringe was net te veel,…

Die Cape Wine Auction-trust is in 2014 gestig met die doel om aan werkers in die wynland se kinders ’n beter opvoeding te gee – en só die siklus van armoede te breek. Altesaam 22 organisasies trek tans voordeel uit die trust, wat miljoene rande op die jaarlikse Cape Wine Auction insamel. Mnr. Mike Ratcliffe, ’n Cape Wine-trustee, vertel meer. Hoeveel geld het die trust al deur die jare ingesamel? Tot dusver het die trust al meer as R70 miljoen geskenk om opvoeding in die wynland te ondersteun. Ons kon ’n model bou waar ál die geld wat op die veiling ingesamel word, aan begunstigdes geskenk word. Al ons administrasiekoste, sowel as die hoofveiling en vatveiling, word deur borge gedek. Watter verskil maak dit? Daar is baie goedvoel-stories, maar een…

Die momentum wat die Landbouprodukte-agenteraad (Apac) oor die afgelope paar jaar ontwikkel het, moet oor die volgende jaar gebruik word om die moeilikste kwessies die hoof te bied. Só sê mnr. Francois Knowles wat in Oktober aangestel is as uitvoerende hoof. Tot onlangs was hy die bedryfsbestuur by die Tshwane-mark. Knowles bevestig dat agente in die vee- en wild-bedryf aandag moet geniet. “As daar ’n webblad bestaan met die naam ‘Skelm Lewendehaweagente’, dan is dit duidelik dat die vertrouensverhouding verbreek is. Dit is hierdie vertrouensverhouding wat van ons kommissiestelsel in Suid-Afrika een van die beste en mees gesiene stelsels ter wêreld maak,” sê Knowles. Knowles meen dit is Apac se plig om hierdie vertrouensverhouding in stand te hou. Daar is reeds twee varsprodukteagentskappe se deure gesluit weens wanbestuur van trustrekeninge…

R4 456,87 Plaasoudits vir vleis wat vir die kleinhandelgroep Woolworths bestem is, beloop vanaf 1 Januarie R3 875,54 per oudit sonder BTW, of R4 456,87 (BTW ingesluit). Dit is teenoor R1 356,01 vir plaasoudits vir ander gehalteversekeringsmerke, volgens die Suid-Afrikaan-se Vleisbedryfsmaatskappy (Samic) se nuutste tariewe wat in die Staatskoerant bekend gemaak is. Slagplaasgraderings beloop R5 365 per maand vir hoëdeursetplase en R3 414,35 vir laedeursetplase. — Samic/RPO 44,9m. kg ’n Geraamde 44,9 miljoen kilogram bevrore kosprodukte is deur die loop van verlede jaar deur Amerikaanse owerhede aan winkels onttrek weens salmonella- en listeriosebesmetting by groente wat in verskeie aanlegte van die kosvervaardiger- en -verwerker McCain verwerk is. Dié berekening is gemaak na aanleiding van ’n ondersoek van rekords wat met die onttrekkings verband hou. Dit sluit miljoene porsies kitskos, soos…

‘Daar is kolle wat nog nie genoeg reën gehad het nie, ons bid vir nog.’ MNR. PASEKA PIENAAR, boer van Bultfontein, wat soja geplant het nadat hy teen 7 Januarie van 8 mm tot 20 mm reën gehad het. Bl. 15 ‘Dit gaan nie goed met die Spaanse ekonomie nie.’ MNR. DEON JOUBERT, die Suid-Afrikaanse Sitruskwekersvereniging (SKV) se gesant vir markaangeleenthede in die Europese Unie (EU), oor die Spaanse protes teen Suid-Afrikaanse sitrus daar. Bl. 24 ‘Dit is sleg om ’n familielid te verloor.’ DR. JAPIE VAN DER WESTHUIZEN, hoofbestuurder van die SA Stamboek- en Diereverbeteringsvereniging, oor die heengaan van die geliefde veekundige mnr. Hendrik van Pletzen. Bl. 23 ‘Hy het te min personeel met kernvaardighede en te veel daarsonder.’ MNR. TED BLOM, energiekenner, oor die administratiewe gebreke by die…

Het jy iets op die hart? Skryf gerus aan ons. Die wenbrief ontvang elke week R150 met die komplimente van BKB, asook ’n versamelaarswyn van Beyerskloof. Beyerskloof se Pinotage is ’n ikoniese Suid-Afrikaanse wyn. Die bonuswenbriefprys, ’n Magnumbottel van Beyerskloof se 2016-oes, is deur die eienaar en wynpionier mnr. Beyers Truter geteken. Die droë oesjaar van dié gewilde, klassieke Pinotage het gelei tot ’n goed gestruktureerde, gebalanseerde wyn. Sê jou sê in hoogstens 300 woorde. Stuur dit aan: Die Redakteur, Brieweblad, Landbouweekblad, Posbus 1802, Kaapstad 8000. Of faks dit na 021 406 2940 of gebruik e-pos: lbw@landbou.com. Verskaf jou naam en adres, al wil jy ’n skuilnaam gebruik. Vandeesweek se wenbrief is deur NICK SERFONTEIN geskryf.…

WAS dit nie vir ’n traangasbom en selfoon-alarm in sy reeds gepantserde pomphuis nie, was mnr. Rudi Engelke, ’n groenteboer by Kraaifontein buite Kaapstad, nou sy 22,5 kW-water-pomp en elektriese motor kwyt. Tog is hy steeds R80 000 armer omdat die misdadigers ook ’n gat in die muur van die pomphuis gekap en die staalhek oopgeknip het. Hy moes gevolglik vier veiligheidswagte aanstel om die pomphuis twee dae lank op te pas sodat besproeiing kon voortgaan, omdat hy die twee dae ná die aanval niemand kon kry om die skade te herstel nie. Engelke moes ook vir twee maande agt veiligheidswagte teen R10 000 per maand per wag aanstel om sy 25 ha aartappels op te pas. “Ons kontant het opgeraak en ons moes die wagte laat gaan. Daardie aand…

1 TANZANIË | Hoenderreuse skop nes Danksy die samewerking tussen Tyson (een van die grootste kosmaatskappye ter wêreld), Irvine’s (een van die oudste kommersiële hoenderprodusente in Afrika) en ’n entrepreneur wat voorheen by Tyson gewerk het, is ’n ambisieuse hoenderprojek in Tanzanië gevestig. Die plan is om teelmateriaal van Cobb 500-hoenders aan plaaslike boere te verkoop en ’n hoenderbedryf soortgelyk aan dié in Amerika in Afrika te vestig. Mnr. Donnie Smith, die voormalige Tyson-werknemer, sê die inisiatief is ’n poging om hongersnood in Afrika te beëindig. Die onderneming het onder meer voedselmarkte in Kenia, Rwanda en die Demokratiese Republiek van die Kongo in sy visier. — The Guardian 2 EGIPTE| Groot hoop op nuwe markte Egipte het verlede jaar etlike nuwe markte vir sy landbouprodukte geopen, sê mnr. Ezz Eddin…

MNR. HENDRIK VAN PLETZEN (65), bekroonde navorser, weidingkundige en voorligter, en vader van die Nasionale Bees- en Skaapboer van die Jaar-kompetisie, is verlede week in Bloemfontein ná ’n lang stryd teen kanker oorlede. Van Pletzen was saam met dr. Faffa Malan en dr. Jasper Coetzee gereelde medewerkers op Landbou.com se rubriek van kundiges, wat derduisende vrae van veeboere beantwoord. Coetzee is verlede November oorlede. Dr. Japie van der Westhuizen, hoofbestuurder van die SA Stamboek- en Diereverbeteringsvereniging, sê die aktiewe veekundiges in Suid-Afrika vorm ’n klein, intieme familie. “Dit is sleg om ’n familielid te verloor.” Hy sê Van Pletzen se navorsing in die 1980’s by die destydse Oos-Transvaalse Landboukoöperasie (OTK) was “baanbrekerswerk waar praktykgedrewe navorsing toepassing kon vind op plaasvlak”. “Hendrik het die waarde besef om genetiese meriete te kombineer…

Internasionale landboumarkontleders is dit eens dat die mark vir belangrike landbouprodukte (met die uitsondering van beesvleis en suiker) ’n langsame maar besliste periode van stygende pryse binnegaan, na ’n paar jaar waar veral die graanvoorraad baie groot was wat dollarpryse gevolglik laag gehou het. Lae voergraanpryse was tot voordeel van die veebedryf en daar was voortdurend uitbreidings in produksie in die intensiewe veebedrywe. Hierby moet gevoeg word dat Suid-Amerika se landbouproduksie steeds stewige groei toon en net Oos-Europa en Rusland die afgelope paar jaar groot surplusprodusente van graan geword het (wat hul intensiewe veebedrywe gestimuleer het). Dié lande was veral groot invoerders van beesvleis en hoendervleis uit Wes-Europa en Amerika. Sanksies teen Rusland na dié land se inval van die Oekraïne ’n paar jaar gelede het die Russe aangemoedig om…

Die swak vestiging van sonneblomme is ’n belangrike beperking op sonneblomproduksie in Suid-Afrika. Hoewel dit bekend is dat die lewenskragtigheid van saailinge, saadbedvoorbereiding en grondtemperature saailingvestiging kan beïnvloed, was daar voor 2014 feitlik geen inligting oor die rol van saailingsiektes by die swak vestiging van sonneblomme beskikbaar nie. Die Landbounavorsingsraad (LNR) se Instituut vir Plantbeskerming (IPB) het ’n projek van stapel gestuur om die voorkoms van saailingsiektes by sonneblomme in die hoofproduksiegebiede te ondersoek en vas te stel in watter mate die standaardsaadbehandeling die verskillende patogene organismes wat met die siektes verbind word, kan bekamp. Proewe met behandelde en onbehandelde saad is in die Vrystaat, Limpopo, Noordwes en Mpumalanga gedoen. Opnames is in die proewe en landerye in hierdie provinsies gedoen. Saailinge met siektesimptome, soos letsels op saadlobbe en hipokotiele,…

Moderne reproduksietegnieke en tegnologie was die kerntema van die tiende Aldam-veeskool, met die toenemende druk op boere om meer winsgewend te wees. Onder die spesialiste was prof. Cliff Lamb, hoof van die departement van dierkunde aan die Texas A&M-universiteit in Amerika. Dié gebore Zimbabwiër, wat in Suid-Afrika skoolgegaan het, het dertig jaar gelede sy studies in Amerika begin. Hy het uitvoerige navorsing in Afrika (van Suid-Afrika tot Kenia), Australië, Europa en Suid-Amerika gedoen. Nog sprekers was dr. Brad Crook, bestuurder van Breedplan se genetiese navorsings- en ontwikkelingspan in Australië, prof. Michael McGowan, hoogleraar in lewendehawemedisyne van die skool vir veeartsenykundige wetenskappe aan die universiteit van Queensland in Australië, en dr. Reuben Mapletoft, afgetrede hoogleraar van die universiteit van Saskatchewan in Kanada, wat 35 jaar lank in reproduktiewe biologie en reproduktiewe…

As ’n waterskaars land wat met van die wêreld se toplandboulande moet meeding, is doeltreffende besproeiing ’n faktor wat Suid-Afrikaanse boere deurgaans moet oorweeg. Verdamping is een van die grootste faktore wat besproeiing nadelig raak. Om dit teen te werk, het mnr. Dick de Villiers, ’n afgetrede koffie-, tee- en suikerrietboer van die Oribivlakte in KwaZulu-Natal, met ’n ondergrondse drukbesproeiingstelsel vorendag gekom om water en voedingstowwe regstreeks in die wortelsone van gewasse te plaas. “Nadat ek afgetree het, het ek myself in Australië gaan vestig en daar ál meer bewus geword van die belangrikheid van doeltreffende besproeiing. My boerdery-agtergrond het natuurlik gehelp met die ontwikkeling van die stelsel.” Die eerste paar proewe is in gemeenskapstuine om Perth gedoen. Aanvanklik het De Villiers plastiekpype uit China gebruik weens koste-oorwegings, maar die…

Niks bederf ’n jagtog soos ’n kwesskoot nie. Dit verg ’n soektog, en as die jagter nie die bok kry nie, moet hy boonop vir hom betaal sonder dat hy biltong gaan eet. Daarom het mnr. André van Dyk, ’n joernalis wat in jag en jagtoerusting spesialiseer, die boekie Skootplasing: die feite praat geskryf. Hy jag al van kindsbeen af en weet hoe belangrik dit vir ’n jagter is om hom van skootplasing te vergewis. Die kernboodskap is dat die jagter na ’n teiken binne-in die bok skiet, en nie na sy vel nie. Hy moet as ’t ware die bok se binnekant sien om die regte skoot te kan skiet. Die jagter moet ook sorg dat sy wapen skoon en in ’n goeie toestand is, en weet hoe om…

Roket-enspinasieslaai met geroosterde appelkose en ham Italianers hou daarvan om vrugte, kaas en gerookte vleis saam in slaai te gebruik, en as daar nou ’n nasie is wat ’n ding of twee van goeie kos weet, is dit die Italianers! Hierdie heerlike slaai kan met appelkose, nektariens of pruime gemaak word, en later in die jaar ook met wiggies ryp pere. Dit kan as hoofgereg of as bykos geniet word. ■ 18 appelkose, gehalveer en ontpit ■ 60 ml olyfolie ■ 10 ml vars tiemieblaartjies, effens gekap ■ Sout en vars gemaalde swartpeper na smaak ■ 250 g goeie mozzarella ■ Paar stukke sagte (Deense) fetakaas ■ 3 hande vol roket en babaspinasieblare ■ 24-30 stukkies dungesnyde parmaham of prosciutto ■ 100 ml gevlokte amandels, gerooster ■ Vars suurlemoensap en…

In 2013 het Birdlife SA die publiek gevra om voëls wat weens drade vrek of beseer word, aan te meld. Die organisasie het onder meer gevra vir beskrywings van die spesies wat gevind word, die tipe en hoogte van die draad en die omliggende habitat. Kommerwekkende inligting is ingesamel, en daar is besluit om navorsing te doen oor maniere waarop boere en bestuurders die nadelige invloed van drade kan beperk. Altesaam 36 spesies, waarvan tien as bedreig beskou word, is as beseer of dood aangemeld. Dit is die krans- en witrugaasvoël, bloukraanvoël, breëkoparend, bromvoël, edelvalk, grasuil, grootflamink, grootswartooievaar en sekretarisvoël. Ander roofvoëls (veral uile) en sommige watervoëls word ook as kwesbaar beskryf. VERSKEIE PROBLEME Die grootste probleem is wanneer ’n voël se liggaamsdeel, meestal die vlerk, deur doringdraad of skerp…

Roussanne, Marsanne, Grenache blanc en Verdelho is dalk nog nie so bekend in Suid-Afrika soos Sauvignon blanc of Chenin blanc nie, maar dié wit kultivars kry stadigaan vastrapplek in die wynland namate wynmakers soek na kultivars wat beter aangepas is by warm, droë toestande. Hierdie witdruifkultivars het hulself al bewys in die suide van Frankryk en Spanje se Mediterreense klimaat – baie soortgelyk aan dié van Stellenbosch. Daarom raak hulle al hoe gewilder aan die suidpunt van Afrika. Dis grootliks te danke aan hul vermoë om goeie suur- en lae pH-waardes te hou tydens rypwording (selfs al bak die son). Simonsig se nuwe The Grape-smith Mediterraneo 2016 bestaan uit ’n versnit van ál vier eersgenoemde kultivars. Boonop kom die Verdelho-druiwe uit die oudste Verdelho-wingerd in Suid-Afrika – sewe rye wat…

Aan die begin van ’n nuwe jaar word nuwejaarswense altyd uitgedeel. “Voorspoedige Nuwejaar!” is sonder twyfel een van die elemente. Maar as die wens aan die eis van opregtheid wil voldoen, sal ons eerlik die volgende vraag moet beantwoord: Van watter soort voorspoed praat ons nou eintlik? Is dit die gewone dinge wat ons in gedagte het? Laat ons dadelik sê dié “gewone dinge” is glad nie onbelangrik nie. ’n Gerieflike huis, goeie kos op die tafel en gesondheid om dit te geniet, ’n goeie werk om ’n inkomste te verseker, ’n gelukkige gesinslewe . . . Só kan ons voortgaan en die lys van “gewone dinge” langer maak. My nuwejaarswense vir jou is ’n daaglikse wandeling met God en ’n familierykdom waar God deel is van jou gesin. Vir…

INTERNASIONAAL: Die Chicagoprys het met 0,2% (R4,00/t) tot $148,22/t (R2 118/t) teenoor die vorige week gestyg. Op ’n jaargrondslag is dit 7%, of $9,67/t, hoër. Verwagte pryse: Mrt. – $150,86/t (R2 156/t), Mei – $153,93/t (R2 200/t), Jul. – $156,76/t (R2 240/t), Sept. – $157,32/t (R2 248/t). PLAASLIK: Die Safexprys van wit mielies het met 3,2%, of R96/t, tot R2 868/t teenoor die vorige week gedaal. Die prys van geel mielies het met 0,8%, of R22/t, tot R2 748/t teenoor die vorige week gedaal. Op ’n jaargrondslag is wit mielies 40,8%, of R831/t, duurder, terwyl geel mielies 36%, of R728/t, duurder is. Verwagte witmieliepryse: Maart – R2 868/t, Mei – R2 824/t, Julie – R2 954/t, September – R2 978/t. Verwagte geelmieliepryse: Maart – R2 748/t, Mei – R2 709/t,…

Namate seevis al hoe skaarser en duurder word, groei die plaaslike vraag na varswatervis soos kurpers (tilapia), maar omdat daar nie in die nodige vraag voorsien kan word nie, word dit meestal uit veral China ingevoer. Mnr. Charles Marais, ’n kenner wat self daarmee boer en ook damstelsels bou, sê supermarkgroepe wat die vis aanhou, soek groot hoeveelhede op ’n slag. “ ’n Supermarkgroep soek byvoorbeeld 30 ton op ’n slag op ’n gereelde grondslag en niemand in Suid-Afrika kan dit verskaf nie. Daarom word bevrore vis ingevoer. Ons eie vis se gehalte is baie beter en ons kan vars vis verskaf, maar nie in sulke groot hoeveelhede nie.” Hy sê hyself en ook al hoe meer ander boere skakel oor na uitheemse nylkurpers toe pleks van inheemse bloukurpers omdat…

Die volgende ontleding van grondverkope in Suid-Afrika is van transaksies vir grond van meer as 10 ha in Mpumalanga, die Noord-Kaap en Noordwes van November 2017 af tot verlede Oktober. Altesame 589 transaksies het in 12 distrikte in Noordwes plaasgevind. Beter pryse is in vier distrikte (38,5%) aangeteken. Altesame 179 783 ha is teen R2,944 miljard verhandel. Daarvan was 141 (24%) ooreenkomste van kleur, wat 26,4% van die totale waarde behels het. Altesame 37% van die transaksies was vir grond van minder as 50 ha. In Mpumalanga was daar ’n dalende neiging in twee distrikte. Altesame 421 transaksies het 101 723 ha teen R3,189 miljard behels. Daarvan was 120 (29%) ooreenkomste van kleur, wat 36 824 ha (36,2%) teen R959 miljoen behels het. Die meeste transaksies (36%) was vir grond…

Die Angusbeestelersgenootskap van Suid-Afrika sien met optimisme uit na vanjaar se veilingseisoen ná veilingsverhandelings wat in 2018 aanvanklik ietwat traag verloop het. Me. Linette van Niekerk van die genootskap in Bloemfontein sê ten spyte van die heersende moeilike politieke en weersomstandighede, is telers baie optimisties oor die reeks amptelike veilings wat op 5 Junie in die Wes-Kaap begin. Die Prestige-veiling van De Panne (mnr. Jannie Kotzé, Moorreesburg) en Spoor (mnr. Leon van Rooyen, George) het verlede jaar gesorg vir ’n nasionale rekordprys van R150 000 vir ’n swart Angusbul (De Panne International No. 1). Die koper is mnre. Paul Coetzee (Nottingham Road) en Jaco Smit (Moorreesburg). ’n Rekordprys vir ’n vers (nr. DE 16 022, R80 000), ook van De Panne, is op dieselfde veiling behaal. Die koper was mnr.…

MNR . Tito Mboweni, Minister van Finansies, het die Harvardekonoom mnr. Ricardo Hausmann as raadgewer aangestel, met die volle wete dat die ANC-regering Hausmann se raad oor produktiewe kennis sedert 2008 reeds botweg ignoreer. Hausmann, ’n voormalige kabinetsminister van Venezuela, was die voorsitter van ’n internasionale paneel kundiges wat deur oudpres. Thabo Mbeki aangestel is om hom te adviseer rakende die projek vir versnelde en gesamentlike groei in Suid-Afrika (Asgisa). Van dié paneel se verreikende aanbevelings was om swart ekonomiese bemagtiging met ekonomiese groei te laat strook en om alles moontlik te doen om die uittog van hoogs bekwame wit mense te stuit. Hausmann sien produktiewe kennis as die sleutelfaktor wat suksesvolle lande van onsuksesvolles onderskei, met ’n gebrek aan die nodige kennis wat ekonomiese groei en ontwikkeling vertraag. Vanaf…

Die reën het toe gekom, maar nie so wydverspreid soos daarop gehoop is nie. Dit het in strepe en kolle uitgesak, wat dit maar moeilik maak om ’n geheelbeeld te kry van wat in die somersaaigebiede aangaan. Neerslae was so versprei dat reën tot tussen buurplase hemelsbreed verskil het. Eers ná Graan SA se streeksbesoeke wat binnekort begin, sal ’n mens ’n beter aanduiding hê van hoeveel ons boere, veral in die weste, kon plant. En dit ná ’n paar moeilike seisoene . . . Nietemin bly ’n mens diep dankbaar vir die reën wat wel geval het. Almal van ons hoop en bid dat daar genoeg sal val in Maart, wanneer baie van die oeste in blom sal kom. Op ons familieplaas in die Noordoos-Kaap het die wolke elke…

Dr. Shadrack Moephuli, uitvoerende hoof van die LNR, Andries du Toit (instituut vir armoede-, grond- en landboustudies [Plaas]), GMC Marketing GmbH, Helderberg Hospice, Mischa Premier Vines, Nemlab, dr. Pieter Groenewald van die VP Plus, bestuur van die PMAESA (Port Management Association of Eastern and Southern Africa), die International Wildlife Ranching and Conservation Alliance, die Dohne-Merino-stoetery Swarco van Caledon en die L&L-span.…

TLU SA se statistieke oor plaasaanvalle en plaasmoorde in Suid-Afrika dui daarop dat plaasaanvalle en -moorde van 2017 tot 2018 gedaal het. Dié statistieke word vir ’n kalenderjaar bygehou, sê genl.maj. Chris van Zyl, adjunk-hoofbestuurder van TLU SA. “In 2018 is 382 aanvalle en 53 moorde op plase aangeteken. In 2017 is 423 aanvalle en 80 moorde aangeteken,” sê Van Zyl. “Hierdie statistieke is gegrond op die polisie se definisie van ’n plaasaanval en ’n plaasmoord.” Van Zyl sê hoewel minder aanvalle aangeteken is, het veral diefstal van brandstof, chemiese produkte en veediefstal op plase skerp gestyg. “Die statistieke rakende geweldsmisdaad vertel een storie, maar as ’n mens al die verskillende misdade in ag neem, skets dit ’n donkerder prentjie.” VEEDIEFSTAL GEORGANISEERD Klagtes oor veediefstal het toegeneem gedurende die afgelope…

BOERE moet kennis neem van die nuwe maatreëls wat geld met die inwerkingstelling van die nasionale minimum loon op 1 Januarie 2019. 1. Die minimum loon vir plaaswerkers. Plaaswerkers moet voortaan R18 per uur (90% van die minimum loon) ontvang. Dié loon gaan oor ’n tydperk van twee jaar tot 100% van die vlak van die nasionale minimum loon verhoog word. 2. Die minimum loon vir huiswerkers in plaashuise. Dit is ook R18 per uur en nie R15 per uur soos vir ander huiswerkers geld nie. Dit is omdat hierdie werkers ook as plaaswerkers geag word, sê me. Elize van der Westhuizen, direkteur van die arbeidskonsultant Comply Plus. “Plaaswerkers sluit alle werkers in wat hoofsaaklik in verband met plaasaktiwiteite in diens geneem word, asook huiswerkers wat in ’n huis op…

DIE Universiteit Stellenbosch (US) het prof. Nick Vink (BO), landbou-ekonoom, met ’n kanselierseerbewys vereer. Die US sê in ’n verklaring die eerbewys is vir Vink se volgehoue uitmuntende prestasie en navorsingsuitslae oor jare. Vink is voorsitter van die departement landbou-ekonomie aan die US se fakulteit landbouwetenskappe. Prof. Danie Brink, dekaan van die fakulteit, sê in ’n verklaring Vink is bekend daarvoor dat sy navorsing nuwe perspektiewe oor sy vakgebied bring en altyd die historiese invloede uitlig en die fisieke omgewing in ag neem. Vink het volgens Brink homself oor die jare as toegewyde leermeester onderskei en het meer as 50 nagraadse studente opgelei. “Sy loopbaan word deur volgehoue uitnemendheid gekenmerk. Hy is ’n rolmodel vir alle toekomstige landbou-ekonome,” sê Brink. GEREKENDE NAVORSER Vink het sy loopbaan as do-sent aan die…

DIE Departement van Arbeid beoog om die uitbetalings aan werkers wat tydens die uitvoering van hul pligte beseer word, siektes opdoen of sterf, te verhoog. Verhogings van sowat 6% word in die vooruitsig gestel. Me. Mildred Oliphant, Minister van Arbeid, sê in ’n kennisgewing in die Staatskoerant van 7 Desember 2018 dat die nuwe minimum en maksimum voordele vanaf 1 April 2019 sal geld. Werkers wat deeltyds vir ’n bepaalde tyd heeltemal ongeskik vir werk verklaar word, sal steeds soos in die verlede geregtig wees op ’n maandelikse salaris gelykstaande aan 75% van hul gewone salaris, tot hoogstens R28 658 per maand. Die vorige maksimum was R26 934, wat beteken dat die nuwe uitbetaling 6,4% meer sal wees. SO WERK VERGOEDING Diegene wat heeltyds ongeskik verklaar word teen ’n ongeskiktheidskoers…

Terwyl die koeël deur die kerk is om artikel 25 van die Grondwet te wysig vir onteiening sonder vergoeding, wys die eerste onafhanklike grondoudit in Suid-Afrika wat die Regering al met grondhervorming reggekry het. Mnr. Johann Bornman van Agri Development Solutions sê die staat het van 1994 tot 2016 altesaam R20,5 miljard bestee om 2,8 miljoen hektaar landbougrond – spesifiek vir grondhervorming – te koop. Die Regering het nóg R6,46 miljard betaal vir 571 659 ha landbougrond wat vir stedelike en dorpsontwikkeling geoormerk was. Dit beloop altesaam sowat R26,9 miljard oor 22 jaar. Vergelyk dit met die reddingsboeie wat die Regering oor twee dekades aan die SAL verskaf het. Die Vryemarkstigting reken dit het Suid-Afrika se belastingbetalers sowat R60 miljard gekos, sê prof. Jannie Rossouw, hoof van Wits se sakeskool,…

Die skaapboerdery van dr. Karin en mnr. Manie Wessels word op 1 000 ha van hul plaas bedryf, maar die kampies waar die ooie voorberei word, lamhokke, kampe vir ooie met een en twee maande oue lammers, voerkraal en slaapplek waar al die skape snags gehou word om hulle teen diewe en roofdiere te beskerm, is op 10 ha. Die ooie word in agt groepe van 230 elk ingedeel. Elke maand lam ’n groep ooie, en die eerste groep lam weer in die negende maand. Omdat hulle elke maand lammers kan verkoop, verminder hulle die uitwerking van prysskommelings. Die ooie wat vir sinchronisasie voorberei word, asook die ooie met lammers, bly heeltyd in kampies op die werf. Die dragtige ooie, ooie wat lammers gespeen het, en jong ooitjies wat uitgroei,…

Tjaart verkoop jaarliks sowat 300 Suffolk-en Dormer-stoetramme óf by veilings óf direk van die plaas af. Veilings sluit in die nasionale Suffolk- en Dormerveilings waar hy vyf stoetramme per ras verkoop. Nog sowat 50 Suffolk- en 50 Dormerstoetramme word elke Januarie by sy gesamentlike Suffolk/Dormer-produksieveiling op Lower Orpendale verkoop. Vroulike diere wat op die produksieveiling verkoop word, sluit 100 Suffolk- en 150 Dormerstoetooie saam met 100 kommersiële Dormerooie in. In 2018 was die gemiddelde prys van Dormerramme R13 000, terwyl Suffolkramme vir gemiddeld R11 000 verkoop is. Sewe maande oue Suffolk-stoetooie is vir gemiddeld R2 500 verkoop, terwyl volwasse Suffolk- en Dormerstoet-ooie onderskeidelik vir gemiddeld R6 500 en R6 000 verkoop is.…

Daar bestaan onsekerheid oor wat nodig is vir die optimale werking van onkruiddoders. Dié bespreking steun op die jongste wetenskaplike kennis en behels ’n beste-praktykbenadering. Om mee te begin, kyk ons na drie kernwaarhede vir suksesvolle onkruidbeheer: 1 Hoe kleiner (of jonger) onkruid by die behandeling met onkruiddoders is, hoe groter is die kans op goeie beheer. 2 Hoeveel onkruiddoder die plant opneem, is belangriker as die dosis en hoe dit toegedien is. 3 Temperatuur en vog (in sekere kombinasies) kan daartoe lei dat te veel óf te min onkruiddoder opgeneem word. Te veel hou die risiko van gewasskade in, en te min het swak onkruidbeheer tot gevolg. In albei gevalle sal opbrengsverlies die resultaat wees. Al die tegniese vereistes vir goeie onkruidbeheer kan onder dié drie genoemde feite ingedeel…

Rooibostee was die afgelope twee jaar skaars, en verwerkers en verpakkers was minder streng met die grade van tee wat hulle inkoop. Die hoë prys het egter vir heelwat aanplantings gesorg. Verwerkers laat blyk reeds hulle gaan strenger wees oor die standaard van die tee wat hulle inneem. Indien jy dus self jou tee verwerk voor jy dit aan ’n verpakker stuur, is die nuwe Bovic 4 die ideale teekapper om te verseker jou tee word eenvormig en haarfyn gekap met ’n skoonopbrengs van tot 90%, sê mnr. Fanie Smit, ’n ingenieur van Graafwater wat dié masjien ontwerp en gebou het. Omdat die masjien hoogs verstelbaar is, word ’n presiese snit deurlopend verkry. ’n Enkele masjien kan 2,5 ton tot 2,8 ton rooibostee per uur verwerk. Die masjien se dryfas…

Seewierekstrak is nie heeltemal ’n nuutjie in die landbou nie, maar die resep wat die Afrikelp-maatskappy vir sy groeistimulant volg, ontsluit die groot groeikrag wat in bruin seebamboes versteek is vir landbougewasse. Die eindproduk van ’n spesiale ekstraksieproses vir seebamboes kan as ’n natuurlike groeistimulant volgens verskeie metodes toegedien word op byna alle plante – van groente en vrugte tot graangewasse, oliesade en selfs in tuine en op grasperke. As deel van ’n spuitprogram is Afrikelp LG-1 (reg.no. L8274, Wet 36 van 1947) ’n veelsydige produk wat versoenbaar is met die meeste plaagbestryders, onkruiddoders, blaarvoeding en misstowwe (solank die pH nie 7 oorskry nie). ’n Onlangse besoek van Landbouweekblad aan Afrikelp se aanleg in Gansbaai naby Hermanus het die sluier gelig oor die oorsprong, vervaardiging en toepassing van dié biogroeistimulant.…

Olifante is verwoesters van formaat, en geen groente of ander aangeplante gewasse oorleef ’n olifantstrooptog nie. Selfs in die natuur word groot verwoesting gesaai. Min water is beskikbaar voor die reënseisoen, wat beteken dat groot troppe olifante naby water-gate bly. Die bosse en bome om hierdie waterbronne word summier verskeur en opgevreet. Om een olifant te skiet, sal ’n jagter meer as R1 miljoen uit die sak jaag. ’n Deel daarvan gaan na die regering, ’n deel na die gemeenskap wat in die gebied woon, en nog ’n deel na die plaaslike konsessiehouer. Toe die moratorium ses jaar gelede ingestel is, is 300 olifante geskiet – ’n klein persentasie van die totale bevolking. Een aand toe ons by die Elephant Sands Lodge, sowat 50 km noord van die dorpie Nata…

Spanje beleef tans een van sy swakste uitvoerjare nóg en pak gedeeltelik die skuld op Suid-Afrika “wat die mark volmaak”. Dié land vra onder meer dat die ooreenkoms waarvolgens lemoene van Suid-Afrika na die Europese Unie uitgevoer word, hersien moet word aangesien ’n verlengde uitvoertydperk ly tot swakker pryse en ’n afname in verkope weens mededinging binne Europa. Volgens mnr. Francisco Climent wat Cleminules in Spanje verbou, het Suid-Afrika se lemoene markte tot einde November oorstroom, “sonder enige fitosanitêre beheer”. Hy sê Suid-Afrikaanse sitrus ding nou regstreeks met Spanje se sitrusseisoen mee wat in Oktober begin. Daarby het die land ook probleme met onverwagte reën en ’n afname in vraag uit Europa. Volgens ’n berig in Fruitnet was afgevaardigdes van die Suid-Afrika se Departement van Landbou, Bosbou en Visserye en…

Bewaringslandbou kan help om volhoubare en klimaatslim landbou te vestig. Dr. Hendrik Smith, bewaringslandboukoördineerder by Graan SA, en mnr. Gerrie Trytsman van die Landbounavorsingsraad skryf in die Julie 2017-uitgawe van Graan SA se tydskrif dat geïntegreerde bestuur van grondvrugbaarheid, wat deel is van bewaringslandbou, help om grondgesondheid te verbeter en boere help om kunsmis ten beste te gebruik en sodoende stabiele opbrengste en groter wins te behaal. Geïntegreerde bestuur van grondvrugbaarheid beklemtoon die verhoogde doeltreffendheid van en toegang tot grondvoedingstowwe vir plantwortels. Dit vereis dat grond as ’n lewende ekostelsel beskou word en bestuurspraktyke wat plaaslik aangepas is, ingespan word om ekostelsfunksies te verbeter. Die konsep erken nié dat praktyke wat net op kunsmis staatmaak, of net op die ekostelseldienste wat die grond kan lewer, steun genoeg is vir volhoubare…

GAUTENG CARLETONVILLE KLIPKOP (530), 21 ha, aan E.S. en N.N. Radebe, van S.W. van Tonder, R800 000. PRETORIA NOOITGEDACHT (333), 20 ha, aan Demas-trust, van V.E. Oliver, R900 000. KWAZULU-NATAL PIETERMARITZBURG CLUNY PARK (14809), 49 ha, aan Burra Props., van Monsy’sfamilietrust, R3 000 000. LIMPOPO DENDRON STERKLOOP (688), 22 ha, aan Golokeng (Edms.) Bpk., van O.M. Ferreira, R3 100 000. LEPHALALE SPECULATIE (139), 258 ha, aan West Dunes Prop 140 (Edms.) Bpk., van Land & Landbou Bank van Suid-Afrika, R2 600 000. MARBLE HALL HELDERFONTEIN (6), 42 ha, aan Mohale Incorporated, van L. Klopper, R1 915 000. SOEKMEKAAR CALIFORNIA (507), 22 ha, aan Mahela Boerdery (Edms.) Bpk., van Meiren-familietrust, R1 710 000. THABAZIMBI LEEUWKOPJE (415), 387 ha, aan JCM Farming, van M.M. Schoeman, R2 319 025. MPUMALANGA KOMATIPOORT THE KNOLL…

Op die produksieveiling van mnr. Kobus de Jager se SAVM-stoetery Dubbel X (wat spog met meer as 50 jaar se teelervaring) op die plaas Schuilplaas, Amersfoort, is goeie gemiddelde pryse behaal. Altesaam 35 ramme is teen gemiddeld R9 200 verkoop, terwyl 151 ooie gemiddeld R4 310 behaal het. Die duurste ram is teen R15 000 aan mnr. F.G. Joubert verkoop, terwyl die duurste ooi teen R8 250 aan die beslote korporasie Herman en Wilhelm verkoop is. BKB Louwid Standerton het die veiling aangebied en mnr. Jan Mostert was die afslaer.…

BOEREDAE 12 FEBRUARIE: NWKV-reproduksie-inligtingsdag, Caledon. Tania Lusse, tel. 028 212 3160, Jannie Fourie, sel 083 564 1105. 16 MAART: Onderstepoortboeredag. Lizemari de Klerk, tel. 072 380 0846, e-pos: lizemari.ter@gmail.com EKSPO’S EN ANDER 23-24 JANUARIE: Cape Premier-volbloedjaarlingveiling. Kaapstadse Internasionale Konferensiesentrum. Tel. 021 873 0734, web: www.tba.co.za, www.capethoroughbredsales.com 29-30 JANUARIE: Senwes se 110-jaar-integrasie-ekspo, Nampopark, Bothaville. Tel. 018 464 7568, web: www.senwes.co.za 2-3 FEBRUARIE: Magoebaskloof-bessiefees, Blueberry Heights. Tel. 083 880 8787, e-pos: jon@blueberryheights.co.za, web: blueberryheights.co.za 9 FEBRUARIE: Die Vegkop-grasren word die 19de jaar op Heilbron aangebied deur die Vegkop-boerevereniging. Tel. 082 770 1112, e-pos: louisjk@vodamail.co.za,Face-book: Vegkop Rally 2019. 14-17 FEBRUARIE: Bieliemieliefees, Reitz, Vrystaat. Tel. 058 863 2307, web: www.bieliemielie.co.za 19-20 FEBRUARIE: Africa Energy Indaba, Sandton-konferensiesentrum. Web: africaenergyindaba.com , tel. 011 463 9184. TOT 28 FEBRUARIE: Fizz & Fudge-proe-ervaring, Maandag tot Saterdag, Stellenbosch Hills.…