Innholdsfortegnelse for 11/05/2021 i Finweek - Afrikaans

die laaste paar maande het al die gesprekke op die markte oor die Amerikaanse Federale Reserweraad (Fed) se reaksie op stygende inflasie gegaan. Die Fed het aangedui dat hy van deesmaand sal begin om sy bateaankope (effekteaankope) op die ope mark te beperk om die geldvoorraad te verminder, met moontlike rentekoersverhogings aanstaande jaar. Die rede hiervoor: hardnekkige inflasie. Plaaslik het die petrolprys in party gebiede in Suid-Afrika begin van deesmaand tot bo R20 per liter gestyg. Die prys van diesel, ’n belangrike nywerheidsbrandstof, is nie ver agter nie. Dit het reeds uit September se verbruikersprysinflasiedata geblykdat brandstofprysstygings die afgelope jaar ’n sleutelaandrywer van plaaslike verbruikerspryse was. Die probleem met brandstofprysverhogings is dat dit na die hele aanvoerketting van goedere en dienste deursyfer, veral by ondernemings wat op vervoer staatmaak om…

orion Lee Herman is die stigter en uitvoerende hoof van LiquidGold, ’n maatskappy met ’n missie om die omgewing te help red deur menslike urine te herwin en opnuut aan te wend. “Ek was by ’n persoonlike keerpunt in my loopbaan as ’n bedryfsielkundige en wou iets nuuts aanpak. Ek wou aanvanklik iets doen wat ’n nalatenskap vir my familie sou skep, maar dit het intussen iets veel groters geword. My passie is om gemeenskappe te help en die omgewing te red,” sê Herman. Sy navorsing oor maatskaplike entrepreneurskap en omgewingskwessies het uitgelig dat Suid-Afrika ’n land met waterskaarste is en veral arm en plattelandse gemeenskappe benodig sanitasieoplossings. “Ek het in dié verband die potensiaal in waterlose urinale gesien, maar dit het my toe daartoe gelei om die hele kringekonomie…

Grindrod het ’n moeilike dekade beleef nadat hy in 2007 en in 2015 weer ’n hoogtepunt van byna 3 000c per aandeel bereik het. Sedert 2015 het hy die verskepingonderneming as Grindrod Shipping ontknoop en hy verkoop ander niekernbates. Die huidige netto batewaarde is net meeras 1 000c en sedert die resultate virdie ses maande tot Junie het hy sy oorblywende belang in Grindrod Shipping vir R368 miljoen en sy Britse eiendomsonderneming vir R340 miljoen verkoop. Dié twee verkope is saam sowat 100c kontant peraandeel werd wat by die 250c kontant per aandeel tel wat hy reeds op die balansstaat het. Sy spoorwegafdeling maak hom ook aantreklik. Dit besit lokomotiewe en goederewaens, maar nie spoorlyne nie. Terwyl Transnet sukkel om die kommoditeitsoplewing te steun, kan Grindrod die sektor diens, maar…

MURRAY& ROBERTS Amerikaanse transaksie Murray& Roberts* koop ’n Amerikaanse konstruksiemaatskappy, JJ White, vir ongeveer R430 miljoen. Hy betaal kontant. Terwyl JJ White gemiddeld $5 miljoen in Ebitda per jaar (ongeveer R75 miljoen) verdien het, gaan die aankoop oordie uitbreiding van Murray& Roberts se energie-, hulpbron-en infrastruk tuurondernemings in Amerika met nuwe werk wat ’n toekomstige hupstoot sal gee. Tans het Murray& Roberts slegs ’n teenwoordigheid in Texas. Die nuwe onderneming is in 11 deelstate bedrywig en het lisensies om in nog 11 te werk. Aangesien president Joe Biden se administrasie ’n infrastruktuurwetsontwerp ter waarde van duisend miljarde dollars wil goedkeur, kan dit ’n belangrike winssentrum wees, maar nie risikovry nie. Amerika is ’n uiters mededingende mark met baie ondernemings wat om dieselfde besteding meeding, dus is sukses nie gewaarborg nie.…

ek het al voorheen geskryf hoe Lesetja Kganyago, president van die Suid-Afrikaanse Reserwebank (SARB), altyd na die inflasiemikpunt as 4,5% verwys. Hy noem nooit die teikenband van 3% tot 6% wat die bank se amptelike mikpunt is nie, en daar is ’n goeie rede voor: inflasieverwagtinge. Die verwagtinge oor verbruikersprysinflasie is byna so belangrik soos die werklike koers. As jy dink inflasie gaan in die jaar wat voorlê baie hoër wees, gaan jy duurder items nou al probeer koop (as jou begroting dit toelaat) eerder as om ’n jaar te wag. Dit jaag inflasie op, want ’n deel van volgende jaar se vraag verskuif na vanjaar toe en ’n hoër vraag beteken hoër pryse. In Amerika is die groot debat tans of die huidige inflasiesyfer van hoër as 5% van…

Wat ooreenstem tussen die drie genoteerde gesondheidversekeringsmaatskappye – Afro-Centric, Momentum Metropolitan en Discovery – is gunstige finansiële prestasie ondanks die negatiewe uitwerking van die pandemie. Mediese skemas – genoteerd en ongenoteerd – is verlede jaar deur minder elektiewe prosedures en ’n afname in algemene gesondheidsorgbenutting bevoordeel, sê Warwick Bam, navorsingshoof van Avior Capital Markets. Tog waarsku hy dat die groter kwelling in die bedryf is of die vermindering van voorkomende konsultasies en ondersoeke in die toekoms ernstiger vorme van chroniese toestande, kanker of hartsiektes tot gevolg sal hê. Die pandemie het, veral in Suid-Afrika, die gebrek aan vermoë van die meeste mediese stelsels ontbloot en tot tekorte aan mediese voorraad, gebrek aan steun vir mediese personeellede en vertraagde behandeling van noodgevalle en chroniese siektes gelei. Terwyl die finansiële syfers ’n…

met haar vaardighede in die dekonstruksie van ingewikkelde IT-uitdagings tot by hul basiese onderdele, tesame met haar persoonlike reis saam met Mukuru se stigters, bevind Sandy Rheeder haar in die pos van inligtingshoof by Mukuru. Mukuru is ’n finansiële tegnologie (finteg-) maatskappy wat finansiële dienste vir die opkomende gebruiker in Afrika verskaf. Die maatskappy het weggespring deurdit virvoorheen banklose individue makliker te maak om geld op die vasteland en oor landsgrense heen te laat vloei. Vandag is Mukuru se oranje hokkies in verskeie Afrikalande deel van die landskap en bied die maatskappy bykomende kleinhandelsdienste soos Mukuru Groceries, Mukuru Funeral Cover en die Mukuru MoneyCard. “Hoewel ek my amptelik vyf jaar gelede as sake-argitek by Mukuru aangesluit het, was ek van die begin af betrokke, want my tóé toekomstige wederhelf en…

Biza Vandag se Zoeloe-woord is biza. Biza is bel of ontbied. Dit beteken ook koste of duur. Omdat Suid-Afrikaners al jare lank allerhande onsinnighede aanvang, het ek ’n toepassing ontwikkel wat die situasie kan red. Ek noem dit “Ubra…”. Die weglating (…) is doelbewus, want dit is vir die naam van die ouboet wat dinge kom regmaak as jy hom biza. Met ander woorde, as die naaste ouboet wat kan kom help Tshepo is, sê die toepassing: “Ubra Tshepo is 2 minute weg”. Sê maar jy is op die punt om geld aan iets onnodigs te spandeer voordat jy die skoolgeld betaal, biza Ubra … om die naaste ouboet te kry. As jy lus voel om in die middel van die week tequilas te drink, biza Ubra … Jy wil…

in 2002 het ’n 31-jarigeSuid-Afrikaanse immigrant in Amerika ’n maatskappy gestig wat die gang van menslike ontwikkeling sou verander. SpaceX het binne twee dekades die eerste private maatskappy geword wat ’n ruimtetuig na die Internasionale Ruimtestasie gestuur het (in 2012); vir die eerste keer ’n wentelvuurpyl vertikaal kon laat opstyg en met vertikale aandrywing kon laat land het (in 2015); die eerste een wat ’n wentelvuurpyl weer gebruik het (in 2017); en die eerste maatskappy wat ruimtevaarders na die Internasionale Ruimtestasie gestuur het (in 2020). SpaceX het in Januarie verlede jaar ook die grootste satellietkonstellasie, Starlink, gelanseer om kommersiële internetdienste te lewer. Al is Elon Musk ’n enigma, het baie mense sy visie begin deel en beskou hulle die ruimte nou as die nuwe ontwikkelingsterrein. Jeff Bezos se Blue Origin…

Netcare is SA se derde grootste privatehospitaalgroep volgens markwaarde en bedryf die grootste privatehospitaalnetwerk in Brittanje. Dié groep, wat in 1996 gestig en op die JSE genoteer is, besit en bestuur 57 hospitale in SA. Sy ander afdelings is Netcare 911, Medicross, Prime Cure Clinics en BMI Healthcare in Brittanje (sedert 2001). Netcare, wat op SA fokus, het onlangs gesê hy verwag dat sy kernwins in die jaar tot einde September met tot 26%, of sowat R665 miljoen, sal styg. Al het die groep aandeelhouers gewaarsku dat hy oor nuwe virusvariante besorg bly, is hy tevrede dat hy die drukvan Covid-19-pasiënte beter hanteer – en sy aanpassing by die Covid-19-toestande het vir bestendige winsverbetering gesorg. Hoe om dit te verhandel: Netcare se aandeelprys is sedert April 2015 besig met ’n…

warren Buffett is steeds een van die bekendste beleggers ter wêreld, dus is dit nie toeval dat sy gesegdes net so beroemd is nie. Een van my gunstelinggesegdes wat van hom afkomstig is, gaan oor twee belangrike emosies in die beleggingswêreld: “Twee van die aansteeklikste siektes in die beleggingswêreld, vrees en hebsug, sal altyd in die beleggingsgemeenskap voorkom. Die tydsberekening van hierdie epidemies sal onvoorspelbaar wees … Onsprobeereenvoudig om vol vrees te wees wanneerander mense hebsugtig is en ons is hebsugtig wanneer ander vol vrees is.” Albert Einstein het gesê dat saamgestelde rente die agtste wonder van die wêreld is. “Hy wat dit verstaan, verdien dit … hy wat nie … betaal dit.” Ek sal nooit waag om van ’n man van sy kaliber te verskil nie, maar ek wil…

ek het verskeie belangrikewensevirdie komende mediumtermynbegrotingsraamwerk (MTBR). Etlike plaaslike klein en mediumondernemings (KMO’s) is werklik in die nood en sal dit verwelkom indien hulle vir ’n samesmelting en verkryging (M&A) genader sou word. Andersins, is talle buitelandse beleggers gretig om ’n vastrapplek in Afrika met ’n basis in Suid-Afrika te kry – maar word afgeskrik deur ’n onvriendelike beleggingsbeleid. Daar is verskeie kwessies wat, volgens my, aandag behoort te kry. Op ’n grondliggende vlak, behoort die regering dringend die gemak waarmee mense sake kan doen, te verbeter, of andersins sal niks van die gepeuter met belastingkoerse beduidend wees nie. Die uiteindelike uitkoms van die raamwerk moet beter ekonomiese vooruitsigte wees. In die komende MTBR, hoop ons dat die minister van finansies, Enoch Godongwana, ’n duidelike en positiewe rigting sal bied…

Die Wetsontwerp op Nasionale Gesondheidsversekering (NGV) het ontstaan om aandag te gee aan universele toegang tot gesondheidsorg in Suid-Afrika. Met dié doel baan die wetsontwerp die weg om ’n NGV-fonds te stig wat dienste by geakkrediteerde openbare en private gesondheidsorg verskaffers sal koop. Onsekerheid oor die instelling van NGV is werklik en kan beleggerspersepsies beïnvloed. Al meen AfroCentric dat toegang tot gesondheidsorg ’n kwessie van nasionale belang is, sê Ahmed Banderker, uitvoerende hoof, dat hulle besorg is oor die onsekerheid wat die huidige vorm van die wetsontwerp veroorsaak, saam met die huidige ongunstige gehalte en bestuur van openbare gesondheid. “Die rede vir die komende NGV is vanselfsprekend. Mediese dekking maak mense gesonder en stel hulle in staat om die sorg te kry wat hulle nodig het wanneer hulle siek of…

toegang tot verdiende lone (TVL) – omskryf as om aan werknemers vroeë toegang te gee tot lone wat reeds verdien is – het net voor die Covid-19-inperkings na Suid-Afrika gekom. Deon Nobrega wys daarop datTVL al amper ‘n dekade lank ‘n internasionale neiging in die finansiëletegnologie-segment was en dus het hy besluit die tyd was ryp. Nobrega het sy voormalige kamermaat op universiteit – Bryan Habana, oud-Springbok-rugbyspeler – asooktwee van sy voormalige bank-en IT-kollegas, Willem van Zyl en Gerry Potgieter, genader om stigtersvennote van Paymenow te word. Nobrega en Habana het in 2019 in Londen gesprekke met Hastee Pay enWagestream gevoerom die moontlikheid van samewerking te ondersoek. Hulle het egtergou besef dat hulle nie eenvoudig dieTVL-modelle in ’n ontwikkelde mark kon nadoen in ’n ontwikkelende land soos SA nie waar…

arcelorMittal SA is die grootste staalprodusent in Afrika suid van dieSahara met ’n jaarlikse produksievermoë (2019) van 7 miljoen ton vloeistaal en 5,5 miljoen ton verkoopbare staalprodukte. Op die oomblik voorsien hy 60% van die staal wat in Suid-Afrika gebruik word. Geskiedenis van die aandeelprys ArcelorMittal SA het in 2008 ’n absolute hoogtepunt van R265 per aandeel getoets, maar die omvang van die wêreldresessie kort daarna het hom verplig om produksie met 35% in te kort. Dit het ’n skerp daling in die aandeelprys veroorsaak, wat in 2015 voortgesit is toe goedkoop Chinese invoere die staalprys afgedruk het en klante verplig het om aankope uit te stel. ArcelorMittal SA het in ’n kort tydperk $1,3 miljard verloor namate bestellings opgedroog het. Hy het die waarde van sy staalvoorraad met $500…

die musiekbedryf is ’n interessante subsektorvan die vermaaklikheidsbedryf vir beleggers. Die bedryf is buitengewoon gekonsentreerd. Slegs ’n handjie vol maatskappye oorheers die verspreiding van opname-musiek. Insgelyks, kan ’n mens al die belangrikste musiekmaatskappye aan die inhoudskant van die besigheid op een hand noem. Gegee dat die leiers in die bedryf waarskynlik hoë opbrengste opkapitaal, lae kapitaalvereistes en die vermoë sal hê om teen goeie koerse te groei, glo ons dat die voorste inhoud- en musiekverspreidingsmaatskappye (UMG en Spotify) interessante beleggings vir beleggers sal wees. Universal Music Group (UMG), Sony Music Entertainment (SME) en Warner Music Group (WMG) is drie groot musiekmaatskappye. Die drie handelsmerke, benewens Merlin, wat honderde onafhanklike handelsmerke verteenwoordig, was verantwoordelik vir 78% van die musiekstromings in 2020 op Spotify. Aandelebeleggers kan in enige van die drie groot…

toe ek die eerste keer gehoor het van die vrees om iets mis te loop, moes ek twee keer gedink het wat dit eintlik beteken. Die Engelse Fomo (fear of missing out) het meer vir my soos waspoeier geklink. Kom ek staan eers stil by wat Fomo eintlik beteken. Die vrees om iets mis te loop verwys na die gevoel of persepsie dat iemand meer pret het as jy, of natuurlik ’n beter lewe lei of beter dinge beleef en ervaar. Dit behels ’n diep gevoel van afguns en beïnvloed ’n mens se selfbeeld. Dit word dikwels deur sosiale-media-platforms vererger. Deesdae word die gevoel van “normaal” verdraai en lykdit asof een persoon vinnig slegter as ’n ander vaar. Daai partytjiefoto’s op Facebook waar jou vriende lekker kuier, het skielik ’n…

elke nou en dan veroorsaak ’n wêreldwye verskynsel of gebeurtenis dat die kollig op ’n sektor val. Met die eerste oliekrisis in 1973 was dit die olie-en-aardgasbedryf. Onmiddellik nadat Suid-Afrika die bod gewen het om 2010 se Fifa-sokkerwêreldbekertoernooi aan te bied, was dit die plaaslike konstruksie-, reis-, toerisme-en gasvryheidsektor. Toe die internasionale finansiële krisis van 2007-’08 toegeslaan het, was dit die finansiëledienste-bedryf. Verlede jaar het die wêreld na die farmaseutiese, gesondheidsorg-en versekeringsektorgekykviroplossings. Die plaaslike sowel as internasionale gesondheidsorgstelsel het beduidende drukondervind met die uitbreek van die ongekende koronavirus. Mediese skemas is met goeie rede onkant gevang, omdat soos omtrent alles wat met die voortgesette pandemie verband gehou het, inderdaad ongekend was. Uitwerking op genoteerde mediese skemas Een van die belangrikste probleme wat mediese skemas ondervind het, was om die virus…