Innholdsfortegnelse for April 2016 i Weg!

MARILIZE DU PREEZ van Springs skryf: Ek het dié kewer wat ’n plant se sap drink, afgeneem by die Brauhaus am Damm-restaurant naby Rustenburg. Watse soort kewer het ons hier? Die insekkenner DUNCAN MACFADYEN antwoord: Dis ’n CMR-kewer (Mylabris oculata); so genoem omdat hulle kleure ooreenstem met die kleure van die destydse Cape Mounted Rifles se uniform. Dis die algemeenste spoegbesie in Suid-Afrika. En pasop, die volwasse kewer skei ‘n giftige stof – kantaridien – af wat blasies op jou vel kan laat vorm. NICK KLEYNHANS van Hermanus skryf: Ek het hierdie foto van ’n groendaggeitjie geneem op die eiland Praslin in die Seychelle. Dit lyk asof hy drie sterte het? Die slangkenner JOHAN MARAIS antwoord: Dit is een van die daggeitjies van die genus Phelsuma. Baie akkedisse, veral geitjies…

Wayne Bolton Wayne Bolton (50), ’n ereveldwagter by die Addoolifant- nasionale park, het tussen al Sanparke se nasionale parke met ’n bergfiets gery – 19 parke en 6 000 km ver! – ten bate van bewaring. Ons het meer oor dié rit uitgevind. Wat presies doen ’n ereveldwagter? Sanparke se ereveldwagters is vrywilligers wat omgee vir bewaring en hulle tyd en hulpbronne gee om Sanparke te ondersteun. Ons samel geld in, help met bewusmaking en werk op voetsoolvlak saam met die veldwagters. Om ’n ereveldwagter by die Addoolifant- nasionale park te wees gee my ’n kans om iets terug te gee en om die amptelike bewaarders van ons natuurerfenis te ondersteun. Waar kom jou liefde vir die natuur en bewaring vandaan? Ek dink my pa het die saadjie geplant –…

Dankie, Pa! Om wild te kyk in die Krugerwildtuin voel net nie reg as ’n mens nie langs die pad ’n “Zazu” (of tien) gewaar nie. Gidse regoor Afrika gebruik neushoringvoëls as ’n maklike wegspringpunt om voëllewe aan hulle gaste te verduidelik en noem hulle “vlieënde piesangs” of “vliëende rissies” (met verwysing na die voëls se snawels). Neushoringvoëls kom nie net in Afrika voor nie (daar is ook baie in die woude van Asië), maar is sekerlik een van die mees herkenbare voëls wat ’n mens in die Afrikabos kry. Die algemeenste een is die opvallende geelbekneushoringvoël, gevolg deur die meer delikate rooibekneushoringvoël (op die foto bo). Die fassinerendste deel van neushoringvoëls se gedrag is hulle nesmaakgewoontes. Hulle maak nes in gate, en wanneer die broeiseisoen rondom Oktober aanbreek, maak…

Ek was ’n laaitie toe ons gesin laas in Natal was. Ek kan nie veel onthou nie, maar daar was die trampolien op Margate en die Mini Town in Durban. En alles tussenin was grasgroen. Dis 15 jaar later en ek reis saam met Mpafatoere. Ons toer begin in die Hluhluwe-iMfolozipark en van hier af ry ons ’n lang lus deur die iSimangaliso-vleilandpark tot by Kosibaai in die noorde en dan weer binneland toe tot by die Ithala-wildreservaat. Wat wil ek die graagste sien? ’n Swartrenoster én ’n seeskilpad, ’seblief. HLUHLUWE-IMFOLOZI-PARK Plek van die dikvelliges Net soos die res van die land gaan KwaZulu-Natal gebuk onder ’n droogte. Die HluhluweiMfolozipark se eens groen heuwels is roesbruin, plek-plek staan ’n moedige doringboom. Ons ry in by Cengeni, die westelike hek van…

Dis laatmiddag in November 2015 wanneer ek sowat 10 km suid van die dorpie Springfontein in die Vrystaat van die N1 afdraai. Ek ry oor die treinspoor, en swenk dan om ’n koppie waarteen ’n Boereoorlog-blokhuis staan. Gou is ek by die gasteplaas Prior Grange, maar ek draai nog nie op na die hoofopstal nie. Ek stop eers by die krieketveld, want dis waarvoor ek 1 000 km ver gery het. Lang populierskaduwees strek soos die tande van ’n hooivurk oor die veld. Ek klim uit en stap deur die oop hek tot op die bruin baanblad in die middel van die groot stuk groen gras. Die baanblad lyk beter as daais in Indië waar die Proteas tans noustrop trek. Doer ver swiesj die karre op die N1. ’n Skaap…

Die nuwe D500 is die kleinboet van Nikon se eintlike nuwe grootmeneer: die D5. Die D5 is behoorlik ’n Rolls-Royce en het ’n volraamsensor teenoor die D500 se kleiner DX-sensor. ’n Volraamsensor is 36 x 24 mm groot, net soos destyds se negatiewe van jou filmkamera. Die DX-sensor is 24 x 16 mm groot. Die D5 is gemik op professionele fotograwe en ouens met diep sakke – dit kos R139 000! Ja, jou bankbestuurder gaan vir jou lag. Die goeie nuus is dat baie van dieselfde vermoëns in die veel goedkoper D500 ingebou is. Dit het byvoorbeeld ook 153 fokuspunte met nóg 99 kruissensors. Wat beteken dit alles? Die outofokus is blitsig, én maak selde ’n fout, selfs wanneer die lig swak is en daai luiperd se kolle jou oë…

Hoe lyk dit? Die horlosie is effens bonkig, maar baie gemaklik. Daarby is die ontwerp eenvoudig en mooi. Daar is ook ’n duurder weergawe met ’n leerbandjie (die Samsung Gear S2 Classic), maar die plastiekbandjie lyk skaflik genoeg. Jy kry ook ’n ekstra bandjie en koordlose laaier by. Jy kan kies tussen verskillende horlosiegesigte: van die goeie ou tweewysersweergawe tot ’n digitale een wat die datum, batteryvlak en jou aantal treë vir die dag wys. Hoe werk dit? Dis redelik eenvoudig om die Gear S2 te gebruik. Soos met ’n nuwe selfoon vat dit jou ’n dag of twee om ’n gevoel te kry vir hoe jy tussen verskillende apps navigeer. Die groot trekpleister wat die horlosie glo van sy voorgangers (en die kompetisie) onderskei, is die draaiskyfie rondom die…

Dis onmoontlik om die groot roomkleurige kerk aan die bopunt van Kerkstraat op Wellington mis te kyk. Die hoë toring hou wag bo die dorp terwyl die standbeeld van die bekende teoloog dr. Andrew Murray vir jou uit die lug loer. Murray was van 1871-1906 predikant van dié gemeente. Die beeld is in sittende posisie, waarskynlik omdat Murray in die laaste jare van sy bediening ná ’n rugbesering gesit het terwyl hy preek. Die bou van die 30 m hoë toring was natuurlik nie sonder voorval nie. Party lidmate het teen 1890 (toe die kerk 50 jaar oud was) gevoel die kerk verdien ’n toring. Veral Albertus Malan, ’n wamaker en bekende inwoner van Wellington, het sterk gevoel oor die saak. Maar op ’n kerkraadsvergadering verloor die toringgroep met een…

Die Ennedi-plato in die noordooste van Tsjad rys soos ’n hengse fort van rots uit oor die eindelose sand van die Sahara. Dié streek se unieke geologie het gesorg vir honderde rotsboë soos dié een waarby toeriste selde uitkom. Om hierdie anderwêreldse foto te neem het Marsel van Oosten twee foto’s gekombineer. Die een foto is belig vir sy tent met ’n klein flitsie binnein en die ander vir die boog teen die maanlig en sterrehemel. “Ons het gedink dit sal ’n lekker plek wees om oor te slaap,” vertel Marsel.…

Tonnelmanie As ’n mens deur die Hugenote-tonnel net anderkant die Paarl ry, voel dit al sommer soos vakansie. Sedert die tonnel in 1988 oop is as alternatief vir die Du Toitskloofpas, het meer as 75 miljoen voertuie al hier deur gery! Hier’s nog syfers. 4km Die lengte van die tonnel deur die Du Toitskloofberg, die langste motortonnel in Suid-Afrika. 11km Dis hoeveel kilometer die tonnel jou spaar. 60 m Die gemiddelde vordering per week tydens die uitgrawing van die hooftonnel (hier’s twee tonnels). 1800+ Soveel voertuie ry per uur deur die tonnel tydens spitstye, soos byvoorbeeld Paasnaweek. 18200 Dis die rekordgetal voertuie wat al in een dag deur die tonnel gery het; op 26 April 2002. 4 miljoen Sanral bereken die tonnel het motoriste al brandstof gelykstaande aan soveel vate…

7 & 8 April FNB Mpumalanga-wynskou, Nelspruit Die sewende FNB Mpumalangawynskou is wynliefhebbers in die Laeveld se kans om meer as 250 van Suid-Afrika se beste wyne te proe (en te koop!). Knoop ’n geselsie aan met ’n wynmaker en koop verversings by die kosstalletjies. Waar? Emnotweni-arena, Riverside Park-uitbreiding, Nelspruit. Tyd 5 nm.-9 nm. Prys R160. Jy kan soveel wyne proe as wat jy wil en kry ’n proeglas en skougids. Kaartjies By Computicket of Checkers Money Markettoonbanke. Belangrik Geen kinders onder 18, babas of stootwaentjies nie. Kontak mpumalangawine  show.co.za; 011 482 5936 16 & 17 April Biltong-en-pinotage-fees, L’Avenir-wynlandgoed Biltong én pinotage is eie aan Suid-Afrika en word by dié fees buite Stellenbosch gevier. Proe biltongprodukte met verskillende soorte speserye saam met wyn (gewone pinotage, rosé, versnitte, en…

Ons woon in ’n kamphemel hier in Suider-Afrika. Ons het van die wêreld se beste nasionale parke, en dan is daar nog al die oorde, gasteplase en kleiner kampplekke, van Kaap Agulhas tot teen die Limpoporivier. Jy kan koers kies na die Drakensberg, of pad vat na die grootse ooptes van die Karoo. Jy kan tob tussen ’n langnaweek in die Bosveld of wintervakansie in die Kalahari. Maar lank voordat jy plek bespreek, moet jy jouself voorberei. Dis nie lekker om by jou bestemming aan te kom en dan te besef jy’t jou kampstoele in die motorhuis vergeet nie! Met Camp Master aan jou kant is jy klaar op die voorvoet. Belê in hierdie klassieke produkte en maak die res van die kamp jaloers! Met jou aankoms, maak gou die…

WAT MOET EK BRING? • jouself en jou gesin • ’n 4x4 met goeie grondvryhoogte (jy betaal self die petrol) • drankies en versnaperinge • kampstoele DIE TOERPRYS SLUIT IN • ’n toerleier en ervare veldgids • drie hartlike etes per dag • alle verblyf in chalets of gastehuise • alle parktariewe • tweerigtingradio’s TOERINLIGTING Wanneer? 29 November-7 Desember 2016 Hoe lank is die toer? 9 dae, 8 nagte Vertrekpunt Ulundi, KwaZulu-Natal Eindpunt Ithala-wildreservaat Blyplek Formele verblyf Hoeveel kos dit? R15 950 p.p. Enkelpersone betaal 30% ekstra. DIE TOER IN ’N NEUTEDOP Dag 1 Ons ontmoet by Ulundi en ry na die HluhluweiMfolozi-wildreservaat. Dag 2 Ons ry ’n 4x4-roete wat toe is vir die publiek. Dag 3 Ons besoek die wildvangkompleks by die Eeufeessentrum voordat ons kus toe mik. Die roete neem ons na St. Lucia, waar ons twee…

LESERS VERTEL Ek het in die Weg Namibië 2015- gids ’n artikel oor die Visrivierstaproete gelees en was verstom oor die koste van die toerusting en hulpmiddels om deesdae in die canyon te gaan stap. Hoe het tye nie verander nie! In 1971 besluit ek en my goeie ou vriend wyle Johan Muller – ons was albei derdejaarstudente aan die Universiteit van Stellenbosch – ons gaan dié Aprilvakansie die Visriviercanyon stap. Destyds moes ’n mens by Suidwesnatuurbewaring aansoek doen om ’n permit, en dit nogal per pos. Ek doen toe aansoek in Februarie, en wag weke lank, maar teen April kon ons nie meer wag nie. Johan was in die koshuis Eendrag, en ons kry ’n geleentheid op hulle rugbytoerbus Springbok toe. Ons reisgeld was 24 Lion Lager-biere. Al wat…

Die meeste mense gaan waarskynlik nooit ’n witdoodshaai of Bryde se walvis te sien kry nie. Die Oceans of Life-fotokompetisie probeer die see en sy groot verskeidenheid van lewe – van Nemo, die narvis, tot Kowalski, die pikkewyn – vir gewone mense te wys. “Bewaringsboodskappe klink dikwels negatief en daarom wil hierdie kompetisie mense inspireer om die omgewing te bewaar eerder as wat hulle dit uit vrees doen,” sê Christina Hagen, die Pamela Isdell-genoot van pikkewynbewaring by Birdlife Suid-Afrika. Die eerste prys is ’n toer na Spitsbergen, ’n eiland in Noorweë se Svalbard-eilandgroep in die Arktiese See. Dit word geborg deur Aurora Expeditions. Hierdie foto’s is van die finaliste in die 2015-kompetisie. Inskrywings vir die 2016-kompetisie open binnekort – hou dus oceansoflife.co.za dop en vat jou kamera saam as jy…

KAROOPASSE EN -POORTE Ervaar albei kante van die Swartbergpas – die golwende heuwels van die Klein-Karoo en die vlaktes van die Groot-Karoo – én die Tuinroete se Montagupas. TOERBESONDERHEDE Datums 7-11 Mei 2016; 11-15 Junie 2016; 1-5 Julie 2016 Hoe lank is die toer? 5 dae; 4 nagte Gemiddelde daaglikse afstand 30 km-50 km Vertrek vanaf Queens Hotel, Oudtshoorn Blyplek Hotelle, gastehuise en ’n spesiale Dryland-kampterrein Koste R7 950 per volwassene; R3 975 vir kinders jonger as 12 (30% bykomend vir enkelbesprekings). REISPLAN Dag 1 Die toer begin by die Queens Hotel op Oudtshoorn. Van daar word die groep vervoer na die Chandelier Game Lodge vir ’n rit om bene los te maak en die fietse te toets. Dan is dit terug hotel toe vir aandete. Dag 2 Ná ontbyt…

DIE VERRE NOORDE NAASTE HEKKE PAFURI EN PUNDA MARIA 1 Pafuri River Camp 3 km tot by Pafuri Hier is nie veel blyplek naby die noorde van die wildtuin nie. Om die waarheid te sê: Daar is niks naby aan die Punda Maria-hek nie – maak dus seker julle is betyds, anders sal julle die boete (R500) betaal. (En ook net tot 10 nm.; daarna kan jy glad nie die park binnegaan nie.) Dankie tog vir die Pafuri River Camp met sy kampterrein en safaritente in die skadu van mooi jakkalsbessies, trosvye-, njala- en koorsbome op die oewer van die Mutalerivier. Die kamp staan met een been in ’n wildernisgebied en die ander in landelike weivelde. Jy hoor dus die een oomblik koeiklokke en die volgende oomblik olifantsnorke. Hier is…

Ouma Magrieta Mouton (84) en haar kleinseun Byron Klassen (24) repeteer op Okiep in die Noord-Kaap vir hulle rolle in Seep, ’n dansproduksie deur die bekroonde choreograaf Alfred Hinkel. Die produksie vertel die storie van hoe Ouma weier om vir Byron te sê wie sy oupa is terwyl Byron net so traag is om sy ouma se vrae oor sy liefdeslewe te beantwoord. Byron is een van die hoofdansers in die Garage-dansgroep. Dié groep se produksies vertel die stories van Namakwaland en sy mense. “Ek is mal oor die mooi oomblik tussen die twee in die goue lig van die Namakwaland,” sê die fotograaf Mark Wessels.…

Nossob se nuuskierige agies Ons het Desember die Kgalagadi-oorgrenspark vir die eerste keer besoek. Wat ’n belewenis – ons het een oggend vroeg by die Nossobruskamp gesien hoe ’n paar opgeskote leeus die vlotterklep uit die watergat breek en daarmee speel (foto’s bo). Ons was ook een aand vasgekeer in dié skuiling toe ’n trop leeus (sowat 14) ’n indringer-leeumannetjie teen die kampdraad langs die uitgang van die skuiling vasgedruk het; in so mate dat ons nie by die uitgang kon uit nie. Dit was vreesaanjaend om die geluide van naby te hoor. Ná twee uur het ander besoekers van die skuiling se loopgangpale (natuurlik aan die kamp se kant) uitgebreek sodat ons kon deurklim. Later het die veldwagters die leeus kom verwilder – die draad het glo al tydens…

Ry saam van Tafelberg tot Duiwelspiek ’n Uitsig oor Kaapstad van Tafelberg se kant af beteken gewoonlik jy het óf saam met honderde toeriste in die ry gewag vir ’n kabelkarrit tot bo óf jy en jou draftekkies het die kontoerpad aangedurf. Nou kan jy danksy die Durbanville Hills-wynlandgoed van die Sanparke-inligtingsentrum se parkeerterrein langs Tafelbergweg tot by Duiwelspiek ry. Jy ry met ’n safarivoertuig op ’n stuk van Tafelbergweg wat gewoonlik verbode is vir almal behalwe hardlopers (of fietsryers wat ’n aktiwiteitspermit teen R460 by Sanparke moet koop) tot by die Koning Georgeblokhuis in die Tafelberg-natuurreservaat. Henri Bruce, die gids, stop elke nou en dan om interessanthede uit te wys, soos ’n grot wat weggesteek is teen die hang van die berg. Namate die pad al hoër klim, kry…

Biltong Go Back, Vaalwater, Limpopo Vlug, vegetariërs, vlug! Hou verby! Daar’s g’n ding geskape in die ganse bosveld wat – wanneer bokveld toe gestuur word tydens die jagseisoen – nie hier op die rakke van Biltong Go Back land nie. Wat van cabanossi gemaak van rooibok, blesbok... of kameelperd? Is jou ingewande sielsgereed vir krokodil-chilli bites? Het jy geweet jy kan biltong maak van die rare tssessebe, of droëwors van die skugter njala? Chilli bites en biltong kos vanaf R280/kg en droëwors vanaf R220/kg. Die vrieskaste het ook boerewors en filette, en oral hang salami. Hier’s backpacker-verblyf (R100 p.p.p.n.) vir tot R50 mense. En Biltong Go Back het nog ’n winkel in Vaalwater indien jy dié een misgery het (dis moeilik danksy al die bordjies wat jou aandag van die…

‘Die daaglikse mooi benodig nie ’n visum nie. Dit vra niemand se toestemming of spaargeld nie. Dit hang die wêreld vol soos vlieërs: ’n Seemeeu wat eenbeen staan. Die vertroostende mentreuk in ’n bloekombos.’ Ons bewaar ons reiservarings soos bottels ingelegde avontuur in die geheue, plak foto’s daarvan teen die yskas, behang die huis met aandenkings... Sodat ons die sonsopkoms oor dáárdie katedraal se koepel weer en weer kan beleef, die glasies sangria by sus en so se straatkafee weer kan klink, ons krae nog ’n keer teen daardie dreunende waterval se sproei kan opslaan... Maar wat word van die tyd tussen een reis se genotvolle nabetragting en ’n volgende se aanloklikheid? Neem ons genoeg kennis van die bekoring van die alledaagse? ’n Mens behoort eintlik vir jou vriende ’n…

A an die einde van die tweede stapdag sit ek lekker en rus op ’n rots... ek voel effe skuldig, want ek verdien nie juis dié uitspan nie. Die Weskusdonkiestapsafari is immers ’n slenterstap: Ek het net my dagsak gedra, en die ergste opdraande was die paar meter tussen die strand en die tweespoorpad wat kuslangs loop. Én ek het ’n goeie entjie van die pad op ’n donkiekar gery. Sit gaan ek egter sít. Agter my lê ons kampplek by Koringkorrelbaai. Die res van die groep kom stuk-stuk en skoon gebad om die kampvuur bymekaar, waar nog ’n koningsmaal vír ons voorberei word. Voor my sak die son terwyl die branders teen die rotse spat. Na regs strek die lang strand wat vanmiddag my kuite se sake vir hulle…

STEVEN MORROW Nikon D5000 Nikon 10-24 mm-lens STEVEN VERTEL: Hierdie foto is naby Waenhuiskrans in die Wes-Kaap geneem. Ek het ’n driepoot gebruik en in RAW-formaat geskiet. Ek het later op die rekenaar drie verskillende beligtings (vir die helder en donker dele) uitgelig en digitaal saamgestel vir ’n meer eweredige finale beligting. TOAST SÊ: Die RAW-lêerformaat het talle voordele. Jy kan dit sien as die oorspronklike“negatief”van jou foto, as ons nou ou filmtaal gebruik. Die RAW-formaat berg die grootste hoeveelheid data, en daarom kan jy meer daarmee doen later op jou rekenaar, soos Steven hier gemaak het. Die enigste nadeel is dat RAW-lêers gou jou hardeskyf kan volmaak juis omdat hulle so groot is. Gebruik dus maar jou eie oordeel – neem jou “spesiale” foto’s dalk in RAW-formaat. Jy kan…

Spaanse hoendergebak Vir 4 Voorbereityd 10 minute Gaarmaaktyd 40 minute Hierdie gereg is spoggerig genoeg vir wanneer jy gaste onthaal. Sit dit voor met couscous, polenta of gebakte aartappelwiggies. Jy benodig Só maak jy 1 Voorverhit die oond tot 200 ºC. Pak die uie, tamatie en die helfte van die chorizoskyfies in ’n groot, vlak oondskottel en sprinkel die paprika, roosmaryntakkies en olie daaroor. 2 Druk die oorblywende chorizoskyfies versigtig onder die vel van die hoender in en pak die hoenderstukke dan bo-op die tamaties. Skink die wyn by die bak, geur die hoender met sout en swartpeper na smaak en laat bak dit vir 40 minute in die oond. Laat die dis vir 10 minute staan voor bediening – só…

SKUIL TEEN DIE SON 1 Wave-swempette vir kinders Hierdie rekbare pette word gemaak van baaibroekmateriaal en is elke ouer se beste vriend. Hulle is ontwerp om in die water op die kop te bly en hulle is gebou om te hou: My driejarige dogter het hare skaars afgehaal op ’n week lange Mauritius-vakansie én haar babasussie het hom later geërf. Dis beskikbaar in pienk en blou en twee verskillende style – een met ’n nekflap en ’n wyerandhoed met draad in die rand. R150 by sportsmans  warehouse.co.za 2 Flexfit-pet As jy eers ’n Flexfit gedra het, sal jy nooit weer ’n ander pet duld nie. Flexfit-pette het spandeks by die sweetband en dwarsoor die kroon ingeweef, en het dus nie ’n verstelbare bandjie aan die agterkant nodig nie.…

TEKS ALICE INGGS FOTO’S ALICE INGGS EN TOAST COETZER Boorgatwater, groentetuine, swaeltjies in die dakbalke en kerkklokke op Sondae... dít som Stanford langs die Kleinrivier mooi op. Dis ’n dorp vir stoepsit en kuier, waar straatmusikante hulle kitare laat regmaak by mnr. Visser (wat ook die vis-en-tjips-winkel besit) en waar dit ’n tydverdryf is om skilpaaie te red. Hier kan jy die stad vir ’n paar dae afskud en vergeet van goed soos skoene dra, gereelde etenstye of hoe laat dit is. “My gunsteling-doending op die dorp is om onder ’n boom te sit,” sê Peter Esterhuizen, wat al meer as 30 jaar op Stanford bly. En dis wat jy doen. Jy sit. En jy eet. En jy gesels. En jy knik vir bure wat verby stap met hulle honde.…