Innholdsfortegnelse for February - March 2021 i Tuis

Ek glo nogal in sinchronisiteit – daardie wonderlike, onverwagse sameloop van omstandighede wanneer die legkaartstukke reg val en die lewe ’n lekker verrassing is. Dis iets wat ek al dikwels in my eie lewe ervaar het. En telkens wanneer dit gebeur, hoor ek hoe my ma in die agtergrond sê “alles het ’n doel, my kind” of “die tyd sal leer”. Een ding is seker, veral nou: Ons het eintlik oor niks beheer nie. Nie lank terug nie was die konsensus nog dat ’n mens darem ’n vyfjaarplan vir jou lewe kan hê, maar niks langer nie – die tegnologie en die ritme van die wêreld verander so vinnig dat jy nie kan weet hoe die toekoms daarná gaan lyk nie. Deesdae, wel ... een jaar op ’n slag? Of…

PROJEKGIDS Harde werk 4/10 Vaardigheidsvlak 7/10 Tyd nodig 1 tot 2 uur Maak dit vir ± R660: Hout R550, skroewe R50, gom R40, skuurpapier R20 Wat jy nodig het INKOPIELYS • 21mm-laaghout, in die volgende dele gesaag: nege 400 x 210mm-panele (pote) drie en sestig 210 x 60mm-plankies (blaaie)• twee pakkies 6 mm x 50 mm-spaanderbordskroewe• een pakkie 8 mm x 30 mm-spaanderbordskroewe• Alcolin Fast Set Glue• 150-grint-skuurpapier• houtvuller GEREEDSKAP • koordlose boor en 3mm-boorpunt• potlood• maatband• rol- of handsaag• skaaf PROJEKNOTAS • Laat jou houthandelaar die planke saag met die vertikale sye teen 30°. Let op dat die pote se binneen buiterand skuins na onder loop. • Die blaaie bestaan uit langwerpige plankies wat een vir een tussen die drie pote op mekaar vasgeskroef word (sewe plankies in elke…

Koning Na-aper Lyn Nance van Port Elizabeth skryf Ek wil graag meer weet oor hierdie Copie d’ancien Sevres-bak. Dit is 8 cm hoog x 18 cm in deursnee (30 cm lank met die metaalhandgrepe). Hoewel dit as ’n nabootsing gemerk is, wonder ek steeds hoeveel dit werd is. Kan julle help? Ainsley Taylor van Stephan Welz & Co. antwoord Chinese porselein was gedurende die 18de eeu een van die waardevolste kommoditeite in die Westerse wêreld. Dit is teen groot onkoste in groot getalle na Europa verskeep om in die aanvraag van die welvarende aristokrasie te voorsien. Augustus die Sterke, koning van Pole en keiser van Sakse, het besef watter potensiële fortuin hierdie “wit goud” inhou indien dit plaaslik vervaardig kon word. Daarom het hy verskeie wetenskaplikes en alchemiste gefinansier met…

Beste maats vir altyd! Wat klaar is, is klaar Thuli help Waaldo met sy skoolwerk sodat hulle kan gaan speel. – Mercia Nieuwenhuyse, Kidd’s Beach, Oos-Kaap Styf teen mekaar Die optelkatjies Sprinkels en Nr. 7 is onafskeidbaar. – Janneke Bester, Excelsior, Vrystaat Sien dubbel Sia doen alles agter Coco aan – selfs frons! – Charmoné Oosthuizen, Riversdal Moeg verjaar Coco knip ’n uiltjie saam met Carlené ná haar partytjie. – Carmi van der Merwe, Klipheuwel Wysneuse Liam-Visser en sy kat Grey het hul eie manier van groet. – Ilana van Rensburg, Brackenfell, Kaapstad Kom ons ruil Chaos en Tao deel alles, van speelgoed tot snoephappies! – Roshane Tedder, Hilton, KZN…

Wonderwerkies Piepklein plante is wonderlike oplossings vir tuiniers wie se spasie beperk is. Die voordele van kleiner plante is dat hulle vinnig groei en steeds mooi lyk wanneer hulle groter word. Spaar plek deur vertikaal tuin te maak of ’n klein groentetuin te begin, en eksperimenteer met mikrogroente – dis heerlik en gesond! Laasgenoemde is ook ’n puik keuse vir beginnertuiniers wat nog hul hand met ’n plant moet oefen. Mikrotuine Verhewe beddings en potte maak goeie beginnertuine uit en vra min plek. Druk saadjies vir soetrissies en mini-tamaties in potte of strooi mikrogroentesaad dig opmekaar vir ’n voedingryke bossie smaak. Gee jou mikrogroente ’n hupstoot met spesiale groentekompos – kyk uit daarvoor by jou tuinsentrum. Het jy geweet? Mikrogroente is die saailinge van enige eetbare plant. Dit bevat ’n…

Klop die hitte Geraldine van Wyk van Bloemfontein skryf My ‘Thuli Madonsela’-rose kry swaar in die hitte, al maak ek gereeld nat. Hoe kan ek verseker hulle lyk altyd vars? Ludwig antwoord Net soos mense hou rose van ’n koel stort wanneer dit baie warm word. Sit die sproeier op die warmste deel van die dag sowat 10 minute lank aan of spuit liggies met die tuinslang. Dit koel die plante en hul onmiddellike omgewing af. Rose gee nie om dat hul blare nat word nie en in warm weer word dit so gou droog dat daar geen gevaar van swamsiektes is nie. Gedurende die warm maande en wanneer dit nie reën nie het die plant 15 tot 20 liter water per week nodig (gryswater is in orde). Maak ook…

Prettig in pienk ‘Pink Shimmer’ is ’n fyn, bolronde Cuphea-kultivar met pienk-en-wit waaiervormige blommetjies wat die hele plant vanaf die begin van die lente oortrek. Dit groei in vol- of gedeeltelike son, kan hitte trotseer en jy hoef nie die dooie blomme af te sny nie, al word dit hoe warm. Plant dit in gemengde houers of as netjiese lae (25 cm hoog) randplant. Spasieer plante 20-30 cm van mekaar sodat elkeen in ’n kompakte, goed vertakte plant van 30-45 cm wyd kan ontwikkel. KONTAK ballstraathof.co.za…

WAAR Nuweland, Kaapstad GROOTTE VAN TUIN 120 m2 GRONDTIPE Leem As ’n mens van ’n groot tropiese tuin in KwaZulu-Natal na ’n Kaapse eiendom met min plek verhuis, wil jy steeds so veel moontlik groen sien. “My kliënt se grootste behoefte was ’n lowergroen tuin, al is dit klein,” vertel Petro Jacobs van Petro Landscaping, wat die tuin ontwerp het. “Hulle wou ook die meeste ruimte moontlik vir ’n tuin benut en met plante privaatheid skep. Die trampolien moes bly vir hul seun en die buitestoele moes ’n staanplek kry.” Die stukkie tuin is tussen die hoofhuis en ’n nuwe kothuis daaragter, met ’n swembad tussenin. Petro se grootste uitdaging was die beperkte ruimte en die baie skaduwee in dié deel van die erf. Die aansig van die kothuis was…

Noedelroerbraai met bros vark Onder R140 • Genoeg vir 4 • Bereidingstyd: 5 minute Gaarmaaktyd: 10 minute • 4 vark-schnitzels • 600g vars, gemengde roerbraaigroente • sowat 60ml hoisin- of teriyakisous • 400g roerbraainoedels (gekook volgens die aanwysings op die pakkie) • 30ml sesamsaad 1 Verhit ’n bietjie olie in ’n warm pan en braai die schnitzels tot goudbruin en bros alkant. Skep uit en hou eenkant. 2 Roerbraai nou die groente in dieselfde pan oor hoë hitte vir 3-5 minute of tot so gaar soos jy daarvan hou. Roer die hoisinsous en die noedels deur en braai vir 1-2 minute tot geurig. 3 Verdeel die roerbraaimengsel tussen bakkies of borde, sny die schnitzels in repies en skep bo-op. Strooi laaste die sesamsaad oor en geniet warm. Wenk Voeg gerus ’n strooisel vars kruie of gekapte sprietuie…

Waarom het engele vlerke, wil ek op ’n dag by my ma weet. Hoekom nie rolskaatse of surfborde of towertapyte nie? Was hulle nie bang hulle rokke waai op as hulle so moet vlieg nie? Ma sit met spelde in haar mond en hurk voor my, besig om die naat van my nuwe nagmaalrok af te steek. Sy sug. En met die rugkant van haar hand vee sy ’n fyn sproeisel sweet van haar hoë voorkop weg. “Engele,” sê sy, en haal een van die spelde uit haar mond, “moet vinnig kan beweeg. En daarvoor het jy vlerke nodig.” “Maar skaatse is ook vinnig.” Ma gee die naat so ’n kwaai plukkie en ek versit ’n voet om stewig te staan. Dan steek sy die volgende speld, vryf die materiaal…

WENBRIEF My C-19-projek Annette Esterhuizen van Pretoria skryf Omdat ek bevoorreg is om dwarsdeur die grendeltyd te kon werk, het ek nie projekte aangepak soos vele ander nie ... Tot daardie bankieprojek in Junie 2020 se Tuis my aandag trek. Ek het als gehad wat nodig was – behalwe die bankie. Hoe nou gemaak? Eendag stop ek by die mense wat houtmeubels langs die pad verkoop en ek vra of hulle vir my so ’n bankie kan maak. Dadelik kom die antwoord: “Ja, Mevrou, ons kan.” Twee dae later het ek my bankie vir net R250 en toe kon ek skaars wag vir die volgende naweek sodat my C-19-projek kon begin. En kyk nou net! Dis waarop ek deesdae vinnig ’n koppie tee geniet terwyl ek deur my gunsteling-tydskrif blaai.…

WIE WOON HIER? Vicky Zigras WAAR Kaapstad GROOTTE 42 m² Ná ’n verblyf van 17 jaar in Londen se grou omgewing was Vicky Zigras meer as gereed vir sonskyn en die skoon, blou lug toe sy in 2019 na Suid-Afrika terugkeer. Sy het die perfekte klein ateljeewoonstel in die Kaapse middestad gevind in ’n woonstelblok met lowerryke tuine, ’n ryk voëllewe, ’n swembad gevoed deur ’n fontein en die mooiste uitsig. “Ek het in Desember 2019 ingetrek en geniet dit werklik om hier te woon – selfs gedurende die inperking!” sê Vicky met ’n glimlag. “Die gebou, wat in die 1960’s deur die Duitse argitek Pius Pahl van die Bauhaus-skool ontwerp is, kan dalk strak lyk van buite, maar ek is mal oor die goed deurdagte ontwerp met sy sentrale…

Wondersoete slaap Jana van der Merwe van Bellville skryf Noudat werk van die huis af die “nuwe normaal” is, moet ek weer my slaapkamer opeis as ’n werkvrye sone ná ure. Hoe skep ek ’n volkome ontspanne ruimte wat ’n goeie nagrus sal verseker? Greg Smart, uitvoerende hoof van Vencasa, antwoord As jy jou slaapkamer ook as werkplek gebruik, moet jy dit saans weer in ’n plek van rus omskep. Hier is ’n paar wenke: Verminder skerp lig (elektries sowel as LUD) Dit is raadsaam om die hele nag in diep donkerte deur te bring. Verdof die ligte en verban toestelle snags uit jou kamer. Spandeer minder tyd voor ’n skerm of laai ’n app af wat die skadelike blou lig op jou selfoon, tablet of skootrekenaar “filtreer”. Apps soos…

Hoe gemaak as jy inkopies gedoen het tot jy wil neerslaan, en dan besef alles gaan beslis nie in die bussie pas wat jou span by die winkelsentrum kom aflaai het nie? Jy huur natuurlik ’n tweede ekstra-groot minibus! Dit is presies wat gebeur het toe die 13 lesers wat die heel eerste Tuis | Home-dekorskool bygewoon het by Mr Price Home se vlagskipwinkel in Canal Walk uitstap met 13 oorvol trollies, en elkeen ook nog met iets ekstra soos ’n mat, kanttafel of skerm onder die blad. Maar kom ons begin by die begin. Toe die drie dae lange dekorskool vroeg in 2020 aangekondig is, was die reaksie oorweldigend. In ware Tuis | Home-styl het die kreatiewe redakteur, Marian van Wyk, ’n elegante herehuis in Kaapstad aanbeveel as die…

SunPatiens is impatiëns wat jy maar in volson kan plant. Die dikker blomblare en sterk loof van hierdie kultivar sorg dat die plante minder vatbaar is vir siektes, en hul stewige stele kan hoë temperature en humiditeit trotseer. As jy dit in goedgedreineerde grond plant waar hulle oggendson sal kry, sal hulle jou beloon met blomme van die lente reg deur tot die herfs. Teks verskaf deur Life is a Garden. Sien meer by lifeisagarden.co.za of volg hulle op Facebook en Instagram: lifeisagardensa.…

Avo-skade Ann Redloff van Vredendal skryf Ons het die afgelope 2–3 jaar uiters min reën gekry en wanneer ons op toegelate tye kon natmaak, het die sitrus- en avokadobome voorkeur geniet. Die avokadoboom dra groot vrugte en as jy dit oopsny, is die vlees eetbaar, maar vanjaar het hulle donker merke aan die buitekant. Wat sou dit veroorsaak? JJ antwoord Die mees algemene probleem by avokado’s is antraknose of swartroes, ’n swamsiekte. Dit kan ongelukkig die vrugte sowel as die blare aantas. Die donker kolle in die vlees van jou avokado’s dui op antraknose, maar die merke aan die buitekant lyk soos vrugtevliegskade. Behandel eersgenoemde met Mycogard of Odeon en spuit Spray-Kill 5 teen vrugtevlieg. Luister Saterdae om 07:30 na JJ se Groen Vingers-tuingeselsies met Derrich Gardner in sy program…

WIE WOON HIER? Ian en Mariaan van Zyl en Elle die gryspapegaai WAAR Paarl, Wes-Kaap GROOTTE VAN TUIN 300m² GRONDTIPE Klei en leem Ian en Mariaan van Zyl het in Mei 2017 ingetrek op ’n hoekerf in ’n nuwe ontwikkeling in die Paarl waar daar nog geen tuin was nie. En tuinspasie is beperk. Tussen die huis en die grenslyn is daar nêrens meer as vyf meter nie, plek-plek net twee meter. Vandag, wanneer die groot skuifdeure op die stoep in die mure in wegskuif, voel dit vir jou jy’s midde-in die tuin, al sit jy in die huis. “Buiten die bome op die sypaadjie was hier niks rondom die huis nie,” vertel Mariaan. Sy en Ian hou baie van ’n mooi tuin en omdat die Wes-Kaap toe in die…

Maak sowat 500ml • Bereidingstyd: 20 minute in die kombuis • Fermentasietyd: ongeveer 4 dae • 1kg Chinese kool • 2 groot wortels • 60ml fyn sout • 1 klein knoffelhuisie (of na smaak) • 2cm vars gemmer (of na smaak) • 30ml vissous • 1 eetlepel gochujang of 15-30ml Koreaanse rissievlokkies (sien wenk) • 15ml suiker • 3 sprietuie 1 Was die koolblare en snipper dit fyn. Skil die wortels en sny dit in julienne-repies. 2 Sit die kool en wortel in ’n groot mengbak, meng die sout deur en bedek met water. Gebruik ’n omgekeerde bord as gewig om die groente onder die water te hou en laat week vir 12-24 uur. Die groente is reg wanneer die wortelrepies gemaklik van punt tot punt buig sonder om te breek. 3 Meng die knoffel, gemmer, vissous, gochujang en suiker, en…

SKEP EN VERNUWE! WIE Chrismarié Barnardt WAAR Kaapstad BESIGHEID Kindbrush HAAR WERK Die uitwerking van tradisionele mondsorgprodukte op die steeds groeiende besoedelingskrisis weens plastiek het dié mondhigiënis en natuurliefhebber van Seepunt diep bekommerd gemaak. Haar oplossing was ’n mededingende, ekovriendelike alternatief vir mondsorgprodukte van plastiek. “Die filosofie agter Kindbrush is ‘omgee’ – om bewustelik om te sien na ons eie welstand, dié van ander en die planeet,” verduidelik sy. Haar produkte word van bio-afbreekbare, herwinbare materiale soos bamboes en glas gemaak en sluit tandeborsels, vlos en liproom in. Sien meer by thekindbrush.com. Nuwe Cemcrete-kleure! RenoCrete, die dekoratiewe pleister met ’n sementbasis van Cemcrete wat jy met ’n spuit of troffel aanwend, is nou in nege nuwe kleure te kry: Calm, Deep Ocean, Otter, Seal Grey, Kelp, Mollusc, Coastal Fog, Cuttlefish…

Witwarm tropies Dié tropiese plakpapier (oorkant) van Groen Bespoke Wallpaper het dadelik haar oog gevang toe Carla van der Merwe van die Boschenmeer-landgoed in die Paarl iets gesoek het om haar slaapkamer mee te verfris. “Ek is lief vir die buitelug, daarom wou ek spesifiek iets hê wat die natuur sou binnenooi,” verduidelik sy. “Hoewel die ontwerp nogal dramaties is, is dit nie ‘swaar’ nie en helder dit die vertrek op. Dit skep ’n rustige atmosfeer in die kamer.” [ BOTANIES BLY GEWILD ] “Botaniese en blom-ontwerpe is soos die ‘little black dress’ van muurpapier,” sê Alana Groenewald, die ontwerper agter Groen Bespoke Wallpaper se skeppings. “Dit sal altyd relevant bly, al verander die komposisies, kleure en illustrasie-media (die manier waarop dit geskep word) van tyd tot tyd.” Alana sê…

V: Waar kan ek eetkamerstoele soos die twee op bladsy 17 van April 2020 se Tuis kry? – Johanna Masango, Pretoria A: Hierdie Eames-geïnspireerde stoele met armleunings is ’n gewilde ontwerp. Soortgelyke style met hout- óf metaalpote is by talle huiswarewinkels te kry. Kyk by @home (home.co.za), Chair Crazy (chaircrazy.co.za), Esque (esque.co.za), Elevenpast (elevenpast.co.za) of Mad Chair Company (madchaircompany.co.za). V: Watter verfkleure is op die grensmuur en rankstrukture in die tuin op bladsy 94 van Februarie 2020 se uitgawe gebruik? – Liesl Cousins, Kaapstad A: Die muurkleur is ’n spesiale mengsel deur Paint Master (paint-master.co.za) met die naam Mystic. Die strukture is met Tjhoko Paint (tjhokopaint.co.za) in die kleur Asgat geverf. V: Ek soek nou al jare na ’n klein smeulkaggel wat met hout werk vir ’n knap hoekie in…

WIE WOON HIER? Albert van Niekerk en sy hond, Benji WAAR Die plaas Varsfontein tussen Caledon en Greyton in die Wes-Kaap GROOTTE 95m² Albert van Niekerk, ’n wynmaker wat in die Overbergstreek grootgeword het, se familie boer al ses geslagte lank in dié omgewing. Sowat 60 jaar gelede het sy oupa ’n buurplaas gekoop waar daar ’n skuur en twee huise op die werf was. Die oudste huis dateer uit die 1880’s; die ander een is in die 1920’s hoër op teen die heuwel gebou. Albei is vir ’n kort ruk verhuur voordat dit in onbruik verval het. Tog het die werf nog altyd sentimentele waarde vir die Van Niekerks ingehou. “Van kleins af het al ons ooms, tannies, niggies en nefies saam met my ouma en oupa hier piekniek…

Tuis se kreatiewe redakteur, Marian van Wyk van Seepunt, skryf Ons optelkat, Nebukatneser, het die mooiste pels op haar magie gehad – ’n mengsel van wit, grys, bruin en gemmer. Toe sy in Maart verlede jaar toetse ondergaan het vir ’n knaende blaasinfeksie, moes die hare op haar maag afgeskeer word. Tot ons ontsteltenis (ek dink hare ook) het dit nog nie teruggegroei nie. Is daar raad? Dr. Analize Theron, ’n veearts van die Fourwaysdierehospitaal, antwoord Haarfollikels se groeisiklus gaan deur verskeie fases: ’n groeifase, ’n regressiewe fase, ’n dormante fase en dan ’n verharingsfase. Wat met Nebukatneser gebeur het, staan bekend as stase (“stilstand”) van die follikels. Ons vermoed dit gebeur wanneer die hare in die regressiewe of dormante fase afgeskeer word, maar ons weet nie presies hoekom dit…

Ficus ‘Bambino’ As jy lief is vir huisplante maar jou plek raak min, is Ficus lyrata ‘Bambino’, ’n mini-weergawe van die gewilde vioolblaarplant, ’n goeie keuse. Terwyl die groter kultivar ’n taamlike hoogte bereik, bly sy kleinboet kompak – hoogstens 1 m – maar sy blare het dieselfde ongewone vorm. Behalwe dat dit ’n fokusplant is, help die donkergroen leeragtige blare met lugsuiwering. Plaas dit iewers waar dit helder indirekte lig kry; die plant kan ook beperkte oggendson trotseer. Maak nat wanneer die grondoppervlak effens droog voel. Te veel water of onvoldoende lig kan tot bruin kolle op die blare of blaarverlies lei. In baie warm en droë weer sal die plant ’n fyn newelsproei water waardeer. Voed een keer per maand tydens die groeiseisoen met vloeibare bemesting…

Bome In die groot bedding blom ’n Japanse blomappel (Malus floribunda) in die lente. Die hele straat is boomryk en op die sypaadjie groei jakarandas wat vroegsomer hul pers blommetjies in Petra se tuinpaadjie strooi. Meerjariges en struike • Rose, onder meer wit en ‘Burgundy Iceberg’, ‘Garden & Home’, ‘Una van der Spuy’, ‘Little Pink Hedge’, ‘Free & Loyal’, ‘Simplicity’ en ‘Rina Hugo’ • Tuinheliotrope (Heliotropium arborescens) • Magrietjies (Argyranthemum-hibriede) • Salies (Salvia) • Baardirisse (Iris germanica) • Reusepapierblomme (Limonium perezii) • Akeleie (Aquilegia vulgaris)* • Klokkiesblomme (Campanula)* • Lychnis coronaria* • Lamstert (Verbascum-hibried)* • Vingerhoedjies (Digitalis purpurea)* * selfsaaiers Eenjariges wat hulself saai • Papawers (Papaver-spp.) • Kaliforniese papawers (Eschscholzia californica) • Stokrose (Alcea rosea) • Orlaya grandiflora • Gousblomme (Calendula officinalis) • Pronkertjies (Lathyrus odoratus) • Inheemse vingerhoedblom…

Murgpampoentjietertjies met mentslaai Maak dié pragtige tertjies as voorgereg of sit dit voor as bykos saam met geroosterde hoender – sommer klaar gaar gekoop en louwarm voorgesit. Maak 8 tertjies • Bereidingstyd: 10 minute • Gaarmaaktyd: 20 minute • 1-2 murgpampoentjies, in baie dun skyfies gesny • gerasperde skil van 1 suurlemoen • 15ml olyfolie • sout en peper na smaak • 1 rol (400g) blaardeeg • 60ml roomkaas • geklitste eier (opsioneel) SLAAI • 125ml edamameboontjies, geblansjeer • 125ml ertjies, geblansjeer • 60ml mentblaartjies • 5ml olyfolie • 5ml knoffelblommetjies (opsioneel) 1 Voorverhit die oond tot 200°C. Meng die murgpampoentjieskyfies met die suurlemoenskil, olie, sout en peper. 2 Rol die deeg versigtig oop en sny dit in 8 ewe groot blokke. Maak nou 5mm van die rand af in elke blok ’n insnyding reg rondom, maar los ’n ongesnyde deel van 1cm in…

O is vir olywe Die plaas Swartrivier, 4km buite die sjarmante Karoo-dorpie Prins Albert, is die tuiste van pragtige olyfboorde en die gewilde Café O-restaurant met ’n asemrowende uitsig op die Swartberge. Dié skaapplaas van 668ha kan tereg trots wees op sy tradisie as olyfboerdery wat self sy ekstra-suiwer olyfolie pars met die handelsmerk O for Olive. Hul boetiekprodukreeks is te kry by die plaaswinkel en uitgesoekte winkels landwyd. Kyk by oforolive.co.za. GEE TOG DIE (LAKTOSE-VRYE) MELK AAN, ASB. Danksy nuwe Clover Nolac kan mense wat laktoseweerstandig is weer suiwel geniet – dié keer sonder daardie aardige neweeffekte. Nolac-melk is behandel met die ensiem laktase, wat laktose in melk afbreek sodat dit makliker verteer word. Lees meer hieroor by clover.co.za. GESONDHEID! Liefdeskos (R155, Media24) is ’n versameling veganistiese resepte sonder…