Innholdsfortegnelse for Jul - Sep 2025 i SARIE KOS

LEES MEER OOR • My ouma in kaneel, ja!• Koek met springmielieroom• Die geur van vars koffie “. . . Ek het ’n lepel vol van die tee waarin ek ’n bietjie madeleine laat sag word het, na my lippe gebring. Maar op die presiese oomblik wat die mondvol tee gemeng met koekkrummels aan my verhemelte geraak het, het ek gebewe, my aandag op die buitengewone ding wat in my gebeur het.” Dis die titseltjie koek in sy tee wat ’n vloedgolf kindertyd-herinneringe by die Franse skrywer Marcel Proust losgemaak het, soos vertel in sy 1913-roman, À la recherche du temps perdu (vertaal as Op soek na verlore tyd). Daar word na dié bekende frase as die Proustiaanse oomblik verwys. Oftewel ’n sensoriese ervaring wat ’n oënskynlik vergete herinnering ontlok.…

LEES MEER OOR • Britse varkvleispastei• Vis met aartappelkors• Padstal-bederf 10 PASTEI-DINGE ANTIEKE OORSPRONG Die pasteie wat ons vandag ken en liefhet, dateer so ver terug as die antieke beskawings. Die vroegste bekende pasteie is gemaak deur die Egiptenare, wat heuning in ’n graankors omhul het, met die Grieke wat deeg van meel en vet begin gebruik het en die Romeine wat dit met vleis gevul het. MIDDELEEUSE FEESTE In die Middeleeue in Europa het pasteie as pronkstukke by hoëlui se bankette gedien. Soms reusagtig groot, met soet óf sout vulsels. Party is selfs gevul met lewende voëls, wat vrygelaat sou word wanneer die pastei oopgesny word om vermaak vir die gaste te bied. ’N ETE IN JOU HAND Gerieflik vir saamneem was pasteie toentertyd al ’n gewilde maaltyd onder…

LEES MEER OOR • Broodjies gebak op maalvleis• Bruinuiesop-inspirasie• Hoender met bobotiegeure Romerige bone en varkwors Alles in een pan, dis mos waaroor goeie kos gaan. Sit dié een voor met brosgebraaide brood en jy sal die winterkou maklik buite hou! GENOEG VIR 4 • 30 ml olyfolie• 6 groot varkworsies, in ringe gesny• 1 ui, fyngekap• 400 g-pak spinasie, fyngekap• 4 ansjovisfilette, baie fyn gekap• 2 knoffelhuisies, fyngekap• 3 salieblare, fyngekap• 2 takkies tiemie, fyngekap• 250 ml hoenderaftreksel• 2 x 400 g-blikke cannellini-bone, 1 blik gedreineer• sout en varsgemaalde swartpeper• brood vir voorsit Verhit ’n middelslagpot oor hoë hitte tot warm en voeg olyfolie en varkworsringe by. Braai vir 3-5 minute of tot worsies goudbruin is. Voeg uie by en braai vir nog 1 minuut. Voeg spinasie, ansjovis, knoffel, salie…

LEES MEER OOR • Die Marie Antoinette-konneksie• Ottolenghi-aartappels, my manier• Harissa-geure uit jou lugbraaier 10 AARTAPPEL-DINGE DEUR MARZANNE SCHOEMAN GROOTSTE PRODUSENT China is die wêreld se grootste aartappelprodusent, met Indië ’n kortkop agter. Sowat ’n derde van die meer as 376 miljoen ton aartappels wat in 2021 verbou is, het van dié twee lande gekom. SA SE BYDRAE SA produseer tans gemiddeld 2,5 miljoen ton per jaar, volgens Aartappels Suid-Afrika (ASA). WAARDE VAN ’N GOEIE OES Die Aartappelhongersnood was ’n tydperk van massaverhongering en gevolglike siektes in Ierland vanaf 1845 tot 1851 wat tot ’n miljoen sterftes en nog meer emigrasies gelei het. Die krisis het weens wydverspreide aartappelroes ontstaan. VAN DROOG TOT ARM Hoewel aartappels gematigde temperature en welgedreineerde, sanderige leemgrond verkies, kan die veelsydige knolgroente verbou word in…

LEES MEER OOR • Goed vir liggaam en siel• Maak pastei van jou sop• Met pasta, sampioene of frikkadelle Die Ethiopiërs maak dit met grondboontjies. Die Filippyne gooi groen papaja by en die Koreane ryspap. Ohn no khao swè – ’n Birmaanse sop met gemmer, paprika en knoffel – kombineer hoenderaftreksel en soet geure soos klapper. Terwyl chikhirtma, ’n tradisionele Georgiese sop wat dik, jellieagtige (viskeuse) eiergele en vars kruie bevat, na bewering vir babelas help. Danksy die strelende hitte en voedsame bestanddele is hoendersop eeue lank al ’n geliefde staatmakergereg vir die siekes. Feitlik elke kultuur op aarde glo in die wonderkrag van dié trooskos – en het hul eie interpretasie daarvan. Só het Jenn Louis in haar The Chicken Soup Manifesto: Recipes from Around the World ’n som…

LEES MEER OOR • Bykosse en brood• Klassiek maar bietjie anders• Soet vir jou tafel UIT SARIE NOVEMBER 2019 Okkerneutbrood met grenadellabotter Die geur van okkerneute lê my nog altyd na aan die hart. Voeg dit by meel en jy proe plaasbrood soos ouma s’n, maar met ’n kinkel uit die 20ste eeu. Wat is brood sonder botter? Ek gebruik grenadellapulp saam met die botter, dis byna asof die botter dan reeds konfyt bevat. Die soet en ’n bietjie suur is heerlik saam met die effense bitter van die neute. GENOEG VIR 1 BROOD GRENADELLABOTTER pulp van 10 grenadellas, hou die halwe skille waaruit jy die pulp krap OKKERNEUTBROOD 45 ml heuning Botter Plaas grenadellapulp en botter in ’n middelslagpot en bring tot net onder kookpunt. Verlaag hitte en laat…

Die geur van kos wat stadig prut nooi jou dié seisoen en sê kom skep maar die koue weg, ek wag geduldig! Geur is mos eintlik die kroonbestanddeel van die kombuis (bl. 34). Ons reken min dinge laat jou so goed voel soos die gedagte aan die lang kuier om ’n Sondagtafel wat kreun onder al sy lekkertes. Daardie kos wat die week afsluit met ’n gevoel van saligheid, gedagtes van mooi en die genot van saamwees. Ons nooi jou vir ’n BBP-sitplek aan ons wintertafel waar jy altyd welkom is. Kom skep vir jou goue aartappels gebak in eendvet en kom proe die lae knolle gebak in room (bl. 118). Asof dit nie genoeg is nie, hou plek op jou bord vir bykosse wat warm onder ’n witsous-kombers lê…

Hoekom Frankryk? Ek het ’n oerliefde vir die Franse taal, en waar beter as in Frankryk om meer daarmee te doen te hê? Ek het op Potchefstroom ’n graad in tale verwerf, met Frans een van my hoofvakke. My liefde vir tale kom uit my kinderdae waar ek voortdurend blootgestel is aan veeltalige kinderboekies en opvoedkundige sagteware. Ek onthou goed hoe ek en my sussie een middag by ’n boekwinkel ingestap het, doelgerig op soek na nóg ’n speletjie. Ons is opgewonde daar weg met ’n CD, Talk Now: French!. Met die vasberadenheid van ’n nuuskierige kind het ek daar en dan besluit om eendag Frans te leer. As student het ek gehoor van Campus France, ’n organisasie wat Suid-Afrikaners help om in Frankryk te gaan swot met ’n beurs…

LEES MEER OOR • Wat is bistro-kos?• Uithaler-risotto met garnale• Eisbein, goedkoop en geurig MAAR WAT IS BISTRO-KOS? Die woord word alte maklik gebruik om ’n styl van kook te beskryf, maar wat is dit presies? Bistro’s het in die 1800’s onder die Franse werkersklas ontstaan. Die rustieke klein restaurante is bekend vir hul ontspanne atmosfeer en die gebruik van vars, seisoenale bestanddele van hoë gehalte. Op die spyskaart is ’n verskeidenheid smaaklike geregte, van eenvoudig tot meer gesofistikeerd, teen billike pryse. Tipiese Franse bistro-geregte sluit in boeuf bourguignon (beesvleis gestowe in ’n ryk rooiwynsous), coq au vin (hoender in rooiwyn) en quiche lorraine (eier-en-spektert). Vir vegetariërs is daar dikwels opsies soos ratatouille of ’n vars groenteslaai. Nageregte soos crème brûlée en tarte tatin (sien ons resep op bl.…

LEES MEER OOR • Gochujang vir jou bredie• Hoender die Griekse manier• Lekkerste lensiesop Het jy nie ’n prutpot nie? Geen kommer! Jou oond is net so goed soos ’n prutpot. Kyk by elke resep hoe lank jy dit in die oond stowe. Prutpot is maar net vir ons lui kokke wat wil vergeet van die kos en steeds lekker smul ! Koreaanse beesvleisbredie As jy nog nie gochujang geproe het nie, beter jy dit gou probeer. Dis ’n gefermenteerde brandrissiesmeer wat ongelooflik baie geur aan kos gee en deesdae oral beskikbaar is. GENOEG VIR 6 Stowetyd in oond 180 ºC vir 2 uur • 1 cm-stuk vars gemmer, fyngerasper• 4 knoffelhuisies, fyngekap• 180 ml beesvleisaftreksel• 125 ml bruinsuiker• 80 ml sojasous• 60 ml gochujang (kyk op die Oosterse rak…

LEES MEER OOR • Hoekom lyf en siel dié kos soek• 10 gunsteling-troosdinge• 5 resepte spesiaal vir nou Mac & cheese Die trend om macaroni-en-kaas so in ’n koekpan te bak doen al ’n hele rukkie die rondte op sosiale media. Hier is my weergawe daarvan. GENOEG VIR 6 • 400 g-sak macaroni (die dikker soort)• 2 knoffelhuisies, fyngekap• 2 stukke suurlemoenskil (gebruik ’n groenteskiller en sny dik repe)• 500 ml room• 500 ml melk• 60 ml botter• 60 ml koekmeel• 10 ml dijonmosterd• 50 g parmesaankaas, fyngerasper• sout en varsgemaalde swartpeper• 2 eiergele• 50 g pecorino-kaas, fyngerapser Verhit oond tot 180 ºC. Bring pot met water tot kookpunt en kook macaroni volgens aanwysings op pakkie. Dreineer en hou eenkant. Plaas knoffel, suurlemoenskil, room en melk in middelslagpot en bring…

“Ons lewe in vreemde tye” is iets wat ek deesdae gereeld hoor. Dis die nuwe “ja-nee, swaer” – geskik vir wanneer dit skielik stil raak om die braaivleisvuur, of die antwoord wat jy gee vir die verkeersbeampte wat vra hoekom jy teen dubbeld die spoedgrens jaag terwyl Anneli van Rooyen oorverdowend speel. “Die tye,” sê ek, “hulle is vreemd. En dis ’n classic, so.” “Hou jou bribe, Meneer, jy ontsenu my.” Die waarheid is: Ek kan nie aan ’n tyd dink toe dinge nié vir my vreemd was nie. Selfs op kleuterskool het ek gewonder wat fout is met die mense, en of “dit nou maar dit” is. Deesdae kyk ek stilletjies hoe ander mense tot dieselfde teleurstellende besef kom: Niemand bestuur die bus nie. En dit ís nie eens…

LEES MEER OOR • Wimbledon se geskiedenis• Modes, luuksesport-styl• Jou middagtee-resepte DEK ’N TENNISTAFEL Jou tafel maak ’n stelling met eenvoudige dekor. Pleks van blomme gebruik ons groen appels – die kombuis se eie tennisballe – en vintage rakette doen die praatwerk. Servette van kombuislappies, losweg aan stoele geknoop, hou dit informeel. By ons is dit nou winter en ’n wolkombers op die tafel gee ekstra tekstuur en dra die gevoel van warmte oor. DIE BAAN OPEN Retro-inspirasie gee die sportvoorkoms ’n speelse element. Kyk vir fyngebreide items. Jak: Steenkleur-en-swart streephemp van organiese katoen (R1 699), naaswit knooptrui van organiese katoen (R1 099) en naaswit linnekortbroek (R899), Zara. Asimmetriese sonbril (R2 990), FEDE Eyewear deur Jak de Priester. Gestreepte sokkies (R169 vir 3 pare), Woolworths. Enkelhoogte-tekkies Jak se eie. Amalia:…

LEES MEER OOR • Béchamel – moeder van souse• Krummels en kase vir bo-oor• 6 onweerstaanbare groenteresepte Prei-en-spinasiegebak Preie is eintlik so nederig, maar staan voor in die koor wat smaak betref. Saam met spinasie maak jy lekker bykos wat veral goed werk saam met steak. GENOEG VIR 6 GROENTE 45 ml botter SOUS 45 ml botter KRUMMELKORS krummels van 6 snye vars brood Verhit oond tot 180 ºC. Groente Verhit middelslagpot oor matige hitte tot warm. Voeg botter, olyfolie, preie en knoffel by. Soteer stadig oor lae hitte tot preie versag en geurig raak, sowat 5-6 minute. Wees geduldig met die proses, want dis waar die geur ontwikkel. Voeg spinasie by en meng tot spinasie verwelk het. Geur met sout en peper. Skep groente uit pot en hou eenkant.…

LEES MEER OOR • 10 interessante feite• Bak die perfekte eier• 5 heilsame resepte Portugese bitoque (steak met eier) Die klassieke gereg het onlangs my hart gesteel tydens ’n besoek aan Portugal. Romerige sous met pienk steak en eier. Jy kan die sous na smaak skerper of minder skerp maak deur meer of minder rissie by te voeg. GENOEG VIR 4 STEAK EN EIER 4 rumpsteaks (sowat 200 g elk) SOUS 80 ml witwyn Maak die steak Verhit gietysterpan oor hoë hitte tot vuurwarm. Smeer steaks met olyfolie en suurlemoensap en geur met sout en peper. Braai in warm pan vir 5 minute per kant vir medium of korter of langer soos verkies. Haal steaks uit pan en hou eenkant. In dieselfde pan, steeds met steaksappe in, maak jy nou die…

NUWE TREND Croissant-botter Vir lank was dit spekulaasbotter, toe neutbotters en nou gons dit op TikTok oor croissant-botter. Wat kan lekkerder wees as die luukse bottersmaak van croissants wat wegsmelt op warm roosterbrood? GENOEG VIR 500 ML • 6 croissants• 115 g (125 ml) botter, gesmelt• 100 g (125 ml) strooisuiker• 100 g witsjokolade• 100 g pekanneute• knippie fyn kaneel• 100 g (110 ml) sagte botter• knippie sout• brood vir voorsit Verhit oond tot 160 ºC. Breek croissants in growwe stukke en plaas op bakplaat. Sprinkel gesmelte botter en strooisuiker oor. Rooster in warm oond vir 15-20 minute of tot goudbruin en bros. Plaas plak witsjokolade op bakplaat wat uitgevoer is met bakpapier en rooster in oond vir sowat 8-10 minute of tot karamelkleur. Laat afkoel. Plaas geroosterde croissantstukke, afgekoelde…

LEES MEER OOR • 10 wenke vir winternagereg• 6 poedingresepte• Suiwel-pasmaats Piesangpoeding met lemoenkaramel Glo my, jy gaan genoeg hiervan moet maak – hy gaan loop soos stroop op jou feestafel! GENOEG VIR 6-8 • 180 ml melk• 115 g (125 ml) botter• 300 g (375 ml) strooisuiker• 275 g (490 ml) bruismeel• 2 eiers• ’n knippie sout• 4 ryp piesangs• 2 ml koeksoda• 5 ml wit asyn• vanieljevla vir voorsit LEMOENSOUS 250 ml suiwer lemoensap Verhit oond tot 190 ºC. Spuit patroonkoekpan met volume van 2 liter met kleefwerende kossproei. Verhit melk en botter in ’n middelslagpot saam tot die botter gesmelt het. Meng strooisuiker en meel in ’n groot mengbak saam. Klits eiers en sout in ’n aparte bak saam tot skuimerig. Druk piesangs goed fyn, voeg by…