Innholdsfortegnelse for Oct - Dec 2023 i SARIE KOS

E k was nog altyd lief vir Suid-Afrika en sy ryk landskap van mense, kulture en kos. Van daardie laaste een maak ek al byna vyftien jaar ’n loopbaan. En is ek nie bevoorreg om die boodskap van kos met mense te deel nie! Daar is niks op hierdie aarde wat my hart so lekker laat klop soos goeie kos nie. Die Eat Out-restaurantgids het my onlangs gevra om een van hul hoofbeoordelaars te wees, en dit is nóg ’n lewenslange droom wat bewaarheid is. Nou vir dié van julle wat dalk nie weet nie, ek is ’n opgeleide sjef. En ek is baie lief vir die restaurantbedryf en veral vir ons sjefs. Daar is ongelooflike talent in ons land. Om by Eat Out betrokke te wees het my die…

VREUGDE VAN AL FRESCO In jou tuin of by ’n piekniekplek, met Ilse van der Merwe se nuwe kookboek, Easy Al Fresco (Penguin Random House, R430), kan jy die vreugde en eenvoud van eet in die buitelug ervaar. Die resepte is maklik met vars geure, en van die voorgeregte tot die nageregte word met basiese eetgerei oor die kole berei. Totsiens, elektrisiteit. Vat so, beurtkrag! NET 5 BESTANDDELE Five Ingredient Vegan (Hardie Grant, R520) is die nuutste boek uit die Britse topverkoperskrywer Katy Beskow se pen. Die 100 resepte in die boek het vars en moderne smake en almal word met vyf bestanddele of minder gemaak. Of jy nou ’n veganis is of net graag minder vleis wil verbruik, kan jy met hierdie boek plantgebaseerde kos moeiteloos deel maak van…

LEES MEER OOR • Hoekom by die ICA-sjefskool studeer?• Ons jong talent kies volhoubaar kook• 5 resepte wat Moeder Natuur eer Meer oor die ICA Geleë in die mooie Banhoekvallei by Stellenbosch, is die ICA (Institute of Culinary Arts) bekend vir die bekroonde sjefs en leiers in die kosbedryf wat hul opleiding hier ontvang het. Die gevorderde sjefsdiploma van drie jaar word internasionaal erken, met studente wat in hul finale jaar kan kies uit drie spesialiteitsvelde – produkontwikkeling, mediakommunikasie, en professionele wynstudies en geleentheidskoördinering. Die ICA bied nie net wêreldklas-sjefsopleiding nie, maar gee ook opleiding in kosverwante loopbane. Dis deel van die ICA-hoof, Letitia Prinsloo, se visie om sjefs op te lei wat hul plek volstaan in professionele kombuise wêreldwyd asook in die breër kosbedryf. Besoek icachef.co.za vir meer…

LEES MEER OOR • Ons lesers onthou Afrikaanse bykosse• Die geheim van Sondag se braaiaartappels: skaapvet!• Herman se beste sousboonresep Soetwortels Ek kan my nie ’n wêreld indink waar daar nie soet bykosse op ons tafel pronk nie, want dis mos hoe ons eet! Hierdie wortels kuier gereeld op my tafel. genoeg vir 6 • 50 g (65 ml) botter• 100 g (125 ml) suiker• 150 ml water• 5 ml fyn kaneel• 24 babawortels, geskil• 15 ml vlapoeier• sout en varsgemaalde swartpeper Verhit botter in groot braaipan tot warm. Voeg suiker, water en kaneel by en meng tot suiker opgelos het. Voeg wortels by en verlaag hitte tot stadige prut. Laat wortels stowe tot sag, maar nie pap nie, sowat 15-20 minute. Roer vlapoeier by en geur goed met sout…

KUBERKUIER Hoekom Skotland? Ek het jare gelede betower geraak deur die Hooglandse Skotte toe ek Diana Gabaldon se Outlander-boeke (wat later vir die televisiereeks verfilm is) gelees het. Groot was my opwinding toe my swaer so drie jaar gelede ’n plaas in die Aberdeenshiredistrik, naby Inverurie, in die noordooste van Skotland koop. Sy droom was om die res van die familie mettertyd ook op die plaas te vestig. Toe ons huis op Kleinmond se huurkontrak verlede jaar verstryk en ons seun, Tiaan, se studies op Stellenbosch ten einde loop, het ons die groot stap geneem. Ons het met net twee tasse elk hier geland en ek was nog nooit eens in Europa nie! Wat maak Skotland besonders? Daar is ’n romantiese misterie aan die misomhulde Hoogland, die diep, stil lochs…

IN SEISOEN 9000 Dis hoeveel ertjies die gemiddelde persoon per jaar in Brittanje verbruik. Wêreldrekord Ene Janet Harris van Sussex, Engeland, hou die wêreldrekord vir die eet van ertjies. In 1984 het sy binne 60 minute 7 175 ertjies een vir een met eetstokkies geëet. Goed vir jou Ertjies kan jou gesondheid ’n hupstoot gee. Dis ’n goeie bron van vitamiene en minerale en bevat onder meer vitamien A, vitamien C, tiamien (B1), folaat (B9), yster en fosfor. Dit is ook ryk aan proteïene, koolhidrate en vesel en laag in vet. Proteïene bo ’n Porsie ertjies van 100 kalorieë bevat meer proteïen as ’n hele eier of ’n eetlepel grondboontjiebotter – dus ’n goeie keuse vir vegetariërs en veganiste. Waarvoor Dop-ertjies of die gewone tuinertjie word grotendeels verbou sodat dit…

MET AARTAPPELS 30 Niçoise-slaai (B)45 Aartappelslaai met rookgeur (B)71 Chakalaka-aartappelgebak94 Skaapvet-aartappels104 Oondgebraaide aartappels met pesto143 Aartappelplatbrood met winkeldeeg MET ASPERSIES 46 Spek-aspersies-en-groenbone met hollandaise109 Aspersies met witsous126 Chimichurri-aspersies MET BEET 32 Die nuwe beetslaai (B)60 Beetslaai MET BLOMKOOL 42 Gebraaideblomkool-slaai (B)111 Gebakte heel blomkool met jogurtsous MET BOTTERSKORSIE 32 Botterskorsie-en-graanslaai met kruisement85 Moskonfyt-en-botterskorsiekoeskoesslaai oor die kole (B)102 Koeskoes-en-botterskorsieslaai MET BROCCOLI 61 Broccoli-rösti MET ERTJIES 130 Ertjie-en-koeskoesslaai (B)132 Geroomde ertjies (B)136 Koue ertjie-en-kruisement-pastaslaai136 Ertjietert137 Ertjieslaai (B)137 Skorsies met ertjies en mielies144 Eugene se ertjieslaai (B) MET FRAMBOSE 47 Kersfeesham met framboosglaseersel (P) MET MIELIES 107 Geroomde mielies141 Privaatskool-mielies MET PAMPOEN 46 Ketelbraai-pampoen met kruierys (B)81 Peri-peri-pampoenslaai83 Pampoenkoekieslaai (B)94 Pampoenmoes MET PREIE 46 Gebraaide preie met roomsous MET SAMPIOENE 106 Gemarineerde sampioene (B) MET SLAAI EN BONE 31 Gebraaide slaaikwarte met caesarsous33…

1 BALANS is die nommer 1-reël as jy bykosse vir jou ete kies. Een stysel, twee groentes. 2 TEKSTURE EN GEURE Sorg vir soet tot sout, sag tot kraakvars. Dis wat jou ete interessant hou. 3 IN SEISOEN Maak nie saak wat jy op die ou end kies nie, maak seker die sterbestanddeel is in die seisoen. Dit smaak altyd beter. 4 SLAAISOUS As jou bykos slaai is, hou altyd die sous apart en gooi oor net voor jou gaste aansit. Slaaisouse bevat altyd een of ander vorm van suur wat slaaiblare pap en onsmaaklik maak. 5 WARM TOT KOUD Verskillende temperature is ook nodig vir jou bykosspyskaart. Warm, koud en kamertemperatuur – elkeen het sy plek. 6 IETS ANDERS Moenie bang wees om…

NIE BROOD? EET KREEF! Ons is bereid om in ’n restaurant ’n klomp geld vir kreef op te dok. Maar toentertyd is dit as skaars goed genoeg vir menslike gebruik beskou. Toe die eerste suksesvolle Britse kolonie in die vroeë 17de eeu in Amerika gevestig is, was dié seeskaaldier so oorvloedig, dis die “kakkerlakke van die see” genoem. Bekend as die “arm man se maaltyd”, was dit bandiete, slawe en arbeiders se kos. In Massachusetts het sommige werkers na bewering ’n bepaling in hul kontrak laat sit: Kreef mag net twee keer per week op hul bord wees. SJULKE LEKKER (KOEL)DRANK Voor 2013 is bier en enige drank met minder as 10% alkohol in Rusland as alkoholvry geklassifiseer. Die Russe moes egter uiteindelik wetgewing instel om bier op dieselfde manier…

LEES MEER OOR • Wat is die roukosdieet?• Lekker van verbruinde kos . . .• 6 goedvoelresepte Rondom die eeuwisseling was ’n klein, maar invloedryke groep kulinêre fanatici (meestal in Kalifornië, natuurlik) só ekstreem in hul vegetarisme dat hulle geweier het om kos te eet wat deur hitte aangeraak is – uit vrees vir die vernietiging van voedingstowwe. Hulle het die konvensionele wetenskap met die krag van hul oortuigings uitgedaag. Só oortuigend was hulle dat hulle van die beste sjefs in Amerika hul stoof laat afskakel het. Wyle Charlie Trotter het kos uit die boonste rak by sy Chicago-restaurant bedien . . . als rou. En in Kalifornië was Roxanne Klein se rou geregte só ’n voortreflike eetervaring, dit het haar internasionale erkenning besorg. Met hul kookboek, RAW, het die…

Een aand oor ’n glas (krat) wyn, vra my vriend Loki: “Wil julle Coldplay in Amsterdam gaan kyk volgende jaar?” “Ja!” stem ons meteens in. (Het ek genoem dat wyn betrokke was?) Ek het nie vir ’n oomblik gedink dat enige deel van hierdie plan ooit sou realiseer nie; hy kon netsowel gevra het of ons graag op Mars wou gaan ski. Ek het, om die waarheid te sê, van die hele affêre vergeet – die hooi op my vurk kon in daardie stadium ’n melkboerdery aan die gang hou. “Hoe voel jy vandag?” vra ek ’n jaar later vir Marné (’n godin van ’n mens wat die garderobe vir my nuwe televisiereeks, Trompoppie, ontwerp) in die verbygaan. Die Kaapse winter storm rondom ons. Dis week sewe van twaalf. “Oorleef…

GROTE GIETER! Hierdie lieflike metaalgieter (4,5 liter) van Good Roots is die perfekte kombinasie tussen stylvol en funksioneel. Dit is vervaardig van duursame gegalvaniseerde staal en het ’n groot roostuit wat help om water eweredig te versprei. Beskikbaar in 4 kleure: Cucumber Vine, Light Olive, Flower Pot en Lavender Field. R379 by Yuppiechef GEBRUIK-VIR-ALLES-PAN Hierdie 28 cm-sjefspan van AMC Classic Cookware is ’n moet vir elke kombuis. Dit het ’n volume van 2 liter en is ideaal vir panbraaibestandd soos groente, worsies en patties. Jy kan ook eiers of pannekoek hierin bak en boonop is die pan (sonder die deksel) oondvas. R5 002 aanlyn by amcsa.co.za BLITSIGE SMOOTHIE Begin jou dag reg met ’n gesonde smoothie wat jy binne sekondes met Nutribullet se Pro-hoëspoedversapper (900 W) kan maak. Dis in…

SINK, EIER, SINK Is die eiers nog vars? Probeer die dryftoets. Plaas een vir een in ’n glasbak met koue water. As die eier baie vars is, sal dit plat op die bodem gaan lê. Dryf dit nié maar die smaller kant lig op, is dit steeds eetbaar maar nie meer vir lank nie. Lig albei kante op, of dit dryf boontoe: Los, dis oud. Die dryftoets werk omdat lug in die eier opbou soos wat dit verouder, wat die dryfvermoë verhoog. 49 O, boeretroos . . . Dís die persentasie wat jóú risiko, koffiedrinker, minder is om aan chroniese lewersiekte te sterf, volgens ’n studie in die joernaal BMC Public Health . Dis nou in vergelyking met jou nie-koffiedrinkende pel s’n. Jou kans om die toestand hoegenaamd te…

LEES MEER OOR • Vinnige bykosse wat min moeite vra• Voorstelle vir hoofgeregte by elke bykos• Kook indrukwekkend met alledaagse bestanddele soos blomkool, oorskietbrood en bone KOESKOES-EN-BOTTERSKORSIESLAAI Niks nuuts aan die resep nie, maar hy werk elke keer. genoeg vir 4-6 1. 500 g-sak botterskorsieblokkies2. 60 ml heuning3. 5 ml fyn kaneel4. 500 ml koeskoes5. 500 ml kokende hoenderaftreksel6. sap en gerasperde skil van 1 suurlemoen7. 50 g pekanneute, fyngekap + olyfolie vir sprinkel, sout en varsgemaalde swartpeper Verhit oond tot 180 °C. Plaas botterskorsieblokkies op oondroosterplaat en sprinkel heuning, kaneel en skeut olyfolie oor. Geur goed met sout en peper. Oondbraai vir 20-25 minute of tot botterskorsie sag en gaar is. Plaas koeskoes in glasbak en gooi kokende aftreksel oor. Maak bak toe met bord wat onderstebo gedraai is.…

IN SEISOEN LEES MEER OOR • 10 dinge van ertjies• Die groen op jou bord, 6 resepte• Eet jou ertjiebykos saam met dié hoofgeregte Ertjie-enkoeskoesslaai Dis een van my gunstelingslaaie om te maak. Soms sit ek dit voor as ’n alles-in-een-ete en ander kere as ’n bykos. genoeg vir 6-8 • 500 ml koeskoes• 500 ml kokende hoenderaftreksel• 6 eiers• 200 g-pak spekblokkies• 280 g (500 ml) bevrore ertjies• 250 ml ongegeurde volroomjogurt• 100 ml melk• 30 ml harissasmeer (kyk by pesto-rak)• 40 g-sak babaslaaiblare• 20 vars kruisementblare• sout en varsgemaalde swartpeper Plaas koeskoes in middelslagbak en gooi kokende aftreksel oor. Maak bak toe met kleefplastiek en laat staan vir 20 minute. Terwyl koeskoes “kook”, bring pot met water tot kookpunt en plaas eiers met gaatjieslepel in water. Kook vir…

BOEKUITTREKSEL LEES MEER OOR • Herman vertel meer van sy nuwe kookboek • Die onthou-jy-nog as ons kosmaak • 5 bykosresepte uit NOSTALGIE 1 Wat was die vonk vir dié boek? Dit is die laaste boek in ’n trilogie. Eers was dit Dit proe soos huis , toe HUISKOS , en nou NOSTALGIE . Ek wou vir oulaas in my grootwordjare gaan grawe, en ook ’n bietjie delwe in ervarings met vriende en ander mense langs die pad. Hierdie boek is ’n ode aan dit wat my mý maak. ’n Herinnering aan myself dat ek nooit moet vergeet waar ek vandaan kom nie. Want as ons weet wie ons is, kan ons ’n voller lewe leef. 2 Waarom dryf nostalgie die verhale en resepte in hierdie boek?…