Innholdsfortegnelse for Jan/Mar 2019 i SARIE KOS

Kan jy glo, 2019 is hier! Wat gaan hierdie jaar vir ons inhou? Ons het geen idee nie, en ek verkies dit so. Daar is reeds soveel dinge waaroor ons ons bekommer. Wat gaan word van brandstofpryse, wie weet waar kos se pryse gaan draai, gaan ons nog die vreugde van lekker eet en groot kook kan geniet? Want geld raak min! Hier is my belofte aan elkeen van julle: Ons gaan vanjaar seker maak dat elke resep, storie en bladsy jou beursie in ag neem. Meer smake met minder bestanddele. Elke resep sal ek met sorg en keur beplan om seker te maak die smaak en die lekker van Suid-Afrikaanse kos kom nooit in die gedrang nie. Ek wil 2019 aanpak met die mantra van die Duitse skrywer Franz…

Swartbierbrood BAK MET OORNAGGIS Die lekker van die brood is die beslag wat jy bo-oor die deeg smeer voor jy dit in die oond sit. Dit bak baie donker en gee ekstra smaak aan die brood. genoeg vir 1 brood GISMENGSEL – 24 UUR VOOR BAK 70 g (125 ml) koekmeel 125 ml water 1 x 10 g-sakkie kitsgis Meng alles en laat oornag in yskas fermenteer (minstens 8 uur). BROOD 600 g (1 070 ml) koekmeel 120 g (210 ml) rogmeel 120 g (210 ml) volkoringmeel 1 x 10 g-sakkie kitsgis 10 g sout 440 ml donker bier 160 ml louwarm water 100 ml mielieblom ( maizena…

Sy het 42 jaar gelede as “inkommer” op Leipoldtville in die Sandveld, Wes-Kaap, nesgeskop. En Rina Theron, oorspronklik van Knysna se wêreld, het gesmag na ’n stukkie groen. Dit was ’n droë jaar. En die volgende jaar óók. “Kyk, nooientjie, die Sandveld werk só,” het oom Jan-Frans Visser een oggend voor kerk gesê. “Eers wil jy net hier wegkom, maar die sand hou jou vas. Hoe meer jy spartel en spook, hoe vaster val jy vas. En later, as jy kán wegkom, dan wil jy nie meer nie.” “Haar aartappelsuurdeegbrood ruik soos my ouma se kombuis. Die soet geur van die suurdeeg vul jou mond en agterna bly die sagte geur van roosmaryn en growwe sout agter van die sop wat Rina voorgesit het. Dit proe soos nog”Herman Nét so.…

As jy bier kies om saam met jou kos te drink of as bestanddeel in ’n gereg, moet jy seker maak die geure pas by mekaar en deel sekere eienskappe. Die bitter van hop werk bv. goed saam met geregte wat lig gekrui is. Hier is ’n paar wenke Die sterkte van die bier en die sterkte van die kos moet ooreenstem. Ligte geregte soos slaai pas by ligter biersoorte, en omgekeer. Lager pas by dieselfde geregte as witwyn, en ale weer by dié wat goed saam met rooiwyn werk. As jy die regte kospasmaat vir bier soek, moet jy soetheid, bitterheid, gasinhoud en rykheid in ag neem. Hoe bitterder die bier smaak as gevolg van sy hop-inhoud, hoe geuriger moet die kos wees. Die kos-en-bier-kombinasie hoef mekaar nie altyd…

KONDENSMELK-KAASKOEK Ek het dié kaaskoek die eerste keer aan tafel van Arina du Plessis van Landbouweekblad geëet. Kondensmelk en maaskaas, ’n wenkombinasie! genoeg vir 1 kaaskoek Verhit oond tot 180 °C. Voer tertkors uit met bakpapier, vul met rou rys of bone en bak 10 minute blind. Haal uit oond, verwyder rys/bone en bakpapier. Meng 1 x 385 g-blik kondensmelk met 80 ml vars suurlemoensap en 1 x 250 mlhouer gladde maaskaas. Gooi in tertkors en plaas in oond. Skakel oond af ná 2 minute en haal tert uit ná 30 minute. Laat afkoel en sit voor – of brand bruin met suiker en blaasvlam. BEDERF JOU KOMBUIS Hierdie handklitser van KitchenAid is nie net prakties nie, maar ook baie mooi! Koop dit landwyd vanaf R2…

Moet nooit ’n maer kok vertrou nie. Ek sê dit altyd as iemand my kos komplimenteer. Dit val lekker op my tong, want ek is gróót. Kos is nie net sintuiglik nie, jou emosies speel ook ’n rol. Vroumense is mos altyd op dieet, dan is jy nie verlief op kos nie. Jy maak die lekkerste kos as jy nie dieet nie. Die heel lekkerste as jy gelukkig is. As jy sê my kos is lekker, wil ek vertel hoe ek dit gemaak het. En jy kry sommer die resep én padkos. Ek raak mos van my kop af, die adrenalien pomp as ek oor kos praat. Kos moet jou begeester, dán kook jy lekker. As mense my sien, dink hulle kos. Op 23 het ek en Petrus {haar oorlede…

GRONDBOONTJIE-BROWNIES Nog ’n manier om grondboontjiebotter te gebruik. genoeg vir 20-24 Rooster 125 ml fyn klapper in warm pan oor hoë hitte tot goudbruin. Plaas in mengbak saam met 250 ml gladde grondboontjiebotter. Voeg 60 ml goue stroop by. Meng en druk vas in vierkantige pan van 15 x 15 cm wat uitgevoer is met bakpapier. Smelt 200 g donkersjokolade. Smeer bo-oor en laat stol in yskas. Keer uit en sny in skywe. BEDERF JOU KOMBUIS As jy sjokolade vinnig wil smelt, kan jy nie sonder ’n konveksieoond klaarkom nie. Roer net elke nou en dan om te keer dat dit brand. Koop Defy se konveksieoond met ’n volume van 34 liter landwyd vanaf R4 299.…

My ma het vertel hoe sy een aand as jonggetroude vir my pa gewag het om klaar te werk. Sy’t ’n sousie oor hul steaks gegooi en sommer op haar eie begin Scrabble speel. Uit pure verveeldheid het sy kortkort ’n knippie van dit en ’n skeutjie van dat by die marinade gevoeg. Toe my pa uiteindelik by die huis kom, is die vleis gebraai. Hy’t vir die res van sy lewe gesweer dit was die lekkerste steak ooit. Sy kon natuurlik nie die hoeveelhede onthou van wat sy alles bygegooi het nie, en die sous is nooit weer met dieselfde sukses herhaal nie. Elke kok weet ’n flop is soms ’n lekker ding. Maar anders as my ma se marinade, is daar glipse wat globale, kulinêre ikone geword het.…

Ek kan borde vol brood eet, natuurlik met botter en konfyt! Mense vra my gereeld wat is die een ding wat ek die beste in die kombuis doen. Sonder om te aarsel is my antwoord: "Om brood te bak." Ja, brood bak is my spesialiteit – of dit nou Franse baguette of Italiaanse ciabatta is. Dis al tradisie in my huis om elke Saterdagoggend vroeg die broodpanne uit te haal ... Kort voor lank sal die reuk van warm, varsgebakte brood sy weg vind na elke kamer. En daardie reuk is die beste manier om die huismense wakker te kry – en die vreugde op hul gesigte beteken dit is beter as die soetste droom. Party mense sal seker dink dis malligheid om op ’n Saterdagoggend saam met die hoenders…

Biltong Biltong-en-lamsop (harira) Dié klassieke sop uit Noord-Afrika word gekenmerk deur die geure van kaneel, koljander en komyn. Ek voeg biltong by om al daardie geure groter te maak. genoeg vir 6-8 60 ml olyfolie 1 ui, fyngekap 5 ml fyn koljander 10 ml fyn komyn 5 ml kaneel 500 g lamsvleisblokkies 2 x400 g-blikke gekapte tamaties 50 g split-ertjies 1 000 ml beesaftreksel 150 g gesnyde biltong met baie vet 1 x 400 g-blik kekerertjies ( chick peas ) sout en varsgemaalde swartpeper hand vol koljanderblare, fyngekap Verhit olyfolie in middelslag-pot. Voeg ui by en braai 2minute.…

In die 17de eeu het elke kok in die Kaap ’n gunsteling-resep vir boerewors gehad. Toe, tydens die 20ste eeu, het kokke resepte begin volg wat hoofsaaklik koljander en naeltjies as geurmiddels gebruik. Voor die koms van vrieskaste in die 20ste eeu het boerewors wat in die somer berei is, hoofsaaklik uit skaapvleis en stertvet bestaan, en in die winter uit vark en spek. Dit is ongelooflik dat mense wors gemaak het sonder die luukse van vleismalers. Die vleis vir die wors is al die vorige aand in piepklein blokkies gesny en met die speserye gemeng. Die volgende oggend, terwyl dit nog koud was, is die vet of spek, wat ook in klein blokkies gesny is, met ’n groot vysel (pestle) fyngemaal. Dan is die vleis en vet of spek…

Koue komkommersop Perfek vir ’n somerfeesmaal. Dis eenvoudig om te maak en smaak vorentoe. genoeg vir 6 SOP 2 komkommers 500 ml volroom-jogurt hand vol dille, fyngekap 2 knoffelhuisies, fyngekap 5 ml fyn koljander 5 ml fyn komyn sap en gerasperde skil van 2 suurlemoene sout en varsgemaalde swartpeper SALSA 1 klein komkommer, in klein blokkies gesny 1 klein ui, fyngekap hand vol koljanderblare, fyngekap sap van 1 suurlemoen SOP Plaas al die bestanddele vir die sop in voedselverwerker en verpulp by hoë spoed tot glad. Geur goed met sout en peper. As sop te dik is, voeg nog water by. SALSA Meng alles in mengbak. Geur goed met sout en peper. Skep sop in klein glase of bakkies van jou keuse. Skep salsa oor en sit voor. Komkommer-limonade met…

Karen Zoid Sanger, liedjieskrywer en TV-aanbieder Hoekom hou jy van braai? Dit laat my geëmansipeerd voel. Die kombuis voel ’n bietjie soos ’n tronk as ek te lank daar uithang. Ek kry flashbacks van huishoudkundejuffrouens se preke oor hoe ’n deugsame vrou haarself moet handhaaf. Die meeste van die sogenaamde deugsaamheid het in die kombuis of voor ’n naaimasjien afgespeel. Waarom dink jy braai jy beter as die meeste mans? Ek weet darem nie of ek dít sal sê nie! Ek doen maar net my ding. My vriende en familie wil altyd hê ek moet my tjoppies en hoenderboudjies vir hulle maak. Jou 5 beste braaiwenke 1. Gebruik ’n outydse braaitang met ’n houthandvatsel. Daai goed wat soos skêre lyk, raak net taai en is baie ongemaklik om te gebruik…

Gebakte vanieljekaaskoek Dis lekker ryk en klam. genoeg vir 8 porsies 75 g botter 8-10 fyngedrukte volgraankoekies (sowat 125 g) 2 x 280 g-houers volroom-roomkaas 50 g koekmeel 2 t vanieljegeursel 2 groot eiers 100 g strooisuiker 150 ml dik room 150 ml suurroom 1 e versiersuiker, gesif 1 ryp mango, geskil en in dun skyfies gesny 1 groot grenadella Verhit oond tot 180 °C/waaieroond 160 °C/gasoond 4. Smeer boom van 20 cm-losboom- of veerklampkoekpan liggies en voer uit met bakpapier. Verhit botter in ’n kastrol oor lae hitte tot gesmelt. Verwyder van hitte, voeg fyngedrukte koekies by en meng goed. Plaas koekiemengsel in gesmeerde koekpan en druk plat op bodem met agterkant van lepel. Plaas roomkaas en meel in ’n ander mengbak. Gebruik ’n elektriese handklitser en klits mengsel…

Vars vis is nie altyd vrylik beskikbaar nie, veral as jy ver van die kus af woon. As jy wel toegang daartoe het, stem met jou beursie. Vind ook meer uit oor bedreigde spesies. Besoek www.sassi.co.za. Blikkies vis (sardiens, sardyne, salm en makriel) is ’n bekostigbare en gerieflike bron van goeiegehalte-proteïen – en gewoonlik ook omega 3-vette. Ongelukkig word dit dikwels in groenteolies soos sonneblom- en sojaolie ingelê, wat dikwels baie omega 6 bevat. Kies dié soort wat in water of olyfolie ingelê is, óf gooi die olie af voor gebruik. Geblikte sardyne in ’n tamatie- of kerriesous bevat gewoonlik nie bygevoegde plantolie nie en is ook ’n goeie keuse. Bevrore vis is gerieflik en gesond. Hoewel dit normaalweg witvis is, vind ons steeds baat by die samestelling van voedingstowwe…

"Nee dankie,” laat weet my pa sy drie kinders op die agtersitplek. “Dis die antwoord as iemand vir julle kos aanbied. Dis ’n toets. Jul oupa se grootste vrees is vet kleinkinders. Dít en die dood.” “Maar sê nou ons is honger?” vra die middelsussie (wat ’n groeifase beleef). “Dan bid jy stilletjies, my kind.” sê my ma en begin ’n laaste ronde handsak-Provitas uitdeel. Dit was ’n lang rit vir drie kinders in krapperige kerkklere, maar so honger soos wat ons was ná kerk, die Sondagskool-oom (wat op skei staan) se passievolle preek oor egbreuk, die reis Langkloof toe met ’n Best of Shania-CD en Nagmaalbrood vir ontbyt, só honger was Ouma en Oupa vir geselskap. En as nuus hul brood was, was skindernuus ongetwyfeld hul koningskos … “Ek…

Dié motorvervaardiger se spyskaart is deesdae nie meer onopgesmuk nie – dis trouens baie fênsie. Jy kan byna sê die splinternuwe Touareg word met silwer eetgerei voorgesit, want dis so luuks dat dit net sowel ’nAudi-kenteken kon gehad het. In der waarheid deel dit selfs ’n paar bestanddele met Bentley, wat ook deur VW besit word, se Bentyaga-sportnutsvoertuig. Die derde geslag Touareg, wat onlangs vir SARIE KOS voorgesit is, kan net as indrukwekkend beskryf word. Sy voorgangers was reeds toonaangewend, maar die nuweling is in ’n klas van sy eie danksy talle hoë-tegnologiese kenmerke soos ’n volle digitale instrumentepaneel, raakskerms en topgehalte-afwerking. Dit kom met ’n 3,0 liter-turbodiesel wat gekoppel is aan ’n agtgang- outomatiese ratkas. Daar is twee deftige modelle beskikbaar en pryse begin by R999 800.…

PIESANGBROOD-HAPPIES Saam met melk, eiers en suiker maak ’n piesangbrood ’n heerlike Sondagnagereg. genoeg vir 24 happies Verhit oond tot 180 °C. Spuit kolwyntjiepan met 24 holtes met volume van 45 ml elk deeglik met kleefwerende kossproei. Krummel 3 x 200 g-piesangbrode fyn en plaas in mengbak met 125 ml suiker. Klits saam met 1 liter melk en 5 eiers. Skep mengsel in holtes van pan en bak 10-12 minute of tot net gestol. Sit voor met vanieljevla of roomys. BEDERF JOU KOMBUIS Maak krummels in ’n kits met Kenwood se kompakte voedselverwerker. Dis klein en mooi en pas goed in ’n stylvolle kombuis. Landwyd te koop in roomkleur vanaf R1 199.…

Fermenteer Dit verwys na die proses waartydens die deeg rys en die gis kans kry om te werk. Dit gebeur meestal op ’n warm plek. Maar soms kan jy ook deeg stadig in die yskas laat fermenteer as jy skerper gissmake soek. Louwarm water Gis is ’n lewende organisme en dis belangrik om dit só te hanteer. As die water waarmee jy die brood meng te warm is, sal die gis doodgaan en die deeg sal nie fermenteer nie. Jou water moet nooit warmer as liggaamstemperatuur wees nie. Afknie Die proses waar jy die lug wat tydens die fermentasieproses binne die deeg gevorm het, "breek", sodat die gis van voor af moet begin werk. Die deeg word eerder liggies gedruk as intens geknie. Hol klank ’n Baie akkurate manier om…

Daar is twee soorte mense wat jy met agterdog moet bejeën: Diegene wat jou probeer oortuig dat hulle ’n kortpad iewers heen ken (as dit regtig vinniger was, sou almal dit mos gevat het) en daai ouens wat vertel húl biltongresep is die beste. Want biltong is so uiteenlopend soos die mense wat dit eet. Dunnes, kortes, langes, vettes, maeres, lekkeres en, ja, slegtes ook! Biltong is ’n metafoor vir hoe ons ons verbeelde, verromantiseerde landelike herkoms verruil het vir die stad elke keer wanneer ons iewers ’n pakkie vakuumverpakte biltong koop saam met goed soos ingevoerde bier, knoffelbrode en Franse kaas. Dié lekkerny verskaf ook vir sy liefhebbers ’n ander manier om die land te karteer: Byvoorbeeld, elke keer as ek dink aan Wolmaransstad, dan dink ek aan die…

1 SONBRANDTERAPIE Komkommerskywe kan op songebrande vel geplaas word om dit af te koel. Die hoë waterinhoud help om die vel te hidreer. 2 PAMPOEN Die meeste komkommers word op die wortels van die pampoenplant gekweek. Dit word op pampoenstokke geënt waar dit floreer – albei is rankplante en familie van mekaar. 3 EET JOU WATER Sukkel jy om 8 glase water per dag te drink? Hou ’n pakkie of twee peusel-komkommers (snacking cucumbers) in jou koskas aan. Dit stil die ergste hongerpyne en help jou om meer water in te kry. 4 KUIERKUUR Benewens komkommers se hoë waterinhoud, is dit ook vol vitamien B, wat sal help om jou reg te ruk as jy die vorige aand effens te veel gekuier het. Vitamien B gee energie. 5 MOOI VEL…

Tamatie-en-spek-spaghetti Eenvoudige geure, maar groot smake. Bak alles in die oond om min skottelgoed te hê! genoeg vir 6 Verhit oond tot 220 °C. Plaas 3 x 400 g-bakkies kersietamaties, 4 gekapte knoffelhuisies, hand vol gekapte tiemie en 1 x 400 gpakkie gekapte spek in oondbraaipan. Geur goed met sout en peper en sprinkel olyfolie oor. Oondbraai 15 minute of tot tamaties oopbars en begin verkleur. Gooi 2 gekapte groen brandrissies en 250 ml room by. Meng deur en plaas terug in oond vir nog 5 minute. Terwyl tamaties rooster, maak 400 g spaghetti gaar volgens aanwysings op pak. Dreineer en voeg by tamatiemengsel in pan. Meng deur en sit voor. Corn dogs Amerikaanse straatkos vir daai ontspanne voor-die-TV-eet-aande. genoeg vir 4 Bring pot met water tot kookpunt en dompel…

1 Sy het al meer as 70 kookboeke geskryf. Haar eerste boek, Hamlyn All Colour Cookbook, is in 1970 gepubliseer. Haar boek Baking Bible (BBC Books) is op die Britse koerant The Independent se lys van die 10 beste bakboeke. 2 Die wêreldberoemde TV-persoonlikheid het haar eie app, Mary Berry: In Mary We Trust, waar sy daagliks nuwe resepte, raad en wenke plaas. 3 Sy is baie lief vir diere. Haar eerste troeteldier was ’n ponie met die naam Kerry Lass. 4 Mary het haar loopbaan begin in die vertoonkamer van die kragvoorsieningsraad van die Britse stad Bath. Sy moes kliënte tuis gaan wys hoe om hul nuwe elektriese oond te gebruik. Dit het sy gedoen deur hulle te leer om Victoria-sponskoek te bak. Tot vandag toe as sy ’n…