Innholdsfortegnelse for 12 December 2024 i Landbouweekblad

Belofte van reën ’n Troppie skape van die plaas Gannabos tussen Nieuwoudtville en Loeriesfontein koek saam terwyl ’n welkome bui reën in die verte oor die Boesmanland uitsak. Die foto is in die tweede laaste week van November geneem. Die reën wat toe uitgesak het, het baie kol-kol voorgekom, met neerslae van tot 15 mm. Inwoners van die streek het aan Landbouweekblad vertel hulle het al geleer om genoeg reën vir ’n seisoen te kry, moet jy aan die begin van die somerreënseisoen binne die “dik drip”-gebied val – dit verwys na die dele waar goeie neerslae kol-kol val. Van die plase in die gebied gaan al nege jaar onder droogtetoestande gebuk, met goeie reën wat net in 2022 aangeteken is. Die ander sê Droogte-mielies: ‘Regbank se rol is om…

Manie begin wonder hoeveel moedswilligheid daar betrokke is in die rompslomp en vertragings met aanstellings in John Steenhuisen, minister van landbou, se kantoor. Dit gaan veral oor die aanstelling van Annette Steyn, voormalige DA-parlementslid en woordvoerder oor landbou, as sy persoonlike raadgewer. Steenhuisen het direk ná sy aanstelling begin Junie gesê hy wil haar as spesiale raadgewer aanstel. Elkeen van die 32 ministers het glo die voorkeurkeuse om sy of haar eie personeel in die kantoor van die ministerie aan te stel, soos die meeste wel gedoen het. Ondanks haar 13 jaar ervaring as die DA se skaduminister van landbou en ook as lid van die parlementêre portefeuljekomitee vir landbou en grondhervorming, is haar aanstelling glo afgekeur in die kantoor van die minister van openbare dienste en administrasie, onder minister…

DIT was nog nooit in die afgelope dekades aan die begin van die somerreënseisoen só droog by hulle nie, het boere in die Standerton-distrik in Mpumalanga einde November aan Landbouweekblad gesê. “By ons was die reënval vir September, Oktober en November 29 mm, en oor een deel van my plaas het nog net 19 mm geval,” het Wouter Theron gesê. “Ons het nie meer weiding oor vir die beeste en skape nie. Ons het op plekke reeds mielies oorgeplant, wat nou moontlik ’n derde keer oorgeplant sal moet word. Ek het dit in my 33 jaar as boer nog nie só gesien nie.” Volgens een van Theron se medeboere sou hy tot 600 ha moes oorplant. “Dit is ’n nagmerrie hier, die boere in die distrik is moedeloos. Hier is…

HOEWEL kundiges nog nie te bekommerd oor die Vaaldam se lae vlak is nie, pleit hulle by inwoners, sakelui en boere om op hul watergebruik te let te midde van munisipale wanbestuur en gepaardgaande waterlekke, waterbesoedeling en oormatige onttrekking aan die riviere. Die beskikbaarheid van water vir die Vaaldam word tans beperk omdat die toevoertonnel van die Lesotho-hooglandwaterskema vir onderhoud gesluit is. Die Vaaldam was op 26 November 30% vol, die Vaal-keerdam 97%, die Bloemhofdam 75%, die Vaalharts-keerdam 74%, die Douglas-keerdam 108%, die Krugersdriftdam 75%, die Vanderkloofdam 89% en die Gariepdam 73%. Die hartland van Suid-Afrika se besproeiingsgebiede word hoofsaaklik uit die Vaalen Oranjeriviere gevoed. Sowat 12% van die bewerkbare grond in Suid-Afrika is onder besproeiing, met 49 groot besproeiingskemas, 315 kleiner skemas en 8 000 km se kanale wat…

KIARA SCOTT FARMER is vir Brookdale Old Vine Chenin Blanc 2022 as die Wynmaker van die Jaar aangewys. Mika Engelbrecht van die Neethlingshof-landgoed is vir Neethlingshof Estate Range Cabernet Sauvignon 2022 as die Jong Wynmaker van die Jaar aangewys. Dié gesogte eerbewyse is op ’n seremonie op die Arabella-landgoed buite Kleinmond oorhandig. Die doel van die eerbewyse, wat in 1981 begin is, is om wynmakers se vaardighede, talent en toewyding te vier, pleks van om bloot wenwyne aan te wys. Die Wynmaker van die Jaar wen R50 000 en die Jong Wynmaker van die Jaar R25 000. Hulle wen ook retoerkaartjies om ’n buitelandse wynstreek te besoek. Farmer maak vroeg haar merk Farmer het wingerd-en-wynkunde aan die Landboukollege Elsenburg buite Stellenbosch gestudeer en is daarna vir die Kaapse Wynmakersgilde se…

NAVORSING word tans gedoen om appelkultivars wat minder koue-eenhede benodig, in die landelike gebiede van KwaZulu-Natal, die Oos-Kaap, Vrystaat, Mpumalanga en Gauteng te vestig. Appels word hoofsaaklik in die Wes-Kaap verbou, waar die koeler klimaat sorg dat dié vrugte die nodige hoeveelheid koue-eenhede (minstens 700 uur onder 7 °C) gedurende die winter kry. Koue-eenhede is noodsaaklik vir botselvorming en vrugontwikkeling. Die navorsing is ’n gesamentlike projek van die sagtevrugtebedryf-ontwikkelingskamer (DFDC-SA) en die Landbounavorsingsraad (LNR), en word deur die tegnologiese innovasie-agentskap (TIA) ondersteun. Die doel is om die ekonomiese landskap van die platteland te transformeer deur volhoubare werkgeleenthede te skep en die ontwikkeling van die landbou te bevorder. Proefboorde met appelkultivars wat minder as 700 koueeenhede benodig en ten spyte van hoë somertemperature floreer, is reeds in 2001 en 2002 suksesvol…

Alles wat hy doen, is daarop gemik om sy koeie dragtig te kry. “Dit is sonder twyfel die mees ekonomiese en winsgewendste aanslag. Sonder kalwers gaan jy eenvoudig nie geld maak nie.” Dít is die reguit benadering van Hugh Ainslie, die sewende geslag op die plaas Glen Gregor in die Cowievallei naby Bedford in die Oos-Kaap. Hugh erken ruiterlik dat hy min van boerdery geweet het toe hy in 2004 begin boer het. “My pa, Lochart, het my heel onder laat begin en my aanvanklik ’n werkersloon betaal. Eers nadat ek myself bewys het, het hy my meer verantwoordelikheid gegee en my toegelaat om veranderinge voor te stel. Vandag is ek innig dankbaar dat ek hierdie geleentheid gegun is.” Ongekompliseerde boerdery, maar nie winsgewend Vroeër het die Ainslies sowat 800…

Veeboere is in ’n penarie omdat vleispryse die afgelope paar jaar stagneer, maar insetkoste steeds bly styg. Moeilike tye verg aanpasbaarheid. Ons is genoodsaak om ons tradisionele denkpatrone te bevraagteken en die manier van dinge doen te verander as ons wil oorleef. Om weg te breek van ’n patroon waaraan ons deur die jare gewoond geraak het, stuit ons dalk teen die bors, maar dit kan gedoen word – ongelukkig sal dit tyd kos. Wat behels ’n gesonde ekonomiese beginsel? Vervaardigers (stoettelers) verskaf ’n produk (ramme) aan hul kliënte (kuddeboere), en albei partye behoort hierby baat te vind. Maar die neiging is dat daar van stoetboere verwag word om “mooi diere” te teel. Aangesien kuddeboere hul diere volgens vleisgradering bemark, voldoen hierdie diere wat mooi vertoon, dus nie noodwendig aan…

Die nuutste oplewing in die verbouing van sorghum is ’n riem onder die hart vir Graan Suid-Afrika (GSA), wat opnuut besig is om dié gewas se moontlikhede onder die land se saaiboere te bevorder. Corné Louw, hoof van toegepaste ekonomie en lededienste by GSA, sê dit lyk of boere vanjaar sowat 54 000 ha sorghum gaan aanplant. Dit is ongeveer 28% meer as verlede seisoen toe hulle 42 100 ha daarmee beplant het. Die vorige somer het boere 34 000 ha se sorghum geplant. Volgens die laaste oesskatting van die vorige somer is die nasionale opbrengs op gemiddeld 2,2 t/ha beraam. Dit is weens moeilike weerstoestande heelwat minder as die 4 t/ha wat al in die verlede behaal is. Die 2023-’24-oes sou na verwagting 94 105 ton sorghum beloop. Die…

Attie du Toit van Nooitgedacht, Bredasdorp, het ’n kop vol planne om sy lewe op die plaas makliker te maak. Hy is ook bekend as #BoerJa op sosiale media en een van Landbou.com se finaliste in ’n smaakmakerkompetisie wat erkenning gee aan beïnvloeders in die bedryf. Die 28-jarige Du Toit hou nie van sukkel nie. “Ek het dus ’n plan beraam omdat dit soms lol om ’n uitgediende oliefilter uit ’n plaasvoertuig te verwyder. Gewoonlik is daar min beweegruimte om só ’n filter onder ’n enjinkap by te kom. Dit sit vas weens die enjinhitte oor tyd, en dan bly dit maar ’n olierige en vuilerige werk. “Wat dikwels gebeur as ’n oliefilter vreeslik vassit, is dat ouens summier ’n lang skroewedraaier regdeur die oliefilter kap om só ’n hefboom…

Teen 1692 het sowat 200 Franse Hugenote hul heil in Suid-Afrika gevind en nie net hulself nie, maar ook nuwe wyndruifkultivars en wynmaaktegnieke gevestig wat uiteindelik tot die ontstaan van die plaaslike wynbedryf gelei het. Die Franse se liefde vir die Boland se wingerde het sedertdien nie opgedroog nie. Glenelly, Le Bonheur en Anwilka is ’n paar voorbeelde van Stellenbosse wynplase wat in Franse besit is. Die Oddo-familie, wat in Parys gesetel is en in 2015 Oddo Vins et Domaines op die been gebring het, besit nie net een nie, maar drie plaaslike wynlandgoedere – Taaibosch by Franschhoek, Le Chant by Polkadraai, Stellenbosch, en Pink Valley in die Helderberg. Die Oddo’s se wortels is eintlik in die finansiële bedryf. Hulle besit ook sowat 5 000 ha woude in Frankryk waar…

Saalperd 1 Grootkampioen in die enkeltuig, Supreme Carnival. Eienaar: Thys du Toit (082 854 2585), Tears & Roses-stal, Paarl. Vertoner: Junior Hugo. 2 Grootkampioen-parkperd, Heaven’s Birthday Surprise. Eienaar: Mike McNaughton (083 327 7467), Tears & Roses-stal, Paarl. Vertoner: Junior Hugo. 3 Grootkampioen in die siertuig, Bon Charm. Eienaar: Ocksan Trading (082 936 8977), Hillside-stal, Sedgefield. Vertoner: Junior Hugo. 4 Grootkampioen, driegang, Whipping Jive. Human Auto (082 568 3602), Chanonestal, Somerset-Oos. Vertoner: Reone Tuttonis. 5 Grootkampioen in die vyfgang, High Fortune. Eienaar: Mike McNaughton, Tears & Roses-stal, Paarl. Vertoner: Sally McNaughton. Kaapse Boerperd 6 Grootkampioen in die driegang, Colchester Sky Cavalier. Eienaar en vertoner: Mikael Daniel (076 833 9231), Maroela-stal, Kirkwood. 7 Grootkampioen in die vyfgang, Compari’s King. Eienaar: Colette Botha (083 327 7451), Chanone-stal, Somerset-Oos. Vertoner: Carlos Tutton. Ope klas…

JOHN STEENHUISEN, minister van landbou, was die genooide bieër vir die Eksteen-broers van Bloemfontein op hul Hatari Platinum-produksieveiling. Steenhuisen se “bod” van R65 000 vir die Dormer-ooi DZ 230056 van die Gras Karoo-stoetery van Steyn Steenekamp en sy buurman Abraham Steyn, albei van Ventersburg in die Oos-Kaap, was die hoogste van die veiling. Steenhuisen het aan die begin van die veiling ook as afslaer opgetree vir twee lotte met ’n Orpington-haan en twee henne vir liefdadigheid. Saam met twee Hatari-lamkarkasse is R28 000 ten bate van ’n skool ingesamel. Benewens Gras Karoo Dormers was die genooide verkopers Tjaart Steenekamp van 2Broers Dormers, Barkly-Oos, en Pieter Jordaan van Buffelsfontein, Somerset-Oos. Die naasduurste Dormer was ’n ooi (DZ 180295) en haar lam van die Gras Karoo-stoetery, wat vir R38 000 aan Morné…

Trio SA Vleismerino’s se tiende produksieveiling het op 4 September by die Petrus Steyn-gholfklub plaasgevind. Twee ramme van Jan en Thomas Uys van Steynsrus, 3002 GU en 2234 GU, het die toppryse op die veiling behaal toe hulle vir R15 000 elk aan onderskeidelik Peet van Zyl van Heilbron en Jan Harm Bosch van Steynsrus verkoop is. Altesaam 40 ramme is teen ’n gemiddelde prys van R10 475 verkoop. OVK Ladybrand het die veiling aangebied, met Gareth Hughes as afslaer.…

BELANGHEBBENDES in die energiesektor sê dit lyk nie asof die kragverskaffer sy mediumtermyn-tariefstruktuuraansoeke ernstig opneem nie. Dit wil voorkom asof die nuutste aansoek vir ’n tariefverhoging van 36,15% ’n ondeurdagte duimsuigsyfer is waardeur die energieverskaffer bloot die onderhandelinge op ’n buitensporig hoë vlak wil afskop. Nersa moet op 20 Desember oor die aansoek besluit en die algemene konsensus in die bedryf is dat hy ’n verhoging van omtrent 20% sal toestaan. Henning Holm van die energiemaatskappy Holmstone sê wat ook al die finale vasstelling is, sal waarskynlik ver bo die inflasiesyfer wees en dit sal Eskom al hoe minder mededingend op die energiemark maak. “Deur tariewe buitensporig te verhoog, moedig Eskom eenvoudig verbruikers aan om die netwerk te verlaat,” sê Holm. Sy landboukliënte wat in kragopwekkingstoerusting belê, neem, soos in…

TAMATIEPRYSE op Suid-Afrika se varsproduktemarkte lyk tans nie sleg vir dié tyd van die jaar nie. Die kans is goed dat pryse oor Desember sal verstewig as voorsiening matig bly, sê Jan Potgieter van Grow Fresh Produce Agents. Tamatieverbruik neem gewoonlik oor die somermaande toe, en enige tekort sal pryse laat verstewig. Groter volumes word verwag namate dele van Limpopo, Brits in Noordwes en die Wes-Kaapse streke in produksie kom, sê Potgieter. Hoewel die volumes in hierdie gebiede belowend lyk, is daar ’n mate van kommer oor die impak wat reën en plantplae op die gehalte van tamaties kan hê. Dit is veral die risiko van hael in Noordwes en Limpopo – die tamatieproduksiegebiede van nou tot Januarie – wat produsente, kopers en verkopers laat asem ophou. Reën in produksiegebiede…

Boxer Superstores was ’n volfiliaal van die Pick n Pay-groep, maar daar is besluit om die Boxergroep afsonderlik te noteer. PnP sal steeds die meerderheidsaandeelhouer (60%) daarin wees. Die notering op die Johannesburgse Effektebeurs (JSE) sal na verwagting sowat R8 miljard inbring teen ’n verwagte aanvanklike aandeelprys van R42,54. Die kapitaal wat geskep word, sal gebruik word om PnP verder te herkapitaliseer – alles deel van die poging om PnP op ’n beter finansiële en volhoubaarder grondslag met baie minder skuld te plaas. PnP was basies insolvent weens verliese wat gely is, en het vroeër vanjaar ook R4 miljard se nuwe aandele verkoop om die balansstaat te versterk. Finansiële markontleders meen dat aandele in die Boxer-groep ’n goeie langertermynbelegging kan wees om voordeel te trek uit die verwagte winsgroei van…

VERSKEIE langtermynproewe om wisselbou- en herlewingslandboupraktyke in Noordwes te ondersoek, begin binnekort op die navorsingsplaas van die Noordwes-Universiteit (NWU) by Potchefstroom. Prof. Gerhard du Preez, ’n grondekologienavorser en dosent in die departement landbouwetenskap aan die NWU, sê die proewe word op NWU Agrihub, die universiteit se plaas 4 km noord van die hoofkampus, uitgelê. Die proewe behels aanplantings van “verwysingstelsels” wat as standaard vir die omgewing beskou word, soos mielies in monokultuur, en ’n vierjaarstelsel met mielies, sojabone, mielies en sonneblomme. ’n Volhoubare intensifiseringstelsel met mielies, sojabone en sonneblomme word ook aangeplant, maar hulle gaan probeer om meer biologiese as sintetiese produkte te gebruik. Die vierde proef is ’n herlewingslandbouproef waarin alle beginsels van herlewingslandbou toegepas en ’n wisselboustelsel van mielies, sojabone, mielies en dekgewasse gevolg word. “In dié konteks…

Net 15 km van die Kango-grotte buite Oudtshoorn af neem ’n afdraaipad ’n mens na die plaas Vogelsang. Soggens, nog voor die son sy kop oor die Klein-Karoo uitsteek, hoor jy die besonderse koor van voëlsang in die lowergroen bome wat al langs die Grobelaarsrivier groei. Dit is hier by Schoemanshoek, aan die voet van die Swartberg, waar jy ’n buitengewone ding sien. Menige mens moes al rem trap op die grondpad en twee keer kyk om seker te maak hul oë bedrieg hulle nie. Want tussen die wingerde en vrugteboorde is staalhokke met spekvet Meatmaster-ooie wat weglê aan dekgewasse en onkruid wat tussen die boorde groei. Boonop baljaar daar tientalle lammers wat in en uit die hokke spring. Elke hok is 4,5 m lank en 2,7 m breed en…

Pidelta, wat in 1973 as ’n plasie by Greytown in KwaZulu-Natal begin het, bestaan nou uit byna 10 000 ha graan- en suikerrietgewasse, pekanneutboorde, bosbou-aanplantings en vleisbeeste by Greytown en Winterton in KZN, en Komatipoort in Mpumalanga. Dean Brown, die hoofbestuurder, sê Pidelta se boerdery by Greytown bestaan onder meer uit 1 500 ha besproeide saailande waar daar in ’n stadium hoofsaaklik saad van mielies, sojabone en droëbone geproduseer is vir Pannar Saad, wie se hoofkantoor in dieselfde distrik geleë is. “Sakereëlings het mettertyd ontwikkel tot waar Pidelta nou hoofsaaklik kommersiële geelmielies, droëbone en sojabone verbou vir bemarking aan COFCO International. In ’n mindere mate produseer ons steeds saad onder kontrak vir Pannar. “Gegewe ons kennis van Pannar se mieliebasters en sojaboonkultivars, verbou ons tans sy PAN 3A-124-geelmieliebaster, wat nie-GM…

Van Augustus tot einde Oktober 1901 was die Sentraal-Karoo ’n miernes van militêre bedrywighede met verskeie Boerekommando’s wat van plaas tot plaas en distrik tot distrik beweeg het. Kmdte. Gideon Scheepers en Piet van der Merwe het in die Langkloof en Klein-Karoo gehou. Kmdt. Jan Theron het die Karoo binnegegaan van die Oranjerivier se kant af, verby die Lootsberg in die Kamdeboo en oor die Swartberg en Langeberg in die Suid-Kaap. Daar is hulle aangeval en het oor die Kaapse spoorlyn naby die Hexrivierpas tot in die Tankwa-Karoo ontsnap. Dan was daar ook kmdt. Hans Lötter wat in die bergagtige gebied tussen Cradock en Pearston geskuil het. Hierdie kommando’s het “lig” gereis, aangesien hulle met gewere gewapen was en nie met kanonne, soos die Britte, nie. Groot groepe berede Britte…

Elektriese fiets vir plaaswerk Nóg twee elektriese fietse het te voorskyn gekom uit die stal van Wow E-bikes, wat twee nuwe modelle op Nampo Alfa op Nampo-park by Bothaville gewys het. Die een model is ’n 26 duim-fiets wat vir kommersiële en ontspanningsdoeleindes ontwerp is. Met ’n volgelaaide battery kan dit sowat 100 km aflê en ’n maksimum snelheid van 45 km/h behaal. Sy battery kan 1 000 tot 1 500 keer herlaai word voordat dit vervang moet word. Die ander model is ’n beroepsfiets wat vir bergaf-ritte ontwerp is. Dit spog met die grootste battery van alle e-fietse. Dit lewer 1 080 watt-uur en die fiets kan meer as 200 km aflê voordat die battery gelaai moet word. Hierdie battery kan meer as 1 000 keer herlaai word. Sy…

Andries Marx van Burgersdorp en Rustin Shawe van Wakkerstroom en Utrecht is onlangs op ’n spoggeleentheid by Muldersdrift as onderskeidelik Voermol se Skaap- en Beesboer van die Jaar bekroon. Dié boere wys hoe innovasie en toegewyde bestuur nie net probleme, soos droogtes, help oorkom nie, maar ook uitnemendheid in die landbou aandryf. Die kompetisie, aangebied deur Voermol met die samewerking van Landbouweekblad, FNB en Zoetis, beklemtoon die rol van tegnologie en volhoubare praktyke in Suid-Afrika se landbou.…

Byna die hele aanbod van 351 skape is verkoop op die veiling van Willem van den Berg van Wepener se Sterkfontein Meatmasters. Die duurste ram, SM 22852, is vir R25 000 aan John Roelofse, Presentpan, Jacobsdal, verkoop. Die duurste ooi met twee lammers het R32 000 behaal. Die koper was Cois Delport van Wesselsbron. Vleissentraal Port Elizabeth (Gqeberha) het die veiling by die Be Humansentrum, Bloemfontein, aangebied. Die afslaer was André van Zyl.…

BKB het op 30 Augustus ’n uitstekende produksieveiling namens die Stormberger-groep op die plaas Buffelsfontein van Robbie Stretton by Molteno aangebied. Die Stormberger-groep is in 1982 gestig deur ’n groep eendersdenkende beesboere van die Stormberg-omgewing in die Oos-Kaap. Hul oogmerk was om vrugbare, goed aangepaste beeste te teel en ’n voorraad bulle teen billike pryse te hê. Die hoogste prys vir ’n bul was R66 000, gekoop deur Francois Barnard van die plaas Badsfontein, Venterstad. Bulle het ’n goeie gemiddelde prys van R43 867 behaal. Dragtige koeie is vir gemiddeld R16 789 verkoop. Die eienaars is baie in hul skik met die veiling, waarvan die hele aanbod verkoop is. Die afslaer was Jeremy Pearson.…

Goeie teelmateriaal en sterk ramme is aangebied op die jaarlikse Weskus SA Vleismerino-veiling wat op 4 September op die plaas De Klip by Vredenburg gehou is. Du Toit en Jean Cillié van Porterville het die hoogste prys op die veiling behaal vir die ram 3097 AVM. Dit is vir R16 000 aan Jean Kotzé van Porterville verkoop. Daar is 22 ramme op die veiling verkoop teen ’n gemiddelde prys van R9 182. BKB Humansdorp het die veiling aangebied, met Tjaart Steyn as afslaer.…

DIE probleme binne Transnet kos die Suid-Afrikaanse ekonomie daagliks R1 miljard en veroorsaak dat 500 werkgeleenthede per dag nié geskep word nie. Dié syfers word wyd aangehaal, en het hul oorsprong in ’n gesprek wat prof. Jan Havenga, emeritus-professor in logistiek aan die Universiteit Stellenbosch (US), met Transnet gehad het en wat deur hom en sy kollegas by die Gain-groep bereken is. Die Gain-groep is ’n konsultasiemaatskappy wat kontraknavorsing doen. Havenga en sy voormalige student dr. Zane Simpson, ’n senior lektor aan die US, wat, soos Havenga, ’n raadgewer vir die Wêreldbank en ’n direkteur van die Gain-groep is, het saam navorsing gedoen oor die impak wat die wanfunksionele spoorvragstelsel op Suid-Afrika het. “Ons meen omtrent 5% van die BBP gaan jaarliks verlore. Dis meer as honderdduisend werkgeleenthede wat elke…

Transformasie mag nie die landbou óók vernietig nie Daar is ’n siening dat die daarstelling van die meesterplan vir die landbou en landbouverwerking (AAMP) ’n inklusiewe proses was. Dit is egter nodig om die feite op die tafel te plaas. Sommige mense en groepe meen dat Suid-Afrika getransformeer moet word – sonder dat daar enigsins ’n behoorlike definisie gegee word van wat dit behels. In die praktyk het die gevolge van hoe die ANC transformasie toepas, die land in rommelstatus laat beland en instellings wat funksioneel doeltreffend en tot diens van die land was, soos Eskom, Denel, die Poskantoor, Transnet en die SAA, tot wanfunksionaliteit gelei. Vandag besef ons dat transformasie inderdaad kaderontplooiing met gepaardgaande korrupsie op vele terreine en swart ekonomiese bemagtiging waar ras en nie kundigheid nie die…

DIE waarde van ’n funksionele spoorvragstelsel lê nie soseer in die vrag wat per spoor na en van afgeleë dorpe vervoer kan word nie, maar eerder in die padvragvermoë wat vir die landelike ekonomie beskikbaar sou word indien vraggoedere wat op spoor hoort, nie per pad vervoer word nie. Dit blyk uit navorsing deur prof. Jan Havenga, emeritus-professor in logistiek aan die Universiteit Stellenbosch (US), en sy voormalige student dr. Zane Simpson, ’n senior lektor aan die US, wat soos Havenga ’n raadgewer vir die Wêreldbank en ’n direkteur van die Gain-groep is. Die navorsers van Gain, ’n konsultantfirma wat kontraknavorsing doen, het metodologie ontwikkel wat bepaal watter tipe vrag uit elke distrik van Suid-Afrika kom, en watter vervoermodaliteit gepas is daarvoor. Simpson het bevind van alle onverwerkte materiaal wat…

DWAYNE KASCHULA, wat by Maclear in die Oos-Kaap met mielies, aartappels, beeste en lêhenne boer, het in sy bedankingstoespraak by die prysuitdelingsgeleentheid in Johannesburg gesê dit is ’n enorme eer om die eerbewys as Jongboer van die Jaar te ontvang. “Eerbewyse soos dié is ’n erkenning van die gedeelde strewe na uitnemendheid binne die Suid-Afrikaanse landbou. Dié eerbewys sal my inspireer om die grense verder te verskuif en ek hoop dat hierdie kompetisie ander jong boere ook sal inspireer. “Ek is optimisties oor die landbou in ons land en sal voortgaan om te probeer om ’n verskil in die sektor te maak.” Dit was die 20ste keer dat die Jongboer-prys oorhandig is. Die 16de New Harvest of the Year-eerbewys, asook die prys vir Kommunale Boerevereniging van die Jaar is by…

Die landbou word wêreldwyd erg deur klimaatsverandering geraak. Terwyl kweekhuisgasvrystellings – ook deur die landbousektor –wêreldwyd bly toeneem, is dit belangrik om saam te werk om volhoubare oplossings te vind om kweekhuisgasvrystellings in alle areas van die boerderysektor oor die wêreld heen te verminder, terwyl dit terselfdertyd nie voedselsekerheid moet bedreig nie. Op die onlangse internasionale navorsingsimposium oor die vermindering van kweekhuisgasse in die landbou, asook die jaarvergadering van die globale navorsingsalliansie se veebedryfnavorsingsgroep (Global Research Alliance Livestock Research Group) is vyf neigings in die diereproduksiebedryf in die kollig geplaas. Die internasionale navorsingsimposium is gereël deur die Duitse ministerie van voedsel en landbou met die samewerking van die globale navorsingsalliansie, die gespreksgroep vir internasionale landbounavorsing en die Thuenen-navorsingsinstituut van Duitsland. Die geleentheid het internasionale skakeling en die uitruil van inligting…

Safari Outdoor, ’n naam sinoniem met avontuur, gehalte en buitengewone diens, het sy eerste winkel in Bloemfontein geopen. Dié mylpaal bring nuwe energie na die jag-en-buitelewe-gemeenskap van die Vrystaat, en sluit aan by die maatskappy se reeds indrukwekkende netwerk winkels in Stellenbosch, Pretoria, Rivonia, Boksburg, Krugersdorp en Mbombela (Nelspruit). Die nuwe winkel, geleë in die suidweste van Bloemfontein, spog met die naam Safari Country – ’n konsep wat spesifiek geskep is om kleiner stede en plattelandse markte te bedien. Hoewel hierdie winkels die helfte kleiner as hul groter eweknieë in stedelike gebiede is, bied hulle steeds die omvattende verskeidenheid topgehalte-produkte en dienste wat Safari Outdoor se reputasie gevestig het. ’n Droom word waar Die opening van die Bloemfontein-winkel is die vervulling van ’n jare lange droom vir die groep. Sedert…

Nie-haltermak Brahmane 1 Senior en grootkampioenkoei, HJW 21-37. Eienaar: Hennie Jacobs (082 890 9496), HJW Brahmane, Wolmaransstad. Hy het ook die junior kampioenvers, HJW 21-120, en die reserwekampioenverskalf, HJW 23-83, vertoon. 2 Senior en grootkampioenbul, HJW 20-86. Eienaar: Hennie Jacobs, HJW Brahmane, Wolmaransstad. 3 Reserwe senior en reserwegrootkampioenkoei, MTS 20-49. Eienaar: Eugene en Marchand (083 657 4812) Marais, Marats Brahmane, Balfour. 4 Junior en reserwegrootkampioenbul, BHH 23-55. Eienaar: Boesman Hattingh (082 445 5460), Pascale Brahmane, Nigel. Hy het ook die kampioenbulkalf, BHH 23-142, en die reserwe junior kampioenbul, BHH 23-58, vertoon. 5 Kampioenverskalf, BHH 23-160. Eienaar: Boesman Hattingh, Pascale Brahmane, Nigel. 6 Reserwe senior kampioenbul, BKR 20-129. Eienaar: Cobus Bekker (083 628 0616), JP Bekker Boerdery, Mokopane. 7 Reserwekampioenbulkalf, JCJ 23-2. Eienaar: Carel Joubert (082 903 6956), Jorca Brahmane, Dwaalboom.…

DIE ontvangers van platinum eerbewyse (op die foto’s) boer in Mpumalanga (twee kuddes), Limpopo (twee kuddes), die Wes-Kaap (een kudde) en Gauteng (een kudde). Hulle is streekwenners van regoor die land wat in aanmerking kom vir die eerbewys as die beste melkkudde in Suid-Afrika, wat vroeg volgende jaar in Bloemfontein aangekondig gaan word. Ses goue, 15 silwer en 23 brons eerbewyse is ook oorhandig. Onder die kuddes wat met goud vereer is, is dié van die Hoër Landbouskool Oakdale (Suid-Kaap). Die ander goue kuddes is dié van Walker en Seuns (Wes-Kaap), Waterbron Jerseys (Wes-Vrystaat), CO Klingenberg (Mpumalanga), Eselfontein Boerdery (Wes-Kaap) en Dalewood Jersey-stoetery (Wes-Kaap).…

Waar het jy grootgeword en hoe het jy in die afslaersbedryf beland? Ek is op Senekal in die Vrystaat gebore en het op die plaas Vaalkoppies buite Arlington grootgeword. Ná matriek aan die Hoërskool Kroonstad in 1999 het ek vir ’n jaar in Amerika gewerk. Met my terugkeer het ek met beeste gespekuleer. Ek wou nie net ’n bemarker wees nie, maar wou by alle fasette van die bedryf betrokke wees. In 2004 het ek ’n afslaerskursus by Hedley Harris in Johannesburg voltooi. Ek was toe werksaam by Elite-afslaers en het kleinvee opgeveil. In 2011 was ek deel van die stigting van André Kock & Seun Kroonstad as afslaer en bemarker. Ek werk tans by André Kock & Seun Vrystaat en behartig weeklikse veilings wat Dinsdae op Kroonstad gehou word,…

Die Brafords@Besters-veiling, gehou op 28 Augustus op die plaas Trekboer in die Besters-omgewing by Ladysmith in KwaZulu-Natal, het goeie pryse vir stoet- én kommersiële bulle opgelewer, terwyl vroulike diere ewe goed verkoop het. Kopers het fluks gebie op diere van die twee verkopers, Nooitgedacht Brafords en Z4T Brafords, albei van die Bestersomgewing. Van die 40 bulle wat verkoop is, was 26 stoetbulle. Die duurste stoetbul was een van TJ de Jager van Nooitgedacht Brafords, wat teen R110 000 verkoop is aan CA de Jager van Z4T Brafords. Een van Nooitgedacht Brafords se kommersiële bulle het ook R110 000 gehaal toe die bod op Rory en Bronwyn Bryden van The Bronzunck-trust by Kokstad toegeslaan is. Die topprys vir dragtige verse was R23 000 stuk vir ’n groep van vyf verse van…

’n Sussex-bul met besondere teelwaardes het die hoogste prys op die ProGen-Sussex-groep se 15de produksieveiling behaal. George Potgieter van Pothou Sussex sê die bul PSS 21 1602 is op die veiling op 29 Augustus by die Afridome by Parys vir R145 000 verkoop aan ’n kommersiële boerdery wat anoniem wil bly. Die ProGen-Sussex-groep bestaan uit twee Sussex-stoeterye: die Blema ba Kan Sussex-stoetery van Kroonstad en Pothou Sussex van Vredefort. Die gemiddelde prys vir die 14 bulle wat op die veiling onder die hamer gekom het, was R49 642. Vleissentraal Bloemfontein het die veiling aangebied en Allan Sinclair was die afslaer.…

Die kampioen-os op die Eeram-boerevereniging van Harrismith se eeufees-vetveeskou is vir ’n goeie, markverwante prys van R21 250 op die daaropvolgende veiling verkoop. Die skou het op 28 en 29 Augustus plaasgevind by die boerevereniging se krale, waar hulle ook ’n vergader- en onthaalsaal en ’n veilingskompleks het. Ferrero Bonsmaras van Harrismith was die verkoper van die os, wat deur ’n anonieme koper gekoop is. Altesaam 600 beeste en 1 000 skape is op die veiling aangebied, wat deur Vleissentraal behartig is. Lukas Kleynhans het die beeste opgeveil en Japie van der Merwe die skape.…

Niel van Pletzen se jaarlikse produksieveiling is op 28 Augustus op die plaas Rheederskop by Jamestown gehou. Drie bulle is vir R60 000 elk verkoop, die hoogste prys wat bulle op die veiling behaal het. VPBM 210044 is aan J & A Pieterse BK van Richmond in die Noord-Kaap verkoop. R. Rossouw van Aliwal-Noord het VPM 210057 gekoop. VPM 210001 is aan Antrobus Farming (Edms.) Bpk. van Cradock verkoop. Die hoogste prys vir ’n Merinoram was vir lot 3, wat vir R7 000 verkoop is. Brendon Muir van Leeufontein by Dordrecht het die ram vir sy seun, Bryan, ook van Dordrecht, gekoop. Vleissentraal het die veiling aangebied en André van Zyl was die afslaer.…