Innholdsfortegnelse for 14 July 2022 i Landbouweekblad

GRASIE Die omstrede nuwe sitrusreël van die Europese Unie is voorlopig uitgestel. Dit vereis dat alle lemoene uit Suid-Afrika voor verskeping by die uitvoerhawe tot 5 °C afgekoel moet word, en dan vir 25 dae voor verskeping tot -1 °C tot -2 °C afgekoel moet word, plus ’n fitosanitêre sertifikaat wat aandui dat die lemoene in ’n gemagtigde gebied gekweek is. Die reël sou op 24 Junie in werking tree, maar is nou met ’n maand uitgestel terwyl die Suid-Afrikaanse Sitruskwekersvereniging (SKV) en die departement van landbou, grondhervorming en landelike ontwikkeling daarteen kapsie maak. Mnr. Justin Chadwick, uitvoerende hoof van die SKV, sê dit is uit die tydlyn van die maatreël duidelik dat dit niks anders as politiekery was nie. Lees meer by bit.ly/3ywSF2w. DROË WINTER Die kans op reën…

Statistieke van die sogenoemde afname in veediefstalsake en inligting op grondvlak in die bedryf wys dat die somme nie klop nie. Data wat die nasionale veediefstalforum bekend gemaak het in reaksie op die nuutste misdaadstatistieke, skets ’n onrusbarende prentjie van ’n geweldsmisdaadprobleem.Daar is egter raad. VOLGENDE UITGAWE ARTIKELS & RUBRIEKE ■ Veediefstal: Afname in sake klop nie ■ Markkragte bring huurder en verhuurder bymekaar ■ Vrystaatse jongboer seëvier ondanks terugslae ■ Grondklassifikasie: Reuseimpak op graanproduksie ■ Bewaringslandbou: Moenie van beginsels afwyk nie ■ Villiersdorp Koöperasie gereed vir sy tweede eeu ■ Tegnologie: Jongste spuittoerusting ■ SPESIAAL ■ Afslaersbedryf GESIN ■ Warm winterpoeding…

Op Bahati, mnr. Craig Thom se vrugteplaas by Delmas, verg die droog van vrugte wel baie arbeid en geld, maar dit is ook tot ’n fyn kuns ontwikkel wat wetenskaplik en korrek beoefen word. Daarom het Thom ook sy eie fabriek op die plaas opgerig waar die ryp vrugte uit die boorde verwerk en in gedroogde vorm bemark word. Hy en sy gesin het in 1970 van Manyara, Tanzanië, na Suid-Afrika teruggekeer nadat hy sy welvarende boerdery daar weens die politieke klimaat laat vaar het. In Tanzanië het hy onder meer met koffie, mielies, anato en papaïen (die melk van groen papajas wat gedroog word) geboer. Met sy terugkeer wou hy eers papaïen bemark van papajas wat op kontrak in die Laeveld verbou sou word, maar die skerp styging in…

2015—2018: DROOGTE IN KWAZULU-NATAL AUGUSTUS 2016 Lisensieaansoek vir bou van dam ingedien JANUARIE 2019 Bouwerk begin 12 FEBRUARIE 2019 Departement gee kennis van voorneme om direktief uit te reik 14 FEBRUARIE 2019 Boer reageer hierop 13 MAART 2019 Direktief uitgereik om dam te sloop 6 JUNIE 2019 Boer appelleer hierteen na die watertribunaal 16 EN 17 MEI 2022 Tribunaal hoor appèl aan 31 MEI 2022 Tribunaal bekragtig direktief om dam te sloop 28 JUNIE 2022 Boer dien aansoek by hooggeregshof in…

MNR. CRAWFORD VON ABO (90), voormalige voorsitter van die Mielie- en die Koringraad en ’n baanbreker in die georganiseerde graanbedryf is, is op Saterdag 25 Junie oorlede. Hy het in die 1960’s ’n deurslaggewende rol gespeel om mielieboere ’n onafhanklike stem in die raadsale van die land te gee waar politieke besluite oor hulle geneem is. In ’n tyd toe die land se boere die regering baie gedienstig was, was dit ’n dapper stap wat vandag nog ’n gunstige impak het, sê mnr. Derek Mathews, voorsitter van Graan SA, in ’n huldeblyk. Mathews skryf ’n paar boere het hulle in 1966 beywer om die verteenwoordiging binne die mieliekomitee van die destydse Suid-Afrikaanse Landbouunie (Salu) reg te stel. Hulle wou seker maak die boere se lot word nie deur ander belanghebbendes…

DIE Wes-Kaapse regering het toegetree tot onderhandelinge om die beoogde sluiting van die Langeberg & Ashton Foods-inmaakfabriek op Ashton te keer, en het ook me. Thoko Didiza, minister van landbou, landelike ontwikkeling en grondhervorming, gevra om toe te tree tot onderhandelinge om ’n werkbare oplossing te vind. Mnr. Alan Winde, Wes-Kaapse premier, sê in ’n verklaring hy en lede van sy kabinet het reeds twee vergaderings met die bestuur van Tiger Brands gehad. Dr. Ivan Meyer, Wes-Kaapse minister van landbou, wys in dieselfde verklaring daarop dat die meesterplan vir die landbou en landbouverwerking een van sewe voorrangplanne is wat deur pres. Cyril Ramaphosa voorgehou word as sleutelplanne vir ekonomiese groei en herbouing ná die covid-19 pandemie. “Daarom is dit uiters belangrik dat gereelde gesprekke gevoer sal word met die belanghebbende…

DIE kabinet het onlangs ’n konsepstrategie vir wildsvleis vir openbare kommentaar goedgekeur. Dit word eersdaags gepubliseer. Me. Barbara Creecy, minister van bosbou, visserye en omgewingsake, sê die wildsvleisbedryf, tans hoofsaaklik ’n neweproduk van jag, is grootliks informeel en gefragmenteer. Verder is min voorheen benadeeldes deel daarvan. “Daar is groot gebiede met kommunale grond wat geskik is vir vlaktewild en ’n geleentheid bied vir gemeenskapsgebaseerde ondernemings om landelike maatskaplik-ekonomiese groei te bevorder.” Die strategie beoog om plaaslike, streeks- en internasionale bemarkingsgeleenthede te vestig deur beleggings vir die bedryf te lok en só ’n formele, florerende en getransformeerde wildsvleisbedryf te skep wat bydra tot voedselsekerheid en maatskaplik-ekonomiese groei. FORMALISEER Van die uitkomste in die strategie is om die wildsvleisbedryf te formaliseer tot kommersiële ondernemings wat konsentreer op die produksie van wildsvleis en…

INTERNASIONAAL: Die Chicagoprys het met 2%, of $6,01/t (R97,13/t), tot $296,65/t (R4 794/t) gedaal. Op ’n jaargrondslag is dit 9,3%, of $25,34/t (R409,53/t) hoër. Verwagte pryse: September – $243,85/t (R3 941/t), Desember – $238,97/t (R3 862/t). PLAASLIK: Die Safexprys van witmielies het met 0,6%, of R24/t, tot R4 345/t teenoor die vorige week gestyg. Die prys van geelmielies het met 1%, of R40/t, tot R4 326/t gedaal. Op ’n jaargrondslag is witmielies 31,7%, of R1 045/t, duurder, terwyl geelmielies 25,4%, of R876/t, duurder is. Verwagte witmieliepryse: Sept. – R4 400/t, Des. – R4 454/t. Verwagte geelmieliepryse: Sept. – R4 396/t, Des. – R4 448/t. INTERNASIONAAL: Die Chicagoprys het met 8,6%, of $31,19/t (R504,08/t), tot $333,10/t (R5 383/t) teenoor die vorige week gedaal. Op ’n jaargrondslag is dit 39,4%, of $94,09/t…

KORTOM ■ Die Oos-Kaapse boer mnr. Peter Louwrens het planttelersregte gekry vir sy Wonder-Cover-kultivar van Bromus catharticus Vahl, wat ook op die Suid-Afrikaanse kultivarlys verskyn. ■ Navorsing het bevind dat die kweek van WonderCover help om kontantgewasse se opbrengste te verbeter, dit bied bykomende wintervoeding vir vee en bevoordeel grondgesondheid en grondvogbehoud. ■ WonderCover kan self saai en sy saad kan maande lank dormant, maar steeds lewensvatbaar, in die grond bly voor dit tot teen einde April weer ontkiem. Die Oos-Kaapse vleisbeesboer mnr. Peter Louwrens is al lank geesdriftig oor die kweek van multispesie-weiding om sy beeste én sy plaas se grond te bevoordeel. Hy het jare se ondervinding met verskillende plantsoorte. Hy is baie geïnteresseerd om die vee, gewasse en ander lewe op sy en ander plase noukeurig waar…

FOKUS VEE As jy op Nampo in die beessaal rondloop, kan jy mnr. Louis Steyl ’n myl ver uitken omdat hy letterlik kop en skouers bo ander mense uitstaan. Hy het sy liefde vir diere, en spesifiek Bonsmaras, by sy ouers geleer en boer self net so ’n paar kilometer buite Bloemfontein met sy eie kudde. WAAR PAS JY IN DIE HIËRARGIE VAN DIE BONSMARA-BEESTELERSGENOOTSKAP? Ek is die uitvoerende hoof van die genootskap. Dan het ons ’n raad wat uit die telers bestaan. Mnr. Nick Serfontein is die voorsitter van die raad. HET JY VAN KLEINS AF ’N LIEFDE VIR BEESTE GEHAD, OF WAAR HET JOU BELANGSTELLING BEGIN? Ek het op ’n plaas grootgeword en is dus van kleins af aan diere blootgestel. Die plaas was maar altyd ’n beesboerdery…

Jagstories Miskien is dit omdat die geweer self al ’n ou man is, of dalk het omstandighede, soos covid-19, maar net daartoe bygedra. Ek het die 6.5 Portugese Mauser byna ’n jaar lank besit voordat ek ’n paar skote geskiet het. Die oorspronklike ammunisie is so skaars soos hoendertande, wat my genoop het om net ’n paar skote te skiet. Ek het die kosbare doppies gehou en beoog om dit te herlaai, maar verskeie probleme het opgeduik, soos hoe om die Berdan-slagdoppies te verwyder en waar om matryse te kry vir die herlaai. Nadat ’n artikel hieroor in Landbouweekblad verskyn het (“Op die skietbaan met die 6.5 Mauser”, 27 Mei 2021) het twee barmhartige Samaritane tot my redding gekom. Stoney Steenekamp, geoloog van Rustenburg, en Lionel Frank, prokureur van Malmesbury,…

Terwyl ek in ’n langerige tou moes staan en wag om gehelp te word, sien ek ’n kaartjie wat op ’n kasregister geplak is. Daarop staan: “Om reg te lewe, beteken nie dat jy geduldig moet sit en wag dat die reënstorm verbygaan nie. Reg lewe is om te leer hoe om te dans in die storm en die reën.” Ek verbeel my toe dat die man agter die kasregister dit seker nodig gehad het, want die tou was lank en die wagtende mense sigbaar ongeduldig. Ja, en toe betrap ek myself dat ek ook maar ongeduldig was. Daar was darem genoeg tyd om my ongeduld te temper met dié vraag: “Hoe behoort ’n mens die storms wat in verskillende gedaantes na jou kom, te benader?” Kom ons kyk eers…

VERSKEIE siektes wat deur bosluise en insekte oorgedra word, soos knopvelsiekte, Afrika- en Asiatiese rooiwater, anaplasmose en hartwater, is gedurende Mei in byna alle provinsies aangemeld. Dr. Faffa Malan, bestuurder van die Herkouerveterinêre Vereniging van Suid-Afrika (Ruvasa), wat maandeliks ’n verslag saamstel oor veesiektes wat by veeartse reg oor Suid-Afrika aangemeld word, sê dié siektes kon voorkom gewees het as diere volgens ’n bestuursprogram met die samewerking van plaaslike veeartse ingeënt was. Anaplasmose en knopvelsiekte is in elk van die nege provinsies aangemeld, Afrika-rooiwater in al die provinsies buiten die Noord-Kaap en Asiatiese rooiwater in al die provinsies buiten Limpopo en die Noord-Kaap. Daar is geen gevalle van hartwater in die Vrystaat, Wes-Kaap en Noord-Kaap aangemeld nie. Volgens die verslag is dit veral Asiatiese rooiwater wat versprei en tot talle…

GAUTENG PRETORIA DE WAGENDRIFT (417), 21 ha, aan Indlovukati Mining (Edms.)Bpk., van L.A. Spaan, R1500000.KAMEELZYNKRAAL (547), 148 ha, aan Henopper MelkeryBK, van A.S. Smith enH.C. Smith, R3 000 000.LEEUWKLOOF (285), 40 ha, aan E. Jones, van Pain 48(Edms.) Bpk., R550 000.TIEGERPOORT (371), 37 ha, aan Silver Creek Enterprise(Edms.) Bpk., van RA SkinnerDevelopment (Edms.) Bpk., R1600000. KWAZULU-NATAL LADYSMITH DWARS RIVIER (1170), 354 ha, aan J.R. Smith, van P. Cronjé, R2824000. LIMPOPO MODIMOLLE SCHRIKKLOOF (428), 434 ha, aan Impunzini Game (Edms.)Bpk., van A.M. en R.W. de Beer, R6825000. VAALWATER (137), 22 ha, aanWandelstroom (Edms.) Bpk., van A.E. Senekal, R1 500 000. SOEKMEKAAR HANSFONTEIN (456), 25 ha, aan Selokwe Agri (Edms.) Bpk., van Hansfontein-boerdery BK, R1419001. HANSFONTEIN (456), 68 ha, aan Selokwe Agri (Edms.) Bpk., van Gelukhof-boerdery (Edms.)Bpk., R3 997 199. KLOOFSIG (410),…

Die belangstelling in Ankolebeeste met hul uitermate lang, dik horings duur voort in Suid-Afrika. Hoë pryse is op die afgelope nasionale veiling betaal wat deur die Ankole-genootskap op die plaas Phala Phala van pres. Cyril Ramaphosa by Bela-Bela gehou is. Die duurste bul is vir R1,65 miljoen gekoop. Die verkoper is mnr. Daniel Naudé van Yonder Hill Wine Farm, Stellenbosch. Die gemiddelde bulprys was R313 077. Koeie is vir gemiddeld R334 091 verkoop, verse vir gemiddeld R338 421, embrio-ontvangerkoeie vir gemiddeld R195 455, embrio’s vir gemiddeld R19 000 en semenstrooitjies vir gemiddeld R8 150. Verskeie hoë pryse is ook behaal, waaronder rekordpryse van R950 000 vir ’n Ankole-vers en R340 000 vir ’n dragtige vers, albei van dr. Morné de la Rey van Brits. Die omset was R20,5 miljoen. Die…

DIE Maputo-hawe, wat privaat bedryf word, beleef ’n bloeitydperk en rol die rooi tapyt uit vir nuwe besigheid, terwyl die Durban-hawe sukkel met broodnodige uitbreidings, vloedskade en vragmotorblokkades op die N3. Selfs grootmaatskepe wat te hoog is om deur die Panama- of Suez-kanaal te vaar, kan nou in Maputo vasmeer. Me. Soraia Abdula, woordvoerder van die hawe, sê talle Suid-Afrikaanse ondernemings moes noodgedwonge goedere vanaf Durban en Richardsbaai na Maputo herlei. Maputo het vinnig aangepas om groter volumes vrugte te hanteer. Die sitrusterminaal is in April in gebruik geneem en het tans verkoelingsgeriewe om sowat 300 vraghouers met 20 palette sitrus elk per week te verkoel. Maputo kan gemiddeld 5 000 houers sitrus per jaar hanteer. Die Durban-hawe sal inkomste van R15,7 miljoen per jaar verloor as Maputo teen volle…

Anderkant die reënboog Dit is wêrelde vanmekaar. Wat op Suid-Afrikaanse plase en in ons boere se kop aangaan, en waarmee Europese boere hulle ophou. Begin maar met die natuurlike omgewing. Europa bly betreklik sagte wêreld. Groen, getem en prentjiemooi. Brittanje, Skotland en Ierland waardeur ons as gesin onlangs gereis het, is ’n landskap deurkruis met eeue oue klipmure, plantverstrengelde heinings, en skape en beeste wat rustig en vergenoegd op hoëgehalteweiding hul dae deurbring in die skadu van die laaste stukkies lowergroen woud wat eens op ’n tyd die eilande bedek het. As ’n mens so na dié wêreld kyk, kan jy verstaan hoekom Brittanje op ’n kol as die wêreld se stoetplaas bekend gestaan het. Tot vandag toe is veral Britse beesrasse, soos die Angus, van die grootste en talrykste…

MNR. AJ GRIESEL het onlangs die warm stoel as hoof van die Suid-Afrikaanse Tafeldruifbedryf (Sati) ingeneem, en praat prontuit oor struikelblokke en oplossings vir die netelige posisie waarin die bedryf homself tans bevind. Bl. 34. Vertel van jou gesin. Ek het my vrou, Chantel, ontmoet toe sy in matriek was en ek ’n eerstejaar aan die Universiteit Stellenbosch. Ons woon saam met ons drie seuntjies, Jacobus (10), SJ (9) en D’Niel (6), op Malmesbury. Chantel is ’n arbeidsterapeut en betrokke by My Story Tribe, wat konsentreer op die emosionele ontwikkeling van kinders. Het jy stokperdjies? Ja, alles waarvan my drie seuns hou! Wat lees jy? Ek het onlangs Jay Shetty se Think like a monk gelees. Dit was verskriklik interessant. Die boek maak ons bewus van die daaglikse “stoeigeveg” met…

’N NASIONALE werkkomitee bestaande uit 15 belanghebbendes binne die landbou en landelike veiligheid is gestig om toesig te hou oor landelike veiligheid, misdaadvoorkoming en die uitvoering van die landelike veiligheidstrategie. Die besluit is geneem op die polisie se langverwagte landelike veiligheidsberaad op 27 en 28 Junie op Parys in die Vrystaat om onder meer vordering met die toepassing van die landelike veiligheidstrategie wat in 2019 aanvaar is, in oënskou te neem. Dié komitee, bestaande uit verteenwoordigers van onder meer Agri SA, Nafu, Afasa, Asuf, Bacsa, akademici, plaasbewoners, Contralesa en die WNNR, sal voortaan kwartaalliks ontmoet om vordering met sleutelkwessies te beoordeel ten einde landelike veiligheid te bevorder. Die beraad is onder andere bygewoon deur landbou-organisasies, boere, tradisionele leiers, plaaswerker- en -bewoner-organisasies, asook aktiviste teen plaasmoorde. Volgens die polisie is deelnemers…

DIE reënvalvoorspellings op langer termyn dui daarop dat die droogtegeteisterde Oos-Kaapse kusgebiede en aangrensende binneland oor die komende twee tot drie jaar ’n natter siklus kan binnegaan. Die droogte was veral op sy felste oor die suidelike, sentrale en kusgebiede van die Oos-Kaap. Sedert ongeveer Februarie vanjaar het gebiede soos Cradock, Queenstown, Jansenville, Steytlerville, Willowmore, Aberdeen en Uniondale reën begin kry. Ligter neerslae het ook in die gebied rondom die Nelson Mandela- en Buffalo City-metropool begin voorkom wat herstel van weidings kon aanmoedig, hoewel dit nie genoeg was om opgaardamme voldoende aan te vul nie. “In soortgelyke jare, soos tans die geval is met ’n sterk La Niña-verskynsel wat besig is om te verswak in die komende maande, het die Ooskusgebiede nader na die Noordkus bogemiddelde reën gekry van April…

BKB het sy belang in die lewendehawebedryf verder gekonsolideer met die verkryging van KLK se lewendehaweafdeling, spesifiek stoetveeveilings, in die Noord-Kaap. “Dit is vir ons ’n nuwe veld. Dit maak vir ons deure oop, nie net na stoetveilings in die gebied nie, maar ook na ander lewendehawebesigheid,” sê dr. Cobus Oberholster, BKB se hoofbestuurder van lewende hawe, afslaersdienste en eiendomsbemarking. Die maatskappy, wat reeds goed gevestig is in die bedryf vir natuurlike vesel en lewende hawe, diversifiseer nou na ’n breër teenwoordigheid in die vleisskaap- en beesmark. Die verkryging bied nuwe geleenthede vir rasse soos die Dorper en ander inheemse vleisskaaprasse, asook beesrasse waarmee in die Noord-Kaap geboer word. GROTER VOETSPOOR BKB sal nou ook veeboere bedien oor ’n gebied wat strek van Upington tot suid by Calvinia, noord na…

1 UGANDA | ‘Laat staan Europa’ Mnr. Yoweri Museveni, president van Uganda, het onlangs tydens handelsamesprekings met mnr. Ramtane Lamamra, die Algeriese minister van buitelandse sake, ’n pleidooi gelewer dat dié land eerder uit Uganda melk invoer as uit Europa. Museveni het ook ’n beroep gedoen op Algerië om in sy land se landbouwaardeketting te belê sodat meer waarde tot landbouprodukte in Uganda toegevoeg kan word. ’n Bilaterale sakeraad sal bespreek met watter goedere oor en weer handel gedryf kan word. — AllAfrica 2 ZAMBIË | Bierreus wil kapasiteit verdubbel Zambian Breweries gaan in die komende 18 maande kapitaalbeleggings van $80 miljoen (R1,309 miljard) in sy Lusaka-brouery maak, wat bierproduksiekapasiteit sal verdubbel. Die uitbreidings sal einde 2023 voltooi wees en sal die land minder aangewese laat op invoer en uitvoergeleenthede…

Geldbeplanning Baie mense is lief daarvoor om ’n familielid of vriend as eksekuteur aan te stel, al het daardie persoon geen kennis van boedeladministrasie nie. Dit is nie slim nie. Dit is vals gemoedsrus. Die probleme wat jy vir naasbestaandes kan skep met die onoordeelkundige aanstelling van ’n eksekuteur kan blywende skade aanrig. Finansieel vir erfgename, asook in familieverband. Kinders raak aan die baklei oor hul pa se geld. Ek het dit al gesien. Soms staan hulle, ná ’n string beledigings en beskuldigings van oneerlikheid, teen mekaar in die hof. En daar gaan nog ’n klomp geld uit die boedel. En broederliefde is anderkant die horison verby. Tweede huwelike en kinders uit vorige huwelike wat as eksekuteurs aangestel word, is myns insiens ’n resep vir moeilikheid. Om my punt te…

Saffraanverbouing beleef groot belangstelling. Altesaam 240 boere het vanjaar proefaanplantings daarmee gedoen, sê mnr. Bennie Engelbrecht van Williston, stigter en besturende direkteur van Saffricon, die saffraanmaatskappy van Suid-Afrika. Belangstelling het soveel gegroei dat saffraanknolle na Lesotho, Namibië, Botswana, Zimbabwe en Zambië uitgevoer is. Die grootste aanplantings van dié gesogte spesery is tans in die Wes-Kaap en Gauteng. Boere in die Vrystaat, Noordwes, Limpopo en die Oos-Kaap is ook besig met proefaanplantings. Saffraan kom oorspronklik van die Mediterreense streke van Suid-Europa. Tans is Iran is die grootste produsent met meer as 300 ton saffraan per jaar. Aanplantings word wêreldwyd gedoen, veral in Nieu-Seeland, Australië, Suid-Amerika, Amerika, Kanada, Spanje en Portugal. Een saffraankultivar word wêreldwyd gevestig, naamlik Crocus sativus L. “Saffricon het in 2021 reeds 145 kwekers gehad wat die toetspakket aangekoop…

Tafeldruiwe Sedert die eerste tafeldruiwe verlede Desember in koelhouers gelaai is om uitgevoer te word, het die een krisis ná die ander kop uitgesteek terwyl die byna 78 miljoen kartonhouers oor die water gestuur is. Logistiek was ’n reuseprobleem, en daar was talle klagtes oor die gehalte van Suid-Afrikaanse druiwe. Dit was ook die tweede jaar agtereenvolgens dat boere verliese moes dra, want stygende produksiekoste het weggehol met die bedryf, terwyl pryse nog op dieselfde vlak as vyf jaar gelede is. Só erg is die situasie dat bedryfsinligting toon ’n derde van tafeldruifboere is nie meer winsgewend nie en nog ’n derde speel net gelyk. Mnr. AJ Griesel, wat ’n paar maande gelede as uitvoerende hoof van die Suid-Afrikaanse tafeldruifbedryf (Sati) aangestel is, sê dit was ’n baie moeilike seisoen.…

Die Nasionale Luserntrust (NLT) is reeds die afgelope 70 jaar die ondersteuningstruktuur, beskermliggaam en spreekbuis vir die lusernbedryf van Suid-Afrika, sê mnr. Fritz Rupping. “Die trust tree op namens alle lusernverwante bedrywe, waaronder weiding, saad en hooi, en verteenwoordig lusernsaadprodusente, -skoonmakers,-handelaars en -invoerders, asook die produsente, handelaars, verwerkers en uitvoerders van lusernhooi.” Die NLT voorsien strategiese ondersteuning en dienste aan die Suid-Afrikaanse lusernwaardeketting ten einde die algehele volhoubaarheid en winsgewendheid van die bedryf te bevorder. Die NLT ontvang heffings op alle plaaslike lusernsaad en -hooi wat vir verhandeling geproduseer word. Rupping sê die heffings word gebruik om lusernnavorsing en -opleiding te bestuur en te koördineer, en toepaslike bedryfsinligting te versamel en te versprei. Die NLT bevorder en hou saadskoonmaak- en saadgradering- en/of saadklassifikasiedienste in stand en bevorder verdere ontwikkeling van…

AARTAPPEL-ENSPEK-CHOWDER Chowder is die naam vir ’n dik, ryk en romerige sop waarvan aartappels meestal een van die bestanddele is. ■ 6 repe spekvleis, fyngesnipper ■ 45 ml botter ■ 1 ui, fyngekap ■ 3 knoffelhuisies, fyngekap ■ 45 ml koekmeel ■ 1 kg aartappels, geskil en in baie klein blokkies gesny ■ 1 liter goeie hoenderaftreksel ■ 125 ml room ■ 400 ml melk ■ Sout en witpeper na smaak ■ Ektra spek (bros gebraai), gesnipperde grasuie, suurroom en gerasperde beleë cheddar, om voor te sit Braai die spek in ’n groot swaarboomkastrol in die botter tot gaar. Voeg die ui en knoffel by en braai verder tot die ui baie sag is. Sprinkel die koekmeel oor en roer, terwyl die mengsel borrel. Voeg die aartappels en hoenderaftreksel by.…

DWARS 6 Ronde gebou (8)7 Van die . . . op die jas (2)8 Motor se versnellingsmeganisme (6)9 Melkorgaan (4)10 Sedeleer (5)12 Staak (5)15 Hard, maar breekbaar (4)17 Byvoeg (6)19 Telluur (simbool) (2)20 Aangeklam (8) AF 1 Meditasie-oefening (4)2 Verordenings (6)3 Kastig (5)4 Iemand die . . . pas gee (afdank) (4)5 ’n Sitrusvrug (6)11 Prys (6)13 Armoedige blyplek (6)14 Winterklere (5)16 Redigeerders (4)18 Akkerbome (4) OPLOSSING DWARS: 6 Rondawel, 7 Os,8 Ratkas, 9 Uier, 10 Etiek, 12 Ophou, 15 Bros, 17 Aanheg,19 Te, 20 Beskonke. AF: 1 Joga, 2 Edikte, 3 Kwasi,4 Blou, 5 Pomelo, 11 Tarief, 13 Pandok, 14 Jasse, 16 Subs,18 Eike.…

MET mnr. Melcus Nel se skielike afsterwe verloor die landbou ’n leier op die gebied van kwessies oor swart ekonomiese bemagtiging (SEB). Nel was ’n aandeelhouer en uitvoerende direkteur van die Signa-groep. “Dit is met groot hartseer dat ons van Melcus se afsterwe gehoor het,” het mnr. Theo Boshoff, uitvoerende hoof van die landbousakekamer Agbiz, gesê. Die 60-jarige Nel is op 22 Mei oorlede. “Melcus het sedert die begin van die agri-SEB-raad as vrywilliger in die raad gedien. Hy was altyd die kundigste persoon in die vertrek. Hy het diep spore getrap en die landbousakesektor se verbintenis tot AgriSEB is grootliks te danke aan Melcus se geesdrif vir transformasie.” Dr. John Purchase, voormalige uitvoerende hoof van Agbiz en nou ’n onafhanklike raadgewer, het ook nou saam met Nel gewerk. “Dit…

KONFERENSIES 25-29 JULIE: 57ste kongres van die Weidingsvereniging van Suider-Afrika, Aldam-vakansieoord, Ventersburg. E-pos: info@grassland.org.za 27-30 JULIE: Afrikaner-beesweek tydens die Thabazimbi-skou. Lesings, simposium, eksamen, praktiese aanbiedinge en skou van beeste. Pieter de Kock, 082 809 7496, Elbie de Kock, 082 456 6755, Zenobi Munnik, 071 880 4773. BOEREDAE 19 AUGUSTUS: 40ste jongooikuddedag, aangebied deur Agri Malmesbury se skaapstudiegroep. John Dürr, 082 652 1715. VERGADERINGS 16 NOVEMBER: Sauvignon Blanc SA, tegniese seminaar, www.sauvignonblanc.com FEESTE, EKSPO’S 25 JULIE: Inskrywings open vir Sauvignon Blanc SA Top-10-kompetisie, www.sauvignonblanc.com 12-13 AUGUSTUS: Wes-Kaapse Landbouveterane-ekspo, Villiersdorp. Hennie Richter, 073 391 8495 of 022 451 2692; e-pos: sekr.wk@telkomsa.net 12 OKTOBER: Prysoorhandiging, Sauvignon Blanc SA Top-10. 21 OKTOBER: Prysoorhandiging, Landbouskrywers SA Xhariepstreek. Web: www.agriculturalwriterssa.co.za 27-30 OKTOBER: Langkloofbloeiselfees, Joubertina. E-pos:riaan@bokmakierietrust.co.za 11 NOVEMBER: Landbouskrywers SA nasionale prysoorhandigingseremonie, www.agriculturalwriterssa.co.za SKOUE 27-30 JULIE: Lutzville.…

‘Prysdiskonto’s is gewoonlik groter aan die begin van ’n seisoen en raak dan kleiner soos die seisoen vorder.’ DR. DIRK STRYDOM, hoof van bemarking, Nampo en navorsingskoördinering by Graan SA. Bl. 14 ‘Dit lyk of wolverwerking weer teruggebring sal word na sy bron.’ MNR. PAUL LYNCH, wolkoper by Standard Wool, oor planne van groot wolproduserende lande om wol plaaslik te verwerk ten einde minder afhanklik van veral China te wees. Bl. 18 ‘Ons kan dan dieselfde toegang tot nuwe tegnologieë hê as wat Australiërs, Argentyne en Brasiliane het.’ DR. THEO DE JAGER, stigterslid van Saai, oor die gunstige uitwerking as SAOG-lande saad- en kunsmisproewe saam behartig. Bl. 21 ‘Hulle was totaal toegewy aan die diens van die boer se saak.’ MNR. DEREK MATHEWS, voorsitter van Graan SA, oor mnr. Crawford…

22 uit 80 Uit die Vrystaat se 80 padskrapers is 22 stukkend, volgens ’n antwoord in dié provinsie se wetgewer deur mnr. William Bulwane, die LUR van polisie, paaie en vervoer. Verder is baie van die padskraper-operateurs te oud om die werk te doen en hulle word nie vervang nie, sê mnr. Armand Cloete, VF Plus-lid van die wetgewer. Weens die ineenstorting van munisipaliteite hou die provinsie nou ook munisipale paaie in stand, wat nóg meer druk op hom plaas. – Netwerk24 20GW Die grootste sonkrag-en-batteryopbergingsprojek ter wêreld word in die Australiese Noordelike Gebied beoog. Dit sal uit 20 GW sonkrag en tot 42 GWh se batterykapasiteit bestaan. Die krag sal via ’n 800 MW-transmissielyn na Darwin gelei word, en verder na Singapoer via ’n 4 200 km-lange ondersese kabel.…

DIE versterking van die Suider-Afrikaanse ontwikkelingsgemeenskap (SAOG) is belangriker vir Suid-Afrika as om aan Brics te behoort. Dit was die strekking van wat dr. Roelof Botha, ekonoom van die Optimum-groep, en dr. Theo de Jager, boer, stigterslid van die netwerkorganisasie Saai en nie-uitvoerende lid van die nuwe Agri X-groep, op ’n paneelbespreking van laasgenoemde gesê het. Suid-Afrika se bruto binnelandse produk (BBP) is volgens Botha slegs 2% van die totale BBP van die Bricslande, maar die land moet ’n 20%-bydrae tot Brics lewer. “Waarom vat ons nie die geld wat ons in ’n gat (in Brics in) pomp en neem ’n fraksie daarvan om die SAOG-sekretariaat in Gaborone te versterk en maak 100% seker dat ons die logistiek begin versterk nie?” het Botha gevra. “In die SAOG is daar ’n…

Rubriek Te midde van skerp stygende inflasie in die wêreld se belangrikste ekonomieë – die hoogste inflasiekoerse in meer as 40 jaar – het die Suid-Afrikaanse inflasiekoers redelik onder beheer gebly. Dit is ook bekend dat die plaaslike ekonomie die Westerse ekonomieë met ’n sloertyd volg. Die inflasiekoers in Amerika is tans 8,6% en in die Europese Unie is dit 7,1%. Wel, Suid-Afrika het nou ingehaal met die hoogste inflasiekoers sedert 2017, naamlik 6,5% vir Mei teenoor die vorige maand se koers van 5,9%. Dit is besig om aansienlik bo die Reserwebank se boonste teikenband van 6% te beweeg. Alle aanduidings is dat die koers in die komende maande nog verder gaan styg, want inflasie op die fabrieksvloer (die produksieprysindeks) van Suid-Afrikaans vervaardigde goedere is tans 13,1%. Dit is prysstygings…

Suid-Afrikaanse eierprodusente het ondanks twee terugslae die afgelope tyd hul produksie bly handhaaf om verbruikers met een van die bekostigbaarste bronne van dierlike proteïen te voorsien. Die eerste was in April 2021 met die hoogs aansteeklike voëlgriepvirus (HPAI) en meer as 2,5 miljoen hoenders moes van kant gemaak word. Dr. Abongile Balerane, hoofbestuurder van die eierorganisasie van die Suid-Afrikaanse Pluimveevereniging, sê die voorraad van eiers is tussen provinsies aangevul om in die vraag te kon voorsien. “Die nasionale hoendergetalle van sowat 27,5 miljoen van voor die virusuitbreking het in die loop van 2021 met 9% gedaal,” sê hy. “Die hoenderbevolking het tot sowat 27,2 miljoen herstel.” Eierprodusente word tans erg benadeel deur die heersende hoë prys van mielies en sojabone, wat vererger word deur die hoë brandstofprys en die onbestendige…

NAVORSERS aan die Mc-Master-universiteit in Kanada het ’n metode ontwikkel om vinnig te toets of diere besmettings het. Die toets kan maklik in die veld of in veekampe gedoen word. Net ’n druppel spoeg van die dier is nodig om chemiese merkers van spesifieke siektes op te spoor. Die prototipe is reeds suksesvol gebruik om ’n maagverwante besmetting by varke op te spoor. Die betrokke navorsers sê in ’n verklaring die toets kan aangepas word om ook vir ander kieme te toets, en om by ander diere te gebruik. Die toets gebruik soortgelyke tegnologie as dié wat die navorsingspan ontwikkel het om vir covid-19 en ander besmettings by mense te toets. Die toets sal eersdaags kommersieel beskikbaar wees.…

Dink jy die landbou het werklik die vermoë om op groot skaal werk te skep? Ek dink nie die landbou kan voldoen aan almal se verwagtinge oor werkskepping nie. As ’n mens die winsgewendheid van tafeldruiwe, sitrus, bessies en ander vrugte oorweeg, is die eintlike vraag of jy nog kan uitbrei. Ons kan baie werk skep as marktoegang en infrastruktuur voorrang by die regering kry. Is daar ander probleme in die tafeldruifbedryf? Covid-19 is steeds ’n bedreiging. Dit was ’n ramp, want China was een groot grendelstaat die afgelope seisoen. Wat Rusland en Oekraïne betref, is ek bekommerd oor wat gaan gebeur met druiwe wat tradisioneel vir daardie markte bestem was. Waarheen gaan dit herlei word? Watter goeie raad het jy al gekry? Moenie die slagofferskoene aantrek nie. Bepaal eerder…

Die landboubedryf verkeer onder baie druk om fitosanitêre plae met veilige alternatiewe vir insekdoders te bekamp. Een van die biologiese metodes wat in die sitrusbedryf gebruik word, is paringsontwrigting van die valskodlingmot. Feromoon wat natuurlik deur verskeie insekspesies afgeskei word, word as ’n omgewingsvriendelike alternatief vir insekdoder beskou. ’n Klein hoeveelheid geslagsferomoon word in landerye of boorde uitgeplaas, wat die mannetjies verwar en paring met die wyfiemotte voorkom. Gevolglik word larweproduksie beperk. Feromoon is geskik omdat dit bio-afbreekbaar en spesiespesifiek is, en nie skadelik is vir gewenste spesies of mense nie. Dié praktyk word nog nie algemeen gebruik nie weens die hoë koste van sintetiese feromoon en die arbeidsintensiewe aanwending daarvan in boorde. Mnr. Johan Vorster van River Bioscience in Gqeberha sê sy maatskappy gebruik Amerikaans vervaardigde, gespesialiseerde feromoonlokaastoediening (Splat)…

1 Kampioen in die siertuig (vroulik), Buxie. Eienaar: Mnr. Martin Eksteen (082 566 1297), Rosinberg-stal, Caledon. Vertoner: Me. Mariza Victor. 2 Kampioenspan van agt. Eienaars en vertoners: Mnre. Hoffie van Blerk (083 393 1607) en Piet Lourens (083 778 8096), Spansaam-stal, Malmesbury. 3 Tandemkampioene, Buxie en Rinda. Eienaar: Mnr. Martin Eksteen, Rosinberg-stal, Caledon. Vertoner: Mnr. Hennie Kloppers. 4 Stap-en-drafkampioen, Claus. Eienaar: Mnr. Piet Lourens, SASU-stoetery, Porterville. Vertoner: Mnr. Frannie Langenhoven. 5 Grootkampioen (siertuig), Claus. Eienaar: Mnr. Piet Lourens, SASU-stoetery, Porterville. Vertoner: Mnr. Paul Nieuwoudt. 6 Grootkampioen (enkeltuig), Kokkewiet. Eienaar en vertoner: mnr. Hendrik Mostert jr. (084 401 6177), Hananja-stal, Springbok. 7 Grootkampioene (dubbeltuig), Tiaan en Roy. Eienaar en vertoner: Mnr. Hoffie van Blerk, Spansaam-stal, Malmesbury. 8 Grootkampioene (vierspan), Zieta, Rinda, Buxie en Rieta. Eienaar: Mnr. Martin Eksteen, Rosinberg-stal, Caledon. Vertoners:…

George Barnard het in 2000 in Limpopo begin boer. Hy verbou 200 ha tot 300 ha aartappels en ander gewasse, soos mielies, droëbone, ertjies, koring, gars, saaden suikermielies. Hy is ook vanjaar aangewys as die nasionale Aartappelboer van die Jaar. Wat is die voordele om in jou gebied met aartappels te boer? Ek dink daar is streke waar aartappels beter presteer as in die Loskop-vallei, maar ons voordeel is dat ons twee aanplantingsiklusse in een jaar kan doen. Ons is ook sentraal geleë om by die markte te kom, veral die verwerkingsaanlegte vir aartappelskyfies. Vertel meer oor die twee produksieseisoene. Die eerste aanplanting vind einde Januarie, begin Februarie plaas. Ons oes dié aartappels van Junie tot Augustus. Die tweede aanplanting is einde Mei, en oestyd daarvoor is Oktober en November.…

In die TABEL is ’n ontleding van grondtransaksies groter as 10 ha in Mpumalanga, die Noord-Kaap en Noordwes vanaf verlede Junie tot Mei vanjaar. In Mpumalanga was daar 360 transaksies in ses distrikte waartydens 67 763 ha teen R2,253 miljard verhandel is. In 16% van die distrikte is gunstige prysneigings waargeneem. By Acornhoek het pryse met 15,2% gestyg. In 52% van die distrikte in die Noord-Kaap is gunstige prysneigings waargeneem wat dui op herstel ná jare se droogte en die stram ekonomie. Pryse het veral gestyg by Hopetown (18,3%) en Douglas (13,3%). In die betrokke tyd is 211 transaksies in 19 distrikte gesluit. Dit het 411 259 ha behels wat teen R1,883 miljard verkoop is. In Noordwes was daar 559 transaksies in 12 distrikte. In die proses is 230 876…