Innholdsfortegnelse for 11 Mar 2021 i Landbouweekblad

SELFS met die 15,63% verhoging in elektrisiteitstariewe wat op 1 April in werking tree, meen Eskom sy tariewe reflekteer nie naastenby sy koste nie. Daarvoor sou ’n gemiddelde tarief van 150c/kWh nodig wees, teenoor die 134c/kWh wat wel gaan geld, sê me. Hasha Tlhotlhalemaje, Eskom se hoofbestuurder vir regulering. Die styging kom neer op ’n verhoging van 29%. Eskom hoop om dié gaping oor die komende drie jaar te verklein, en mnr. Chris Yelland, energiekenner, meen Eskom sal in 2023 vir ’n verdere 15%-verhoging in die gemiddelde tarief vra. Die gedagterigting by Eskom is dat dit hom die eenmalige aanpassing kan gee wat hy nodig het, waarna stygings aan die verbruikersprysindeks gekoppel sal word. Die instelling van ’n koolstofbelasting volgende jaar en die koppeling van meer onafhanklike kragprodusente aan die…

Gewoonlik sal ’n tent iewers in ’n afgeleë kloof voldoende wees, maar vanjaar het ons ’n klein strandhuis by Walker Bay naby Hermanus vir die seuns se verjaarsdagnaweek gehuur. Ons wou ’n bietjie visvang en duik, maar ’n wilde suidoostewind en ’n yskoue see het ander planne gehad. Ons kon toe darem genoeg aandag gee aan ’n paar groot, geelvet T-been-plaassteaks en ’n volstruisfilet. Verby die braaivleisvuur het ons van die stoep af ’n ononderbroke blik gehad langs die kuslyn op, tot daar waar Hangklip in die verte by Pringlebaai verdwyn. Oral staan vakansiehuise die kuslyn toe. Die meeste is deur die jaar onbewoon, buiten vir naweekhuurders soos ons. Wat wel nooit stilstaan nie, is die eienaars se nimmereindigende finansiële verpligtinge teenoor hul “plekkies by die see”. Daar is die…

MNR. JACO BREYTENBACH van Fouriesburg was in 2019-’20 die Oos-Vrystaatse wenner van die afdeling vir mielies in Graan SA se Groei vir Goud-kompetisie. Hy het ’n rekordopbrengs van 13,63 t/ha behaal. Lees die artikel op bl. 46. VERTEL VAN JOU GESIN. Riana is die liefde van my lewe. Ons is nou al 21 jaar getroud. Ons het drie seuns, Janco (19), Rohan (17) en CP (15). Al drie is baie lief vir die plaaslewe en bring hul koshuismaats saam om hier te kom kuier. Sommige van hulle het nou ook al deel van ons gesin geword. WAAR HET JY GESTUDEER? BAgric aan Kovsies met ekonomie en landbou-ekonomie as hoofvakke. HET JY ’N STOKPERDJIE? Ek het ’n vlieglisensie en vlieg graag saam met my gesin na vakansiebestemmings in ons Cessna 210.…

DIE graan-en-olies aadbedr yf gaan vasskop teen die departement van landbou, grondhervorming en landelike ontwikkeling se inspeksiediens vir die bedryf, Leaf Services, wat beoog om op 1 April met sy bedrywighede te begin. Hoewel amptelike terugvoer van ’n vergadering deur almal in die bedryf nog nie bekend is nie, is daar glo besluit om die voorstelle van die inspeksiediens teen te staan omdat dit tot duplisering sal lei en koste onnodig sal opjaag. Dit sal volgens die verteenwoordigers niks tot voedselveiligheid bydra nie. Mnr. Jannie de Villiers, uitvoerende hoof van Graan SA, sê die graanbedryf is in beginsel teen die inspeksiediens gekant omdat dit buitensporige koste sal behels sonder dat dit enige waarde toevoeg en dat die kwessie met die minister opgeneem sal word. Alle moontlik opsies sal oorweeg word…

DIE departement van landbou, grondhervorming en landelike ontwikkeling beoog om 10 000 voorligtingsbeamptes te werf ten einde ondersteuning aan boere te bied ná hervestiging. Die departement wil hê daar moet ’n voorligtingsbeampte vir elke 250 boere wees, pleks van een vir elke 850 boere, soos wat tans die geval is. Vir die werwing van dié nuwe beamptes is R923 miljoen oor die drie-jaar-mediumtermyn-begrotingsraamwerk (MTBR) toegestaan om die toelae vir die omvattende landbou-ondersteuningsprogram te finansier. Altesaam R2,9 miljard sal oor dié tyd bestee word om 79 602 ha landbougrond te bekom, en daar word beoog om oor dieselfde tyd 1 409 restitusie-eise teen R9,3 miljard af te handel. Altesaam R495 miljoen is oor die MTBR begroot vir die versagting en voorkoming van siekte-uitbrekings. Die meeste van die infrastruktuurprogram vir landelike ontwikkeling…

PRYSE vir sojaboonsaad het in Suid-Afrika amper vir die eerste keer in die geskiedenis gedaal met gemiddeld 6,85%, maar in die geval van die drie grootste saadverskaffers was die daling van 15% tot 20%. Graan SA skryf dit toe aan die tegnologieheffing. Mnr. Corné Louw, senior ekonoom by Graan SA, het op die organisasie se Hoëveldse streekvergadering in antwoord op ’n vraag oor die waarde wat die heffing vir produsente inhou, gesê benewens hierdie aansienlike besparing op saadaankope, gee Bayer R27 per sakkie saad van die tegnologieheffing terug aan boere en daar word goeie vordering gemaak met nuwe tegnologie wat inkom. “Bayer het reeds verlede jaar sy aansoek ingedien vir die nuwe intacta-gene wat geregistreer moet word, terwyl ander maatskappye soos Corteva ook nuwe tegnologie die land inbring vir toetse.…

Indien jy voorheen vanuit npensioenfondsofuittreeannuïteit sou aftree, sou jy twee derdes van die beskikbare geld moes gebruik om ’n pensioen te koop. In die geval van voorsorgfondse kon jy egter al die geld as ’n enkelbedrag onttrek. Vanaf 1 Maart word al dié fondse nou oor dieselfde kam geskeer. Wanneer jy tot enige aftreefonds bydra, kan jy die bydraes van belasting aftrek en dus tot 45% van die premies spaar in belasting. Die groei in die fonds is ook belastingvry. Dit is ’n groot voordeel. Die rede waarom dié belastingvoordele gegee word, is om te voorkom dat meer mense ná hul aftrede van die staat afhanklik is vir ’n inkomste. Hierdie bedoeling word egter dikwels in die wiele gery wanneer beleggers die volle bedrag by aftrede onttrek, die geld bestee…

Gemmer se gesondheidsvoordele en die feit dat ’n mens gemmerbier kan maak wanneer ’n alkoholverbod geld, het die verkope van babagemmer in die Covid-19-pandemie ’n stewige hupstoot gegee. Me. Susan Grobbelaar van GingerUp – Herbs buite Robertson sê produksiemiddele het egter duurder geword. “Ons hou daarvan om altyd nuwe saad te plant, dus was die jongste planttyd vir ons baie duur – meer as die helfte duurder as die vorige seisoen. Dit beteken dat ons effens minder geplant het as gewoonlik.” GingerUp verkoop sy babagemmer aan van die groot supermarkte, maar dit doen veral goed by fynproewermarkte, soos die Oranjezicht-mark en by Babylonstoren. Die onderneming het aanvanklik in 2015 met volwasse gemmer begin boer, maar die mededinging was groot. “Ons boer in twee tonnels, in sakke, en die res van…

Die wynmikrobioloog prof. Benoit Divol van die Universiteit Stellenbosch (US) is deur die Franse regering met ’n seremoniële ridderskap, die Chevalier dans l’Ordre du Mérite Agricole, vereer. Dié ridderskap in die orde vir die landbou word reeds sedert 1883 toegeken. Dit erken Divol se wetenskaplike bydraes en sy suksesvolle pogings om samewerking tussen navorsers in Suid-Afrika en Frankryk op die gebied van wingerden wynkunde te bewerkstellig. Divol is ’n medeprofessor in die US se departement wingerd- en wynkunde en as navorser aan die Suid-Afrikaanse wingerd- en wynnavorsingsinstituut aan die US verbonde. Dié wynmikrobioloog is ook ’n opgeleide wynmaker. Hy is in Parys, Frankryk, gebore en het daar grootgeword en gestudeer. Hy is reeds sedert 2005 aan die US verbonde. “Ek voel geëerd dat my werk erkenning kry, en spesifiek my…

Die stelsels en instellings wat die boere deur hul betogings probeer beskerm, is in die 1960’s ingestel toe Indië voedseltekorte ondervind het. Die land se benutting van die hoogs produktiewe saad, besproeiingsmetodes, kunsmis en plaagdoders van die “groen revolusie” was daarop gemik om boere te help om voedselsekerheid te verbeter. Daarmee saam is markte (mandis) wat deur gereguleerde landbouprodukbemarkingskomitees (APMC’s) bestuur word, ingestel, asook minimum ondersteuningspryse vir meer as 20 landbouprodukte. In die markte werk arhtias (kommissie-agente) wat die verkope van landbouprodukte aan regeringsagentskappe, soos die Indiese voedselkorporasie, fasiliteer en boere se produkte gradeer en ’n prys beding. Luidens ’n artikel deur dr. Shreya Sinha op The India Forum gee die kommissieagente gereeld voorskotte aan boere, “selfs in gevalle waar die regering se verkrygingsagentskappe hulle nog nie betaal het nie”.…

Semen waarvan die geslag vooraf bepaal is, is nie ’n nuwe konsep nie, maar tot nou toe was hierdie tegnologie buite bereik van die meeste rooivleisprodusente. Danksy samewerking tussen die Bloemfonteinse veeteeltmaatskappye Ramsem en Absolute Genetics, en beleggings van miljoene rande in ’n nuwe laboratorium sal boere binnekort geslagsbepaalde saad kan koop of hul eie teeldiere se saad kan laat skei. Die veeartse van Ramsem en Absolute Genetics het twee jaar gelede ook baanbrekerswerk in beesteelt gedoen deur die praktiese toepassing van genomika en eksperimentele prosedures waarvolgens die nageslag van jong verskalfies verwek kan word voordat hulle self puberteit bereik (Jivet). Dr. Fanie Steyn, die besturende direkteur van Ramsem, sê sy onderneming se belangrikste oogmerk is om genetiese vordering in veeteelt te versnel, wat die klem op nuwe reproduksietegnieke plaas.…

Tussen die Rooiberg, die Witteberg en die Caledonrivier lê die Brandwaterkom in die vorm van ’n perdeskoen. Die Witteberg vorm die kant tussen Fouriesburg en Rosendal en die Rooiberg strek na Clarens se kant toe. Aan die oop kant van die perdeskoen vloei die Caledonrivier en vorm die grens tussen die Vrystaat en Lesotho, met die Malutiberg wat die prentjie voltooi. Nie net is dit een van die Vrystaat se skilderagtigste landskappe nie, maar ook die tuiste van ’n paar boerefamilies wat van geslag tot geslag geleer het om hier, op ’n hoogte van meer as 1 700 m bo seevlak, suksesvol met gewasse te boer. Boere van hierdie gebied word gereeld aangewys as wenners in nasionale opbrengskompetisies. Op die plaas Lorenzo, waar mnr. Jaco Breytenbach in sy pa en…

M nr. Willie Pretorius, onder sy vriende beter bekend as Willie Wolf, is ’n praktiese planmaker van Bainsvlei met ’n paar kenmerkende eienskappe. Een daarvan is sy liefde vir veilings, ysters en oudhede wat hom ietwat ongewild in sy huishouding maak. Dit is omdat hy sy aankope op sy werf en in buitegeboue tot barstens toe vol opgaar. Maar hy beskik ook oor die vermoë om nuwe lewe in onbruikbare stukke te blaas wat as nutstoestelle aangewend word. Twee van sy herboude toestelle is ’n grassnyer om geilgroeiende gras op die middelmannetjie van plaaspaaie te tem en ’n kitspomp om water uit ’n dam of tenk te pomp. “Ek geniet die proses om nuttige toestelle uit amper niks te herbou,” sê Pretorius. Hy vul sy ysterversameling gereeld aan en herstel…

Vertel meer van jou onderneming. Ek ontwerp en maak handgestikte leerprodukte – van reistasse en handsakke tot gordels en beursies. Elke produk word op bestelling gemaak en is dus uniek. Ek gebruik net regte leer en soek die velle self uit. Vir die voering gebruik ek varkvelle. Ek werk ook nie met ’n masjien nie, maar stik op die ou manier met twee naalde en spesiale leergaring. ‘Ek vind dit geweldig stimulerend om ’n sak te ontwerp. Sodra die idee in my kop is, kom ek maklik aan die gang.’ Dit is natuurlik wat jou sakke só eiesoortig maak? Ja, daar is geen masjien in enige stadium van die proses betrokke nie. Elke sak is ’n erfstuk en ek maak dit volgens elke kliënt se spesifikasies. Daar sal dus nooit…

Southern African LBJs made simple deur Doug Newman en Gordon King. Uitgewer: Struik Nature. Prys: R260. Voëlkykers sal weet, wanneer dit by die klein vaal voëltjies (oftewel little brown jobs – LBJ’s in Engels) kom, het ’n mens baie vrae. Om dinge moeiliker te maak, val bykans ’n kwart van Suider-Afrika se voëls in dié kategorie. Is dit ’n tinktinkie of ’n langstertjie? ’n Spekvreter of ’n skaapwagter? Wat dié boek eiesoortig maak, is dat dit hom slegs met die vaal voëltjies bemoei en stapsgewys probeer om hul identifikasie makliker te maak. Dit is nie sommer net vir rondblaai in die boek en soek vir ’n foto wat min of meer soos die voëltjie in jou verkyker se lens lyk nie. Nee, die boek help jou om die korrekte afleidings…

DIE milde reën is welkome nuus vir boere, maar daarmee saam neem die voorkoms van siektes ook toe. Insekte en parasiete is in veekuddes vir siektes en vrektes verantwoordelik. Dr. Faffa Malan, bestuurder van die Herkouerveterinêre Vereniging van Suid-Afrika (Ruvasa), sê in sy Januarie-verslag met die baie reën wat oor groot dele van die somerreënstreek aangeteken is en nog meer reën wat vir Maart voorspel word, kom groot uitbrekings van insekoorgedraagde siektes voor, soos knopvelsiekte, bloutong en drie-dae-stywesiekte. Sover was daar gelukkig geen bevestigde gevalle van slenkdalkoors nie. “Dit is baie belangrik dat enige tekens van slenkdalkoors onmiddellik by jou veearts en staatsveearts aangemeld word omdat dit ’n aanmeldbare siekte is. Tekens van die siekte is aborsies en vrektes, veral by lammers. Die virussiekte kan ook by beeste en wild…

HOOP VIR REËN Die kans is goed dat dele van die droogtegeteisterde westelike dele van Suid-Afrika voor Junie minstens die langtermyngemiddelde reënval sal kry. Só sê mnr. Johan van den Berg, onafhanklike landbouweerkundige, na aanleiding van neigings in vorige La Niña-jare. Daarvolgens kry beide Williston en Jansenville die meeste reën in Maart. Tydens die afgelope ses La Niña-verskynsels sedert 1974 het Williston in vyf, en Jansenville in vier, van die jare bogemiddelde reën gekry. Daar is dus nog ’n groot deel van die reënseisoen in dié gebiede oor voor die winter. Sien ook bit.ly/2ZWf6fa GRONDHOF VORDER Die kabinet het die wetsontwerp vir ’n grondhof goedgekeur vir verwerking deur die parlement. Mnr. Ronald Lamola, minister van justisie en korrektiewe dienste, het verlede jaar gesê dié wetsontwerp sal verseker dat die hof…

GRAANBEDRYF: DAAR IS DEEGLIK BESIN OOR STELSEL Die rubriek “Onnodige rompslomp kan bedryf kniehalter” (L BW , 25 Februarie 2021, bl. 26) noodsaak ’n paar verduidelikings. Leaf Services is aangestel ingevolge die Wet op Landboustandaarde (Wet 119 van 1990) om voldoening aan graderingsregulasies en produkstandaarde te verseker. Die verdeling van die koste vir die lewering van Leaf se dienste is soos volg: 30% sal deur graanhanteerders en 70% deur produseerders van graan-eindprodukte gedra word. In dié verband moet beklemtoon word dat slegs ’n mindere gedeelte van die koste van R170 miljoen van toepassing is op die onafhanklike verifiëring van die graderingsproses. Die buro vir voedsel- en landboubeleid (BFAP) beraam dat die waarde van jaarlikse mielieproduksie R40 miljard oorskry. Bakkerye bak meer as 2 miljard brode per jaar in meer as…

CHAROLAIS-BUL VAN R14 000 Wat maak ’n man as jy ’n besonder voortreflike teel te koop kan kry, maar dit gaan jou R14 000 uit die sak jaag? Jy kry eenvoudig nog ’n man wat daardie bul dolgraag sou wou hê en julle koop hom saamsaam. Julle hou hom elke jaar ses maande by die een man en ses maande by die ander, tap sy saad vir KI en benut sy voortreflike eienskappe sodoende sonder enige haakplekke gesamentlik. Dit is wat twee Suid-Afrikaners gedoen het toe hulle verlede jaar die Charolaisbul Anjou, een van Frankryk se bestes, saam-saam vir R14 000 na die Republiek ingevoer het. Hulle is mnre. R. Hunt van Warrenton, Noord-Kaapland, en Frikkie Meyer van Palmietfontein, Devon. Volgens ooreenkoms sal die bul om die beurt ses maande…

Die maatskappy Nejahmogul is volgens die applikante eers op 20 Julie 2016 gestig, vyf dae nadat die departement ’n uitnodiging aan voornemende aansoekers vir die inspeksiediens uitgestuur het en twee dae ná die departement se inligtingsessie hieroor. Nejahmogul het glo, volgens die applikante, in dié stadium onder meer geen werknemers, kantoor of noemenswaardige sakeplan gehad nie. Met sy aansoek om as inspeksiediens aangestel te word, was sy direkteur glo nog ’n munisipale amptenaar. Die regter het egter bevind dat te veel tyd verloop het om Nejahmogul se aanstelling op grond van die Wet op die Bevordering van Administratiewe Geregtigheid (die Paja-wet) tersyde te stel.…

ENTSTO F teen bloutong is sedert die laaste week van Februarie nie by Onderstepoort Biologiese Produkte (OBP) beskikbaar nie. Boere sal eers weer teen middel Maart toegang tot dié entstof hê. Luidens ’n kennisgewing van OBP aan kliënte is onklaar toe-rusting die oorsaak vir onderbrekings wat tans in verspreiding ervaar word. OBP versien en vervang die betrokke toerusting en hoop om mettertyd volle produksiekapasiteit te bereik. Volgens dr. Jacob Modumo, direkteur van sake-ontwikkeling by OBP, was daar weens die hoër reënval sedert Desember 2020 ’n groot vraag na bloutong-entstof. Dit is die rede vir die huidige tekort. “Ons ervaar ’n groter toename in die vraag na somerprodukte. Dit word aangedryf deur hoër reënval wat lei tot meer vektore wat siektes versprei. Boere reageer slegs wanneer daar onverwagte hoë reënval gemeet…

DIE stormloop na ivermektien vir menslike gebruik het afgeneem, hoewel die vraag steeds buitengewoon hoog is. Die groot hoeveelhede tablette wat ingesmokkel word, bewys dit, sê dr. Peter Oberem, uitvoerende hoof van die dieregesondheidsmaatskappy Afrivet. “By Afrivet, en ek meen in die hele dieregesondheidsbedryf, kry ons redelike hoeveelhede voorraad, hoewel die pryse van die onderskeie vervaardigers nou hoër is. “Ons probeer steeds om agterstallige bestellings van ’n paar weke gelede aan te vul, maar ek dink die ergste is verby. Ek dink nie boere sal benadeel word omdat hulle nie in staat sal wees om middels vir hul die-re te bekom nie. “Die goeie reën word verwelkom, maar dit is duidelik dat, met die voorspelde nat en warm laatsomer en herfs, ons meer probleme met parasiete kan verwag. Meer ivermektien…

DIE gesondheidsheffing op suikerdrankies het al bykans R8,6 miljard vir die staatskas ingebring. Sedert die heffing in 2018 ingestel is, is R3,1 miljard in die 2018-’19-boekjaar, R2,6 miljard in die 2019-’20-boekjaar en R2,8 miljard in die 2020-’21-boekjaar van plaaslik vervaardigde suikerdrankies ingesamel. Die inkomste uit ingevoerde suikerdrankies was vir dié drie boekjare onderskeidelik R53 miljoen, R54 miljoen en R75 miljoen. Suikerbelasting is ingestel om koeldrankvervaardigers minder suiker te laat gebruik in ’n poging om vetsug weens die oormatige inname van suiker te verminder. In reaksie op ’n aantal parlementêre vrae deur mnr. Dennis Ryder, DA-LP, het mnr. Tito Mboweni, minister van finansies, gesê daar is in dié stadium nog geen beoordeling gedoen om te bepaal wat die heffing se impak is op die volume suikerdrankies wat gedrink word nie. Die…

LANDBOUKENNERS het aspekte in die begroting verwelkom – soos die besteding aan infrastruktuur, die geld vir die Land Bank en die begroting vir 10 000 voorligtingsbeamptes – maar hulle sê almal die sukses hang af van hoe sinvol die geld bestee gaan word. Mnr. Christo van der Rheede, uitvoerende direkteur van Agri SA, het op ’n paneelbespreking van Absa Besigheidsbankdienste oor die begroting gesê die klem van die begroting moet van welsynsbystand af na welvaartskepping skuif. Terwyl R1,2 biljoen aan welsyn gaan, is ’n skamele R207 miljard bestem vir ekonomiese infrastruktuur, industrialisasie, vernuwing, wetenskap en landbou-ontwikkeling. Hy vra of die regering werklik ernstig kan wees oor ekonomiese groei as net R27,4 miljard vir die landbou bestem is. OPLOSSINGSGEDREWE Prof. Ferdi Meyer, besturende direkteur van die buro vir voedsel- en landboubeleid…

Gedetaillerde ontledings van die vraag- en aanbodneigings van die belangrikste landboukommoditeite – in Amerika en wêreldwyd – word elke Februarie op ’n vooruitskouingskonferensie van die Amerikaanse departement van landbou bespreek. Die neigings wat ontleed word, gee landboubesighede ’n aanduiding van wat hulle in die volgende tien jaar te wagte kan wees. Natuurlik kan die vooruitskattingsmodelle nie voorsiening maak vir markskokke en die impak van buitengewone gebeure soos die Covid-19-pandemie nie, want dit sou voorafkennis van moontlike skokke impliseer. Terselfdertyd word aanvaar dat die modelle eerder groeineigings skat as wat dit in staat is om byvoorbeeld toekomstige pryssiklusse na te boots, wat deur markveranderinge aangedryf word. Die belang van die projeksies is dat dit ’n aanduiding gee van produksie- en vraagneigings, en die pryse vir die volgende tien jaar. Dit gee…

Verbruikers se soeke na vitamien C en sitrusvrugte se lang rakleeftyd was voordelig vir Suid-Afrika se uitvoer van sitrus tydens die Covid-19-pandemie. Suid-Afrika het in die sitrusuitvoerseisoen van 2020 ongeveer 52,4 miljoen kartonhouers valencias van 15 kilogram elk verpak, asook 26 miljoen kartonhouers nawels. Altesaam 50,1 miljoen kartonhouers valencias en 25,2 miljoen kartonhouers nawels is na oorsese bestemmings verskeep, dui syfers van die Suider-Afrikaanse Sitruskwekersvereniging (SASKV). Altesaam 141,1 miljoen kartonhouers sitrus is verskeep – ’n toe-name van 14,5 % sedert 2019. Daar word verwag dat Suid-Afrika in 2021 148,8 miljoen kartonhouers (15 kg elk) sal verpak. Dit kan tot 194 miljoen kartonhouers in 2025 styg. Sitrusbome in Suider-Afrika het in 2020 met 8,4%, of 7 642 ha toegeneem. Die toename was egter meestal sagtesitrus en suurlemoene met weinig toename in…

Die nuwe handelsplatform Nile.ag Marketplace bied handelaars die geleentheid om hul vars produkte regstreeks aan kommersiële kopers reg oor Suid-Afrika en die res van Afrika te verkoop. Mnr. Louis de Kock het die platform saam met mnre. Eugene Roodt en Rick Kleinhans op die been gebring. De Kock het op ’n groenteplaas by Barkly-Wes in die Noord-Kaap grootgeword en was voorheen die kategoriebestuurder van vars produkte by Amazon in Amerika. Roodt was voorheen ’n bankier by JP Morgan Investment en Kleinhans die leier van ’n wêreldwye ontwikkelingspan by Luno, Suid-Afrika se grootste verhandelingsplatform wat verlede jaar aan Amerikaners verkoop is. “Ek het in 2017 by Jumia in Nairobi, Kenia, gewerk, waar ek verantwoordelik was om hul oorgrens-B2B-platform van stapel te stuur,” vertel De Kock. “In dié tyd het ek gereeld…

■ Mnr. Jaco Breytenbach van Fouriesburg was in 2019-’20 die Oos-Vrystaatse wenner in die afdeling vir mielies van Graan SA se Groei vir Goud-kompetisie. Hy het ’n rekordopbrengs van 13,63 t/ha met die DeKalb-kultivar DKC 72-74R behaal. ■ Deur die jare het hy sy grond opgebou, en hy meen grondgesondheid is van uiterste belang vir die sukses van jou boerdery. ■ Die afgelope 25 jaar plant hy proewe op sy plaas as ’n manier om sy eie kennis oor die nuwe kultivars, chemiese middels en plantestand uit te brei en dit tot medeboere se beskikking te stel.…

Vanweë inperkingsmaatreëls weens die Covid-19-pandemie is die wenners in die onderskeie afdelings van SA Stamboek se Elite-eerbewyse einde verlede jaar tydens kort, persoonlike seremonies vereer. “Afgesien van die Elite-eerbewyse vir individuele diere en die telers van hierdie diere, is die kudde-eerbewyse die toonbeeld van erkenning aan telers wat nougeset aantekeninge doen, hul kuddes optimaal bestuur en die inligting reg gebruik om die beste seleksie- en telingsbesluite te neem,” sê dr. Japie van der Westhuizen, hoofbestuurder van SA Stamboek. Die wenners in elkeen van die kategorieë dien as ’n toonbeeld van wat bereik kan word in diereteling en hoe alle hulpbronne daarvoor aangewend moet word. Vanweë inperkingsmaatreëls is 2020 se prysoorhandigingseremonie aanlyn aangebied en gevolglik is die oorhandiging van die eerbewyse anders benader as vorige jare. Elkeen van die afdelingwenners het…

Gemarineerde riboogsteak met salie-bruinbotter Gewoonlik hou ek nie van gemarineerde steak nie, maar hierdie ligte marinade werk perfek by riboog. Dit gee net die regte hoeveelheid karamellisering aan die vleis. Die pikante smaak van die worcestersous en suurlemoensap balanseer die rykheid van die botterpansous net reg. Marinade ■ 3 ml varsgemaalde swartpeper ■ 5 ml ligbruinsuiker ■ 3 ml seesoutvlokkies ■ 30 ml worcestersous ■ 10 ml vars suurlemoensap ■ 45 ml olyfolie ■ 500 g dik riboogsteak, teen kamertemperatuur ■ 60 g botter, in klein blokkies gesny ■ 6 vars salieblare Meng al die bestanddele vir die marinade saam tot die bruinsuiker opgelos is. Giet die marinade oor die steak en laat marineer vir 10 minute aan elke kant. Maak ’n riffelpan rookwarm op ’n stoofplaat. Haal die steak…

MARKNEIGINGS PRYSE IN O.KP STABILISEER In die meegaande tabel is ’n opsomming van transaksies vir grond groter as 10 ha in die Oos-Kaap vir die 12 maande tot verlede Desember. In 30% van die distrikte is dalende prysneigings waargeneem teenoor 55% die vorige jaar. Dit is opmerklik dat pryse in dele van die provinsie stabiliseer. By Barkly-Oos, Steytlerville en Uitenhage het pryse met meer as 10% gestyg. Distrikte wat nog deur negatiewe grondprysdruk geraak word, sluit in Alexandria, Graaff-Reinet, Aliwal-Noord, Mthatha, Queenstown, Komga, King William’s Town, Cradock, Wodehouse en Joubertina. In die betrokke tyd is 288 ooreenkomste (5,6% minder teenoor die vorige jaar) in 36 distrikte gesluit. Altesame 143 753 ha is teen R1,902 miljard verhandel. Ten opsigte van plaasgrootte lyk die verhandelings soos volg (met die vorige jaar se…

BOEREDAE 4 MAART: Kuilvoerdag, Klipheuwel-plaas, Durbanville. Lesings, uitstallings en demonstrasies. E-pos: wc@mpo.co.za,0767741284. 27-28 MAART: Werksessie met Gabe Brown (’n Amerikaanse kenner van herlewingslandbou), aangebied deur die instituut vir volhoubare boerdery in Suid-Afrika, Lowerland-plaas, Prieska. E-pos: info@permaculture instituteforsouthernafrica.org FEESTE, EKSPO’S 26 MAART: Aankondiging van die Suid-Afrikaanse suiwelkampioene, aangebied deur Agri-Expo. 2-5 APRIL: Sandstone-stoomtreinekspo. Tel. 051 933 2235 of www. sandstone-estates.com 7 MEI: Internasionale Sauvignon blanc-dag, aangebied deur Agri-Expo. Razelle Galant, e-pos: razelle@agriexpo.co.za KONFERENSIES 11 MAART: Vloot-en-brandstofbestuurkonferensie, aangebied deur Maphosa Management Consultant. E-pos: chris@maphosam. co.za, web: www.maphosamanage ment.co.za, 010 214 0666. 22-24 JUNIE: Africa Agri Tech, Sun-arena, Menlyn. Onderwerpe wat bespreek gaan word, sluit in die behoefte om tegnologie te aanvaar, watter tegnologie om toe te pas, vroue in die landbou en werksessies vir boerdery-opleiding. Web: www.africaagritech.co.za 13-16 OKTOBER: Conexpo Africa 2021, Johannesburg.…

8% Werkskepping in die primêre landbou was in die laaste kwartaal van 2020 op ’n jaargrondslag 8% laer, met 810 209 mense in diens. Die grootste dalings was in die Wes-Kaap met 24,5%, die Noord-Kaap met 22,2%, die Vrystaat met 18,4%, Noordwes met 16,2% en KwaZulu-Natal met 12,9%. In die Oos-Kaap het die primêre landbou in die vierde kwartaal van 2020 31,6% meer mense in diens geneem as die vorige jaar, Gauteng 11,4% meer en Mpumalanga 8,6% meer. – StatsSA R2,9 miljard Die departement van omgewingsake, bosbou en visserye het in die afgelope boekjaar (2019-’20) R2,9 miljard se onreëlmatige, ongedokumenteerde en verkwistende uitgawes aangegaan, luidens die ouditeur-generaal se verslag. Onreëlmatige uitgawes het in die 2018-’19-boekjaar R342 miljoen beloop. Luidens die OG-verslag was 87% van die onreëlmatige uitgawes binne die departement…

ARTIKELS & RUBRIEKE ■ Die Kalahari se wonderwerk ■ Konvensionele mieliesaad het steeds ’n toekoms ■ Eerste Elitekoei-finaliste: Beefmaster en Nguni ■ Gerrit van Zyl: Verbeter jou kudde terwyl dit goed gaan ■ Verstaan bitcoin en blokkettings SPESIAAL ■ Wes-Kaap, Wiele, Wintergraan GESIN ■ Boerekos: Brandrissies vir byt! KURUMANRIVIER ’n Mens sou dink Kalahari-kinders is skrikkerig vir so baie water, maar me. Illette en mnr. Juan Brown se seuns, Lehan (voor) en Albert, het baljaar toe die Kurumanrivier teen hul plaas, Springputs, afkom. Die rivier het vanjaar vir die eerste keer in dekades gevloei. Mense het die kans aangegryp om die “wonderwerk” te geniet…

Meer as 4 300 plaaswerkers, hoofsaaklik seisoenale en ander tydelike werkers, gaan waarskynlik hul werk verloor ná die verhoogde minimum loon vir plaaswerkers op 1 Maart in werking getree het. Mnr. Thulas Nxesi, minister van indiensneming en arbeid, het in Februarie in die Staatskoerant afgekondig die minimum loon vir plaaswerkers sal dieselfde wees as die nasionale minimum loon van R21,69/uur. Die werkverliese is een van die bevindinge van ’n opname waaraan 577 lede van Agri SA deelgeneem het. Mnr. Christo van der Rheede, uitvoerende hoof van Agri SA, het die bevindinge onlangs op ’n aanlyn mediakonferensie bespreek. Van die 577 deelnemers meen 549 dat die verhoging beteken hulle sal hul begroting vir lone in 2021 oorskry. Verlede jaar is meer as R1,7 miljard per jaar vir lone begroot. Na verwagting…

BELEGGERS in die Land Bank het meer duidelikheid nodig oor die voorwaardes vir die regering se jongste geldelike inspuiting in die bank, asook die verskuiwing in die bank se mandaat na ontwikkeling en transformasie in die landbou. Me. Olga Constantatos, hoof van krediet by Futuregrowth Batebestuur, sê mnr. Tito Mboweni, minister van finansies, se verwysing na die voorwaardes en die verandering in die mandaat toe hy die reddingsboei van R7 miljard bekend gemaak het, skep onsekerhede en dus risiko’s. Die bank kon sedert April verlede jaar nie sy betalerverpligtinge nakom nie. Hy sal nou in die komende boekjaar R5 miljard van die staat ontvang en dan R1 miljard in elk van die opvolgende twee jare. HUPSTOOT Constantatos sê die regering se inspuiting is nodig om die bank se balansstaat ’n…

ENKELE dae ná kenners op ’n vergadering van die nasionale Dieregesondheidsforum gewaarsku het dat Afrika-varkpes ál meer buite Suid-Afrika se tradisionele beheergebiede voorkom, is die eerste geval in die geskiedenis van dié siekte in die Wes-Kaap geïdentifiseer. Dr. Ivan Meyer, Wes-Kaapse minister van landbou, het op 25 Februarie aangekondig dat twee gevalle van dié gevreesde siekte op kleinhoewe-varkplase in Mfuleni buite Kaapstad geïdentifiseer is. Toetse by Onderstepoort het dit bevestig. Ondersoek is ingestel nadat varke in dié gebied die afgelope twee weke begin vrek het. ’n Verbod is geplaas op die verkoop of skuif van varke in dié gebied om verspreiding van die siekte te beperk. Dr. Gininda Msiza, hoof van veeartsenydienste by die Wes-Kaapse departement van landbou, het gesê ’n opname was onderweg om die omvang van die siekte…

■ Die aksynsbelasting styg met 14c per 340 ml bier, sider en alkoholiese vrugtedrankies. ■ ’n Pakkie van 20 sigarette sal R1,39 duurder wees, die belasting op 25 g pyptabak styg met 47c, met R1,57 per 50 g sigarettabak en met R7,71 per 23 g sigare. ■ ’n Aksynsbelasting word later vanjaar bekend gestel vir die belasting van elektroniese nikotien en nie-nikotienleweringstelsels, ná ’n proses van openbare raadpleging. ■ Die algemene brandstofheffing styg met 15c/liter en die heffing vir die padongelukkefonds met 11c vanaf 7 April. Die algemene brandstof-heffing styg tot R3,85/ liter petrol en R3,70/liter diesel. Die heffing vir die padongelukke-fonds styg tot R2,18/liter vir petrol én diesel. ■ Die belastingkoers vir koolstofbelasting het vanaf 1 Januarie 2021 met 5,2% gestyg van R127 tot R134 per ton koolstofdioksied. Die…

1 NAMIBIË| Tafeldruifboere behaal rekordoeste Tafeldruifboere aan die Namibiese kant van die Oranjerivier het vloedskade tydens die oesseisoen grootliks misgeloop omdat die oes teen middel Januarie ten einde geloop het. Ná ’n skatting van gemiddeld 7,6 miljoen kartonhouers tafeldruiwe is meer as 8 miljoen kartonhouers van 4,5 kg elk geoes. Dit is ongeveer 12% meer as wat verwag is. In die 2019-’20-seisoen is net meer as 6 miljoen kartonhouers gepak en uitgevoer. Mnr. Norbert Liebich, ’n direkteur van Orange River Vineyard Investments (ORVI), sê die hoër volume en goeie gehalte was danksy gunstige klimaatstoestande. Koeler as normale temperature in September het die vroeë ontwikkeling van blomstadium tot vrugvorming met ’n paar dae vertraag, en bygedra tot goeie korrel- en trosontwikkeling. – Agriforum 2 OOS-AFRIKA | Hitte ál gevaarliker…

Belanghebbendes se behoefte aan groter deursigtigheid dui op kommer dat die mark se geloofwaardigheid gebrek ly. As markdeelnemers se opvatting oor die geloofwaardigheid van die mark dalk verkeerd is, of die omvang daarvan is minimaal en kan deur bestaande praktyke suksesvol besleg word, is die prys wat die graan- en oliesadesektor vir dié opvatting gaan betaal, taamlik hoog. Elke bykomende transaksie in die waardeketting verhoog wrywing en koste. NUWE JSE-REËLS Pryskonvergensie tussen termynpryse vir afgeleide instrumente op die JSE se landboukommoditeitsmark en plaaslike pryse in die fisieke mark sodra die JSE-instrumente verstryk, is noodsaaklik vir die funksionering van die mark. Wanneer die termynkontrakte op die JSEmark verstryk, moet daardie prys en die prys van die onderliggende kommoditeit byna op dieselfde prysvlakke verkeer. Opbergers speel ’n belangrike rol in die uitreiking…

INTERNASIONAAL: Die Chicagoprys het met 2,2%, of $2,24/t (R33,11/t), tot $217,39/t (R3 213/t) gestyg. Op ’n jaargrondslag is dit 48,3%, of $70,75/t (R1 045,70/t), hoër. Verwagte pryse: Maart – $219,04/t (R3 237/t), Mei – $216,13/t (R3 194/t), Julie – $211,17/t (R3 121/t), September – $192,98/t (R2 852/t). PLAASLIK: Die Safexprys van witmielies het met 0,7%, of R22/t, tot R3 240/t teenoor die vorige week gedaal. Die prys van geelmielies is onveranderd op R3 326/t. Op ’n jaargrondslag is witmielies 28,2%, of R712/t, duurder, terwyl geelmielies 36,2%, of R884/t, duurder is. Verwagte witmieliepryse: Maart – R3 211/t, Mei – R3 136/t, Julie – R3 110/t, September – R3 163/t. Verwagte geelmieliepryse: Maart – R3 309/t, Mei – R3 249/t, Julie – R3 220/t, September – R3 276/t. INTERNASIONAAL: Die Chicagoprys het…

LYS VIR VERKOOP Die produsent lys produkte wat te koop is en werk hoeveelhede by. PLAAS BESTELLING Die koper plaas ’n bestelling en plaas geld na ’n derdepartydokumentedepositoverskaffer oor. REGSTREEKSE AFLEWERING Die produsent lewer regstreeks by die koper af of by ’n sentrale punt waar die koper die bestelling afhaal. BEVESTIGING VAN BETALING Die koper bevestig ontvangs en die derdeparty-dokumentedepositoverskaffer plaas die geld binne 24 uur na die verkoper oor. BRON: NILE.AG.…

Volgens dr. Kobus Delport, rasdirekteur van die Dohne-Merino-skaaptelersgenootskap, is die doelstellings en produksiepraktyke wat mnr. Zeiss Jordaan navolg, presies wat die teelbeleid vir die Dohne-Merino vereis. “Die ekonomiese impak van reproduksie op vleisproduksie is ongeveer 70%, met groei wat maar ongeveer 30% is. Die dier wat goed groei en mooi lyk, is dus nie noodwendig altyd die tipe dier wat ons wil hê om mee te boer nie.” Die mikpunt is dus om uiteindelik vleisproduksie per ha na te jaag. Hy sê voorts moet die Dohne-Merino nie sy identiteit as dubbeldoelras verloor deur te veel klem op wolproduksie te lê nie. Wanneer boere ramme selekteer, kyk hulle gewoonlik eerste na die ram met die goeie wol. “Die fout is wanneer dit by die ram kom, is wol nie onderhandelbaar nie…

WAT WAS JOU BESTE BOERDERYBESLUIT? Om gereeld by die mark en klimaatomstandighede aan te pas. WAT IS DIE BESTE RAAD WAT JY OOIT GEKRY HET? Bel ’n vriend. As jy nie weet wat om te doen nie, vra raad. Deesdae is die saad-, kunsmis- en chemiese maatskappye se agente baie kundig en hulle gee waardevolle inligting aan boere. Daar is soveel tegnologie beskikbaar wat jou kan help. Graan SA se inligtingsgids gee ook omvattende inligting oor insette en is baie nuttig as jy gou iets wil naslaan. WAT IS DIE GROOTSTE BOERDERYFOUT WAT JY GEMAAK HET? Om ’n té groot hap af te byt ten opsigte van huurkope. WIE WAS JOU MENTOR? Die mense wat om my boer. Hier in die distrik Fouriesburg is werklik uitstekende boere. WAT IS JOU…

■ Mnr. Ernst Schmidt van Hazyview het sy voorlegging vir ’n strategiese vennootskap op ’n deel van die Gibagemeenskap se grond in twee gedeel. Dit sluit in ’n vinnige rendement op ’n gemmerboerdery en langtermynwins uit ’n makadamiaboerdery. ■ Die Vumelana-adviesdiens se betrokkenheid het onsekerheid oor die partye se bona fides uit die weg geruim en gehelp om die onderhandelingsproses vinniger te laat geskied. ■ Schmidt sê goeie menseverhoudinge maak die deur oop vir boerderye om in Afrika uit te brei.…

ENERGIE-OPLOSSING BESNOEI KOSTE MET BATTERYPAK VIR VURKHYSERS Die wêreld beweeg al hoe vinniger in die rigting van beter batterytegonologie wat by alternatiewe kragbronne inskakel. Met die nuwe aanbod van Chase Technologies wat in sonkrag, verwante chemikalieë en litium-ioonbatterye spesialiseer, kan jy nou jou elektriese vurkhyser se battery omskakel na ’n LiFePO4-batterypak (litium-yster-fosfaat-ioon). Chase is ’n akroniem vir chemical and solar energy. Die maatskappy is toegespits op die verskaffing van energie-oplossings in die vorm van litium-ioonbatterye vir vurkhysers en swaardiens-skoonmaaktoerusting, asook batterylaaiers. Deur die omskakeling na hierdie duursame batterytegnologie word koste besnoei deur energiedoeltreffendheid. “ ’n Probleem by vurkhysers is om ’n ballastenk te vervaardig volgens die minimum vereistes vir gewig wat gewoonlik geskoei is op swaar, loodsuurbatterye. Ons werk saam met die klant en gebruik die gegewe gewig en afmetings…

Meer as 60% van Suid-Afrika se totale vleisverbruik is pluimveevleis. Die pluimveebedryf het ook meer as 100 000 werknemers in diens, wat dié bedryf een van die grootste landboubedrywe in Suid-Afrika maak. Pluimveeboere moet weens die wye impak op die verbruikerswaardeketting versigtig wees vir die siektes wat die meeste by vleishoenders kan voorkom, sê dr. Hope Pachena, besturende direkteur van Bupo Animal Health (Edms.) Bpk. Die lewensbestaan van 80% van arm en middelinkomsteboere in landelike gebiede hang van pluimvee af omdat dit die kostedoeltreffendste vorm van veeboerdery is. Hoendersiektes kan egter probleme veroorsaak. ■ Dooier sak-infeksie kom dikwels in die vroeë stadiums van ’n kuiken se ontwikkeling voor wanneer die dooier nog deur die kuiken gebruik word. Die belangrikste kenmerk is verkleuring en ’n geswelde buik. ■ Omfalitis besmet die…

Paul van Vuuren van die Kaingo-boerdery by Bray bedryf saam met sy seun, ook Paul, die V8-Beefmasterstoetery op drie aangrensende plase teen die Botswanagrens. Wanneer hy nie boer nie, is hy ’n direkteur by André Kock & Seuns Lewendehawe-afslaers. Wat presies is ’n Beefmaster en waarom is jy só ’n groot aanhanger van die ras? Die Beefmaster is ’n driehoekkruising bestaande uit die Brahman, Hereford en Texas Shorthorn. Die ras is destyds vol-gens ’n sespuntstelsel geteel en vrugbaarheid en melkeienskappe was belangrike faktore. Dis hoekom ek só baie van die Beefmaster hou, want ’n Beefmasterkoei gee jou sowat 12 kalwers in 15 jaar, terwyl ’n Brahman in dieselfde tydperk net agt tot nege kalwers lewer. Dit maak ’n groot verskil aan jou sak. Die Beefmaster se gehardheid staan my ook…

or watter seekos die lekkerste is, sal ons op hierdie ondermaanse seker nooit eenstemmigheid bereik nie. Maar jy sal beslis goeie bewyse moet lewer as jy die uwe wil oortuig dat daar ’n beter keuse is as ’n lekker vet Weskusharder wat stadig op rooivyeboskole gebraai is (onthou om so ’n paar druppels water op te drup elke keer as jy die vis omdraai – die resultaat is koningskos!). As jy harders braai, moet daar verkieslik min siele wees wat so half plat op die aarde om ’n flou vuurtjie sit. Dit is dan wanneer jy oor diep dinge wil praat sonder dat ’n klomp babbelbekke jou gedagtes versteur. ‘Ek weet wat armoede is en ek weet wat rykdom is.’ Dit is teen dié agtergrond dat ek ’n paar gedagtes…

Die Dohne-Merinotelersgenootskap het besluit om voortaan elite-ooie in groepe van vyf op die nasionale veiling aan te bied, pleks van net ramme. “Daar is ’n goeie vraag na teelooie van uitsonderlike teelmateriaal. Die genootskap sal hulle identifiseer en die telers uitnooi om hulle aan te bied,” het mnr. Koos Vosloo, voorsitter, aan Landbouweekblad gesê. Die vraag na Dohne-Merino’s was volgens Vosloo die afgelope jaar goed en die prys van ramme was ietwat hoër op die herfsveilings as die vorige jaar. Die gemiddelde ramprys verlede jaar was meer as sowat R12 000 stuk. Die genootskap gaan vanjaar ’n bosberaad vir sy lede hou. Vosloo sê dit is ter nakoming van die raad se vyfjaarlikse hersiening van sy teelbeleid. “Ons sal dit in ooreenstemming met die Covid-19-maatreëls op streekvlak aanbied, onder meer…

Altesame 14 verkopers het puik skape op die jaarlikse produksieveiling van die Bosvelder-studiegroep op Bela-Bela aangebied. Ondanks probleme, soos die Covid-19-pandemie en die baie reën wat oor groot dele van die land en spesifiek die Bosveld geval het, het sowat 60 kopers opgedaag, terwyl sowat 10 kopers aanlyn geregistreer het. Hoewel die Bosvelderskaap spesifiek geteel is in die Bosveld om die eiesoortige probleme van dié ongenaakbare omgewing die hoof te kan bied, word Bosvelderskape deesdae suksesvol in die Oos- en Wes-Kaap en KwaZulu-Natal geteel. Volgens mnr. Stefan Greyling, afslaer, was streng biosekerheidsmaatsreëls op die veiling van toepassing. Altesame 19 Bosvelderramme is teen gemiddeld R9 875 verkoop. Die duurste ram, Bit-coin, van mnr. Theo Hoffman van Groblersdal is teen R19 000 aan mnr. Francois Grundling van Koster verkoop. Ooie het gemiddeld…