Innholdsfortegnelse for 3/13/2020 i Landbouweekblad

DIE Chinese regering het op 24 Februarie ’n onmiddellike verbod geplaas op die handel in, en verbruik van, wilde diere en voëls, ná ’n verband tussen ietermagogvleis en die uitbreking van die koronavirus (Covid-19) gevind is. Ondanks internasionale kritiek laat Suid-Afrika jaarliks die uitvoer van minstens 800 leeugeraamtes na Suidoos-Asië, ook China, toe waar dit gebruik word vir tradisionele medisyne en tierbeenwyn. Dit word nie getoets vir TB nie en kan ook gevaarlike kalmeermiddels be-vat wat gebruik word om die diere te kalmeer voor hulle geskiet word. Gegewe dat die bene verbruik of in voedselverwerking gebruik word, verbreek dié uitvoer ook Suid-Afrikaanse wetgewing. Die Chinese verbod geld alle soorte verbruik van wild, en sal ’n onmiddellike impak op uitvoer hê. Die staande komitee van die Chinese parlement het gesê die…

ARTIKELS & RUBRIEKE ■ Sernick ontwikkel unieke slimstruktuur ■ Grondbestuur: Volhoubare landbou só versterk ■ Droëboonwenner ná slegs drie jaar ■ Reitz-landbouakademie: Die hart van ’n landbougemeenskap ■ Goeie planne laat melkboer oorleef ■ Boereplan: Onkruidspuit en slakstrooier SPESIAAL ■ Wes-Kaap, Wintergraanweiding GESIN ■ Beste gebak LANDBOU-AKADEMIE In ’n groot deurbraak vir landbou-onderwys gee die Reitz-landbouakademie nou groter blootstelling aan leerlinge wat landbouskoolvakke neem. Hoërskoolleerlinge word versterk deur praktiese ondervinding in herlewingslandbou en presisieboerdery by gevestigde organisasies wat reeds aangesluit het.…

Die Nasionale Dierebeskermingsvereniging (NDBV) het in die hooggeregshof in Makhanda ’n interdik teen die uitvoer van ’n skeepsvrag lewende skape na Koeweit probeem bekom. Adv. Gerrie Nel, hoof van AfriForum se vervolgingseenheid, het die saak saam met advv. Phyllis Vorster en Gustav Weich gelei. Mnre. Matthew Klein en Justin Powers was die opdraggewende prokureurs. Luidens die berig op die NDBV se webwerf “hoop skape op” by Page Farming-trust se voerkraal by Berlyn in die Oos-Kaap wat aan Al Mawashi, die Oos-Londense lewendehaweuitvoermaatskappy, verhuur word. Daar was begin Februarie glo reeds 30 000 skape, en dié getal het sedert 13 Februarie tot 70 000 toegeneem. Die NDBV het verlede jaar ook probeer om ’n stokkie voor die uitvoer van lewende skape na Koeweit te steek nadat hy Al Mawashi in Oktober…

DIE daling in die speenkalfprys sedert die opheffing van die veilingsverbod weens bek-enklouseer is ’n markkorreksie. Die vooruitsigte vir die speenkalfprys en die rooivleisbedryf as geheel bly gunstig. Mnr. Paul Makube, landbouekonoom by FNB, sê die speenkalfprys het sedert die opheffing van die veilingsverbod van R34/kg tot R37/kg (lewende gewig) gedaal tot R31/kg tot R33/kg. “Die verbod het voorraad onder druk geplaas, wat sedert Desember 2019 ’n opwaartse prysreaksie tot gevolg gehad het. Gegewe dat die meeste boere gesukkel het om hul beeste te verkoop en dus kontantvloeiprobleme ervaar het, het die opheffing van die verbod daartoe gelei dat meer diere bemark is. “Verder het voortdurende droogtetoestande in sommige produksiegebiede boere gedwing om hul kuddes verder te verklein. “Tog was die volumes nie groot genoeg om die prys tot by…

’N KOMPETISIE waar jagters groot pryse kan wen en terselfdertyd droogtegeteisterde boere van Namibië help om hul kinders se skoolgeld te kan betaal, word deur die private skool Excelsior op Aroab aangebied. Volgens die Namibiese Landbou-unie sukkel baie boere om hul kinders se skoolgeld te betaal. Die pryse sluit ’n gratis vakansie by Gondwana in, ’n Tikka-jaggeweer van R39 750 en jagpakkette vir koedoes, gemsbokke en springbokke. Mense kan ook slagbeeste en -skape wen. Kaartjies kos R50 elk – daar is vier kaartjies in ’n boekie wat dus R200 kos. Belangstellendes kan me. Charlene Lombard by rian.lombard@ vodamail.co.za kontak. Sy sal die skool se bankbesonderhede aan die deelnemers stuur en die kaartjies namens die aansoekers invul sodra sy bewys van beta-ling gekry het. Daarna sal sy ’n afskrif van die…

DIEGENE wat vir Suid-Afrikaanse uitvoerprodukte nuwe markte moet ontsluit, se prestasie behoort gemeet te word en daar is nie verskonings vir swak prestasie nie. Só het mnr. Tommie van Zyl, direkteur van ZZ2, gesê as deel van ’n paneelbespreking oor die nasionale begroting wat Absa Agribesigheid in Johannesburg aangebied het. Paneellede het dit verwelkom dat mnr. Tito Mboweni, minister van finansies, in sy begrotingstoespraak gesê het geld is bewillig om marktoegang te ontsluit. Van Zyl het gesê in die supervrugtebedrywe kan ’n kapitaalbelegging van R30 miljard tot ’n jaarlikse inkomste van R90 miljard lei. Sulke beleggings sal op ’n natuurlike manier tot inklusiewe groei lei. Internasionale markte is egter ’n voorvereiste daarvoor. Dit is iets waarmee Suid-Afrika volgens hom agter is. “Ons moet ontslae raak van die mense wat veronderstel…

“OOR grond kan ’n mens nie sosialisties wees nie. Suid-Afrika moet seker maak grond is in die hande van mense wat produktief gaan boer sodat die land se kos nie opraak nie,” het mnr. Prince Mashele, politieke ontleder, tydens ’n paneelbespreking op die Africa Agri Tech-konferensie in Pretoria gesê. Hy meen daar behoort in die 21ste eeu nie meer oor sosialisme teenoor kapitalisme geredeneer te word nie, maar eerder gekyk te word na wat werk. As die ANC grond wil herverdeel, moet hy kan sê hoeveel (swart) landboukundiges hy al opgelei het. “Moenie vir my sê jy wil artikel 25 (van die Grondwet) verander en dan word Suid-Afrika soos Zimbabwe nie. Die mense met grond moet die land se demografie weerspieël, maar swart mense speel nie ’n groot rol in…

1 NAMIBIË| Melkboere vra subsidie Melkboere in Namibië se voerkoste het só kwaai gestyg dat hulle die regering vir ’n klein subsidie vra om te keer dat die hele bedryf in duie stort. Die melkbedryf het volgens die Namibiese Landbou-unie op Gobabis vergader om moontlike oplossings te bespreek. Daarna het hulle in Windhoek met mnr. Alpheus G. !Naruseb, minister van landbou, water en bosbou, samesprekings gevoer. Hulle het die regering gevra om geregistreerde melkboere met R1 per liter onverwerkte melk te subsidieer om hulle in staat te stel om met produksie voort te gaan. Voerkoste beloop 70-80% van hul produksiekoste. Hulle het hom ook gevra om voorrang te gee aan wetgewing wat ’n wakende oog oor die in-en uitvoer van melkprodukte sal hou. !Naruseb het gesê hy het begrip…

Dié steelfoto’s is onlangs by die polisie se sentrale vuurwapenregister in Pretoria geneem. Dit wys derduisende afgehandelde vuurwapenlisensie-aansoeke waarvoor daar geen bêreplek is nie. Die polisiebestuur is reeds by ’n vroeëre geleentheid vermaan oor die agterstallige liasseerwerk. Verteenwoordigers van die polisie het onlangs aan die parlementêre portefeuljekomitee oor die polisie gesê die dokumente is na ’n nuwe permanente bêreplek verskuif. Dié foto’s bewys egter die teendeel. Die sentrale vuurwapenregister loop reeds jare lank deur onder ernstige kapasiteitsprobleme. Die vuurwapenamnestie van 1 Desember 2019 tot 31 Mei 2020 sal na verwagting nóg druk op dié afdeling plaas. Ingevolge die amnestie mag die eienaars van bykans 409 000 wapens waarvan die lisensies verval het, die wapens aan die staat verbeurd verklaar of om nuwe lisensies aansoek doen.…

Pres. Cyril Ramaphosa het in sy staatsrede aangekondig dat die staat wetgewing gaan instel om boerdery met hennep (dagga) te wettig. Hy meen dagga bied die moontlikheid om tot 30 000 kleinboere te vestig. Natuurlik is dagga oral in Suid-Afrika beskikbaar. Ná ’n onlangse hofuitspraak mag jy dagga by jou huis gebruik en vir jouself kweek; jy mag dit net nie verkoop nie. In die laat 1800’s was dit glo normale gebruik in Suid-Afrika om dagga vir trekosse en perde te gee. Dit het skynbaar gehelp om inwendige parasiete te bestry en te verseker die diere werk goed. Dit is ook welbekend dat kleinboere dagga op redelike skaal in die bergagtige dele van Lesotho, Swaziland, die Oos-Kaap en KwaZulu-Natal produseer en in Suid-Afrika versprei. Daar is ’n magdom kultivars met…

Die grootste probleem met varswater-visboerderye, soos met kurpers (tilapia), is dat die vraag die aanbod verreweg oorskry. Die groot hoeveelhede vars vis wat benodig word, word dan eerder ingevoer. Mnr. Charles Marais, ’n kenner wat die afgelope paar jaar talle damstelsels gebou het, sê die moontlikheid waarna nou gekyk word, is om klein aanlegte te bou waar die vis geblik kan word as dit markgereed is. ”Dit het dan ’n rakleeftyd van drie jaar en kan dan makliker bemark word, ook elders in Afrika.” Marais en sakelui van Hammanskraal en Settlers ondersoek tans moontlikhede in dié verband. Hy meen dit is die ideale grondhervormingsprojek. “Pleks daarvan om een boer op 100 ha te vestig om met beeste of graan te probeer boer, kan jy 100 gesinne, elk op een hektaar…

Twee plaaslike melkverwerkers, Fair Cape en First Choice van Woodlands Dairy, sê die stryd teen plastiek en niehernubare verpakking aan. Albei het omgewingsvriendelike verpakking vir hul melkprodukte bekend gestel. Fair Cape Dairies in die Wes-Kaap se langlewemelk word nou in omgewingsvriendeliker houers verpak. Die verpakking staan bekend as Combibloc EcoPlus. Die vervaardigers, SIG Combibloc Obeikan (SIG CBOB), sê só ’n 1 liter-houer se koolstofspoor is 28% minder as dié van ’n konvensionele houer. Dit is danksy ’n innoverende en unieke struktuur vir aseptiese houers vir suiwelprodukte. SIG CBOB is ’n verskaffer van stelsels en oplossings vir aseptiese verpakking en vulmasjiene vir voedsel en drankies. Meer as 80% van Combibloc EcoPlus bestaan uit karton wat gemaak word van biogebaseerde, onverwerkte hout. Die hout word verkry uit woude en ander beheerde bronne…

Die Wet op Misstowwe, Veevoer, Landboumiddels en Veemiddels (Wet 36 van 1947) stel die minimum vereistes vir soutgradering. Daar is egter nie vereistes vir die fynheidsgraad daarvan nie. Sout wat vir veevoer gebruik word, word vanaf graad 1 tot 3 verdeel, gegrond op die natriumchloried-inhoud. ■ Graad 1: minimum 95%. ■ Graad 2: minimum 92%. ■ Graad 3: minimum 75%. Sout vir menslike gebruik moet ’n verpligte 97% natriumchloried bevat. Die sout vir veevoer het ’n bruinerige skynsel vanweë die spoorminerale soos kopersulfaat, kalsium en magnesium wat daarin is. Dié minerale is goed vir diere.…

Werk doeltreffend met jou tyd en energie, sê mnr. Katot Meyer. “Ry altyd ’n kapmes, gifstof, water, spuitkan, graaf en kettingsaag of saag saam in die bakkie sodat jy ’n indringer kan doodmaak terwyl jy uitry veld, dam, skuur of lande toe. Net dít alleen maak al ’n groot verskil. Moenie tyd mors om weer terug huis toe of skuur toe te ry nie.” Meyer het drie kettingsae in sy voertuig ingeval een, of selfs twee, breek. Op die enjinkap van sy Land Rover, in die noodwiel, hou hy ’n kleiner spuitkan, graaf en kapmes. “As ek in die ry ’n indringer sien, kan ek afspring en gaan spuit.” In die bergagtige deel gebruik hy ’n 13 liter-spuitkan pleks van die gebruiklike 20 liter-spuitkan. “Twintig liter is 20 kg. Dit…

Nuwe druifkultivars en klone kan ’n waardevolle toevoeging tot druiweboere se wapenrusting teen klimaatsverandering wees. ’n Onlangse proegeleentheid van onbekender kultivars soos Piquepoul blanc, Macabeau en Arinarnoa (’n kruising tussen Tannat en Cabernet sauvignon) het egter die vraag laat ontstaan of dit ’n geval kan wees van onbekend maak onbemind. Buiten dat die nuutheid van kultivars dikwels ’n bemarkingstameletjie bied, is die name in baie gevalle tongknopers. Sal produsente iets soos Lledoner pelut (’n mutasie van Grenache uit die Languedoc-Roussillon-gebied in Frankryk) op hul wynetikette kan skryf, en sal verbruikers dit koop en drink? Mnr. Etienne Terblanche, Vinpro-wingerdboukundige vir die kusstreek, het die hoop uitgespreek dat die Suid-Afrikaanse wynbedryf dieselfde rigting as byvoorbeeld Frankryk inslaan, waar wyne volgens die streek bemark word. “Arinarnoa en Marselan maak deel uit van die…

Landbouweekblad en Landbou.com sal volledig berig oor die konferensies oor herlewingslandbou en grondgesondheid. Dit word op 16 en 17 Maart op Reitz, op 18 en 19 Maart op Ottosdal en op 24 Maart in Somerset-Wes aangebied. TV-kykers kan ook Landbouweekliks op VIA (kanaal 147) dophou vir terugvoering. Op Reitz sal konferensiegangers eerstehands kan sien hoe ’n boerdery se veevertakking by ’n herlewingslandboustelsel inskakel. Vir die volledige program en nog inligting oor die konferensies, gaan na bit.ly/2VjGa74 of meld aan op Landbou.com en klik op “Konferensies”.…

Geroosterde tamatiesop met knoffel en tiemie Kies sorgvuldig die tamaties vir hierdie resep. Hulle hoef nie perfek te wees nie, maar moet bloedrooi en ryp wees. Onthou, die tamaties se volume sal heelwat afkook, moet dus nie skrikkerig wees om met ’n groot hoeveelheid te begin nie. ■ 45 ml (3 e) ekstrasuiwer olyfolie ■ Klein bossie (sowat 200 g) preie, fyngekap ■ 1 ui, fyngekap ■ 1 groot wortel, fyngekap ■ 4 knoffelhuisies, fyngekap ■ 6-8 takkies tiemie, slegs die blaartjies ■ Sowat 2 kg ryp tamaties, gekap ■ 2 blikke (400 g elk) heel Italiaanse tamaties, gekap ■ 30 ml (2 e) suiker ■ 15 ml (1 e) fyn sout ■ 10 ml (2 t) varsgemaalde swartpeper ■ 30 ml (2 e) rooiwynasyn ■ 10 ml (2 t)…

M y vrou staan langs my wanneer ons met stroewe gesigte by die venster uitkyk. Aan die noordekant van ons huis kom donker, dik rookwolke aangerol, aangedryf deur ’n noordewind wat die swart Kaapse suidoostewind soos ’n kleintjie laat lyk. ’n Rooi skynsel wat kort-kort kop uitsteek tussen die donker rookwolke, is die ontstellende bewys dat die natuur soos ’n woedende buffelbul alles en almal wil platvee. ’n Paar helikopters, mensgemaakte vuurvegters, is besig om dapper die stryd aan te knoop as liters water op die vuur neerplons, maar dis ’n Dawid-teen-Goliat-stryd. Hierdie keer lyk dit nie of Dawid die onmoontlike gaan regkry nie. My vrou merk somber op dat die noordewind verwoestend in ons rigting waai – asof ek dit nie reeds gesien het nie. Ek het selfs méér…

Die MD Foundation bestaan uit agt gesinne wat ná terugslae, onder meer ’n plaasmoord en sekwestrasie, besluit het om saamboer ’n kans te gee. Die wins van dié bekroonde melkboerdery, wat ook met graan, vleisbeeste en skape boer, word gebruik om projekte, soos ’n laerskool, kleuterskool, nasorgsentrum, hospies en kliniek, te finansier. Die projekte het ’n regstreekse impak op tot 1 000 mense se lewe. Wat is die een eienskap van ’n goeie vennootskap? Ons boerdery het onlangs ’n koördineerder genooi om ons weer te in pas te bring met mekaar. Daaruit het veral twee sake vir ’n goeie vennootskap duidelik geword. ’n Mens moet kan antwoord op twee eenvoudige vrae, naamlik “Wie is ons?” en “Waarmee is ons besig?” Vennote moet eensgesind wees oor hul bestaansrede en hul gesamentlike…

KONTAK ONS: BANKBESONDERHEDE MEDIA 24 TYDSKRIFTE ABSA, Heerengracht, Kaapstad TJEKrekeningnr: 05 5000 0059 Takkode: 63 2005 SLUIT PER E-POS/FAKS 3NM. WOENSDAE, 14 DAE VOOR OMSLAGDATUM. INHOUDSOPGAWE…

R63,3 miljard Na verwagting gaan die Suid­Afrikaanse Inkomstediens R63,3 miljard minder belastinginkomste ontvang as wat in die 2019-begroting aangekondig is. Staatskuld absorbeer nou 15 sent van elke rand wat ingevorder word. Teen dié trant sal rentebetalings teen die 2022-’23-boekjaar gesonde besteding oorskry. Om te begin beweeg na fiskale volhoubaarheid gaan die regering sy hoofbestedingsbegroting oor die volgende drie jaar met R156 miljard verminder. Lees meer op bl. 20. – Joylene van Wyk R3,63 Die brandstofheffing is met 16c verhoog tot R3,63 per liter in die nuwe begrotingsjaar, het mnr. Tito Mboweni in sy begrotingsrede afgekondig. Die heffing vir die padongelukkefonds styg met 9c per liter. Die heffings vir plastiek sal op dieselfde datum, 1 April, van 12c per plastieksak tot 25c styg. Vir die 2021-belastingjaar word ’n nuwe heffing voorgestel…

‘Hulle wil nie meer hoor van moed hou nie, want hulle kan nie meer nie.’ ME. ANNEMIE BAARD, medestigter van die studentedroogtehulpfonds (SDHF), oor hoe die droogte in die Noord-Kaap sommige boervroue beïnvloed. Bl. 16 ‘ ’n Denkbeeldige wêreld waarin die staat probeer om grond aan arm en swart grondlose mense te herverdeel, maar wit boere hulle nie wil toelaat nie.’ PROF. RUTH HALL van die instituut vir armoede-, gronden landelike studies (Plaas), oor die ANC se wanvoorstelling van die grondkwessie in Suid-Afrika. Bl. 22 ‘Omdat sulke kwessies so subjektief is, beland dit bitter min by die WHO-tribunaal, maar word op ’n bilaterale vlak en ’n vergeldende manier gebruik.’ DR. MMATLOU KALABA, navorser van die buro vir voedsel- en landboubeleid (BFAP), oor Suid-Afrika se kwesbaarheid vir subsidieondersoeke deur Amerika ná…

SÓ WORD DAAR MET GROND GESMOUS Ek is sedert 1963 lid van die GEPF, die staatsdienspensioenfonds. Dit is ’n uitstekende belegging. Hierdie fonds is oor die jare tot stand gebring deur ons kripvreters sodat ons nie ná aftrede ’n las vir die staat moet wees nie. Tydens my beroepsloopbaan van 43 jaar in die polisie moes ek belasting betaal op hierdie voordeel en ek betaal steeds belasting op my maandelikse pensioen. Ons het nooit voor in die tou gestaan wanneer dit kom by verhogings en bonusse nie en het nooit gestaak en klip gegooi nie. Daarom grief dit my dat die GEPF dit selfs net kon oorweeg om R586,5 miljoen te betaal vir die stuk grond van 1 028 hektaar langs die N12 naby Klerksdorp. My vrou het die transaksie…

DIESELDIEFSTAL uit Trans-net se brandstofpypleiding na Gauteng het die maatskappy die afgelope maande reeds sowat R500 miljoen uit die sak gejaag, maar sekerheidskenners sê ’n deurbraak word binnekort verwag. “Soos wat die ouens steel, word hulle in hegtenis geneem. Die Valke het die afgelope weke in veral Mpumalanga groot slae geslaan,” sê ’n veiligheidskenner wat om veiligheidsredes nie geidentifiseer wil word nie. ’n Multidissiplinêre taakspan is volgens dié bron dag en nag op die sindikate se spoor. Twee verdagtes het Maandag 25 Februarie in die hof op Del-mas verskyn, nadat Transnet se veiligheidsamptenare hulle op heterdaad betrap het, het kapt. Dineo Sekgotodi van die Valke bevestig. “Agt verdagtes is by ’n dieseltenkwa opgemerk. Toe die veiligheidswagte toeslaan, het hulle in verskillende rigting laat spaander, maar twee is in hegtenis geneem,…

DIE grootste somergraanoes nóg naas 2016-’17 se rekordseisoen kan vanjaar verwag word, volgens die eerste produksieskatting van die seisoen. Die Nasionale Oesskattingskomitee raam die kommersiële mielie-oes op 14,6 miljoen ton, wat 29% of 3,2 miljoen ton meer is as die vorige jaar. Die sojaboon-oes word geraam op 1,2 miljoen ton, wat 6,2% of 73 000 ton meer is. Die sonneblomsaadoes word op 699 000 ton geraam, wat 3,1% of 21 000 ton meer is. Volgens die hersiene oppervlakskatting is 2,6 miljoen ha mielies aangeplant, wat 13% meer is as die vorige seisoen, en ook 65 000 ha meer is as Januarie se raming. Die gemiddelde opbrengs word op 5,6 t/ha geskat. Die oppervlakte onder witmielies is 1,6 miljoen ha (’n toe-name van 23%) en geelmielies 1 miljoen ha (0,14% meer).…

VIR die eerste keer sedert die samesmelting van die departement van landbou met grondhervorming en landelike ontwikkeling ná die algemene verkiesing in 2019, het mnr. Tito Mboweni ’n gesamentlike begroting ingedien. Die R16,8 miljard wat vir die 2020-’21-boekjaar begroot is, is ietwat minder as die vorige boekjaar, maar skynbaar is die programme doeltreffender by mekaar ingeskakel, en is as volg verdeel: ■ R3,2 miljard vir ’n gesamentlike program vir landbouproduksie, gesondheid, voedselveiligheid, natuurlike hulpbronne en rampbestuur. ■ R8,1 miljard vir voedselsekerheid, grondhervorming en restitusie. ■ R885 miljoen vir ekonomiese ontwikkeling, handel en bemarking. ■ R756 miljoen vir grondadministrasie. ■ R2,7 miljard vir administrasie. FINANSIERING ■ R600 miljoen is uit Hortfin en die nasionale tesourie se werksfonds bewillig om opkomende boere te steun. Die finansiering is om die helfte lening en…

DIE openbare beeld van die de-bat oor grond is ’n “denkbeeldige wêreld waarin die staat probeer om grond aan arm en swart grondlose mense te herverdeel, maar wit boere hulle nie wil toelaat” om dit te doen nie. “Die werklikheid is gewetenlose uitsettings deur die staat en ’n sameloop van die belange van die staat en tradisionele leiers.” Só het prof. Ruth Hall van die instituut vir armoede-, grond- en landelike studies (Plaas) by die Universiteit van Wes-Kaapland op ’n seminaar oor die onteieningswetsontwerp gesê. Volgens haar het sy in 2013 begin om die begrip “politieke teater” te gebruik om te beskryf hoe grondhervormingspolitiek verloop. Dít was toe die ANC begin het om sy deuntjie oor grondhervorming te verander in reaksie op die opposisie wat die stigting van die EFF…

BIOSEKERHEID is die melkbedryf se grootste bedreiging, het dr. Chris van Dijk, uitvoerende hoof van die Melkprodusenteorganisasie (MPO), op ’n mediadag in Pretoria gesê. Die organisasie wil vanjaar baie aandag aan dié kwessie gee, onder meer deur werksessies vir sy lede. “Ons is agter ander bedrywe soos die pluimvee- en die varkbedryf.” Die MPO gaan ook klem lê op biosekerheid by klein- en bestaansmelkboere. Dit vorm deel van ontwikkelingsprojekte saam met die Landbounavorsingsraad en ander staats- en semi-staatsinstellings. Volgens Van Dijk is daar na raming sowat 30 000 tot 40 000 huishoudings met een of twee melkkoeie. MINDER BOERE Luidens die MPO se jongste syfers het Suid-Afrika tans 1 286 kommersiële melkstalle, met 27 500 mense in diens en 500 000 tot 600 000 melkkoeie. Volgens mnr. Philip Swart, ledebestuurder…

Die Donald Brown Groep is een van die grootste soutproduseerders in Suider-Afrika en is 45 jaar oud. Dit verskaf werk aan 262 mense by sy aanlegte op Upington, Brandvlei, Velddrif en in Kaapstad. Sout word veral vir drie doeleindes op plase aangewend – as bron van die noodsaaklike voedingstowwe natrium en chloor vir plaasdiere, as innamebeheerder van lekke of blokke by herkouers vir aanvullende voeding tot weidings, en vir die behandeling van velle, asook die maak van biltong. Die maatskappy behartig die hele waardeketting, van oes tot vervoer na eindgebruikers, en doen sake in verskeie lande, onder meer Malawi, Angola en Zambië.…

As ’n nasionale verbod op veilings jou kortwiek, maak ’n Dohne-boer vinnig ’n ander plan. Mnr. Dries Pienaar, eienaar van White Wools Dohne-Merino-stoetery in die distrik Molteno, het binne vyf dae ’n WhatsApp-plaasveiling georganiseer nadat die nasionale Dohne-Merinoveiling weens die landwye verbod op lewendehawe-veilings as gevolg van bek-en-klouseer afgestel moes word. “Tegnologie is mos daar om die lewe makliker te maak, nie moeiliker nie. Die gemiddelde prys wat ek met die WhatsApp-veiling behaal het, was R73 000 per ram. Daarteenoor het ek die afgelope paar jaar slegs ’n gemiddelde prys van R50 000 per ram op die nasionale veiling behaal.” Die ram wat die hoogste prys behaal het, is vir R150 000 aan mnr. Jaco Burger van die Trinity Dohne-Merino-stoetery op Wepener opgeveil. Die naashoogste prys vir ’n ram was…

Afrika se eerste voermeule vir navorsing en opleiding, wat pas op die Afma Forum 2020 bekend gestel is, word as ’n reusedeurbraak vir ’n doeltreffende veevoerbedryf bestempel. Die oprigting van dié gerief vir navorsing en opleiding kom nadat ’n ooreenkoms ter waarde van R50 miljoen tussen Afma en die Universiteit van Pretoria (UP) in Desember 2018 gesluit is. Dié groot finansiële belegging is gemaak met die oog op beter navorsing en vaardigheidsontwikkeling vir ’n doeltreffender veevoerbedryf. Die aanleg en opleidingsgerief sal by die Miertjie le Roux-proefplaas van die UP naby Bronkhorstspruit geleë wees. Die Afma Forum 2020 is van 3 tot 5 Maart by Sun City in Noordwes aangebied vir belanghebbendes, navorsers, kundiges, praktiserende dierevoedingkundiges en veevoervervaardigers. Meer as 700 internasionale en plaaslike afgevaardigdes van meer as 170 ondernemings en…

Wenk: Om tyd te spaar, berei die preie, ui, wortel en knoffel in ’n voedselverwerker voor jy dit op die stoof sit. Jy kan ook die vars tamaties in sarsies in die voedselverwerker verwerk, sodat jy dit nie met die hand hoef te kap nie. Olyf-en-feta-focaccia (Italiaanse platbrood) Hierdie heerlike platbrood is altyd gewild en maklik om met jou hande te vorm. Haal die olyfpitte uit voor jy die platbrood maak. ■ 4 x 250 ml (4 k) witbroodmeel ■ 10 ml (2 t) kitsgis ■ 7,5 ml (1,5 t) fyn sout ■ 375 ml (1,5 k) louwarm water ■ 10 ml (2 t) olyfolie ■ 125-200 ml (halwe tot driekwart koppie) calamata-olywe ■ 1 skyf fetakaas, in blokkies gesny Meng die meel, gis en sout in ’n groot bak.…

In 1920 was daar na raming 1 miljoen brilpikkewyn-broeipare aan die Suid-Afrikaanse kus. Teen 1956 het dit tot 141 000 broeipare gedaal. Luidens 2018 se amptelike sensus is daar slegs ’n kommerwekkende 15 000 broeipare oor. Dit is ’n afname van 60% in die afgelope 30 jaar. Daarom word die brilpikkewyn (Spheniscus demersus) nou as bedreig beskou. Indien die neiging voortduur, kan die spesie binne 20 jaar uitsterf, meen sommige navorsers. VOORKOMS Die meeste brilpikkewyne het ’n enkele borsstreep. Indien ’n tweede streep teenwoordig is, is die boonste streep altyd smaller as die onderste een. Die jongetjies is blougrys en die kenmerkende wit merke aan die kop en die borsstreep wat by die volwassenes voorkom, ontbreek. Die voëls broei meestal op die eilande langs die kus tussen Namibië en Algoabaai…

GAUTENG CARLETONVILLE KLIPDRIFT (422) 48 ha, aan Daset Trust, van S.J. Schutte, R900 000. NIGEL IR (194), 21 ha, aan E.P. Luvhimbi en W.P. Luvhimbi, van Ysterfontein-boerdery, R1 550 000. PETIT(28)7576h,aanF.J.Motsamai, van B. Jonck, R875 000. PRETORIA FAIRFIELD(238),41ha,aanVesa Prop SA (Edms.) Bpk., van Good Thinking Mail Order (Edms.) Bpk., R1 900 000. WITFONTEIN (521), 24 ha, aan Transverta BK, van WS du Plessis-trust, R1 400 000. KWAZULU-NATAL JOZINI LOT H 122 (13561), 20 ha, aan T. Lodewijk en C.P. de Wit, van G.E.R. Weisner, R2 725 000. LOUWSBURG VAALBANK (450), 428 ha, aan Anpero (Edms.) Bpk., van Noord Vrystaat Graan & Vee (Edms.) Bpk., R575 000. PIETERMARITZBURG BROADACRES (13814) 39 ha en RIET SPRUIT (899) 280 ha, aan The Jesson Trust, van J.W. Stewart, R21 500 000. HONIG KRANTZ (945)…

BOEREDAE 7 MAART: Rouxville-boeredag. Werner Lombaard, 082 829 9565, web: www.rouxvilleboeredag.co.za 11 MAART: Agri-inligtingsdag van Die Kooperasie en die landbouvereniging Glenconnor. Mayogi-boma, Uitenhage, 07:30-15:00. Die sprekers sluit in Pierre Vercueil, Dawie Roodt, Theo de Jager en Norman Adami. Bywoning is gratis en sluit middagete in. E-pos: ecgma@telkomsa.net 7 MEI: Die Wes-Kaapse Veteraantrekker-en-enjinklub se hersteldag. Bredasdorp. Hennie Richter, e-pos: sekr.wk@telkomsa.net 26 AUGUSTUS: Boeredag, Noord-Vrystaatse SA Vleismerinoklub en die boerevereniging van die Rooi Skool, Kroon Boma, Kroonstad. Neline Pienaar, 082 440 4492, e-pos: bennieneline@eleo.co.za FEESTE, EKSPO’S 7 MAART: Goliat van Gat-pampoenfees en groentekompetisie, Pretoria-boeremark, Silverton. Henri Combrink, 082 552 9428. 14 MAART: Durbanville-plaasfees. Ilse Fritz, 082 376 3236, web: www.durbanvilleplaasfees.co.za , e-pos: plaasfees@bergsigdv.co.za 26 MAART: Qualité-oorhandigingsdinee, SA suiwelkampioenskapskou, Stellenbosch-stadsaal. Aangebied deur Agri-Expo. E-pos: cheese@ agriexpo.co.za , 021 975 4440. 26-28 MAART: Plaaskultuurfees,…

Ek sukkel om rugby te kyk sonder die vooruitsig van Naas Botha se gerusstellende kommentaar nadat die eindfluitjie geblaas het. Sy diep, dog versteekte wyshede in oënskynlike banale opmerkings, soos “jy kan nie ’n wedstryd sonder die bal wen nie”, verlig telkemale die psigiese pyn wanneer die Bulle weer slae kry of die Stormers teen ’n swak span verloor. Mnr. Tito Mboweni, minister van finansies, se nasionale begrotingsrede is ook ’n gewilde sport vir toeskouers, al lok dit dalk minder kommentaar uit as ’n Springbokwedstryd. Vanjaar het ek liefs Mboweni se toespraak vermy. Met die vooruitsig van ’n rits belastings wat sou styg, het ek eerder ’n paar uur ekstra gewerk om gewoond te raak aan die gevoel van meer werk vir minder geld. Die oggend ná die begrotingsgrede het…

DIE uitbreking van die Afrikakommandowurm kom op ’n baie groter skaal as verlede jaar voor en is ’n ernstige probleem in dele van Suid-Afrika, sê dr. Gerhard Verdoorn, bedryfsbestuurder vir CropLife SA, die organisasie vir die plantbeskermingsbedryf. “Drie sprinkaanplae maak mense in veral die Noord-Kaap tans paniekerig, maar ek is nie baie bekommerd daaroor nie. Die departement doen goeie werk om dit te bestry. “Ek is meer bekommerd oor die Afrikakommandowurms en die skade wat dié wurms nou aan die veld aanrig.” Verdoorn sê die besmetting met Afrikakommandowurms is omtrent op dieselfde verwoestende vlak as sowat vyf jaar gelede. Die hele Limpopo loop deur, asook dele van Noordwes, die Vrystaat en Gauteng. “Ek het foto’s gesien van groen weiding waardeur hulle is. Dit lyk of daar ’n nuwe grondpad is…

“AANHOUDENDE elektrisiteitsprobleme sal groei terughou. Oor die volgende drie jaar verwag ons groei van gemiddeld net oor 1%. Daarom sal die stabiele voorsiening van elektrisiteit ons belangrikste taak wees,” het mnr. Tito Mboweni tydens sy begrotingsrede gesê. Ekonomiese groei was die afgelope jaar laer as voorspel. Dit sal vanjaar na verwagting net 0,9% beloop en in 2022 tot 1,6% styg. Elektrisiteitstekorte het die ekonomie onder kwaai druk geplaas, en die geldelike verknorsing van Eskom en ander staatsinstellings slurp openbare hulpbronne op. Gekonsolideerde regeringsbesteding het in 2019 ’n geskiedkundige hoogtepunt van 36% van die bruto binnelandse produk (BBP) bereik. Boonop leen die staat geld teen ’n groeiende koers. Strukturele hervorming is dringend nodig by Suid-Afrikaanse hawens om die koste van handel te verminder. Reguleringshervormings is nodig by spoorvervoer om doeltreffendheid te…

BELEIDSONSEKERHEID het die Suid-Afrikaanse landbou reeds jare se verlore beleggings gekos. “’n Mens wil hê dat maatskappye in die landbou- en voedselsektor belê, maar dit gebeur nie omdat daar nie langtermynsekerheid is nie,” het mnr. Chris Venter, voormalige uitvoerende hoof van Afgri Group Holdings, op ’n paneelbespreking op die Africa Agri Tech-konferensie in Pretoria gesê. Buiten die nege “verlore jare” van pres. Jacob Zuma se termyn was daar daarna nóg twee tot drie verlore jare, meen hy. Wat boere se eie beleggings in hul boerderye betref, het Venter gesê boere probeer om elke drie tot vyf jaar toerusting te vervang, maar wag nou langer. Afgri Equipment is die grootste John Deere-handelaar in Wes-Australië. Venter het gesê boere daar se aandag is op die weer en die prys van kommoditeite. “Dít…

Wanneer die risiko’s in sakemanne, boere en ander individue se boedelbeplanning reeds geïdentifiseer is en wenke uitgeruil word om dié risiko’s te bestuur, is dit toenemend die geval dat sommiges nogtans daarvan wegskram om hul sake in orde te kry. Dit is asof van hulle dink die probleem gaan vanself verdwyn omdat hulle al die jare nie eens van die risiko’s bewus was nie en daar tot dusver “mos niks gebeur het nie”. By sommiges is die skok oor die risiko’s so groot dat hulle nie verder daaraan wil dink nie. In ander gevalle is daar baie dankbaarheid wanneer die oplossing op die tafel is, maar hulle doen niks daaromtrent nie. Hulle weet mos nou hoe om die probleem op te los as hulle wou. Dit is ook verstommend dat…

Aanplantings van droëbone, veral rooi gespikkelde bone, gaan hierdie seisoen vanweë moeilike toestande in die planttyd met ongeveer 9 000 ha tot sowat 50 000 ha krimpvolgens die Droëboneprodusente-organisasie (DPO). Die 2019-droëboonseisoen was een van die moeilikste seisoene nóg. Ondanks ’n toename in hektare het baie reën gedurende die oestyd voorgekom wat die gehalte verswak het. Tesame met die swak ekonomie het die lae gehalte groot druk op pryse geplaas. Boere het gesukkel om voorraad te verkoop en in sekere distrikte het hulle verliese van gemiddeld R4 000/ha gely. Einde 2019 (die begin van die 2020-oesjaar) was dit besonder droog en warm. Aanplantings het drie weke laat begin en vordering was stadig. Dit is gevolg deur swaar neerslae van tot 300 mm en meer in 72 uur in sommige gebiede.…

Vir hom voel dit of Suid-Afrika agtertoe boer in die stryd om indringerbome en -plantegroei baas te raak, sê mnr. Katot Meyer, afgetrede landbouwateringenieur wat al 20 jaar lank indringers op sy grond, die Pietersrivier-natuurreservaat (1 100ha), uitroei. Hy beduie na die rante en bergpieke van die Outeniekwa-bergreeks, waar ’n mens ook die bolope van die Keurboomsrivier vind. “Kyk hoe staan die opslaan-indringers daar soos hare op ’n hond se rug. ’n Paar jaar terug was daar slegs ’n enkele indringer. Nou lyk dit soos ’n plantasie. Die denne kom van die Knysna-plantasies.” Die Pietersrivier-natuurreservaat is tussen Avontuur in die Langkloof en Knysna aan die kus geleë. Dit vorm deel van die Keurboomsrivier se opvangsgebied. Die Pietersrivier self is een van die sytakke van die Keurboomsrivier. Iemand soos hy wat…

GELDSAKE GEEN BANKREKENING NODIG VIR DIÉ DIENS MTN Suid-Afrika se nuwe Mobile Money-diens (MTN MoMo) bied ’n oplossing vir boere wat werkers sonder bankrekenings moet betaal. Die diens is vir alle selfoongebruikers beskikbaar. Mnr. Felix Kamenga, hoof van finansiële dienste by MTN Suid-Afrika, sê MoMo-gebruikers hoef nie ’n bankrekening te hê nie. Hulle moet wel Suid-Afrikaanse verblyfreg hê, 18 jaar of ouer wees en ’n geldige Suid-Afrikaanse identiteitsdokument hê. Met MoMo kan ’n gebruiker geld na enige werkende selfoonnommer in Suid-Afrika stuur, voorafbetalingsdienste vir onder meer krag, data en SMS-bondels gebruik, by uitgesoekte kasregisterpunte vir aankope betaal, en by enige MTN-winkel of Mo-Mo-agent kontant inbetaal of verkry. Geen minimum balans word vereis nie en daar is geen maandelikse diensgeld of outomatiese aftrekkings nie. Diegene met slimfone kan MoMo deur ’n…

Omdat elke plaas sy eie eise stel en omstandighede het waarbinne die boer besluite moet neem, word herlewingslandboubeginsels nie oral ewe geesdriftig aanvaar of toegepas nie. Die herlewingslandboukonferensies wys egter hoe dié praktyk wêreldwyd en spesifiek in plaaslike toestande deur boere gebruik word. Sprekers sal ook wenke gee oor hoe om van konvensionele bewerking na herlewingslandbou oor te skakel. Die Wes-Vrystaat met sy diep watertafelgrond het die minste aanvaarding van herlewingslandboupraktyke. Tog het boere soos mnr. Cobus van Coller van Viljoenskroon dit reggekry om in sandgrond sukses te behaal met herlewingslandbou. Sy plaas is ’n uitstekende voorbeeld van wat met diversifikasie en waardetoevoeging bereik kan word. Die hele plaas word deur die jaar deur sy veekuddes benut. Van Coller en sy vrou, Magdel, boer saam en gebruik die natuur én…

“Swaarkry leer jou jou eie agterkop sien, Anna.” Soos wat Violet Visagie se hare 34 jaar gelede met ’n skêr geknip is, so word dit steeds in September 2019 gedoen. Haar hare is dunner en gryser, maar die armblankestyl het nooit verander nie. Die koekblik waarmee Violet by die agterdeur inkom, is die een waaruit sy dekades gelede jodium, Aspro’s, kasterolie en pienk rekpleister opgediep het. “Ek het gedink ek kom vanoggend maar vroeg, Lien. Jou ma se been het gister nie vir my lekker gelyk nie. Ek het jodium gebring, julle s’n is op.” Ma Anna het destyds voorgestel dat sy en Violet mekaar se hare sny. Hul planne is gefnuik. Die lewe het sy gang gegaan aan weerskante van die draadheining met die bure-hekkie tussen die twee dwarslêers.…