Innholdsfortegnelse for 19-May-17 i Landbouweekblad

HÚLLE KOOP HOENDER Die spysenieringsbedryf, klein slaghuise en onafhanklike supermarkte koop amper ál die hoender wat na Suid-Afrika ingevoer word. Verteenwoordigers van kleinhandelgroepe het in die Parlement gesê winkels soos Woolworths, Pick n Pay, Shop-rite, Spar en Nando’s verkoop slegs 3% van alle invoerhoender. Volgens die Assosiasie van Vleisinvoerders en -uitvoerders van Suid-Afrika (AMIE) word sowat 230 000 ton hoender aan die been (“bruin” vleis) en 330 000 ton ontbeende hoender jaarliks ingevoer. Die Suid-Afrikaanse Pluimveevereniging sê sowat 20% van alle hoender wat in Suid-Afrika verbruik word, word ingevoer. HONDE, PASOP Sewe gevalle van honde wat vrek weens ’n natuurlike infeksie van Afrika-perdesiekte is vanjaar bevestig, berig die nuuskanaal eNuus. Dit is ongewoon dat honde dié siekte opdoen sonder dat hulle besmette perdevleis gevreet het. Navorsers aan Onderstepoort ondersoek bytende…

Dis die tipe storie wat ’n landboutydskrif hoop hy hoef nooit te dek nie. Die anargie wat tans Coligny in Noordwes aan die strot beet het. Gee vir ons by Landbouweekblad eerder ’n bees, ’n mielie, ’n vrug of ’n neut. Daar is iets verstaanbaars daaraan; ’n verstandhouding dat iets konstruktiefs uit so ’n gesprek gaan kom. Ongelukkig gebeur die teenoorgestelde tans op dié dorpie. Ná jare se strawwe droogtes kry Noordwes se platteland bitter swaar, want die landbouers wat die ekonomie aan die gang moet hou, trek noustrop. Intussen word die townships jaarliks groter en die munisipaliteite meer wanfunksioneel. Coligny alleen sit met skuld van R323 miljoen, terwyl dienste vir lang tye eenvoudig afwesig is, om nie eens te praat van strategiese langtermynplanne om werkgeleenthede in die streek te…

Die Nampo-Oesdag is weer hier en Landbouweekblad het oudergewoonte ’n stalletjie in die Nampo-saal. ■ Dok Faffa Malan, waarskynlik Suid-Afrika se bekendste veearts, sal elke dag by Landbouweekblad se stalletjie vrae beantwoord en raad gee. Sy gewilde boeke is ook te koop. Dok Faffa sal van Dinsdag 16 Mei tot Vrydag 19 Mei op die volgende tye beskikbaar wees: 08:30 tot 10:30, 11:00 tot 13:00 en 14:00 tot 17:00. ■ Kom ontmoet Arina du Plessis, redakteur van Landbou Boerekos, en gesels saam oor die splinternuwe uitgawe met die Oos-Vrystaat as tema. Arina sal van Dinsdag 16 Mei tot Donderdag 18 Mei van 14:00 tot 16:30 in Landbouweekblad se stalletjie kuier. Dié uitgawe van Boerekos is ook daar te koop. ■ Besoek Landbouweekblad by standplaas 72, 73, 78 en 79 in…

Vier beesrasse vier vanjaar 100 jaar in Suid-Afrika. Die SA Hereford-telersgenootskap het onlangs sy eeufeesvieringe bekend gestel en dit bereik ’n hoogtepunt op die Swartland-skou van 6-9 September. Die Angus- en Ayrshiretelers het hul eeufees op die Bloemskou gevier en die South Devon-telersgenootskap se eeufeesviering het saamgeval met dié ras se wêreldkongres vroeër vandeesmaand.…

IN sy boek Trust: The Social Virtues and the Creation of Prosperity redeneer die politieke wetenskaplike Francis Fukuyama oortuigend hoe belangrik vertroue vir ekonomiese groei is. Sonder vertroue, skryf Fukuyama, word verhoudings gestrem deur kontrakte wat transaksiekoste verhoog. Gesonde verhoudings berus op vertroue. Vertroue berus op gemeenskaplike waardes. Dié siening verhoog vertroue tot ’n kapitaalvlak waarmee verdien en belê kan word. As daar een ding is waaraan die Suid-Afrikaanse ekonomie tans ’n enorme tekort het, is dit vertrouenskapitaal. En dis ongelukkig nie ’n bate wat op die mark verhandel kan word nie. Vertroue word geskep deur moedige inisiatiewe, soos Nasie in Gesprek, wat leiers uit verskeie sektore byeenbring om eerlik oor Suid-Afrika se probleme te praat en oplossings te probeer vind. Die onvermoë om vertroue tussen ekonomiese belanghebbendes te bou,…

VOORTDURENDE besnoeiings aan die Landbounavorsingsraad (LNR) se begroting sal dié instelling dwing om van sy navorsingsafdelings te sluit en die ontwikkeling van entstowwe in te kort. Dít was die LNR se waarskuwing aan die Parlement se portefeuljekomitee vir landbou, bosbou en visserye toe hy sy werkverrigtingsplanne voorgelê het. Die Tesourie het reeds in 2015, as deel van die Regering se kostebesnoeiingsplanne, gesê die begroting van die Departement van Landbou, Bosbou en Visserye sal met R210 miljoen in die boekjaar 2016-’17 besnoei word en met R200 miljoen in 2017-’18. Die Kabinet het toe ook begrotingsbesnoeiings van R116,6 miljoen vir 2016-’17 en R1,5 miljoen vir 2017-’18 goedgekeur wat die LNR raak. Die LNR se begroting is in 2015-’16 met R100 miljoen besnoei. Sy begroting vir vanjaar is R974 miljoen. Verlede jaar was…

DANKSY uitgebreide diversifikasie verwag die landboumaatskappy BKB dat hy vanjaar ’n allemintige R9,5 miljard se landbouprodukte gaan hanteer. Dr. Cobus Oberholster, finansiële hoof, het op die 100 jaarviering van die Suid-Afrikaanse Angus-beestelersgenootskap in Bloemfontein gesê hulle voorsien ’n jaarlikse omset van R4,9 miljard teen einde Junie. BKB hanteer 67% van Suid-Afrika se wolskeersel en hou sowat 3 000 veilings per jaar, soms tot sewe per dag. Die maatskappy het in die afgelope tien jaar strategies gediversifiseer en sluit afgesien van wol nou ook graan, vrugte, suiker en lusern in. Oberholster het gewaarsku teen ’n té eng benadering teenoor kleinskaalse landbou. Van die 455 miljoen plase ter wêreld is 387 miljoen kleiner as 2 hektaar, het hy gesê. Net 2 miljoen is groter as 100 ha. Daarby is daar ’n besliste…

Volgens die Johannesburgse Effektebeurs (JSE) regverdig die omvang van prysrisiko op die wolmark die toepassing van termyn- en opsiekontrakte vir wol in Suid-Afrika. Suid-Afrika is ’n netto uitvoerder van wol en ding op die internasionale wolmark met ander lande, soos Australië en Nieu-Seeland, mee. Pryse op die wolmark word deur die volgende sake beïnvloed: ■ Faktore wat die rand se waarde beïnvloed en wol se uitvoerprys bepaal. Die verwagting is dat die rand teen die einde van Junie teen R14,50 teenoor die Amerikaanse dollar kan verhandel en teen R15 teen die einde van vanjaar. Teen die einde van volgende jaar kan die rand na verwagting teen R16,30 teenoor die Amerikaanse dollar verhandel. Uitvoerpryse vir Suid-Afrikaanse wol kan dus deur die swakker rand ondersteun word. Die TABEL dui aan in watter…

PLAASINLIGTING LIGGING: Caledon, Wes-Kaap NAAM: KlipfonteinTrust Groep BEWERKBARE GROND: 1 400 hektaar eie grond VELD: 450 hektaar renosterveld VERTAKKINGS: Koring, gars, kanola, lusern en klawer vir weiding, Dohne-Merino’s GEMIDDELDE REËNVAL: 350 mm per jaar KORTOM ■ ’n Boer van Caledon oorweeg en beproef maniere om redelike graan- en vee-opbrengste te behaal sonder om reusebedrae aan produksiemiddele te bestee en almal op die plaas uit te put. ■ Hy werk volgens sy eie weergawe van die Bybelse opdrag aan boere om hul grond elke sewende jaar te laat braak lê deur elke jaar ’n sewende van sy grond met dekgewasse te beplant en dit sodoende te laat “rus”. ■ Die groot stuk skaars en bedreigde renosterveld op sy grond word bewaar deur ’n bewaringserwituutooreenkoms wat hy met die natuurbewaringsorganisasie WWF-Suid-Afrika gesluit…

‘Eintlik moet jy sorg dat daar glad nie raaigrassaad geproduseer word nie.’ KORTOM ■ Onkruidwetenskaplikes sê boere moet geen metode te gering ag om raaigras te bekamp nie. ■ Dié onkruid is wêreldwyd ’n probleem, dog op so ’n vlak in Suid-Afrika dat Kaapse boere uit hul Australiese eweknieë se foute kan leer. ■ Onkruiddoders alleen help nie meer om raaigras te bekamp nie, maar onkruiddoders moet deel vorm van ’n geïntegreerde benadering wat niechemiese metodes insluit. Raaigras (Lolium-spesies) is een van die hardnekkigste onkruide ter wêreld. Dit is ook die onkruid wat weerstand teen die meeste verskillende onkruiddodergroepe het. Vier verskillende raaigrassoorte, Lolium multiflorum (Italiaanse raaigras), L. perenne (meerjarig), L. rigidum (eenjarige raaigras of Wimmera) en L. temulentum (drabok), het Suid-Afrika as voergewasse binnegekom. Van hulle het net eenjarige…

Mieliesaad is veral tydens imbibisie vatbaar vir kouestres. Imbibisie is wanneer water die selle van die saad die eerste keer binnedring. Met temperature onder 10 °C kan die selle bars. Dié gebarste selle kom in die selwande en in die mitochondria voor. Dit ontwrig dan die ensimatiese omskakeling van voedingstowwe (wat in die endosperm rondom die embrio voorkom) in energieprosesse. Nét ’n geswelde pit vorm dan. Die graad van skade in so ’n geval is regstreeks gekoppel aan die temperatuur ten tyde van imbibisie en saailing-opkoms. Die gevolg is gewoonlik ’n afwyking, wat die kiemwortel en koleoptiel laat ophou groei. In baie gevalle sal wortels swak ontwikkel sonder dat die koleoptiel enigsins vorm; of net ’n koleoptiel kan vorm sonder dat wortels ontwikkel. Die saad kan dan doodgaan, of ’n…

Eienaardig genoeg het die tegnologiese ontwikkelings van verwerkingprosesse ’n ondergeskikte rol gespeel in die bevordering van die bedryf oor die afgelope paar jaar. Volgens verwerkers bly bokhaar ’n moeilike vesel om mee te werk omdat dit neig om “uitmekaar te val”. Daar is wel vordering gemaak ten opsigte van die spoed van verwerking van vesels in die 23-27 mikron-groep en dit bevorder massaproduksie. Dit laat egter ’n gaping vir meer tydsame, tradisionele verwerkingsmetodes soos beoefen deur plaaslike tuisnywerhede en die nismark vir boetiekwinkels, waarvan heelwat die afgelope tyd hul verskyning gemaak het. In teenstelling met wol is bokhaar ’n redelike skoon vesel met ’n skoonopbrengs van sowat 80%. Van die afvalstowwe word deur die groter verwerkers aan boere beskikbaar gestel as organiese materiaal. Maar soos in die geval van wol…

JAAGSIEKTE BY SKAPE Jaagsiekte by skape, ’n virussiekte wat soms in die Herkouerveterinêre Vereniging van Suid-Afrika (Ruvasa) se siekteverslag aangeteken word, is ’n biosekerheidsrisiko wanneer skape gekoop word. Wat behels dit? Jaagsiekte is ’n aansteeklike longkanker by skape. Die siekte kom oor die hele Suid-Afrika en Namibië onder alle skaaprasse voor. Rasse, soos die Merino en Karakoel, is meer vatbaar daarvoor as die Engelse rasse. Uitbrekings van jaagsiekte kom dikwels voor as ’n besmette skaap gevoeg word by ’n “skoon” kudde waar die siekte nie voorheen voorgekom het nie. Dit kan lank duur voor die eerste simptome waargeneem word en jare kan verloop voor die boer besef daar is fout. Genetiese verskille bestaan tussen individuele diere en in ’n besmette kudde is gewoonlik draers van die virus wat geen simptome…

Al hoe meer boere gebruik deesdae fotovoltaïese sonpanele en spoedbeheerreguleerders (VSD’s) vir deurlopende krag by hul boorgate op afgeleë plekke. Dit beperk duur infrastruktuur en beleggings in kabels om by die nasionale elektriese toevoernetwerk aan te sluit . Die Zest WEG-groep, ’n filiaal van WEG, die Brasiliaanse vervaardiger van motors en beheerders, verskaf dié soort oplossings sodat gebruikers in die landbousektor sonkrag vir die pomp van water kan inspan. Hierdie oplossing het verskeie belangrike funksies. Die reguleerder beskerm die motor teen die sonpaneel se wisselende energievloei. Dit wissel die motorspoed na gelang van die sterkte van die sonstrale tydens veranderinge in weerstoestande op verskillende tye van die dag. Dit verseker optimale stelselbeskikbaarheid in die dag. Die reguleerder beskerm ook die motors teen oorspanning, onderspanning, fase-wanbalans, faseverlies en oorstroming. Die geskikte…

Hoewel ’n Leatherman die een stuk gereedskap is waarop elke boer staatmaak, is ’n goeie flitslig ook noodsaaklik. Awesome Tools bied albei produkte. Ledlenser se nuwe reeks kopen flitsligte vir die buitelewe is ontwerp om helder, doeltreffend en bekostigbaar te wees sodat buitelugaktiwiteite ook saans geniet kan word. Die nuwe flitse, wat met die jongste tegnologie spog, sal op die Nampo-Oesdag uitgestal word. Ledlenser het beroepsbuitelugatlete geraadpleeg voordat dié toestelle vervaardig is om te hoor wat hul vereistes vir ’n ligbron is. Die gevolg is ’n slimmer reeks produkte met werksverrigting wat boere, stappers, veldatlete, bergfietsryers en rugsakreisigers sal waardeer. JAG-EN-BOSMES Opinel het sy nuutste produk, die nuwe Opinel N°12 Explorejag-en-bosmes, verlede jaar bekend gestel. Buitelugaktiwiteite vereis nie net kennis van die ritme en gevare van die omgewing nie, maar…

Skaapskenkels met botterskorsie Met vyf mans in die huis kan ’n mens nie eintlik anders as om van kosmaak te hou nie! Maar vir Esperansza van der Walt van Rosendal is daar min dinge so lekker soos om te kook en bak en veral om te sien hoe die gaste aan haar tafel hul kos geniet. Haar gesin is versot op haar beesstertbredie, skaapskenkels en afval. 30mlolyfolie 3 kg skaapskenkels, in skywe gesaag 15 ml fyngekapte, vars roosmaryn 2 uie, grof gekap 15 ml roosmaryn-en-knoffel-geursout 30 ml worcestersous 30 ml balsamiese asyn Vars gemaalde swartpeper na smaak 250 ml rooiwyn 500 ml Coca-Cola 250 g babawortels 1 botterskorsie, geskil en in blokkies gesny Voorverhit die oond tot 160°C. Verhit die olyfolie in ’n groot pan en braai die skaapskenkels…

Hoe het jy aan die idee van die hasies gekom? Mooi getekende kinderstories het nog altyd my verbeelding aangegryp. My inspirasie kom beslis uit die illustrasies van boeke, soos dié van Beatrix Potter. Met my liefde vir handgemaakte poppe, maar veral my liefde (of is dit eerder my obsessie?) met hasies, het ek begin rondspeel met idees en patrone. Oorspronklik het ek net vir my eie dogtertjie speelgoed gemaak, maar later het meer en meer mense vir hasies begin vra en so is HasieLief gebore. Hoe besluit jy op die hasies se uitrustings? Ouwêreldse kinderklere tref altyd my oog, asook tekeninge van kinders in ou storieboeke, soos dié deur Marcel Marlier. Hoewel ek nie die style presies namaak nie, beïnvloed dit my tog wanneer ek die kleertjies vir die hasies…

AS swart mense suksesvolle kommersiële boere wil word, moet hulle Afrikanerboere nadoen en hulself bemagtig, sê mnr. Themba Mthembu, Kwa-Zulu-Natal se LUR vir landbou en landelike ontwikkeling. Hy het met ’n groep kleinboere oor sy departement se R2,2 miljard begroting gepraat. “As julle wil leer hoe om julle mense te bemagtig, doen wat die Afrikaner gedoen het en jy sal in die kol wees. Dit is heeltemal moontlik om dit te doen.” Hy sê wit boere moet betrek word om klein, swart boere te mentor oor hoe om die tersaaklike vaardighede op te bou. Hy wil met wit boere praat oor die belangrikheid daarvan om vaardighede aan jong, swart boere oor te dra. Volgens hom sal dit ’n jammerte wees as wit boere, wat aan die voorpunt van die Suid-Afrikaanse…

PRE-KOLONIALE BEWONING VAN GROND IN SA Lees ’n bondige artikel oor die bewoning van grond in Suid-Afrika sedert die vroegste tyd. Dit is geskryf deur Johann Bornman, wat tans ’n grondoudit doen (http://www.landbou.com/nuus/ pre-koloniale-okkupasie-vangrond-in-sa/). RD BIGALKE skryf: Dit is baie waardevolle en insiggewende geskiedkundige inligting wat pragtig uiteengesit is. Daar is egter ook goeie inligting beskikbaar wat toon dat mense (voorsate van die San) ongeveer 70 000 jaar gelede, of selfs vroeër, uit Afrika padgegee het om aan die huidige ander volkere van die wêreld, insluitende die Europese volke, oorsprong te gee. Dit is van hulle wat sowat 400 jaar gelede na hul Afrika-heimat begin terugkeer het en wat tans nog die meeste van die landbougrond besit. Dit is nie nodig om oor stamboom-bewyse te beskik nie. Moderne mitokondriale DNS-studies verskaf…

POLITICI brandmerk boere as rassiste en gebruik die aanhitsing van rassespanning tussen wit en swart om die aandag van swak dienslewering af te lei. Só reken mnr. Boeta du Toit, hoofbestuurder van Agri Noordwes, oor die betogings en geweld wat op Coligny uitgebreek het ná borgtog toegestaan is aan mnre. Pieter Doorewaard (26) en Philip Schutte (34). Hulle staan tereg op aanklagte van moord ná die dood van die 16-jarige Matlhomola Mosweu. Die seun is agter op ’n bakkie na die polisie vervoer nadat hy na bewering in ’n sonneblomland betrap is. Hy het sy nek gebreek toe hy van die bakkie af geval of gespring het (volgens die beskuldigdes), waarna die boere die ongeluk by die polisie aangemeld het. Die staat beskuldig hulle van moord. Chaos het uitgebreek ná…

’N HERRIE is op sosiale media en in die plaaslike koerante ontketen nadat ’n grondeienaar by Kruisrivier naby Uitenhage na bewering 11 rondloperbeeste geskiet het. Agt van die beeste is dood en drie gewond, waarvan een later deur die DBV uitgesit moes word. Mnr. Mlibo Qoboshiyane, LUR vir landelike hervorming in die Oos-Kaap, was onderweg van Durban om met Agri Oos-Kaap in Port Elizabeth te vergader. Nadat sy vlug vertraag is, het hy die vergadering uitgestel om die boer wie se vee in die voorval geskiet is, te besoek. Qoboshiyane het tydens die gesprek daarop aangedring dat die boer vergoed sal word vir sy verlies deur die man wat na bewering die beeste geskiet het. Mnr. Carlo Andries Voight (37) van Uitenhage het vlugtig op Woensdag 10 Mei in die…

SPA ANSE sitrus-inspekteurs se bewerings oor “bewyse” dat Suid-Afrikaanse sitrus-uitvoerders met Nederlandse inspekteurs saamgesweer het om hul “besmette” sitrus deur te laat na EU-markte, is verregaande. Trouens, die Nederlanders meld verreweg die meeste gevalle van swartvlek uit álle invoerlande aan, sê mnr. Deon Joubert, spesiale gesant van die Sitruskwekersvereniging (SKV) vir marktoegang en EU-aangeleenthede. Dit kom nadat die Spaanse produsente-organisasie by die Europese Kommissie (EU) gekla het omdat Suid-Afrikaanse sitrus nie meer die EU deur Spaanse hawens binnekom nie. Volgens Joubert is uitvoer via Spanje gestaak ná Spanje se op-drag in 2014 aan sy inspekteurs dat nét Suid-Afrikaanse sitrus, ongeag swartvleksimptome, verpligte chemiese toetsing vir genetiese materiaal van dooie swartvlek moet ondergaan, by alle Spaanse hawens en plekke waar die sitrus die land binnekom. “[Die maatreël] is op geen ander…

BOERE in die omgewing van Durbanville in die Wes-Kaap is raadop met Rastafariërs wat hul plase snags sonder toestemming betree om bedreigde inheemse plantegroei, soos wildeknoffel, jeukbol en poeierkwas, onwettig te oes. AO Basie Basson van die Durbanville-polisie het by die onlangse vergadering van die Durbanville-landbouvereniging gesê sewe mense is die vorige week aangekeer met 2 710 wildeknoffelbolle (Tulbaghia) ter waarde van R56 000, 12 poeierkwasbolle (Haemanthus coccineus), 26 jeukbolle (Drimia elata) en vyf bosse kooigoed. “Een van die Drimia-bolle was so groot, mense vertel my dit sou 20 jaar kos om daardie grootte te bereik,” het Basson gesê. Volgens mnr. Thys Louw van Diemersdal en voorsitter van die landbouvereniging, is die knoffelbolle sowat R20 stuk werd. “Ons kan niks doen nie, tensy ons hulle betrap waar hulle die bolle…

NAMIBIË RAAK KWAAI OOR UITVOERBESTEMMINGS Strenger maatreëls rakende die invoer van lewende hawe uit Namibië na Suid-Afrika geld sedert 1 Mei. Die Vleisraad van Namibië (LPO) het toe aangekondig dat lewende hawe wat bestem is vir Suid-Afrika, slegs by die bestemming wat op die veeartsenykundige uitvoerpermit aangedui is, afgelaai mag word. Hierdie permit is ook onderhewig aan die voorwaardes op die dieregesondheidsertifikate wat deur Suid-Afrika uitgereik is. Die voorwaarde wat deur die LPO bygevoeg is, behels dat die vee wat volgens die permit uitgevoer word, slegs vervoer mag word na en afgelaai mag word by die fisieke bestemming wat op die permit aangedui word. Stappe kan teen die uitvoerder, invoerder en vervoerder gedoen word indien dié voorwaarde oortree word. Die organisasie beoog ook ad hoc-oudits van die bestemmings in Suid-Afrika.…

Hierdie rubriek het betrekking op inkomstebelasting op roerende boerder yb ates by ’n boer se afsterwe en wanneer bates aan ’n persoon anders as die boer se gade bemaak word. Inkomstebelasting op die roerende boerderybates veroorsaak ’n groter las by ’n boer se afsterwe en vereis bykomende likiditeit in die boer se boedel. Verskeie opsies is beskikbaar ten einde die inkomstebelasting by ’n boer se afsterwe te beperk. Een daarvan is om die roerende boerderybates kostedoeltreffend oor te dra na ’n private maatskappy deur middel van Art. 42 van die Wet op Inkomstebelasting (Wet 58 van 1962), naamlik die bate-vir-aandeel-transaksie. Die boer se roerende boerderybates word oorgedra na ’n maatskappy teen basiskoste in ruil vir aandele in die maatskappy teen ’n waarde gelykstaande aan die basiskoste van die roerende boerderybates.…

KORTOM In die reeks oor veiligheid die volgende paar weke kyk Landbouweekblad na die volgende: ■ Praktiese veiligheidsaspekte in die huis. ■ Die regte honde vir ’n veilige plaaswerf. ■ Spesifieke kenmerke, soos heinings, ligte en ander tegnologie. ■ ’n Doeltreffende inligtingsnetwerk op jou plaas. Die toepassing van ’n veilige leefstyl kan veeleisend wees. Om te alle tye paraat te wees en jouself weerbaar te maak teen moontlike aanvalle, stel ’n hoë vereiste wat beplanning, tyd en geld betref. Benewens dié aspekte is daar ’n emosionele en sielkundige dimensie aan dié leefstyl wat nie onderskat moet word nie. Vir party boere is dié prys net te hoog. Hoewel plaasaanvalle wél voorkom op plase waar beveiliging van ’n hoë standaard toegepas word, gebeur talle aanvalle op plase waar min tot geen…

MNR. MG LÖTTER WAT IS DIE SLIMSTE DING WAT JY IN JOU BOERDERY GEDOEN HET? Ek is bly ek het deurgedruk om die bespuiting van insekte so te verminder. Dit is ook wys om jou plaaseiendom beter te benut. Ou geboue bring nie noodwendig baie geld in nie, maar het sentimentele waarde. Maak dit reg en verhuur dit uit as gastehuise. Daar is ook ’n groot vraag na plaashuise om te huur. Dit was slim om goeie bestuurders te kry wat my kan help. Voor dit het ek soos ’n afkophoender rondgehardloop en nie tyd vir vernuwing gehad nie. Die Johnsongesin help my baie mooi op die plaas. Ek het nou soveel meer tyd om te boer en oor die boerdery te dink, goed te ondersoek en by organisasies betrokke…

Dr. Wayne Truter, senior dosent en navorser in die departement plantproduksie en grondkunde aan die Universiteit van Pretoria, wat ook nou betrokke is by mynrehabilitasie, voel anders oor raaigras. Hy sê raaigras is van groot waarde vir melkboere en ’n waardevolle gewas om grond en ekostelselfunksies te verbeter. Dit sal graanboere dalk die moeite loon om eerder te kyk hoe hulle die gras kan benut en bestuur. “ ’n Moontlikheid is om nie te saai op plekke waar raaigras oorneem nie. Laat die raaigras uitgroei, soos weiding, en bestuur dit soos weiding. Dalk kry jy uitputting by die gewas sodat dit later uit die stelsel beweeg.” Hy stel voor dat boere wat ’n groot probleem met raaigras het, dit vir twee of drie jaar los of straf laat bewei, dit…

KORTOM ■ Hoewel die byhou van aantekeninge sterk aanbeveel word, kan boere wat dit nie doen nie, met streng dissipline steeds die beste diere selekteer. ■ Vrugbaarheid moet altyd die belangrikste maatstaf wees. Boere en sakelui sif werknemers voortdurend om te verseker hulle gebruik net die beste kundigheid. Dieselfde geld vir viervoetige werknemers. Jy moet elke jaar ’n volledige, kritiese prestasiebeoordeling uitvoer om seker te maak elke enkele koei lewer nog ’n gunstige bydrae tot die winsgewendheid van die onderneming. Onthou, elke werknemer moet meer in-bring as wat hy of sy verdien, anders het jy moeilikheid. Hierdie kriteria geld beslis vir elke dier op die plaas. Hoewel ek persoonlik baie van die byhou van aantekeninge hou, weet ek daar is baie beesboere wat nie aantekeninge maak of dektye gebruik nie.…

1 Senior kampioenpaar karperde, Rotterdam en Capri. Eienaar en vertoner: Mnr. Adiel Ryklief (sel 076 333 9750), Samurai-stoetery, Kaapstad. 2 Grootkampioen (enkeltuig), Marocco Masterpiece. Eienaars: Mnr. Danie en mev. Alta Alberts (sel 076 351 7196), Maroccostoetery, Kaapstad. Vertoner: Mnr. Abdullah Davids. 3 Kampioen (enkeltuig, twee jaar oud), Great Expectations. Eienaar en vertoner: Mnr. Waleed Dirk (sel 082 556 9673), Dirk Broers-stal, Kaapstad. 4 Junior kampioen (enkeltuig), King of Hearts. Eienaar: Mnr. Waleed Dirk, Dirk Broers-stal, Kaapstad. Vertoner: Mnr. Kasiem Jacobs. VLAAMPERDE 5 Kampioene (dubbeltuig), Buxie en Zieta. Eienaar: Mnr. Martin Eksteen (sel 082 566 1297), Rosenberg-stoetery, Caledon. Vertoner: Me. Bettie Swart. 6 Kampioen (enkeltuig), Roy. Eienaar: Mnr. Hoffie van Blerk (sel 083 393 1607), Spansaamstoetery, Malmesbury. Vertoner: Mnr. Bennie Kloppers. WALLIESE PONIES 7 Senior kampioen (enkeltuig), Dolorado. Eienaar: Mnr. Anwar…

Die landbou is ’n sakeonderneming en enige onderneming het basiese reëls. Vir veeboerderye is die mees basiese reël dat jou diere gemerk moet wees. Lelike en onduidelike brandmerke kan egter soms om verskeie redes gesien word. Mnr. Cornelis Rautenbach, eienaar van Rau-brandmerktoerusting, sê as jy al drie die brandysters saam koppel, raak dit nie die veloppervlak gelyktydig nie. “Die letters aan die kante hang in die lug en koel af,” sê Cornelis. “Op ’n gladde bees duur dit drie sekondes vir die brandmerk om goed te vertoon en die dier moet vir die volle tyd stilgehou word. As die boer die brandysters oor die vel rol, het dit ’n geneigdheid om die middelste gedeelte te veel te brand.” Die metaaldikte is belangrik. “As die metaaldikte dunner as 5 mm is,…

Mnr. Rick de Luca, voorsitter van dieregesondheid van Merck Animal Health, was onlangs in Suid-Afrika om die geleenthede en bestaande beleggings in die land te ondersoek. Merck Animal Health is die maatskappynaam van MSD Animal Health in Amerika. Dr. Alan Kloeck, hoofbestuurder van MSD Animal Health SA, het saamgesels oor die maatskappy se planne en projekte. Dieremedisyne is ’n belangrike skakel in die winsgewende produksie van gesonde en veilige vleis, melk en vesel. By MSD Animal Health is entstowwe ’n belangrike deel van hul oplossingspakket vir boere. Middels, soos Multivax P Plus en Supavax® , is bekende staatmakers wat in menige plaas se medisynekas staan. Tog is goeie veemedisyne en entstowwe dikwels te duur vir veral kleiner boere of dit is moeilik om die produk om in die hande te…

Watter voordele bied die Dohne-Merino? Dis ’n dubbeldoelskaap (wat vleis én wol lewer) met hoë vrugbaarheid, goeie lamgroei en moedereienskappe. Die Dohne-Merino is ook baie goed aangepas by ons omgewing, wat tipies van die Oos-Vrystaat is — bergagtige dele en koue winters. Ons lê hoog bo seespieël. Wat is die geskiedenis van jul Kromspruit-stoetery? Die Dohne-Merinostoetery is meer as 60 jaar oud. My seun, Mark, is die derde geslag wat met Dohne-Merino boer. Kromspruit is in die laat 1800’s geregistreer, toe my oupa sy Merino- en Friesstoeterye bedryf het. My pa, Johan, het in 1952 oorgeskakel na Dohnes. Vir watter tipe diere is julle bekend? Ons teel diere wat gehard en goed aangepas is by ons omgewing. Hulle beskik ook oor ’n baie goeie reproduksievermoë. Watter invloed het die droogte…

Sy het in die Kaap aangepas soos wingerd. Nog voor die eerste week om is, het sy met Anuschka se hulp die nageregstasie bestuur. Teen week twee het sy derdegraadse brandwonde opgedoen en haar vingers ’n paar keer só oopgekerf dat sy gewonder het of sy weer normaal sal kan skryf. Toe ek haar die derde week bel om te hoor hoe dit gaan, verloop ons gesprek so: “Wat soek jy? Iets fout? Hoekom bel jy my in service?” “Nee, niks, ek wil maar net hoo . . .” “Nee, man. Ek’s besig! Bel later!” Sy bel my eers ’n week later op haar dag af. Al haar stories begin met: “Jy moet dit proe . . . ” en “ ’n Mens maak die resep so . . .”…

My huidige bergfiets-spanmaat kom uit ’n atletieken motocross-agtergrond. Hoewel die motorfiets hom baie tegniek geleer het, sou hy nooit kon raai dat bergfiets ry die afgelope paar jaar net so duur sou word soos sy gemotoriseerde eweknie nie. Dis onvermydelik dat jy ’n redelike groot klomp geld gaan uitgee as jy moeite doen om jou fiets goed in stand te hou en dit ten beste te laat funksioneer. Suspensierame, rat-onderdele, bande en remme raak vinnig ’n duur oefening. Ek glo die sport moenie net wees vir dié met groot bankrekeninge nie, daarom dié nuttige besparingswenke. 1. WAS GEREELD JOU FIETS Dit klink vanselfsprekend, maar ’n fiets behoort ná elke rit gewas te word. Stof en modder is soos skuurpapier en verweer kettings, ratte en laers. Warm water, ’n spons en…

IN die lig van ’n skerp toename in moorde op plase in twee jaar en die kans dat dit vanjaar verder kan styg, het die burgerregte-organisasie AfriForum pres. Jacob Zuma versoek om die tydelike ontplooiing van polisie-eenhede vir landelike veiligheid goed te keur. Dié organisasie en sy ondersteuners het voor die onlangse bekendmaking van die jongste misdaadstatistieke op Suid-Afrikaanse plase in ’n konvooi na die Uniegebou in Pretoria opgeruk om ’n petisie met 175 000 handtekeninge en ’n versoekskrif aan Zuma te oorhandig. AfriForum vra vir die ontplooiing van eenhede, dat regeringsdepartemente aangesê moet word om aanbevelings van die Menseregtekommissie se verslag oor plaasaanvalle toe te pas, dat politici en regeringslui hulle daarvan moet weerhou om grondbesetting en geweld teen boere aan te hits, en dat daadwerklik opgetree sal word…

Graanboere gaan vanjaar minder koring aanplant, maar meer moutgars en kanola, luidens ’n verslag van die Oesskattingskomitee van 25 April. Luidens die verslag is boere van voorneme om 496 350 ha koring aan te plant. Dit is 2,36%, oftewel 12 015 ha, minder as wat verlede jaar aangeplant is. Die voorste koringproduserende gebied is die Wes-Kaap met 325 000 ha (65%), gevolg deur die Vrystaat met 90 000 ha (18%) en die Noord-Kaap met 35 500 ha (7%). Verhoogde moutgars- en kanolaaanplantings word verwag. Moutgarsaanplantings van 96 000 ha – 8,24%, oftewel 7 305 ha, meer as die 88 695 ha van verlede jaar – word verwag. Die verwagte aanplantings van kanola is 90 000 ha, wat 32,21%, oftewel 21 925 ha, meer is as die 68 075 ha wat…

250 Meer as 250 mense is vanaf begin Januarie tot einde Maart vanjaar in hegtenis geneem in spesiale polisie-veediefstaloperasies. Meer as 1 000 stuks vee is in dié tyd teruggevind. Die polisie en boere het dikwels saamgewerk. Van groot hulp was dat diere in die meeste gevalle gebrandmerk was. Vrystaat Landbou se komitee vir landelike veiligheid het die polisie gevra om voort te gaan met dié operasies. – Vrystaat Landbou 14 000 ton Altesaam 14 000 ton rooibos is vanjaar geoes teenoor verlede jaar se 12 500 ton. Volgens mnr. Johan Brand van Rooibos Bpk.op Clanwilliam is dit steeds nie genoeg om in die vraag te voorsien nie. Die gemiddelde prys was rondom R50/kg. Hy sê die jong tee groei uitstekend sonder dat dit gereën het. Rooibossaad in die saadkwekerye…

Wat met die kind gebeur het, word as ’n verskoning gebruik en deur politieke partye verpolitiseer. MNR. BOETA DU TOIT, hoofbestuurder by Agri Noordwes, oor geweld en rassespanning op Coligny. Bl. 14 ‘Almal – van die young guns tot die mallerige randfigure en die erg toegewyde, metodiese wynmakers – gee soveel meer aandag aan wat hulle doen.’ MNR. MICHAEL FRIDJHON, wynkenner, oor die gehalte van wyne in die 2017 Ou Mutual Trofee-wynskou. Bl. 17 ‘Tans is die groentebedryf erg gefragmenteer en dit is tot sy eie nadeel.’ ME. LINDIE STROEBEL, bestuurder van PMA Suider-Afrika, oor voordele aan ’n nuwe groentebedryfsforum. Bl. 19. ‘Elkeen het maar net ge-hoop dit gaan nie met hom gebeur nie en hom met sy eie sake bemoei.’ MNR. BEN FREETH, Zimbabwiese boer, oor wetteloosheid wat daar…

Vir MNR. ERNIE DEYZEL van die plaas Antonieskraal, Steytlerville, is niks meer stimulerend as om skroot in iets bruikbaars te omskep nie. Hy het al van ’n valhek om vlaktewild moeitevry te skuif tot oorplaatjies vir skape en beeste gemaak. Lees die artikel op bl. 58. VERTEL ONS VAN JOU GESIN. Ek is in 1965 met Annette (’n nooi Schoeman van Bedford) getroud. Sy is ’n geregistreerde verpleegkundige. Ons het twee seuns, Tiboy (50) en Louwtjie (47), en twee kleinkinders. WAAR HET JY GESTUDEER? Ná matriek aan Boys High in die Paarl het ek my B.Sc. Agric-graad aan die Universiteit Stellenbosch verwerf. Ek het twee jaar lank aan die Hoërskool Steytlerville onderwys gegee voor ek ’n pos aan die Landbouskool Marlow aanvaar het. Gedurende dié tyd het ek ’n onderwysdiploma…

VLOORVLEI SE BOERE ’n Mens moet dit sien om te glo — dat daar in hierdie eeu van plastieksakkies en minirokke nog boere is wat hul eie tuie maak, roltwak pruim, nog nooit ’n motor gehad het nie, hul broodkoring op ’n trapvloer dors en met ’n perdemeul maal en ’n “houtbaadjie” — doodskis — byderhand hou vir die dag van afrekening. En boervroue wat hul wasgoed op ’n leiklip was, growwe brood in ’n buite-oond bak, vaalvleis in ’n driepootpot kook, ’n afval self spierwit kan skraap en haar koffievuur soggens met ’n blaasbalk lewe gee. Dis mos vergange dae se dinge. Maar daar is nog die mense van Vloorvlei — kortweg vir Verlorevlei — in die Sandveld: die Coetzees, Louws, Van Zyls, Engelbrechts, Smitte en Pretoorse. Hulle lewe…

Misdaad in landelike gebiede verdryf kundigheid van plase af tot nadeel van die hele Suid-Afrika, waarsku mnr. Mosiuoa Lekota, leier van die Congress of the People (Cope). Hy het gepraat op ’n veiligheidsberaad van die burgerregte-organisasie AfriForum in Pretoria. Verskeie sprekers het spesifiek na plaasmoorde se gevolge verwys. “Namate jong boere plase verlaat en net die oues agterbly, gaan kommersiele plase met verloop van tyd tot niet. “Al wat vir die werkers oorbly, is dan om na plakkerskampe te verskuif waar die rotte aan hulle vreet. Dit is nie die Suid-Afrika waarvoor ons tyd in die tronk deurgebring het nie,” het hy gesê. Mnr. Ben Freeth, die bekende Zimbabwiese boer wat erg aangerand en van sy plaas verdryf is, sê boere van Zimbabwe se groot fout was om niks te…

’N Tekort aan eiers kan die prys daarvan vanjaar met 7% tot 8% laat styg, sê dr. Charlotte Nkuna, senior amptenaar van die Suid-Afrikaanse Pluimveevereniging (SAPV). Sy sê eierboere het verlede jaar verliese gely toe voer weens die droogte duurder geword het. Talle kleinboere — diegene met geriewe vir 5 000 tot 40 000 henne — het die bedryf verlaat. Sommige boere het weens die moeilike toestande vroeër as gewoonlik van hul henne ontslae geraak — op gemiddeld 71,8 weke oud vergeleke met 74,8 weke oud in 2015. “Die afgelope jaar was baie moeilik vir eierboere. Boere het van Januarie tot Augustus voerprysstygings van minstens R1 000/ton ervaar. Terselfdertyd het eierpryse van Januarie tot April weens ’n oorskot op die mark beduidend gedaal,” het Nkuna gesê. Sy sê boere kon…

SUID -AFRIK A ANSE appels maak vanjaar vir die eerste keer in sowat 11 jaar weer ’n verskyning in Mexiko. Mnr. Jacques du Preez, algemene bestuurder van handel en markte by Hortgro, skat van 15 tot 20 vraghouers Golden Delicious-appels sal vanjaar daarheen verskeep word. Namate meer internasionale markte vir Suid-Afrika beskikbaar geraak het, is Mexiko, wat ’n “moeilike mark” is weens die ingewikkelde, streng vereistes, destyds laat vaar ten gunste van veral groeiende Afrika-markte. “Die Mexikaanse protokolvereistes is uiters streng, in so ’n mate dat elke verkoelingsgerief waaruit appels vir dié land bestem is, afsonderlik besoek word,” sê Du Preez. AFRIKA Uitvoer na Afrika-markte het vanjaar drasties verswak. Teen die eerste week van Mei het uitvoer na Nigerië, die grootste mark, reeds met 33% gedaal. Veral Golden Delicious-appels sukkel…

DIE regulasies wat gestalte gee aan hoe die Regering te werk gaan om ’n waarde toe te ken aan grond wat hy wil onteien, is onlangs vir openbare kommentaar gepubliseer. Dié regulasies sit ingevolge die Wet op Eiendomswaardering (Wet 17 van 2014) onder meer ’n prosedure uiteen waarvolgens grond wat die Regering vir grondhervorming of ander doeleindes wil onteien, waardeer moet word. Kragtens die Wet op Eiendomswaardering is die pos van nasionale waardeerder-generaal geskep. Mnr. Christopher Kobla Gavor, ’n voormalige direkteur vir waardasies by die Stad Kaapstad, is in 2015 in dié pos aangestel. Volgens die Regering was hy genoodsaak om deur die staat ’n alternatief vir die beginsel van gewillige koper en gewillige verkoper te vind vir grondaankope sodat grondpryse nie buitensporig styg wanneer hy grond vir grondhervormingsdoeleindes aankoop…

 DIE volhoubaarheid van die suiwelwaardeketting gaan deur ’n taakspan van die Nasionale Ekonomiese, Ontwikkelings- en Arbeidsraad (Nedlac) onder die loep geneem word. ‘Die bestaande strukture in die bedryf het nie die nodigheid gesien om die probleme in die bedryf op hierdie vlak te bespreek nie.’ Die taakspan, waarin die Regering, die georganiseerde arbeid en die suiwelbedryf verteenwoordig is, het op 4 Mei vergader om sy opdrag te bepaal. Die suiwelbedryf word verteenwoordig deur Melk SA – mnre. Nico Fouché, uitvoerende hoof, en Godfrey Rathogwa, transformasiebestuurder – asook die Melkprodusente-organisasie (MPO) en die Suid-Afrikaanse Melkprosesseerdersorganisasie (Sampro). Mnr. Alwyn Kraamwinkel, uitvoerende hoof van Sampro en leier van die sake-afvaardiging in die taakspan, sê ’n voorlopige opdrag is saamgestel. Dit moet nou deur Nedlac se kamer vir handel en nywerheid goedgekeur word. Die…

KORTOM ■ Strategiese graanreserwes is gebou op sosialistiese of kommunistiese idees, ontwrig die mark en werk selde soos beoog. ■ Dit gaan baie belastingbetalersgeld kos en nuwe ’n burokrasie skep, wat tot ’n nuwe graanraad kan lei. ■ Suid-Afrika het ’n goed ontwikkelde graanmark en is in die algemeen ’n netto uitvoerder van mielies. Dit bly ’n raaisel waarom die Regering voortdurend met lawwe ekonomiese beleidsvoorstelle vorendag kom wat nie juis in die res van die wêreld werk nie, pleks van om op bewese, werkbare landboubeleid te konsentreer. Een groot punt van kritiek is die Regering en staatsdiens se onvermoë om bestaande beleid uit te voer. Die jongste voorbeeld is sekerlik die manier waarop die droogtehulp wat in die Begroting bewillig is, bestuur is. Daar word nou gevra vir forensiese…

’n Nuwe koringkultivar wat in Denemarke ontwikkel is en die verteerbaarheid van fosfor en ander minerale verhoog, kan nuttig vir almal van varkboere tot organiese boere wees. Dit het navorsers van die Aarhus-universiteit jare gekos om te ontwikkel. Dit was deel van ’n projek om snel groeiende hoenders te help lewer, die vrystelling van fosfor in die omgewing te verminder en die gesondheid van ondervoede bevolkings in ontwikkelende lande met skaars hulpbronne te verbeter. Die unieke koringkultivar genaamd Highphy is deur die Britse maatskappy Plant Bioscience gepatenteer. Die Deense wetenskaplikes het begin met ’n soektog na graangene wat die beskikbaarheid van noodsaaklike minerale in voer en kos bepaal. Minerale, soos fosfor, is dikwels sterk in ’n fitaat gebind. Monogastriese diere met net een maag, soos varke en pluimvee, kan nie…

’n Veilige leefstyl beteken dat jy bedag is op jou veiligheid en moontlike bedreigings. Deur paraat te wees en basiese veiligheidsbeginsels na te kom, kan jy jouself teen gevaar beskerm. Dit is belangrik om veiligheidsriglyne toe te pas na gelang van jou omstandighede en goeie oordeel te gebruik of ’n wenk op jou plaas en erf sal werk. Die volgende wenke is nuttig wanneer jy vir ’n wyle nie in jou huis was/sal wees nie. ■ Maak die binnedeure toe en sluit dié deure voor jy vertrek. ■ Nader jou huis op ’n manier wat jou in staat stel om te sien wat op die erf aangaan. ■ Wees ekstra versigtig as jy snags op jou erf aankom. Verlig soveel moontlik van jou erf voor jy by jou deur stilhou.…

Voor die tyd van draadheinings was dit in die Overberg normale praktyk om die klowe as die grens van graanlande te gebruik. Die veld in die klowe het volgens mnr. MG Lötter van Caledon ook voordelige insekte en “medisynebossies” vir die skape gehuisves. MG het onlangs die eerste grondeienaar geword wat ’n bewaringserwituut onderteken het om die renosterveld op sy plaas te bewaar. Volgens die ooreenkoms wat hy met die natuurbewaringsorganisasie WWF-Suid-Afrika gesluit het, sal die renosterveld op sy grond bestuur word volgens ’n program wat hy en die WWF spesifiek daarvoor opgestel is. Die Overberg-renosterveldbewaringstrust (ORCT) sal hom daarmee help. Navorsing deur dr. Odette Curtis, direkteur van die ORCT, toon dat renosterveld gereeld gebrand moet word, maar MG meen drukbeweiding deur skape of beeste in sekere dele kan beter…

Alombekend as Nam-po, word dié landbouskou gereken as die grootste in sy soort in die Suidelike Halfrond. Die klem is hoofsaaklik op die somersaaigebied se landboubedrywe en ’n sterk klem word op graanverbouing, meganisasie en gewasbeskerming geplaas. Met soveel saaiboere wat ook ’n veevertakking het, is verskillende telersgenootskappe en maatskappye wat dienste en produkte aan die veeboer lewer, ook goed verteenwoordig. Tegnologie vir die boer is sekerlik een van die grootste redes waarom boere van oral in Suid-Afrika – en ook van buite die landsgrense – elke jaar na Nampo toe kom. Verlede jaar het net meer as 75 000 besoekers en 685 uitstallers op Nampopark toegesak. BOEKE EN GESKENKE Suid-Afrika se grootste landboutydskrif is vanjaar weer in die Namposaal met ’n groot verskeidenheid klere, geskenke en speelgoed met die…

Agrico het sy afdeling vir landboumasjinerie (waaronder verskeie agentskappe) aan ander handelaars verkoop as deel van die proses om meer op sy eie produkte klem te lê. Die nuwe fokusgebiede is só gekies dat Agrico ’n homogene maatskappy word wat al sy produkte deur al sy takke kan bemark en dié produkte ook na nuwe markte kan neem. Die maatskappy het nou puik geleenthede om sterk te kan groei. Verskeie robuuste en betroubare werktuie word in Agrico se fabrieke vervaardig, waaronder Agrico se reekse trekkers, spuite, beitelploeë, skottelêe, skroppe, skrapers, skeurploeë en wentelsnyers. Die maatskappy vervaardig self Agrico-spilpunte, PVC-, poliëtileen- en staalpype, filterstelsels, pompstelle en kleppe. Ander onderdele vir besproeiingstelsels word regstreeks by plaaslike en oorsese vervaardigers gekoop. Dit sluit in mikro-, drup-, sprinkel- en turfbesproeiing, beheerkleppe, lugkleppe, sentrifugale pompe,…

PLANT INHEEMS Gardener’s Guide – Indigenous Garden Plants of Southern Africa deur Glenice Ebedes. Uitgewer: Struik Nature. Prys: R150 Menige tuin het nie die droogte in Suid-Afrika oorleef nie, of aan tuiniers ’n les of twee geleer oor die waarde van inheemse en waterslim plante. Dié sakgids beskryf bome, struike en beddingplante en gee ook raad oor hoe om ’n inheemse tuin uit te lê, grondvoorbereiding te doen en die tuin in stand te hou. ’n Belangrike wenk is om minder gras te plant. Elke plant wat in die boekie beskryf en met foto’s toegelig word, se gebruike in die tuin en onderhoudsvereistes word ook gemeld. JONG ONTDEKKERS My wonders-van-diewêreld-atlas deur Éditions Caramel. Uitgewer: Human & Rousseau. Prys: R120 Kinders (van 6 tot 10 jaar oud)…

‘Bedaar en erken dat Ek God is, hoog bo die nasies, hoog bo die aarde.’ Wanneer die apostel Paulus in sy eerste brief aan die Korintiërs oor die liefde skrywe, meld hy die ontoereikendheid van ons kennis en begrip van dinge. Hy sê dat ons maar gedeeltelik ken en gedeeltelik profeteer. Om dit duideliker te maak, sê hy: “Nou kyk ons nog in ’n dowwe spieël en sien ’n raaiselagtige beeld” (1 Kor. 13:12). In dieselfde asem skep hy ook ’n toekomsverwagting wanneer hy sê: “Maar eendag sal ons alles sien soos dit werklik is” (vers 12). Dit wil voorkom of ons lewe afspeel tussen “nou” en “eendag”. Wat eendag sal gebeur, is natuurlik belangrik. Dit laat ons immers in die hoop lewe, maar wat beslis nie minder belangrik is…

DIE toekoms van boerdery lê in tegnologie, maak nie saak watter soort boerdery dit is nie, sê mnr. Charl Senekal, voorsitter van Pro-Agri (die vereniging wat voormalige wenners van Landbouskrywers SA se Boer van die Jaar-kompetisie verteenwoordig) en bekende suikerrietboer van Mkhuze in KwaZulu-Natal. Hy het op ’n landbouskrywersbesoek aan verlede jaar se wenboere, mnr. André Ernst en sy seuns, Zander en Edrean, van die Allesbeste-boerdery naby Tzaneen, gesê tegnologie moet ’n boer se beste vriend word. “Oor die volgende klompie jare gaan selfone boerderye oorneem. Jy gaan alles van jou selfoon af kan beheer – al sit jy in Amerika. Jy sal jou banksake kan hanteer, jou besproeiingstelsels kan aanskakel en kan sien waarmee jou werkers besig is. As jy dink jy is BC (before computers) gebore, is ek…