Innholdsfortegnelse for 10 July 2015 i Landbouweekblad

Vir die eerste keer is ’n studie gedoen om die ware waarde van transaksies in swart ekonomiese bemagtiging (SEB) te bepaal. Daaruit blyk dit dat onlangse stellings dat SEB-transaksies nie tasbare waarde geskep het nie, verkeerd is, aldus mnr. Stuart Theobald, voorsitter van Intellix. Dié ontleder van markte en finansiële dienste het ’n studie van SEB-transaksies van die 100 grootste maatskappye op die JSE gedoen en bevind dat die waarde van dié transaksies sowat R317 miljard beloop. Dié bedrag verteenwoordig die netto batewaarde van die transaksies nadat alle skuld en ander finansiële verpligtinge afgetrek is. Die navorsers het bevind dat R52 miljard aan werknemerskemas toegeskryf word, R196 miljard aan strategiese beleggingsvennote en R69 miljard (22%) aan breë bemagtigingskemas vir die gemeenskap. Volgens Theobald toon die syfers dat verskeie arm Suid-Afrikaners…

■ Jong boer se rekenaarprogram maak wêrelde oop ■ Wen-wen-ooreenkoms op restitusiegrond ■ Inheemse beeste se kruiskrag getoets ■ SA katoen vat vlam ■ Boereplan: Paalplanter, kettingspanner maak plaaswerk maklik GESIN ■ Boerekos: Wild vir jou wintertafel…

Pieter Ahlers op sy perd waarmee hy gereeld sy skape nagaan. SKOLIER BOER ’N BARSHOU Drie jaar nadat Pieter Ahlers as tienjarige in standerd 3 (graad 5) op 1,5 ha op sy pa se plaas, Welgedacht, by Machadodorp in Transvaal (nou Mpumalanga) begin boer het, het hy sy eie trekker met ’n ploeg en skoffel gekoop. Mnr. Carl Ahlers het die lappie grond aan die geesdriftige Pieter afgestaan en aanvanklik sy trekker en werktuie aan hom geleen om veral koring en sojabone te verbou. Pieter het hierdie wegspringkans terdeë benut. Hy het ook groente en vrugte uit die hand verkoop. Binne ’n jaar het hy genoeg geld gespaar om tien Vleismerino-ooie en ’n -ram en ook elektriese handgereedskap te koop. Met laasgenoemde het hy houtspeelgoed gemaak waarvoor hy in die…

DIE ekonoom dr. Azar Jammine van Econometrix sê die Suid-Afrikaanse ekonomie “is nie op pad na ’n algehele ineenstorting nie, maar kan soveel beter vaar”. Jammine het op die AVI Africa-pluimveekonferensie gesê die sakesektor het homself voorberei vir lae ekonomiese groei en dit behoort ’n algehele ineenstorting te voorkom. “Die private sektor het amper gewoond geraak aan lae groei. Hoewel ondernemings nie belê nie, bou hulle kontant op.” SAKEVERTROUE Jammine sê verskeie faktore vernietig sakevertroue, soos dat geen vordering te sien is ten opsigte van beter onderwys en vaardighede nie. Mense wat vaardighede het, is skaars en word daarom goed betaal. Dit vererger ongelykheid in die samelewing, wat daartoe lei dat vakbonde hoër lone vra en tot nywerheidsaksie oorgaan. Ander faktore wat sakevertroue knou, sluit in die groeiende elektrisiteitstekort, xenofobie,…

JY BOER IN FRASERBURG MET MERINO’S. IS DIT NIE ’N BELEMMERING OM SO VER VAN JOU KANTOOR IN DIE BAAI AF TE WEES NIE? Ja, ek sit inderdaad in die middel van die wêreld – 600 km van die Baai en die Kaap, 500 km van Upington en 700 km van Bloemfontein af. Van vlieg na vergaderings is daar dus nie sprake nie. Maar met die hedendaagse kommunikasiemiddele is dit nie werklik ’n probleem nie. Selfs ons Telkom-lyn werk goed. Die Nissan Qashqai sal maar sy kant moet bring. WAT SIEN JY AS DIE GROOTSTE STRUIKELBLOK WAT JY IN JOU TERMYN WIL TAKEL? Hoewel vleis- en wolpryse tans baie goed is, bly wolboere onder druk wat regeringshulp, onvoldoende navorsing en veeartsenykunde betref. Dit is alles besig is om ten gronde…

’N Buitengewoon hoë 20 604 ton melkprodukte is in die eerste drie maande van vanjaar ingevoer. Dit is skerp op van die 12 920 ton in die ooreenstemmende tydperk verlede jaar, sê dr. Koos Coetzee, ekonoom van die Melkprodusente-organisasie (MPO). “Die invoer van melk, hoofsaaklik langlewemelk, het van 3 786 ton tot 5 766 ton gestyg, melkpoeier van 3 372 ton tot 6 439 ton, botter van 435 ton tot 1 348 ton, en kaas van 1 754 ton tot 4 016 ton.” Buiten vir enkele besendings kaas, is die produkte egter nie teen lae pryse ingevoer nie. Dr. Chris van Dijk, uitvoerende hoof van die MPO, sê die styging in invoer is ’n bron van kommer. “Op ’n melkekwivalente grondslag (die hoeveelheid liter melk nodig om produkte te maak)…

DIE voorsitter van die Suid-Afrikaanse Sybokhaarkwekersvereniging (SASKV), mnr. Cobus de Klerk, sê die sybokhaarbedryf beleef ’n bloeitydperk en dit is lanklaas dat ’n kongres op so ’n gunstige noot en in so ’n goeie gesindheid as dié afgelope jaarkongres op Graaff-Reinet verloop het. “Daar is ongelooflike samewerking tussen boere, vervaardigers en almal wat by die hantering van die vesel betrokke is. Waar die wêreld voorheen nie van sybokhaar geweet het nie, het die bemarkingpogings van die afgelope ses jaar, ongekende welslae opgelewer.” Op die jongste veiling op Grahamstad is kapaters teen R1 050 stuk verkoop, dragtige Angora-ooie teen R1 200 stuk en jong ooitjies teen R850 stuk. “Die feit dat die vraag na die sterker gedeelte van die skeersel so verbeter het, maak ’n reuse-verskil aan bokhaarboere se inkomste en…

Hulle het nie voldoende toegang tot tegnologie nie, het meer as die helfte van respondente gesê in ’n opname oor die gebruik van inligting- en kommunikasietegnologie in die landbou in Afrika. Hul grootste struikelblokke is toegang (swak verbindings, bandwydte of kragvoorsiening), die hoë koste van toerusting en dienste, onvoldoende ondersteunende infrastruktuur en ’n gebrek aan regeringsteun. Só het boere en ander betrokkenes by die landbousektor in Afrika in ’n opname oor die gebruik van inligting- en kommunikasietegnologie gesê. Die opname is vir ’n verslag getiteld eLearning Africa gedoen. Die respondente het saamgestem dat toegang tot tegnologie ’n groot invloed op produktiwiteit en doeltreffendheid in die landbou kan hê. Byna driekwart van die respondente wat by die landbou betrokke is, het gesê tegnologie help hulle om boerderypraktyke te verbeter. Die meeste…

Twaalf jaar gelede het my twee seuns besluit om vir my en my vrou ’n vuur te maak. In ons kamer. Op die mat. Dit was ’n koue Sondagaand nadat ons die kinders lekker bederf het en hulle op hul manier vir ons wou dankie sê. Nodeloos om te sê, moes ons die mat vervang en dit het ons uiteindelik laas maand gedoen, 12 jaar later. Ons het besluit om die mat met teëls te vervang en ’n kennis het ons verwys na ’n teler wat glo baie goed en goedkoop was. Elke aand as ek by die huis kom, het ek in ’n groot bakleiery met hom betrokke geraak oor die gehalte van sy werk. Elke keer het hy gesê ek moet wag tot hy klaar is en dan…

In die beesbedryf dra ons te dikwels oogklappe – ons is toegespits op wat in ons eie weivelde en in die plaaslike omgewing aangaan. En dit terwyl die wêreld aan ’t krimp is en ons ons horisonne kan verbreed deur uit ander se probleme en struikelblokke te leer. ’n Internasionale groep Hereford-telers het onlangs byeengekom tydens die Hereford “Champion of the World”-kompetisie, wat deel van die Fort Worth Stock Show & Rodeo (FWSSR) uitmaak, en hul ervarings van teelmateriaal, regulasies en probleme op die plaas bespreek. KLIËNTGEDREWE TEELMATERIAAL Die aanpassing van beestipes vir plaaslike kliënte was iets waarmee al die beesboere te doen gekry het. “Mense wat sukses in die beesbedryf behaal, is toegewyd aan die bedryf, diere se gehalte en hul kliënte,” het mnr. David Ross, ’n agent vir…

Nuwe kunsmistoerusting is op die Nampo-Oesdag ten toon gestel. Pryse is benaderd en sluit BTW uit. LIGGING Bothaville,Vrystaat…

IS ’N PLAASHUIS VRY VAN KAPITAALWINSBELASTING? Ek wil my plaas verkoop, maar is onkundig oor die berekening van kapitaalwinsbelasting (KWB). Hoe word my huis, as primêre woning, van KWB vrygestel? Wat van verliese wat aangeteken is? Jy kan ’n deel van die plaas as “primêre woonhuis” toewys, mits jy akkuraat kan aandui watter deel van die plaas vir die woning gebruik word en wat die aanvanklike basiskoste van die huis was. Dié gebied is beperk tot 2 ha. Jy sal ook eers ná die aankoop van die plaas, of dan ná 1 Oktober 2001, moet teruggaanom’nbasiskostevandiewoningte bepaal.Dankanjybydieverkoopweer’ndeel van die verkoopprys as die woonhuis aandui en die basiskoste daarvan aftrek. Dit kan aan die hand van ’n voorbeeld verduidelik word: Kom ons gestel die plaas is 100 ha groot en word…

■ 10 repies spekvleis, in stukkies gesny ■ 45 ml grondboontjiebotter ■ 15 ml heuning ■ 1 ryp appel, in fyn blokkies gesny ■ Handjievol gekapte pekanneute (of enige neute wat in jou kas lê) ■ 300 ml bruismeel ■ 50 g botter ■ 1 eier ■ 60 ml melk ■ Sout en peper ■ Tiemie en gerasperde parmesankaas, om af te rond Voorverhit die oond tot 220 °C. Braai die spek in ’n pan tot bros. Voeg die grondboontjiebotter, heuning, appel en pekanneute by. Gooi oor in ’n bak en sit in die yskas om af te koel. Sif die meel in ’n mengbak. Vryf die botter met jou vingers by die meel in tot die mengsel soos growwe broodkrummels lyk. Voeg die spekmengsel by. Klits die eier en…

DIE ernstige Johne-siekte by kleinvee moet opnuut in die kollig geplaas word sodat boere, veeartse, afslaers en ander belanghebbendes méér bewus kan word daarvan. Dr. Sewellyn Davey, staatsveearts op Malmesbury, het op die kongres van die Herkouerveterinêre Vereniging van SA (Ruvasa) op Rawsonville gesê die siekte behoort deur die staat as ’n aanmeldbare siekte verklaar te word, pleks van bloot ’n beheerde siekte. Dit moet boere aanmoedig om hul vee gereeld te toets. ’n Skoon kudde word nie deur inenting beskerm as ’n buurplaas besmet is nie. Boere verstaan die siekte nie altyd reg nie. Dit is ’n kuddesiekte. Hulle besef dikwels nie Johne-siekte kom voor nie en dink verliese is onder meer weens inwendige parasiete. Stoetboere is bang om hul kuddes te toets, want as die siekte wel voorkom,…

WEENS vanjaar se droogte is rekordpryse vir die nuwe seisoen se kontrakte in Mei en Junie buitengewoon vroeg in die seisoen aangeteken. Die prys van wit mielies het in dié tyd met tot 36% hoër verhandel as die gemiddelde prys oor die afgelope vyf jaar. Die hoë pryse het tot die lewering van 40% (1,87 miljoen ton) van vanjaar se oes gelei. Die lewering oor die afgelope vyf jaar beloop gemiddeld 2,160 miljoen ton. Vanjaar se lewerings is byna 14% laer as die gemiddelde lewerings in Mei en Junie oor vyf jaar. Volgens die vyfde oesskatting beloop die witmielie-oes 4,65 miljoen ton – die kleinste sedert 2007/’08. Gemeet aan die gemiddelde van 6,68 miljoen ton oor vyf jaar is die witmielie-oes vir 2015/’16 amper 30% kleiner as die gemiddelde oes…

SOOS in die Noordelike Halfrond het die sitrusoestyd in die Sondagsriviervallei twee weke vroeër begin en die eerste suurlemoene en Satsoemas is reeds vanaf 1 Maart gepluk. Intussen is ander vroeë kultivars, soos Clementines en Novas, asook Nawels, geoes. In die lig van die moeiliker uitvoerjaar vir druiwe- en appelboere was daar vrese dit sou ook sitrusboere se voorland wees. “Maar toe verras die mark ons,” sê mnr. Pieter Nortjé, voorsitter van die SA Sitruskwekersvereniging. “Wat in Suid-Afrika se guns getel het, was dat die mark betree kon word met betreklik min vrugte in die koelkamers, ’n goeie verbruikersvraag en die allerbeste vrugte wat nie die verbruikers in Europa, Midde-Ooste en China teleurgestel het nie. “Hoewel daar onlangs ’n aanmelding van swartvlek in Engeland was, is die politiek rondom die…

GAUTENG NIGEL WITKOPPIE (373), 15 ha, aan A. Dorn, van P.E. Halforty, R1 200 000. PRETORIA LEEUWFONTEIN (299), 21 ha, aan Gondomark (Edms.) Bpk., van Allen McDonogh & Kie. (Edms.) Bpk., R3 500 000. KWAZULU-NATAL NEWCASTLE TWEEDEPOORT (54), 287 ha, aan Pietersen-familietrust, van P.G. Richards, R3 000 000. LIMPOPO NYLSTROOM RHENOSTERFONTEIN (407), 23 ha, aan Venter & Handfamilietrust, van J.H. Jacobs, R1 650 000. THABAZIMBI LANGKLOOF (285), 169 ha, aan Langkloof Wild & Ecoboerderye (Edms.) Bpk., van Two Ships Trading 305 (Edms.) Bpk., R1 608 000. MPUMALANGA MIDDELBURG NAAUWPOORT (335), 18 ha, aan Enjee-eiendombeleggings (Edms.) Bpk., van N.J. vanderMerwe, R1700000 NOORD-KAAP GORDONIA BARS VLEI (354), 2 482 ha, aan Dwarsdyn (Edms.) Bpk., van J.J. en L.R. Husselman, R1 936 500. BARS VLEI (354), 2 482 ha, aan Barsvlei (Edms.) Bpk.,…

ALGEMEEN 23-25 JULIE: Studente-ekspo. Greenstone-winkelsentrum, Johannesburg. Web: www.student-expo.com. 31 JULIE-1 AUGUSTUS: !Nabakos-en-wynfees, Upington. Sonja, sel 082 410 7669. Web: www.nabafoodandwine.co.za. 27-30 AUGUSTUS: Kaapse Blommeryk-ekspo. Megapark, Bredasdorp. Agri Mega. Eunice Joubert, sel 082 808 1114, of e-pos: eunicek@agrimega.co.za. Chris van Rhyn, tel. 021 863 0397, of e-pos: marke ting@capefloralkingdom.co.za. 16-19 SEPTEMBER: Agri-Megaweek. Megapark, Bredasdorp. Pikkie Louw, sel 082 566 5880, of e-pos: pikkie@agrimega.co.za. Reinette Basson, tel. 021 863 0397, of e-pos: reinette@agrimega.co.za. 15-17 OKTOBER: Agri-Expo Livestock 2015, Sandringham, Stellenbosch. Tel. 021 975 4440, of e-pos: admin@agriexpo.co.za. Web: www.livestock.org.za. 28-31 OKTOBER: Agri Cape-week, wyn-, vrugte- en varsprodukteekspo. Kleinplasie, Worcester. Anne-Marie le Roux, tel. 021 863 0397, of e-pos: annemarie@agrimega.co.za. 30-31 OKTOBER: GWK Prieskaoewerfees. E-pos: oewerfees@gmail.com, karlabritz@yahoo.com, of leandri.walters@gmail.com. BOEREDAG 11 JULIE: Vleisbeeskudde-seleksie: Die bul maak ’n verskil. Rooipoortjie, Potchefstroom. Jean van der…

■ “As jy klaar met iets gewerk het, bêre dit – moenie uitstel nie. Vee twee keer per week.” – Cecil Fincham ■ “As jy iets nou gebruik het, bêre hom dadelik op sy plek.” – Wally Viljoen ■ “Gooi ‘katsand’ op plekke waar olie gemors het en vee dit net die volgende dag op. Dit werk goed! – Matthys Jordan ■ “Kry maar ’n stofsuier net vir die werkswinkel. Dit werk die beste.” – André Venter ■ “ ’n Boere-ziplock, oftewel ’n banksakkie, is ’n nuttige ding. Dit en mayonnaiseflesse werk lekker om klein goedjies te organiseer. Dit seël dig.” – Carina Louwrens Nel ■ “Die volgende het vir my gewerk: Kry soveel moontlik goed van die grond af sodat jy beter kan beweeg. Gebruik jou mure en selfs…

VANWAAR DIE BELANGSTELLING OM GOED TE ONTWERP? My agtergrond in meganika is wat ek myself geleer het. Elke mens het talente waarmee jy kan woeker mits jy bereid is om hard te werk. Boonop is vra mos vry. Dis nie ’n skande as jou buurman meer van iets weet as jyself nie. Al die masjiene het ek uitgedink, buiten die slakstrooier bo-op die slaktrapper. Dit is die ontwerp van Ben Nel-herstelwerke op Vredendal. Ek het nog ’n hele paar planne in my kop. HOE SIEN JY DIE TOEKOMS? My toekomsplanne is om nóg masjiene te ontwikkel. Ek kort net “politieke peri-peri”. Dit is jammer dat so baie goeie werkers hul werk verloor. Ek is op goeie voet met my plaaswerkers en behandel almal met respek. Hulle koester ’n wrok teen…

WAT WAS JOU BESTE BOERDERYBESLUIT TOT DUSVER? Om die boerdery in oënskou te neem toe niks reg wou loop nie en toe van rigting te verander. WAT IS DIE BESTE RAAD WAT JY AL ONTVANG HET? Toe ek die familie-onderneming verlaat het, het ek niks gehad nie. Ek het my oom se raad gaan vra. Hy het gesê ek moet voortgaan om te boer omdat ek dit goed gedoen het. Ek het hom daarop gewys dat ek nie geld gehad het nie. Hy het gesê geld is nooit die probleem nie. As jy die werk goed doen, sal die geld na jou toe kom. Dit was ’n keerpunt in my lewe. WAT WAS JOU GROOTSTE FOUT? Die feit dat ek die eerste paar jaar van boerdery my kop in die…

EERSTES VIR GREENWAY FARMS Greenway Farms het 2 000 ha onder besproeiing in twee dele van die land om produksie deur die hele jaar te verseker. By Tarlton is 1 400 ha en by Bokpoort in die Waterberg nog 600 ha. Dit is die eerste wortelboerdery wat: ■ Volledig oorgeskakel het na bastersaad. ■ Gemeganiseer het. ■ Net in wortels spesialiseer. ■ Die produk met koue water verkoel. ■ Wortels afborsel. ■ Verpakte wortels teen 2 °C lewer. ■ Yskaste vir wortels by nasionale markte voorsien. ■ ’n Eie handelsmerk gevestig het. ■ Nie aan ’n verskaffer verkoop wat nie die handelsmerk wil gebruik nie. ■ Wortels net teen die daaglikse markpryse verkoop. ■ Nie ’n skuldtermyn van langer as 14 dae gee nie. ■ ’n Wortelversappingsaanleg in Afrika het.…

700 000 Hoewel die vakbond Cosatu meen ’n nasionale minimum loon van tussen R4 500 en R6 000 per maand sal meebring dat werkers minder uitgebuit word en dat die ekonomie sal groei, het hoër minimum lone egter sedert 2000 tot byna 700 000 werkverliese in die landboubedryf en 100 000 in die tekstielbedryf gelei, sê dr. Johannes Jordaan, hoofekonoom van Economic Modelling Solutions. – Netwerk24 214 Altesame 214 vuurwapens wat aan die Suid-Afrikaanse Polisiediens (SAPD) in Mpumalanga behoort, is in die afgelope drie boekjare gesteel of het vermis geraak, luidens ’n verklaring deur me. Janne Sithole, sweep van die DA in die Mpumalanga-wetgewer. Van die 214 vuurwapens, is 107 gesteel en 107 verloor deur lede van die SAPD. Van gesteelde wapens wat aangemeld is, is slegs 139 teruggekry in…

‘ ’n Dag voor die tyd hoor ons net ’n agtste daarvan is beskikbaar, maar op maandeinde was daar nul.’ Die uitvoerende hoof van ’n Oos-Kaapse landbouonderneming, oor Land Bankbetalings wat laat is. Bl. 14. ‘Die KWV moet met hul beste span op die veld draf as hulle teen gedugte teenstanders soos Distell, Diageo, SABMiller en Pernod Ricard in die drankbedryf wil meeding. Dis soos ’n All Blackwedstryd.’ Mnr. Chris Logan, fondsbestuurder by Opportune Investments, oor die gemor onder aandeelhouers oor KWV se bestuur. Bl. 14 ‘Die Suid-Afrikaanse ekonomie is nie op pad na ’n algehele ineenstorting nie, maar kan soveel beter doen.’ Dr. Azar Jammine, ekonoom van Econometrix. Bl. 16 ‘Die dae is verby dat enigiets met ’n wit of swart kol ’n uitstaande prys gaan behaal.’ Mnr. Brandon…

IN teenstelling met verlede jaar toe daar lewendige belangstelling vir wild met ongewone kleurvariante was en ’n wit saalrug-blesbokram teen ’n rekordprys van R7,8 miljoen op die Kirkwood-wildfeesveiling van die hand gesit is, was daar vanjaar min belangstelling vir die tipe wild waarvan sommige vir die eerste keer op ’n Suid-Afrikaanse veiling aangebied is. Dit het meegebring dat die omset op die veiling van R26,5 miljoen verlede jaar tot sowat R13 miljoen getuimel het. Vir baie van die skaars variante was daar nie eers ’n bod nie en waar daar wel aanbiedings ontvang is (sommige telefonies), was die verkopers nie bereid om dit teen die hoogste bod van die hand te sit nie. Die 33 lotte Addo-buffels wat deur Sanparke aangebied is, het egter goed verkoop en is tussen R55…

BOERE kan eerstehands van DNS-ontleding en genomika se rol in teling leer op die Vleisbeesskool wat van 14 tot 16 Oktober by Aldam naby Winburg gehou word. Die groot waarde van die Vleisbeesskool is dat die beste kenners van vleisbeesproduksie in Suider-Afrika elke jaar hul kennis aan boere kom oordra. Dit sluit kenners van formaat in, soos mnr. Martin Seyfferdt, hoof van interrasbeoordeling, wat boere gaan leer hoe om bulle en koeie te evalueer, en dr. Munro Marx, hoof van Unistel Laboratoriums, wat die praktiese toepassing van DNS en genomika gaan verduidelik. Mense wat die skool bywoon, kan ses van die tien praktiese sessies bywoon, waaronder hierdie twee sessies deur Marx en Seyfferdt. Marx is verantwoordelik vir die meeste van die DNS-monsters in die stoet- en wildbedryf in Suid-Afrika. Sy…

’n Stellenbosse grondkundige het ’n gebruikersvriendelike webwerf ontwikkel waar ligging-en bodem-inligting oor elke liewe plaas in Suid-Afrika gekry kan word. Die inligting op Farminfo sluit die klimaat, terrein en grond van elke plaasgedeelte van elke plaas in die land in, sê dr. Freddie Ellis. Hy het die detail-bodeminligting ontwikkel en ’n IT-maatskappy het die databasis ontwerp en hou dit in stand. Die webtuiste gee ’n kaart van plaasgedeelte-grense en -nommers, met ’n satellietbeeld as agtergrond. Dit is bedoel vir gebruikers wat nie bedrewe is met geografiese inligtingstelsel-sagteware nie. ’n Gebruiker spoor ’n plaas op die kaart op deur die aktekantoor-registrasiedistrik van ’n alfabetiese lys te selekteer en dan die plaasnommer in te vul en die gedeeltenommer(s) te kies. Freddie sê die databasis met die plaas- en gedeeltenommers word gereeld met…

Netsoosenigeander belegging word ’n belegging in die landbou hoofsaaklik gedoen vanweë die verwagting dat die belegging ’n gepaste opbrengs sal lewer wat voldoende is om die risiko van die belegging te dek. In hierdie verband is daar dus ses basiese oorwegings. • Goeie opbrengs. Die belegging word eerstens gedoen vanweë die potensiaal om ’n opbrengs te lewer wat beter is as die tradisionele (en stabiele) mark vir staatseffekte in die lande van die ontwikkelde wêreld. • Politieke stabiliteit en voedselsekerheid. Die belegging word ook spesifiek aangevuur deur die behoefte aan sekere strategiese landbouprodukte wat noodsaaklik is vir politieke stabiliteit en voedselsekerheid. • Risiko van die belegging. Potensiële landboubeleggings word deur entrepreneurs gekies aan die hand van ’n stel risikokriteria en gemeet aan die verwagte opbrengs wat voldoende is, gegewe die…

Die uitmuntende versameling moderne kuns in Saronsberg se proelokaal lok byna ewe veel besoekers as die lekker wyn. Die eienaar, mnr. Nick van Huyssteen en sy vrou, Mariette, versamel al sedert hul studentedae kuns. Deesdae help dié einste skilderye en beeldhouwerke om ’n wynervaring soos min vir besoekers te bied. Een van die bekendste voorbeelde is die beeldhouwerk van die vrou langs die dam, Uit klip, uit water, deur Angus Taylor. Dié dame verskyn op die Provenance-wynreeks se etikette en bemarkingsmateriaal. “Jy moet ’n storie hê, en dis nie noodwendig altyd wyn nie. Wyn is belangrik en dis tog hoekom jy hier is, maar mense wil ’n storie hoor om daarby aanklank te vind,” sê mnr. Dewaldt Heyns, die wynmaker. Hy gee toe kuns en wyn is nie ’n unieke…

Daar is omgewingsvriendelike maniere om plae in pekanneutboorde te onderdruk en minder chemikalieë te gebruik, soos insekte en siektes wat skadelike insekte doodmaak. Daarom is die Landbounavorsingsraad (LNR) besig om navorsing te doen om ’n geïntegreerde bestrydingsprogram vir pekanneutverbouing te ontwikkel. ’n Volledige insekhandleiding vir pekanneutboere sal saamgestel word sodat die skadelike én voordelige insekte maklik uitgeken kan word. Dr. Justin Hatting, navorsingspanbestuurder vir gewasbeskerming by die LNR se Kleingraaninstituut op Bethlehem, werk sedert 1991 heeltyds by die instituut waar hy waardevolle werk oor biologiese bestryding doen. Dit was aanvanklik om die Russiese koringluis op koring te bekamp. Meer onlangs doen hy navorsing oor die gebruik van swamme wat insekte bekamp en nematodes as biologiese bestrydingsagente teen insekte. Dit kan baie doeltreffend saam met chemiese middels in ’n geïntegreerde bestrydingsprogram…

In 2017 sal die SA Hereford 100 jaar oud wees. Die Hereford is die ras wat deur die jare heen staande gebly het terwyl nuwe, sintetiese rasse geteel is wat die markaandeel verklein het, sê mnr. Bertus Mong, voorsitter van Hereford SA. Baie van dié rasse het intussen weer verdwyn. “Tog het die Hereford-telers die Herefordras deur die dekades vir Afrika-toestande aangepas. Vandag het ons ’n moderne Hereford wat by alle sintetiese rasse gebruik kan word vir hoë beesvleisproduksie.” In Suid-Afrika is daar twee produksiestelsels, naamlik die produksie en bemarking van beesvleis in ekstensiewe toestande in die Oos-Kaap, Noord-Kaap, KwaZulu-Natal en die destydse Transvaal. Dit is ’n bees met ’n kleiner raam en pigment om die oë, testes en spene. Nog kenmerke is ’n gladde haarkleed en die vermoë om…

as ons saam met familie en vriende eet, gaan die gesprek dikwels grootliks oor die kos. Dit word van alle kante bekyk en bespreek – hoe om dit te plant, lekker voor te berei en dit te bewaar as daar te veel daarvan is. Daar is gewoonlik ook ’n wye spektrum kosfilosowe om die tafel  van Tim Noakes se banters, paleo-voorstanders en veganiste tot vegetariërs. Sommige het verskillende proteïen-toegewings, soos vis of hoender of afval, tot dié wat om gesondheidsredes daardie alomteenwoordige bestanddele, soos melk, gluten of preserveermiddels, moet vermy en lekker alternatiewe soek. Ek geniet die kreatiewe uitdaging wat deel is van die beperkings. Met ’n veganis-vriendin wat kom kuier het, het ek besluit ons eet almal saam aan die 100% plantaardige ete, net om te sien of…

LIPLEKLEKKER Vir die eet-ondervinding van ’n leeftyd, besoek die Muisbosskerm-restaurant. Dié seekos-eetplek langs die see is die eerste opelugrestaurant in Suid-Afrika en op nege na die beste ter wêreld. Web: www.muisbosskerm.co.za. Bosduifklip, die dorp se ander opelugrestaurant, is omring deur pragtige rotsformasies. Hulle bedien tradisionele boerekos, soos potjiekos. Web: www.bosduifklip.co.za. Die Weskus Kombuis, met sy tradisionele Sandveld-kos, is nog ’n restaurant wat enige smulpaap se mond sal laat water. MALGASPARADYS: Sowat 17 000 Kaapse malgasse broei jaarliks in die Voëleiland-natuurreservaat. Die reservaat het ’n splinternuwe uitstalruimte, met die enigste volledige stel skelette van Cuvier se snoetwalvis in Suid-Afrika. BOOTPRET: As jy gelukkig is, sien jy dalk ’n dolfyn of twee op Lambert’s Bay C-Safari’s se rustige seevaarte. VERTEL ONS VAN JOU DORP. Ons wil ook op jou dorp kom kuier.…

Die gesegde lui: “’n Volk verdien die leiers wat hy kies.” In ’n demokratiese regeringstelsel is dit waar, daarom is dit so belangrik dat stemgeregtigdes leiers met kundigheid en godsvrug kies. Die profeet Miga huiwer nie om die leiers van die volk in striemende taal te pak nie. Miga openbaar die feit dat as die leiers ’n verkeerde voorbeeld stel, dan loop die volgelinge ook daardie pad. ’n Mens staan verstom oor Miga se moed om ’n suiweringsproses te begin en deur te voer. Die onheil vloei soos ’n vuil, besoedelde stroom wat die bietjie goed wat oorgebly het, bedreig. Hy praat ’n taal wat in ons eie tyd glad nie vreemd is nie. Afgode neem die plek van God in; profete verlei die volk en beloof wyn en bier…

LIGGING Koppies…

ELKE vier dae is daar nóg ’n miljoen mense op aarde. Suid-Afrika se vleisbedryf gaan hom moet vergewis van nuwe eetgewoontes en voorkeure om volle munt te slaan uit die groeiende wêreldbevolking. Mnr. Rudi van der Westhuizen, hoof- uitvoerende beampte van die SA Vleisbedryfsmaatskappy (Samic), het in ’n werksessie by R10 Brahmane op Letsitele gesê Suid-Afrikaners eet gemiddeld 14 kg beesvleis per kop per jaar. Die 2,7 miljoen beeste wat jaarliks geslag word, is dus nie genoeg om in die plaaslike vraag te voorsien nie – Suid-Afrika voer jaarliks 230 000 ton vleis in. Hy sê soos mense ryker raak, styg die vraag na gesogte snitte uit die kruis, filet en lende. “Ons het langer lende en filette en groter kruise nodig,” het hy vir stoettelers gesê. Van der Westhuizen…

MANGOKWEKERS moet eksperimenteer met kultivars wat hulle in staat sal stel om munt te slaan uit winsgewende nismarkte, het me. Noris Ledesma van die Fairchild Tropical Gardens in Amerika op die onlangse navorsingsimposium van die Mangokwekersvereniging (Samga) by Swadini gesê. Sy vertel ’n vriend van haar kry $70 (sowat R860) per kissie vir Malika-bastermango’s in Amerika hoewel dié kultivar nie juis byval by die breë publiek vind nie. “Indiese kopers hou daarvan en betaal ten duurste omdat my vriend die enigste mens is by wie hulle dit kan koop,” sê sy. Haar vriend gebruik ook die lot van leeus in Indië om sy vrugte te bemark. Hy skenk ’n deel van sy wins vir die beskerming van Indiese leeus. Ledesma sê Suid-Afrikaanse kwekers kan iets soortgelyks met renosters doen. “Die…

JULIE ELLISRAS 8-11, Beesskou en Bosveldfees. Juanita Swanevelder, sel 073 174 8378, of e-pos: edlu@lantic.net. LUTZVILLE 30 Julie-1 Augustus, Lutzville-skou. (Streek: Dorper en Wit Dorper), Benede-Olifantsrivier-perdekampioenskap. Perde, 083 398 0899. Kraampies, 083 620 2294. E-pos: jeanette afox@gmail.com. POTCHEFSTROOM 31 Julie-1 Augustus, AgriWorks-landbou-ekspo. Trimpark, Potchefstroom. Tel. 021 854 4700, web: www.agriworks.co.za, e-pos: info@cadek.co.za. AUGUSTUS PETRUSBURG 6-8, Petrusburg-skou. (Streek: Vrystaat, Saalperd), Linn Hertzog, sel 084 556 0998, of Chanene Voster, sel 082 805 0057. E-pos: vrystaatsaalperd@gmail.com. LETABA 7-9, Letaba-skou, Tzaneen-skouterrein. Naomi Roux, tel. 015 307 2725, of e-pos: Epos: info@letabashow.co.za. Web: www.letabashow. co.za. PRETORIA 26-29, Jakaranda-landbouskou, Pretoria. Beeste: Simmentaler, Brahman, Dexter, Limousin en Hugenoot. Perde: Arabier, deelsgeteelde Arabier, Walliese Ponie, Miniatuurperde, Nooitgedachter en Appaloosa. Lewendehawenavrae, Hester Ingamells, sel 082 691 3019. Jeugskou. Veilings: Boerbok, inheemse Veldbok, Meatmaster. Pluimvee, sierduiwe en hase. Wildkonferensie…

Mnr. Ian Eksteen is die derde geslag Eksteen op die grond in die distrik Marquard sedert sy oupa, Attie, in 1907 daar begin boer het. Ian se pa, Hendrik, het ook geboer en is in 2014 oorlede. Die nuwe geslag Eksteens van Ekland is Ian, vroulief Mari en hul drie kinders, Sumari (7), H.J. (3) en Braam (1). WATTER PROJEK WAS JOU GUNSTELING OP DIE PLAAS? Elkeprojekbiedsyeie uitdagings.Wanneerdit afgehandelis,ondervind’n menstelkensdiesoetsmaak vansukses. WAT IS DIE BESTE RAAD WAT JY AL GEKRY HET? Gloinjouself. WIE WAS JOU MENTOR? PaHendrikwasongetwyfeld mymentoropverskeie lewensvlakke,nienetindie werkswinkelnie.Dieeenaspek watekdiemeestevanhom waardeerhet,wasdathymy toegelaathetomuitmyeie fouteteleer.Hyhetmydie regteraadgegee,maarhet nooitsyraadvoorskriftelik afgedwingnie. WAT IS DIE GROOTSTE UITDAGINGS IN JOU BOERDERY? Diehuidigetydsbestekmet sypolitiekeuitdagingshetdie boerensyondernemingin’n heelanderspeelveldgeplaas. Maarasdieboerbyaldié haakplekkeverbykyk,moet’n boerderysoos’nwinsgewende besigheidbestuurkanword.…

Peter Flack se boodskap het glad nie goed afgegaan nie. As seker Suid-Afrika se bekendste internasionale jagter het hy onlangs in Landbouweekblad sy misnoeë te kenne gegee oor die teel van kleurvariant-wildsbokke en die gevaar wat hy beweer dit vir die land se reputasie as internasionale jagbestemming inhou. Of dit waar is of nie, is nie ter sake nie. Dit was ’n mening wat ons gevoel het ons wildboere moet hoor. Noem dit markinligting as jy wil, want jagters maak steeds ’n beduidende deel van die wildmark uit. Ja, dit kan soms moeite wees om gasheer te speel vir groepe plaaslike biltongjagters, maar hulle verteenwoordig enorme waarde vir wildboere (R3,1 miljard in 2011), terwyl oorsese trofeejagters, veral nou met die swakker rand, hulle bydrae van R2,1 miljard aansienlik gaan opstoot.…

MNR. DEWALDT HEYNS, wynmaker van die plaas Saronsberg buite Tulbagh. Op bl. 32 vertel hy hoe hulle dit reggekry het om binne 12 jaar ’n suksesvolle handelsmerk te vestig. Volgens hom is dit toewyding aan detail en gehalte, asook ’n belegging in arbeid en tegnologie, wat die deurslag gee. VERTEL ONS VAN JOU GESIN. My vrou, Tania, is ’n professionele vertaler en redigeerder wat van die huis af werk. Ons het twee kinders. Sebastian is 7 en Nina is 41/2. WAT IS JOU STOKPERDJIES? Ek ry graag bergfiets hier in die vallei. Ek ry soggens en dis fantasties. Jy skop sommer die dag met ’n spoed af. Ek het ook nou ingeskryf vir die Karoo tot Kus-wedren.…

Die ekonoom dr. Azar Jammine het altyd ’n vars blik (sien berig op bl. 16). ’n Ruk gelede was hy swartgallig oor die Suid-Afrikaanse ekonomie, wat ongewoon vir hom was. Maar nou, terwyl dit sleg gaan met die land, is hy verbasend gelykmatig. Hy dink nie die ekonomie gaan in duie stort nie, want Suid-Afrikaanse sakemense, taai soos hulle is, het reeds vrede gemaak met stadige groei en beplan nou daarvolgens. Hy lys die faktore wat sakevertroue vernietig, en die laaste een het te make met die staat se onvermoë. Bo-aan die lysie sit natuurlik die gemors met Eskom en die feit dat die land se onderwys nie genoeg vaardighede vir die ekonomie produseer nie. Sy opmerking dat sakelui reeds swak groei verdiskonteer het, laat ’n mens dink aan wat…

NUWE bestuur en aandeelhouers met meer kennis en beter ervaring van die drankbedryf is nodig om die wa deur die drif te trek by die KWV, meen die minderheidsaandeelhouer mnr. Chris Logan, fondsbestuurder by Opportune Investments. “Die KWV moet met sy beste span op die veld draf as hy teen gedugte teenstanders, soos Distell, Diageo, SABMiller en Pernod Ricard, in die drankbedryf wil meeding. Dis soos ’n All Black-wedstryd,” het Logan gesê ná die KWV se ietwat ongemaklike jaarvergadering. Minderheidsaandeelhouers het die direksie daarvan beskuldig dat hulle aandeelhouerwaarde vernietig. Die KWV se aandeelprys (oor-dietoonbank) is net 550c. Dis 30% minder as die maatskappy se konserwatief beraamde netto batewaarde (NBW) van R18,63 per aandeel. Mnr. André van der Veen, uitvoerende hoof van die KWV, het boonop op die vergadering gesê nie-amptelik…

BOERE gaan ál meer deur die Regering onder druk geplaas word wat waterverbruik betref, aangesien hy die voorsiening daarvan aan nywerhede en munisipaliteite as ’n groter voorrangsaak beskou as vir die produksie van voedsel. Dié waarskuwing kom van prof. Kobus van der Walt van die fakulteit natuurwetenskappe aan die Noordwes-Universiteit, wat die sybokhaarkongres op Graaff-Reinet geopen het. Volgens hom is die vraag na water al 60% meer as wat Suid-Afrika se waterstelsels kan voorsien. “Sowat 40% van die afvalwater-herwinningstelsels is in ’n kritieke toestand. Die voorsiening van water aan Gauteng moes onlangs verminder word omdat dit op die rand van ineenstorting is. Dit is net die begin van wat op Suid-Afrika wag.” OU BEREKENING GEBRUIK Van der Walt sê die Regering gebruik ’n berekening wat in 2000 gemaak is as…

DIE Grondwethof se beslissing dat Oos-Kaapse kruidenierswinkels nie meer wyn van hul rakke af mag verkoop nie, kan wynverkope laat tuimel, maar ook verreikende gevolge vir ander provinsies inhou. Die kettingwinkelgroep Shoprite Checkers het op Dinsdag 30 Junie ’n saak in die Grondwethof verloor waarin hy aangevoer het wetgewing wat in 2003 uitgevaardig is, is ongrondwetlik omdat dit eiendom sonder ’n behoorlike proses ontneem. Die Oos-Kaapse drankwet het in 2003 weggedoen met kruideniers-wynlisensies wat winkels toegelaat het om wyn langs voedsel op hul rakke te verkoop. Volgens mnr. Danie Cronjé, direkteur van drankregdienste by Cluver Markotter, moes hulle aansoek doen om ’n nuwe tipe lisensie waarvolgens hulle alkohol kon verkoop, maar op ’n afsonderlike perseel. “Die kruidenierswynlisensie sou binne tien jaar verval.” Shoprite Checkers het destyds voorspel 27 van sy…

1 AFRIKA | Mahindra raak ernstig Indië se grootste vervaardiger van trekkers, bakkies en vragmotors, Mahindra&Mahindra, is besig om Afrika baie meer doelgerig binne te val. ’n Nuwe sakeeenheid wat op ontluikende geleenthede in Afrika toegespits is, word gelei deur Mahindra Suid-Afrika se uitvoerende hoof, mnr. Ashok Thakur, en sal vanuit Suid-Afrika, Kenia, Nigerië en Egipte bedryf word. Hoewel Mahindra al in 20 van die sowat 50 Afrikalande teenwoordig is, gaan hy met hierdie verspreidingsmodel mik om sy verkope in die volgende vyf tot sewe jaar te vertienvoudig. Deel van die strategie is om elke sentrum genoeg onafhanklikheid te gee sodat dit as ’n plaaslike besigheid kan funksioneer, wat sinergieë kan aangaan en in unieke behoeftes voorsien. Die klem sal wees op werksvoertuie (soos laaigrawe), trekkers, opwekkers, groot vragmotors en…

DR . EVELYN NGULEKA (REGS) van Zambië is die eerste vrou wat tot voorsitter van die Wêreld-landbouersorganisasie (WLO) verkies is. Die organisasie het sy vyfde jaarvergadering in Milaan, Italië, gehou. Nguleka, ’n veearts en hoenderboer, sê vroue produseer die meeste voedsel, veral as na Afrika, Asië en Oseanië gekyk word. “Wanneer jy na die leierskaprolle in die landbousektor kyk, is daar baie min vroue wat die rolle opneem. Hierdie tekort kan die gevolg wees van kulturele invloed, die vlakke van onderrig of dalk selfs net mense wat hierdie vroue nie die geleentheid gee om vorentoe te tree nie.” Nguleka, voorheen die adjunkvoorsitter van die organisasie, neem waar sedert mnr. Peter Kendall verlede jaar bedank het. Volgens haar het die WLO ’n kragtige organisasie geword wat ’n belangrike rol speel in…

Wetenskaplikes oor die wêreld heen neem deel aan ’n reusesoektog na die “Superby”, wat die aanslag van plae, habitatverlies en giftige chemiese middels kan weerstaan. Die tydskrif National Geographic het onlangs omvattend berig oor dié pogings om die heuningby te red. Die saadreus Monsanto het onder meer ’n filiaal genaamd Beeologics, wat ’n nie-giftige behandeling ondersoek teen die myte wat heuningbye laat vrek. Dié behandeling behels DNS-ingryping (DNAi), wat, as dit met suikerwater aan ’n by gevoer word, die myte vrekmaak. Prof. Keith Delaplane, direkteur van die Universiteit van Georgië in Amerika se heuningbyprogram, verduidelik dat party wetenskaplikes meen genetiese modifikasie van bye kan die antwoord wees, terwyl ander meen bye moet toegelaat word om natuurlik die nodige weerstand te ontwikkel. “Ongelukkig het nie een van dié benaderings tot dusver…

Die nuwe somerproduksietyd vir boere is om die draai. Almal moet nou beplan vir dié produksiebesluite op mediumtermyn. Swartgalligheid oor die landbou se toekoms in Suid-Afrika is alledaags. Sommige “beleggingsadviseurs” raai boere aan om soveel skuld moontlik op hul boerderye te laai en die beskikbare kontant uit Suid-Afrika te neem en internasionaal te belê. Dít wanneer jy skaars 1% rente sal verdien, terwyl ons rentekoerse stadig begin styg. Só skep jy die risiko van ernstige probleme met kontantvloei of druk weens skuld. Voor jy sulke drastiese besluite neem, moet jy ’n strategiese beplanningsproses volg en stelselmatig deur die opsies werk. Sukses is gebou op ’n plan op langer termyn, nie op benoude katspronge nie. ’n Mens moenie naïef wees nie. Die Regering skud Suid-Afrika se fondamente met allerlei soorte beleid…

Die internasionale pekanneutkongres was ’n goeie stimulant vir die Suid-Afrikaanse pekanneutbedryf, sê mnr. Alfons Visser, uitvoerende hoof van Golden Peanut in Suid-Afrika. Hy het die kongres met die samewerking van die Suid-Afrikaanse Vereniging vir Pekanneutprodusente (SAPPA) gereël en die byeenkoms in sy verwerkingsaanleg op Hartswater aangebied. “Daar is geen twyfel dat ons boere waardevolle inligting by internasionale en plaaslike sprekers gekry het,” sê hy. Hoewel baie navorsing oor pekanneute hier gedoen word, doen Amerika al dekades lank navorsing en het baie meer inligting, wat die deskundiges aan plaaslike boere kom oordra het. “Die buitelanders is ook met ’n nuwe, gunstige indruk van die plaaslike pekanneutbedryf terug na hul lande. Die besoekers was baie beïndruk met die gehalte van die neute, boorde en geriewe wat hulle hier gesien het,” sê Alfons.…

Hy boer in die hartjie van Noordwes op twee plase by Tosca en Kameel met onder meer melkbeeste, sê mnr. Koos van den Heever. Vir betroubare voervloei verbou hy lusern onder spilpuntbesproeiing. Lusern se goeie hooiprys maak dit ook ’n gerieflike bron van ekstra inkomste. Die Tosca-lande se lusern word gebaal en verkoop aan perde- en wildplase waar aanvullende voerbronne van ’n hoë gehalte dikwels nodig is. Dit is immers een van die gewasse wat die proteïentekort in rantsoene vir herkouerproduksie kostedoeltreffend kan oplos. Goeie gehalte lusern het tipies ’n ru-proteïeninhoud van 18% tot 20%. By Kameel, noord van Delareyville, het Koos sowat 3 ha onder spilpuntbesproeiing waarop hy Pannar se Alfamaster 9 plant op Avalon-gronde. By Tosca plant hy Pannar se Sardi 7 op die 9 ha wat hy…

Volgens mnr. Peet Vorster, bemarker van John Deere se grootmaatgoedere op Delmas, word die koste van ’n gebruikte John Deere-planter in die 7000-reeks grootliks gegrond op die toestand van die planter en ook die aantal rye wat geplant word. “Na gelang van die toestand van die gebruikte planter kan die koste wissel tussen sowat R30 000 vir die vierryplanter, R35 000 vir die sesryweergawe en van R40 000 tot R45 000 vir een wat agt rye kan baasraak,” sê hy. Rygewys, sê Peet, werk John Deere op tussen R6 000 tot R12 000 per ry, na gelang van die plantertoestand. Sou dit dus minder as R7 500 kos om ’n eenryplanter uit ’n vierryweergawe te bou, is dit ’n goeie belegging wat nog meer sakesin maak indien ander koste, soos…

Ingelegde koejawels met speserye Koejawels kook vinnig pap. Ek kook dus nie die vrugte eers vooraf in water voor ek dit in die stroop kook nie, maar maak eerder ’n ligter suikerstroop en kook die koejawels van die begin af daarin. Jy kan dan, nadat die vrugte in flesse gepak is, die stroop verder kook tot dit dik genoeg is om oor die gaar vrugte te skep. Koejawels pas by baie speserygeure – steranys, kardamom, kaneel, selfs wonderpeper en natuurlik vanielje, komplementeer dit. Eksperimenteer met kombinasies waarvan jy hou. Jy kan die koejawels warm of teen kamertemperatuur voorsit. ■ 2 liter water ■ 4 x 250 ml witsuiker ■ 2 kaneelstokke ■ 4 steranyssade ■ Ongeveer 40 koejawels ■ Nog 750 ml witsuiker ■ Skeut vars suurlemoensap Verhit die water,…

d ie VLV-tannies sal seker hul oë rol as hulle hiervan lees, want volgens Huishoudkundereëls kan ’n skon en ’n muffin mos nie dieselfde ding wees nie. Wel, maak julle maar reg, want dit het pas gebeur. Ek hoop daar begin ’n revolusie waar niemand meer gebind is aan sulke streng Ek sê basta met al die verkrampte reëls! kook- en bakreëls nie. Wat daarvan as jy gesoute grondboontjies pleks van ongesoutes wil gebruik? En wat is fout daarmee as jy ’n knypie kardamom wil byroer? Ek sê basta met al die verkrampte reëls (en genoeg ook sommer van pakkies jelliepoeier, droë sponskoeke en aangemaakte vla vol klonte)! Dis lankal tyd om soet, suur en sout te kombineer sonder die alewige riglyne of wette. Neem kennis: Die tyd van die…

Deur Anina Roux & Samantha McKendrick © xword@xword.co.za Geborg deur: Voltooi die rooster sodat elke ry dwars, elke kolom af en elke 3 x 3 kassie die nommers 1 tot 9 bevat. Dis al wat jy moet doen. Geen wiskunde is nodig nie. Die rooster is vol syfers, maar niks hoef bymekaargetel te word nie. Jy los die raaisel met logika en beredenering op. Lees meer by http://en.wikipedia.org/wik/Sudoku Skakel gerus vir Wilhelm Grutter +27 (83) 457 9372 | E-pos: wg@silobags.com | Web: www.silobags.com Jan Dreyer: Sel. +27 (83) 279 3211…

DIE bestuur van die Kaapstad Mark ondersteun grondhervorming, maar kan nie toelaat dat ervare boere in Nigerië en Zimbabwe gaan boer omdat hulle nie meer hier welkom is nie, sê dr. Anwah Nagia, voorsitter van die Kaapstad Mark en direkteur van die Africa Commodities-groep. Hy het op die opening van die RSA Groep se nuwe markvloer by die Kaapstad Mark in Epping gesê boere is die mense wat soggens vyfuur opstaan om kos op die tafel te sit. “Suid-Afrika is diésterk manne en vroue veel verskuldig.” Hy het verwys na die noodsaaklikheid van grondhervorming en transformasie met die hulp van kommersiële boere en sonder om bestaande landbouproduksie te vernietig. “Ek het ’n paar jaar gelede in ’n voorlegging aan die Parlement voorgestel dat kommersiële boere as mentors vir nuwe swart…

Die mark is besonder lewendig vir kalwers en slagvee. Goeie pryse is ook behaal vir dragtige koeie. Pryse word verskaf deur CMW/OVK (Kroonstad), BKB (Gouda) en GWK (Kimberley). Internasionaal: Die gemiddelde prys van mielies het met 2,4%, oftewel $3,41/t (R41,40/t), gestyg tot $143,58/t (R1 743/t). Op ’n jaargrondslag is dit 18%, oftewel $31,55/t (R383,02/t), laer. Verwagte pryse: Augustus – $151,17/t (R1 835/t), September – $154,40/t (R1 874/t), Desember – $158,35/t (R1 922/t), Maart – $162,35/t (R1 971/t). Plaaslik: Die Safex-prys vir wit mielies het met 5,2%, oftewel R153/t, gestyg tot R3 086/t. Geel mielies het met 5,6%, oftewel R140/t, gestyg tot R2 630/t. Op ’n jaargrondslag is dit 70,5%, oftewel R1 276/t, hoer vir wit mielies, terwyl geel mielies 37,9%, oftewel R723/t, hoer is as in die ooreenstemmende tyd verlede…

’n Dexter-stoetbul (op foto) van die Lundi Dexter-stoetery, Bronkhorstspruit, is vir ’n klubrekordprys van R26 000 op ’n veiling verkoop. Die klub Purebred Dexter SA het die veiling op 14 Maart vanjaar op Groblersdal aangebied. Volgens mnr. Kobus Ehlers (naasregs op die foto), bemarker van BKB Van Wyk wat die veiling gehanteer het, was die telers mnre. Kobus van der Linde (naaslinks op die foto) en sy seun, Jaco (links). Die koper was mnr. Moolman Mentz (middel) van Ermelo en die afslaer was mnr. Nico Langeveldt (regs). Benewens die stoetbul is vier kommersiële bulle teen gemiddeld R8 012 stuk verkoop. Dit was die eerste keer dat kommersiële bulle ook opgeveil is weens die groeiende vraag na bulle van dié ras. ’n Dragtige vers van Swawelpoort Dexters is ook op die…

‘n Mens kry soveel soorte plaaswerkswinkels soos wat jy boere kry, maar elke boer weet wat vir hom werk. Hier is ‘n paar idees. Die basiese. Begin jou werkswinkel met ’n stewige werkstafel en ’n goeie bankskroef. Magneetbesem. Heg ’n sterk, ronde magneet aan die punt van ’n besemstok. Sit ’n plastieksakkie oor die magneet en maak dit met ’n rekkie aan die stok vas. Vee die werkswinkelvloer met dié magneetbesem om los skroefies en boutjies maklik op te tel. Die sakkie kan omgevou word om die skroefies in te vang. Dis so maklik soos dit! Kurwes. Dis nie maklik om rondings in hout met skuurpapier af te skuur nie. Plak skuurpapier om ’n stuk PVC-waterpyp en dit sal baie makliker gaan. Pas bril op. Hang ’n veiligheidsbril in ’n…

Die arbeidsonrus wat die landbou in die Wes-Kaap einde 2013 geruk het, het talle boere in die provinsie laat besef hulle sal hul arbeidspraktyke móét aanpas. Die skerp loonverhogings wat daarop gevolg het, was vir talle bloot onbekostigbaar. Mnr. Rean de Waal, ’n wyndruifboer van Welgemeen, Vredendal, is so ’n boer. In sy gebied het die gemiddelde boerderywins ná die loonverhoging meer as gehalveer. Hy het hom egter nie gesit en verknies daaroor nie. Hierdie jong boer het self werktuie ontwerp en laat bou waarmee hy nou met die minimum arbeid oor die weg kan kom. Die meeste van die werktuie en masjiene wat hy ontwerp het, kan sowat 300 ha en meer wingerde hanteer. Tans is 117 ha onder wyndruiwe op Welgemeen. Rywydtes is deurgaans 2,5 m vir die…

Boere met sonkragstelsels kan uiteindelik surpluskrag wat hulle só opwek, in die Eskom-netwerk terugplaas. Dit is die groot versugting van boere met sonkragstelsels. Dié wending hou nie net beduidende finansiële voordele vir grondeienaars in nie, maar kan ook ’n groot rol speel om Suid-Afrika se kragkrisis te help verlig. Twee soorte stelsels is ter sprake – ’n laevolt- en ’n mediumvolt-verbinding. Laevolt word beskou as ’n transformator van 20 kVA tot 25 kVA. Mnr. Nicol Jansen, ’n lid van Agri SA se kommersiële beleidskomitee, sê laevoltverbindings is nog nie goedgekeur nie, maar behoort einde vanjaar gereed te wees. (Nersa het reeds alle netwerkgekoppelde stelsels van kleiner as 100 kVa in munisipale gebiede goedgekeur.) Vir boere met ’n 100 kVAtransformator of groter, is dit egter makliker, sê mnr. Chris Schutte van…