Innholdsfortegnelse for 03 November 2022 i Landbouweekblad

Anderkant die reënboog Die agterkant van oom Carl van der Merwe se King Air voel skielik veel kleiner as wat dit werklik is, noudat die ligte vliegtuig kwaai begin bokspring in die sterk lugstrome van ’n snikhete somersdag. Die jintelman-stigter van die reuse-AL3-groenteboerdery van Limpopo lyk heel rustig agter die stuur. Vroetel hier, verstel daar. En ek herinner myself dat die oubaas darem ook ’n gesoute spuitvlieënier is. Oorkant my sit dr. Dirk Hermann, hoof van Solidariteit. Hy lyk nie meer so seker van sy saak nie. Langs hom TLU SA se noordelike voorsitter, Henk van de Graaf, se vrou, Alda. Sy kyk strak voor haar uit, haar arms vasgepen teen die sitplek langs haar. Voor, langs oom Carl, sit Henk. Dié, sien ek, geniet homself gate uit. Ons is…

’n Bossieplaas verander in ’n grasplaas. Dit klink nie juis moontlik nie en baie mense sal hierdie bewering seker met ’n knippie sout neem. Diegene wat dit nie wil glo nie, moet maar self gaan kyk op Kleinplaas in die distrik Cradock. In 1937 het mnr. W.H.J. van Rensburg die eienaar van Kleinplaas geword. Mense het gewonder hoekom ’n vooruitstrewende boer dan so ’n plaas wou koop, want die veld was oortrek met minderwaardige bossies, en aan kaal kolle tussen die bossies was daar geen gebrek nie. Waar die vleie op die plaas moes wees, het die doringvygie en asbos gefloreer. In die leegtes se waterbaan het diep dongas die wêreld ontsier en uitgedor. Groot kaal kolle was volop. Vandag lyk die prentjie heelwat anders. Die slote is feitlik toe,…

SWAAR en gereelde reën en bewolkte toestande kan aanplantings en bewerking in die oostelike produksiegebiede vir ’n groot deel van November bemoeilik. Mnr. Johan van den Berg, onafhanklike landbouweerkundige, sê van 20 mm tot 50 mm is tot voor einde Oktober oor die oostelike produksiegebiede verwag, wat Mpumalanga, KwaZulu-Natal en die Oos-Vrystaat insluit. “Vanaf ongeveer 5 November kan swaarder reën, maar veral gereelde reën en baie bewolkte toestande voorkom wat aanplantings en bewerking gaan bemoeilik vir bykans die res van November.” Die baie warm en droë toestande die afgelope weke het veroorsaak dat boere nie finale bewerkings kon doen nie, omdat die saadbedding te droog was. Van 20 mm tot 40 mm is nodig vir die ideale planttoestande. “As meer as 50 mm voorkom, kan dit probleme skep aangesien landerye…

DANKSY ’n ooreenkoms wat ná ’n dekade van onderhandelinge tussen Suid-Afrika en Saoedi-Arabië onderteken is, kan Suid-Afrikaanse beesvleis en ander rooivleisprodukte dalk al volgende jaar daarheen uitgevoer word. ’n Memorandum van verstandhouding oor landbou, visserye en akwakultuur is op 15 Oktober onderteken. Mnr. Louw van Reenen, uitvoerende hoof van die Beefmaster-groep, sê die ooreenkoms sal na verwagting daartoe lei dat Saoedi-Arabië van 500 ton tot 1 000 ton beesvleis per jaar bestel, wat dié land die grootste uitvoermark vir Suid-Afrikaanse beesvleis sal maak. Hy sê die aankondiging is broodnodige goeie nuus vir die plaaslike rooivleisbedryf gegewe die verskeie struikelblokke wat bek-en-klouseer en die onseker ekonomiese klimaat vanjaar teweeggebring het. GOEDKEURING NODIG “Dit kon nie op ’n beter tyd gekom het nie. Buiten vir ’n nuwe handelsroete wat ontsluit is, sal…

DIE broosheid van die wynbedryf noodsaak ’n beleidsraamwerk wat wetgewing kan toepas, maar ook groei kan stimuleer. Só sê mnr. Rico Basson, besturende direkteur van Vinpro, in reaksie op die departement van handel, nywerheid en mededinging se planne om verdere wysigings aan die wysigingswetsontwerp op drankprodukte aan te bring. Dié wysings is al in 2016 die eerste keer op die tafel geplaas, maar in 2018 eers op die lange baan geskuif. Dit handel onder meer daaroor om die wetlike ouderdomsperk waarop mense alkohol mag gebruik, van 18 jaar tot 21 jaar te verhoog en wil ook ’n stokkie steek voor alle alkoholadvertensies. Volgens mnr. Bongani Lukhele, woordvoerder van die departement, het dit tydens die covid-19-inperking duidelik geword dat alkoholmisbruik ’n groter probleem is as wat aanvanklik vermoed is. Die huidige…

DIE meeste gewasse en kultivars in Suid-Afrika se subtropiese produksiegebiede is nie te erg deur Oktober se hittegolf geraak nie. Die twee weke van snikhete weer het wel ’n beduidende impak op avokado’s gehad, sê mnr. Bram Snijder, ’n landboukonsultant van Tzaneen. Snijder sê veral Hass-avokado’s het die impak van die hoë temperature gevoel omdat die hitte met ’n groot deel van dié kultivar se blomtyd in Limpopo en Mpumalanga saamgeval het. Lietsjie- en mango-kultivars wat eers in September in vol blom gekom het, het skade gekry met blommetjies wat heeltemal uitgedroog het. Die hitte se impak op lietsjies ten spyt, lyk dit of Suid-Afrika vanjaar sowat 10% meer as verlede jaar kan oes en tans lyk die mango-oes ook belowend. Snijder sê as sulke hittegolwe hierdie tyd van die…

Rubriek Die Land Bank het pas sy jongste jaarverslag vir die jaar geëindig Maart 2022 bekend gemaak. Die Land Bank het beslis nie ’n gesonde balansstaat nie. Die eiekapitaalposisie is byvoorbeeld aansienlik laer as wat die Reserwebank vereis van handelsbanke in die private sektor. Toegegee, die Land Bank val nie onder die toesig van die Reserwebank nie, wat grootliks bygedra het tot die agteruitgang in die gehalte van die Land Bank se balansstaat oor die afgelope klomp jare. Die stand van sake het vereis dat die aandeelhouer (die staat) kapitaalinspuitings moes gee om die Land Bank aan die gang te hou. Die Land Bank se balansstaat en sy geldelike posisie het darem die afgelope boekjaar verbeter. Hy het ’n bedryfsinkomste van R1,913 miljard gerealiseer teenoor die vorige jaar se verlies…

Die lot van die landbousektor in die lig van klimaatsverandering is van die sake wat vanaf 6 November in Egipte op die COP27-klimaatsamesprekings bespreek word. Die lot van kleinboere kan hierin nie vergeet word nie. Hulle word die meeste blootgestel aan die impak van stygende temperature en verminderde reënval omdat so baie van hulle van direkte reënval pleks van besproeiing afhanklik is om hul gewasse aan die lewe te hou. Só reken dr. Mary Funke Olabanji van die Universiteit van Pretoria se departement geografie, geo-informatika en meteorologie, in kommentaar op haar onlangse artikel in die Journal of Water and Climate Change. Daarin het sy vertel van die opname wat sy onder kleinboere in die Olifantsrivier-opvangsgebied in die noordooste van Suid-Afrika gedoen het. Die meeste (98%) kleinboere kon nie noodwendig geleerde…

Die woord onteiening boesem onmiddellik vrees in. Die debat oor die wysiging van artikel 25 van die Grondwet in ’n poging om vir onteiening sonder vergoeding voorsiening te maak, het waarskynlik die vrese en verwagtinge oor wat die doel en gevolge van onteiening kan wees, verder aangewakker. Aan die een kant is daar ’n verwagting dat onteiening en die nuwe onteieningswetsontwerp grondhervorming nou aansienlik sal bespoedig en dit vir mense wat grondloos is, makliker en vinnige toegang tot grond sal gee. Aan die ander kant is daar die vrees van grootskeepse ontneming van grond sonder enige vergoeding. Albei dié verwagtinge en vrese is waarskynlik ongegrond. Hierdie artikel is ’n poging om uit ’n regsoogpunt ’n bietjie konteks aan dié emosionele debat te gee. HOE VERSKIL DIE WETSONTWERP, SOOS DIT NOU…

Die uitvoer van lusern maak dié gewas, wat reeds ’n stabiele kontantgewas is, nóg aantrekliker vir boere wat verdere waarde tot hul “groen goud”, soos dit veral in droogtetye genoem word, wil voeg. Mnre. Alfons Visser, Callie Wolhuter en Charl van der Merwe van die Vaalharts-besproeiingskema voer reeds die afgelope paar jaar lusern na China, die Verenigde Arabiese Emirate en ander lande in die Midde-Ooste uit. Visser het die plan vir waardetoevoeging gemaak omdat hy toe reeds pekanneute en grondbone op groot skaal verwerk en uitgevoer het. Hy het toe dié twee jong manne, medeboere op die skema, betrek. Hul eerste handelsooreenkoms was vir die uitvoer van lusern na China en het gevolg op ’n besoek aan een van die groot aankopers in China. Hulle het toe SA Alfalfa gestig…

NUWE REEKS FYNBOSTEE KRY KANSA-ERKENNING Minder as ’n jaar nadat ’n nuwe onderneming, Cape Fynbos Tea, sy eerste teereeks gemaak van fynbos bekend gestel het, het dit reeds groot belangstelling in die mark vir gesondheidsprodukte ontlok. Die aanlyn gesondheidswinkel Faithful to Nature en die Kankervereniging van Suid-Afrika (Kansa) het kennis geneem van die tee wat die medisinale eienskappe van inheemse fynbos benut. ’n Kaapse entrepreneur, mnr. Alex Jordaan, het Cape Fynbos Tea gestig. Hy het ná 25 jaar in die boubedryf besluit om sy droom na te jaag om tee wat van fynbos gemaak is, te bemark. Heuningbostee is die maatskappy se vlagskipprojek en het onlangs erkenning van Kansa gekry toe dit met ’n Smart Choice Seal of Recognition bekroon is. Dié stempel van goedkeuring word deur Kansa uitgedeel aan…

BROCCOLI-EN-NEKTARIENSLAAI MET ROMERIGE HEUNINGMOSTERDSOUS Soet nektarien en sout feta is perfekte pasmaats. Broccoli en ’n romerige sous rond dit verder af. Dit is heerlik saam met hoender of varkvleis en ek sal doodgelukkig wees om dit as ligte middagete op sy eie te eet. Vleistande kan bros spekvleis of ’n paar stukkies gerookte forel byvoeg. ■ 300-400 g langsteelbroccoli ■ 4-5 ryp, maar ferm nektariens ■ 2 wiele sagte fetakaas ■ Geroosterde pampoenpitte of geroosterde okkerneute Slaaisous ■ 125 ml natuurlike jogurt ■ Sap van 1 suurlemoen ■ 15 ml heuning ■ 3 ml vars gekapte kruisement ■ 10 ml heelkorrelmosterd ■ Sout na smaak Stoom die langsteelbroccoli in ’n bietjie vinnig kokende soutwater tot gaar, maar steeds ferm. Dreineer en laat goed afkoel. Rangskik op ’n mooi dienbord. Sny…

’n Spesiale prys is aan Righardt Stander van die Hoër Landbouskool Oakdale vir sy houtklower oorhandig. Hy kom van Harkerville. Mnr. Etienne Zeeman van Swellendam was die wenner in afdeling A vir masjinerie, werktuie en landboutoerusting (nuut) met sy watervlak-aanwyser. Mnr. Pieter du Toit van Bredasdorp was die wenner in die ope E-afdeling met sy voerkrip, en derde in kategorie B vir masjinerie, werktuie en landboutoerusting (gemodifiseerd) met sy waterkrip. Mnr. Gert Aggenbach van Bredasdorp was tweede in die C-afdeling vir alle gereedskap (elektries en nie-elektries) met sy sak-oophouer, asook derde in die ope E-afdeling met sy bosvarkhok. Die pryse in kategorie B vir masjinerie, werktuie en landboutoerusting (gemodifiseerd) is oorhandig aan, van links, mnre. Henk Prins van Ceres (tweede) met sy onkruidmaler, Mattheus Venter van Bredasdorp (wenner) met sy…

SA BOERE IS DIE SOUT VAN DIE AARDE WENBRIEF Vandag voel ek lus om sommer ál my speelgoed uit die cot te gooi, want ek is woedend vir die regering van ons pragtige land. Ek weet hierdie brief gaan heel moontlik die asdrom haal, maar immers sal ek vrede hê in my gemoed wat oorloop van somberheid. Ek luister gereeld na programme soos Spektrum en Praat Saam. Vandag het die trane behoorlik bollemakiesie oor my wange geslaan van hartseer, woede en nyd. Dit gaan oor die boere van Suid-Afrika. Ek luister hoe ’n boer smeek om hulp. Vir sewe jaar het dit nog nie by hulle gereën nie en tot vandag het hulle nog geen finansiële of enige ander bystand van die staat gekry nie. Hulle is besig om alles…

Ná die opening van Corteva Agri-science se sentrum vir toegepaste saadtegnologie, die CSAT-laboratorium, in Rosslyn, Gauteng, kan boere nou die vrugte pluk van LumiGEN™-saadbehandelings, ongeag watter Pioneer-basters of -variëteite hulle plant. Behandelde saad het aktiewe elemente, soos ’n insek- of swamdoder, wat direk daarop toegedien word. Dit bied doeltreffende beskerming teen insekte en siektes tydens die aanvanklike groeifases. “LumiGEN™ sal Suid-Afrikaanse boere ’n hoër vlak van selfvertroue gee wanneer dit kom by hul saadbehandelingsopsies, en bied doelgerigte oplossings wat direk op die saad toegedien word, presies waar en wanneer dit nodig is,” sê mnr. Jaco Snyman, verkoopsbestuurder by Pioneer. “Dit is nie net die vinnigste manier om bedreigings vir gewasgesondheid en opbrengs te bereik en te bekamp nie, maar omdat produkte aktief is in die wortelsone, is blootstelling aan boere,…

’N VEEHANDELAAR en seun van ’n voormalige LUR van landbou in die Vrystaat word daarvan aangekla dat hy R12 miljoen uit die Chalmar Beef-maatskappy geswendel het. Netwerk 24 berig mnr. Manni Oelrich (52), seun van mnr. Mann Oelrich, het vroeër in die Bloemfonteinse streekhof verskyn op 136 aanklagte, waaronder bedrog en geldwassery. Oelrich het na bewering beeste wat reeds aan Chalmar Beef behoort het, aan dieselfde maatskappy terugverkoop. Hy het na bewering ook ander beeste wat klaarblyklik aan Chalmar Beef behoort het, aan ander entiteite verkoop. Na wat berig word, het Chalmar Beef Oelrich van begin 2016 tot Januarie 2017 gekontrakteer om van die maatskappy se beeste op sy pa se Oelrietta-boerdery in die distrik Tweespruit in die Vrystaat vet te maak. Sodra hulle gereed was, sou die beeste na…

’N NUWE e-leerplatform vir die Suid-Afrikaanse wynbedryf gee nie net wingerdwerkers vir die eerste keer kans om hul vaardighede aanlyn te verbeter nie, maar dit maak ook van plaaswerk ’n professionele werkgeleentheid. “Daar is 269 096 werknemers in die wynbedryf, van wie 46 575 plaaswerkers is en 33 598 kelderwerkers. Ons het besef daar is ’n gaping in tegniese wingerdkennis onder Suid-Afrika se wynplaaswerkers,” het mnr. Conrad Schutte, bestuurder van wingerdboukundige dienste by Vinpro, op die bekendstelling van dié aanlyn platform gesê. Hulle werk al bykans agt jaar lank aan die platform, wat aan mense reg oor die wynbedryfwaardeketting opleiding in eenvoudige en toeganklike formaat bied. Met ’n DVD-pak het hulle die afgelope sewe jaar altesaam 5 256 werkers prakties op plase opgelei. Die e-leerplatform stel hulle egter in staat…

VERNUWING GOED VIR SAMPIOENE Beurtkrag en stygende insetkoste plaas wel druk op die sampioenbedryf, maar beplanning en vernuwing help die maatskappy Denny om in die moeilike omgewing steeds gehalteprodukte aan die mark te verskaf. Denny produseer al langer as 70 jaar sampioene. Die gewildheid van sampioene onder gesondheidsbewuste verbruikers is aan die toeneem. Die maatskappy benut hierdie geleenthede om uit te brei en te groei. Sampioene is van die produkte wat as alternatiewe voedsel tot vleis verkies word. Baie verbruikers kies ook hierdie kos omdat dit hoog in vitamiene is en immuniteit help bevorder. Volgens Denny is daar sedert 2019 al hoe meer verbruikers in die hoërinkomstegroepe wat sy produkte verbruik. Dié verbruikersgroep sorg vir meer as 65% van Denny se inkomste. “Daar is ’n volgehoue vraag na vars sampioene,…

Boere stem saam dat hulle nie kan verwag dat die staat sal of moet ingryp nie. “Ek dink ons moet twee dinge besef: Ons kan nie meer van die staat verwag om boere by te staan nie, en elke dorp kan nie wag vir ’n droogtehulporganisasie om verby te kom en te help nie,” sê mnr. Sybrand Venter. “Dit is elke gemeenskap vir homself. Dit is die enigste manier om volhoubare en gereelde bystand te verskaf. “Die droogte tref wyer as net plaasfamilies. Ons vergeet van die impak op dorpe se besighede wat ongelooflik swaargekry het omdat hulle vir baie boere moes uitstel gee op rekeninge.” Venter meen elke boerevereniging behoort in die toekoms vir die volgende droogte te beplan en terug te kyk na wat gewerk het en wat…

Ontwrigting in die voorsieningsketting kan nog die volgende twee jaar voortduur, maar die druk weens hoë insetkoste behoort effens af te neem namate verskaffing verbeter en logistiek herstel, het mnr. Gerhard van der Burgh van die buro vir voedsel- en landboubeleid (BFAP) gesê. Die landbou is Suid-Afrika se ekonomiese toppresteerder en die afgelope jare die helder ster in die hemelruim ondanks moeilike toestande, maar dit is deurspek met onsekerhede, onder meer weens covid-19 en die Russiese inval van Oekraïne wat chaotiese toestande geskep het. Amerika se projeksie vir groei is net 1% en China hoop op 4,4% groei, maar Europese lande verwag ’n inkrimping in hul ekonomie. Hooffaktore wat die onsekere landbouverwagtinge aanvuur, is insetkoste (veral kunsmis), hoë voerkoste, die bekamping van dieresiektes en logistieke probleme wat groei strem. Die…

Geldbeplanning In die “ou” dae, voor 1984, het alle paartjies ingevolge wetgewings slegs twee keuses gehad hoe hulle trou. Hierdie twee maniere was binne gemeenskap van goedere, wat natuurlik beteken dat die twee partye alle bates in een boedel saamvoeg en elk ’n halwe, onverdeelde belang besit, en buite gemeenskap van goedere, wat elkeen se bates en laste elkeen se eie maak. By die egskeiding van mense wat binne gemeenskap van goedere getroud is, is die verdeling van bates relatief eenvoudig, maar dit word nie in hierdie rubriek bespreek nie. By die egskeiding van paartjies wat buite gemeenskap van goedere getroud is, is die verdeling nóg makliker. Maar toe word die Wet op Huweliksgoedere (Wet 88 van 1984) deurgevoer, wat die aanwasbedeling tot stand gebring het. Hierdie bedeling het die…

Jagstories Ek lees onlangs ’n boek wat ’n versameling rubrieke uit ’n reistydskrif bevat. Een wat my veral getref het, is waar Sophia van Taak oor die vreugde van die alledaagse skryf. “Reise na die eksotiese uithoekies van die aardbol is een van die dinge waarvoor ons lewe. Maar dit kan tog nie al wees wat ’n mens op jou oudag wil onthou nie? Die gewone goedjies is net so spesiaal,” skryf sy. Sy onthou dinge soos: “ ’n Seemeeu wat eenbeen staan, turksvye afgeskil en yskoud en aangebied in ’n liggeel roomysbak, die duimpie gaar wors wat die braaier sommer op die rooster afbreek en vir jou aangee.” Dit laat my dink aan die klein dingetjies in my lewe en skielik meld hulle in hordes by my aan. Ek…

In die Bybel lees ons in die evangelie van Joh. 10:10 die volgende: “ ’n Dief kom net steel en slag en uitroei; Ek het gekom sodat hulle die lewe kan hê, en dit in oorvloed.” Terwyl ons die landerye voorberei, ons diere versorg en na ons oeste omsien, moet ons nooit vergeet dat die geestelike sy van ons lewens ook voorbereiding nodig het nie. Mark. 8:36 verklaar: “Wat help dit ’n mens tog om die hele wêreld as wins te verkry en sy lewe te verloor?” Dit is wat met boere gebeur, veral jong boere, en wat in my eie lewe gebeur het toe ek so besig was om te probeer om brood op die tafel te sit, my skuld te betaal en na die plaas om te sien.…

GAUTENG CARLETONVILLE BRANDVLEI (261), 33 ha, aan C.C. Grenfell en J. Venter, van J. en M.C. Lubbe, R2 000 000. HARTSENBERGFONTEIN (332), 26 ha, aan Stand No 4269 Johannesburg (Edms.) Bpk., van P.E. Hodgson, R1650000. NIGEL WELVERDIEND (379), 21 ha, aan M.M. Swiegers, van M. Ehlers, R1 500 000. KWAZULU-NATAL HARDING CROMWELL (1998), 504 ha, en HANCOCK GRANGE (2017), 146 ha, aan die Musawonke Raymond Conco-trust, van Redford-familietrust, R1200000. NEWCASTLE BRACK HOEK (2271), 608 ha, aan Mntambo-familietrust, van J.P. en M. de Wet, R4 110 000. LIMPOPO DENDRON ALTENBURG (111), 639 ha, aan Vizicor (Edms.) Bpk., van L. Wessels, R6 050 000. SCHOONLAAGTE (456), 767 ha, aan WASP Beleggings (Edms.) Bpk., van Schoonlaagte-trust, R6 500 000. HOEDSPRUIT CASKETTS (65), 429 ha, aan Global White Lion Protection-trust, van Soleil Mashishimale (Edms.)…

43% Die Land Bank kon al 43% van sy uitstaande skuld betaal danksy R10 miljard wat aan die bank bewillig is sedert sy eerste skuldwanbetaling in April 2020. Mnr. David Masondo, adjunkminister van finansies, het in die parlement gesê hiervan is R3 miljard in 2020 betaal as herkapitalisering, en die oorblywende R7 miljard is beskikbaar vir oorplasing hangende ooreenkomste met finansiers vir skuldherstrukturering. – Moneyweb 15,5 t/ha Amerika se nasionale koringopbrengskompetisie vir 2022 het ’n nuwe rekord van 15,5 t/ha opgelewer. Dit is deur mnr. Rylee Reynolds van Twin Falls in Idaho behaal in die kategorie vir besproeide winterkoring, en is ’n aansienlike verbetering op die vorige rekord van 14,19 t/ha wat in 2019 opgestel is. Veral produsente in die noordweste van die land, aangrensend aan die Stille Oseaan, het…

Mnr. Alfons Visser, boer van Hartswater, besit verwerkingsaanlegte vir verskeie produkte, waaronder grondbone. Hy is besig is om grondboonkultivars in die buiteland te soek wat hoër opbrengste in Suid-Afrika sal lewer. Lees die artikel op bl. 44. VERTEL VAN JOU GESIN. Ek en my vrou, Lisa, het drie kinders. Ons oudste dogter, Melis, het BCom (bemarking) aan die Noordwes-Universiteit (NWU) gestudeer, daarna vir vyf jaar onderwys gegee, en sluit haar volgende jaar by ’n afdeling van die besigheid aan. Nicolize bestuur ons wildplaas en gasteverblyf. Ons seun, Pieta, is ’n finalejaarstudent in ekonomie en risikobestuur aan die NWU en begin volgende jaar by ’n afdeling van die besigheid. Alle familielede wat betrokke raak in die besigheid, moet hulself, met goedkeuring van die bestuur, opwerk in die rangorde. HET JY NÁ…

BOERE moet verby hul vooroordele oor townships kyk en nie die geleenthede vir direkte bemarking in dié sektor misloop nie. Só sê mnr. GG Alcock, bemarkingsadviseur en skrywer van die boek Kasinomics. Alcock het op ’n onlangse vergadering van Aartappels SA tydens die Vivo-boerebemarkingsdag gesê die neiging in townships het verskuif na huise waar vier of minder mense woon; 75% van Suid-Afrikaanse huishoudings bestaan uit vier mense. Dit is volgens hom belangrik, want mense in formele huise bestee nie meer al hul energie en hulpbronne om reën en koue uit te hou nie, hulle het nou geld om op hulself uit te gee. “Hulle bestee geld aan luukshede soos skoonheidsprodukte en uiteet.” Wat hom betref, is die belangrikste hiervan die informele groothandel. Dit is winkels soos Soweto Cash & Carry…

1 ETHIOPIË | GM gewasse maak hul buiging Die Ethiopiese owerhede het die groen lig gegee vir veldproewe vir drie GM gewasse. Die een is aartappels wat weerstandig is teen laatroes (Phytophthora infestans), ’n swamsiekte wat aartappels en tamaties swaar tref. Die tweede is ’n droogteverdraagsame en insekweerstandige mieliekultivar wat ontwikkel is as deel van die Wema-projek (water resistant maize for Africa). Ethiopiese navorsers ontwikkel ook GM enset, ’n tipe piesang en stapelvoedselgewas. — The Print 2 UGANDA | Vrae oor verspreiding van piesangbossiekte Die Ugandese departement van gewasinspeksie en -sertifisering is besig om vas te stel hoe ver piesangbossiekte (banana bunchy top virus, of BBTV) in die land versprei het nadat dit in 2020 in die distrikte Arua, Kasese en Zombo bevestig is. Die siekte is ook in die…

Rubriek Ondanks die teëspoed waarteen ons vaskyk, is die Suid-Afrikaanse verbruiker in ’n ontwikkelende, armer land soos Suid-Afrika steeds in ’n beter posisie as die meeste verbruikers in ontwikkelde, ryker lande. BBP GROEI Die markwaarde van al die vervaardigde goedere en dienste (bruto binnelandse produk) in Suid-Afrika kan in die 2022-kalenderjaar met 1,9% teenoor 2021 toeneem. Die lande met wie die Suid-Afrikaanse graanbedryf op die uitvoermark meeding, is Australië (BBP-groei van 3,3%), Argentinië (4,6%) en Brasilië (2,6%). Die probleme met vervoer, uitvoerinfrastruktuur en elektrisiteit wat die landbou in Suid-Afrika ervaar, hou verband met die styging in landbouproduksie en -uitvoer waarmee infrastruktuurontwikkeling nie tred gehou het nie. Namate landbouhandel en-produksie toenemend deur onvoldoende infrastruktuur onder druk geplaas word, sal voedselpryse uiteindelik toeneem omdat die transaksiekoste vir produksie en uitvoer verhoog. WERKLOOSHEID…

Produsente sal ’n groter persentasie koejawels aan die plaaslike vars mark moet lewer om werklik winsgewend te boer, sê mnr. Willem Grobbelaar, voorsitter van die Wes-Kaapse koejawelprodusentevereniging. “Verbruikers is bereid om goeie pryse vir vars en aantreklike vrugte te betaal. Daarvoor is beter en aangepaste boerderypraktyke nodig, asook nuwe kultivars wat beter vrugte lewer. ” Die koejawel-oesprojeksie vir die huidige seisoen is 24 458 ton, wat effens minder is as die 2021-oes van 25 378 ton. Daarvan sal die meeste, sowat 18 950 ton, verwerk word – 17 280 ton vir versapping en 1 680 ton vir inmaak. Slegs sowat 5% (5 500 ton) sal na die vars mark gaan. Hy sê koejawel-produksievolumes het die sedert die uitstekende oesjaar 2017 – toe 27 000 ton gelewer is – geleidelik afgeneem…

Mnr. Albi Modise, hoof van kommunikasie by die departement van bosbou, visserye en omgewingsake, beantwoord van Landbouweekblad se vrae. Waarom is dit nodig om akwakultuur met permitte en registrasies te reguleer as dit nie vir enige ander vorm van boerdery vereis word nie? Die wetsontwerp se regulatoriese vereistes is om die verantwoordelike bestuur van die sektor te verseker ter wille van volhoubare ontwikkeling, sekerheid vir beleggers, gemoedsrus vir verbruikers, en om plaaslike en internasionale markte te ontsluit. Hoe sal hierdie wetsontwerp groei en belegging in die akwakultuurbedryf meebring? Die wetsontwerp is ontwikkelingsgedrewe en streef om die bedryf deur ’n enkele, vaartbelynde regulatoriese regime te beskerm. Dit sal dit ook makliker maak om sake te doen. Dit sal volgens die departement ook die deelname van voorheen benadeelde mense en die jeug…

Raad wat soos ’n goue draad deur die onderhoude met die drie boere loop, is dat goeie veldbestuur met behulp van ’n weidingstelsel en ’n lae belading die beste manier is om die veld te laat herstel en vir die volgende droogte voor te berei. “Dit is belangrik om nie nou getalle na te jaag nie. Ons vergeet baie gou en daarom is dit noodsaaklik om die ruvoer op die veld weer optimaal te kry. Ruvoer of droë kos is goud werd,” sê mnr. Piet Roux. Hy waarsku ook teen ’n swaar belading. “Wees konserwatief met jou veegetalle. Ons weet nie wanneer die volgende droogte hier is nie. Boere met té veel diere het altyd droogte.” Mnr. Willem Symington sê ’n behoorlike weidingstelsel en ’n laer belading is ononderhandelbaar. “Boer…

INLIGTING Plaas ligging: Hartswater, Noord-Kaap Naam: SA Peanut Eienaarskap: Maatskappy Vertakkings: Saaiboerdery, grondboon- en pekanneutfabriek, lusernaanleg en katoenpluismeule Grondtipe: Sandleem Gemiddelde reënval: 450 mm per jaar Kort op die hakke van uitsprake dat grondbone se winsgewendheid ernstig geknou is, sit drie nuwe kultivars uit Texas in die suide van Amerika ’n ander nuweling ore aan – met opbrengste van tot 17% hoër. Mnr. Alfons Visser, eienaar van SA Peanut, soek al jare lank nuwe kultivars in die buiteland wat ’n groter opbrengs as die huidige kultivars lewer omdat grondboonproduksie in Suid-Afrika bly daal. “Die bestaande kultivars maak nie noemenswaardige vordering met oesgrootte nie,” sê Visser. Die drie nuwe grondboonkultivars uit Texas het in die eerste proewe in Suid-Afrika opbrengste van tot 17% hoër op droëland én onder besproeiing behaal as…

LIGGING SOMERSET-OOS - OOS-KAAP…

TRADISIONELE KALFGROOTMAAKSTELSEL Die kalf word geleer om uit ’n emmer (met of sonder kunsspene) te drink. Melk kan aanvanklik naby liggaamstemperatuur aangebied word, indien moontlik. Daarna kan melk by liggaamstemperatuur of koud aangebied word, maar nie afwisselend nie. Die hoeveelheid melk word tot 10% van die kalf se liggaamsgewig per dag beperk en word in twee voedings per dag verdeel. Kalwers word van die ouderdom van 14 dae af skoon hooi en growwe kragvoer gevoer. Kalwers word in normale toestande op die ouderdom van ses tot agt weke gespeen. VROEGSPEENSTELSEL Melk en melkneweprodukte kan in sekere omstandighede skaars en relatief duur wees, daarom moet die kalf so vroeg moontlik gespeen word. Die volgende vroegspeenstelsel kan oorweeg word. Ná die kolostrumperiode word die kalf vyf tot ses dae lank biesmelk of…

Een leser kan 'n Boereplaas Bordspeletjie wen. NEEM SÓ DEEL: Vul die blokraai korrek in en gebruik die letters in die kleurblokke om die antwoord op die vraag op bl. 83 te ontrafel. SMS die woord LBW, gevolg deur jou antwoord, naam, van en dorp/stad na 33677. Deelnemers kan soveel keer SMS as wat hulle wil. Elke SMS kos R1,50. Net mense binne SA grense kan deelneem Die wenners sal die oorspronklike, voltooide blokraai en hul besonderhede moet verskaf. Geen werknemers of hul gesinne van Media24 en sy reklamemaatskappye mag deelneem nie. Die sluitingsdatum is 1 Desember 2022. Geen posstukke word meer as inskrywing aanvaar nie. Geen erkenning van ontvangs word gestuur nie. Sudoku Nr. 93 Deur Gerda Engelbrecht Voltooi die rooster sodat elke ry dwars, elke kolom af en…

Dit lyk asof grondpryse in groot dele van die Oos-Kaap stabiliseer en dat ekonomiese konsolidasie aan die orde is. Groot dele van die provinsie is egter nog in ’n proses van herstel. In 12 (38%) van die distrikte is gunstige prysneigings waargeneem. In die betrokke tyd is 318 ooreenkomste in 34 distrikte gesluit. Dit het 192 332 ha teen R1,667 miljard behels. By Elliot, Steynsburg en Barkly-Oos het pryse met onderskeidelik 20%, 17,9% en 13,4% gestyg. Dit het skerp gedaal by Humansdorp (-18%), Tarkastad (-15,9%) en Joubertina (-15,1%). Ten opsigte van die registrasie van transaksies vir plase van verskillende groottes, lyk dit soos volg (verlede jaar se syfer is tussen hakies): kleiner as 50 ha, 32% (27%); 50-150 ha, 14% (13%); 150-300 ha, 13% (11%); 300-450 ha, 7% (13%); 450-600…

Telers van South Devon-beeste in Suid-Afrika is opgewonde en verheug oor die verskeie nuwe prestasies wat dié ras aanhou bereik. Dit is ondanks die groot praktiese en finansiële omwentelinge, waaronder die verbod op die vervoer van beeste. Mnr. James Miller, ’n raadslid van die South Devon-beestelersgenootskap van Suid-Afrika, sê pryse wat vir diere van dié ras betaal is, bly lewendig. Op ’n veiling in die Oos-Kaap is 30 South Devon-stoetbulle vir gemiddeld R73 333 verkoop. Op dieselfde veiling het dragtige stoetkoeie gemiddeld R22 136 behaal. “Die vraag na South Devonbulle styg. Die meeste van dié bulle word aan kommersiële vleisbeesprodusente verkoop, wat baie sê vir die prestasie en opbrengste wat van hierdie ras behaal kan word,” sê hy. Van die gemiddelde prestasies van Suid-Afrika se hele South Devon-stoetkudde in 2021,…

FEESTE, EKSPO’S 17-20 NOVEMBER: Ionia-kersiefees tussen Fouriesburg en Ficksburg. Emile Moelich, 072 585 3684, e-pos: ioniacherrie@bloukruin.co.za SKOUE 4-5 NOVEMBER: Die Suid-Afrikaanse Boerboeltelersvereniging skou op Mistico, Paarl. Lititia, 082 874 6212. 8-10 DESEMBER: Tulbagh. Dina Wiese, 076 702 0212 of 023 230 0189; tulbaghskou@telkomsa.net 15-19 FEBRUARIE 2023: Riversdal. Cornel Pfaff, 082 412 7033. BOEREDAE 24-25 NOVEMBER: Opedag, Boknes-tuinbouklub. Boknesgemeenskapsaal. Uitstalling van voedselproduksieprojekte, waaronder drupbesproeiingstelsels sonder aandrywing, die gebruik van gryswater, fynsaadspasieerders en twee soorte vertikale plantmetodes. Sars Pretorius, 073 456 2079. VERGADERINGS 30 NOVEMBER: Sauvignon Blanc SA, tegniese seminaar, web: www.sauvignonblanc.com KURSUSSE 3-4 NOVEMBER: Sampioensubstraatontwerp en -verbouing vir entrepreneurs. E pos: registration@mushroomacademy.com 7-8 NOVEMBER: Sampioensubstraatontwerp en -verbouing op semi-kommersiële skaal. 7-10 NOVEMBER: Wolklassering, Hoër Landbouskool Marlow, Cradock. Aangebied deur die Skaap-en-wolakademie vir Suider-Afrika (Swasa). Giepie Calldo, 082 772 4541, e-pos: giepie@rfid-experts.co.za;…