Innholdsfortegnelse for 03-Aug-18 i Landbouweekblad

ONTEIENING sonder vergoeding kan Suid-Afrika aan die verkeerde kant van die internasionale regstelsel laat beland, waarsku mnr. Peter Leon, een van die wêreld se voorste mynregkenners. Dit is ’n aanvaarde internasionale regsbeginsel dat ’n land nie eenvoudig binnelandse wetgewing kan toepas om sy verpligtinge kragtens internasionale reg te ontduik nie. Buitelandse beleggers kan hulle dus ondanks ’n land se wette steeds op bilaterale handelsverdrae beroep. Verder geld baie van dié beskermings lank ná die verdrae verval. Só beskerm die verdrag tussen Brittanje en Suid-Afrika byvoorbeeld beleggers se regte vir ’n verdere 20 jaar nadat die verdrag tot ’n einde loop. Daar is ook ’n sterk argument uit te maak dat die “regverdige en billike” vergoeding wat die Grondwet voorskryf in die geval van ’n buitelander minstens sal voldoen aan die…

SUID -AFRIK A se sitrusuitvoerseisoen is nou in volle gang en dit kan met ’n enkele woord beskryf word: moeilik. Só sê mnr. Justin Chadwick, bestuurder van die Suider-Afrikaanse Sitruskwekersvereniging. Hy sê dit het alles met tydsberekening te doen. Suid-Afrika se pomelo’s het vanjaar effens later ryp geword, wat saam met vroeë nawels ’n bottelnek in die verskepingsproses veroorsaak het. Daar is ook ’n groot aanbod sitrus uit Egipte op die wêreldmark, veral in Europa. Tot dusver vanjaar was daar nog ’n taamlike hoeveelheid Europese somervrugte op dié vasteland se winkelrakke beskikbaar. Die pryse vir pomelo’s en nawels was tot dusver nie so goed as wat dit kan wees nie. Dit lyk egter of die ergste ooraanbod verby is en die vraag na Suid-Afrikaanse sitrus toeneem. Chadwick waarsku egter dat…

VOEDSELVERWERKERS sal tot R20 000 per jaar moet opdok vir die nuwe verpligte inspeksies wat die Departement van Landbou, Bosbou en Visserye verlede jaar van stapel gestuur het. Die inspeksietariewe vir verwerkte en ingemaakte voedselsoorte is in Junie in die Staatskoerant afgekondig. Die kommentaartydperk het op 15 Julie gesluit. Die maatskappy Impumelelo Agribusiness Solutions is aangestel om dié inspeksies te behartig. Landbouweekblad het verlede jaar (3 Februarie 2017, bl. 18) berig dat dié inspeksies ingestel is kragtens die voorskrifte van die Wet op Landbouprodukstandaarde (Wet 119 van 1990). Dr. Mduduzi Ngcobo, uitvoerende hoof van Impumelelo Agribusiness Solutions, sê hulle het heelwat kommentaar van die verskillende bedrywe ontvang, hoofsaaklik oor die hoë voorgestelde inspeksiekoste. Vir plaaslik vervaardigde kosse sal inspeksies vier maal per jaar gedoen word, met ’n tarief van R1…

AL was die gemiddelde damvlakke in die Wes-Kaap kort voor druktyd ’n rapsie bo 50%, gaan waterperke in die provinsie nie opgehef word nie, sê mnr. Anton Bredell, Wes-Kaapse minister van plaaslike regering, omgewingsake en ontwikkelingsbeplanning. ’n Jaar gelede was die damvlakke op 26% en einde April nog rondom 16%. “Ons het ’n klomp water gekry . . . en haal nou ’n bietjie makliker asem, maar ons is nog nie naastenby uit die moeilikheid nie. “Eerstens is 50% nie 100% nie, of selfs 80% nie, en daar lê ’n somer voor waartydens die vraag weer vinnig sal toeneem. Verder is die situasie in die Gouritzrivier-opvangsgebied steeds ernstig,” sê hy in ’n verklaring. Ofskoon verdere reën vir Augustus en September voorspel word, is die kans op goeie neerslae vroeër in…

Suid-Afrika het minder water per persoon (843 m3 per jaar) beskikbaar as sy buurlande, soos Namibië (2 674 m3 per jaar) en Botswana (1 187 m3 per jaar). Suid-Afrikaners gebruik egter 237 liter per persoon per dag (die wêreldgemiddelde waterverbruik per persoon is 173 liter per per-soon per dag)! Die land se waterkrisis word veroorsaak deur die groeiende behoefte na water, onvoldoende onderhoud aan bestaande waterinfrastruktuur en onvoldoende belegging in nuwe infrastruktuur. Na raming behoort Suid-Afrika jaarliks R89 miljard in infrastruktuur te belê om te verseker dat hy steeds teen 2030 voldoende water sal hê. Tans spandeer die land R33 miljard per jaar te min om voldoende water te verseker. Die Departement van Water en Sanitasie stel dié riglyne voor om die krisis die hoof te bied. Vraag en aanbod…

DIE Australiese wolseisoen het op ’n stewige noot afgesluit toe pryse bykans dieselfde vlakke as op die vorige paar veilings gehandhaaf het. Met die sluitingsveiling op 12 Julie was die Australiese aanwyser 30% hoër as op die ooreenstemmende veiling die vorige seisoen. Die Australiese verkoopseisoen duur ’n paar weke langer as dié in Suid-Afrika. Ontleders voorspel dat die wolmark in die nuwe verkoopseisoen, wat middel Augustus begin, sy prysvlakke sal handhaaf, hoofsaaklik vanweë die voortgesette lae aanbod van Merinowol en die groot vraag na luukse produkte uit China. Daar was die afgelope ruk ’n groot styging in die besteebare inkomste van die middel- en hoë-inkomstegroepe in China. Volgens die konsultasiemaatskappy McKinsey & Company sal dié land teen einde vanjaar die meeste miljoenêrs van enige land hê. Ekonome sê hoewel dit…

Die bedreigde, inheemse Namakwa-Afrikanerskaapras het voordele, maar is alle kuddes wat as sulks aangebied word, raseg? Dít was die onderwerp van navorsing deur dr. Lise Sandenbergh, voorheen van die Wes-Kaapse departement van landbou. Namakwa-Afrikanerskape het weerstand teen uitwendige parasiete, soos bosluise, het minder uierprobleme en lewer goeie reproduksie, maar het ’n swakker vleisopbrengs as rasse wat al dekades lank vir groei en vleisproduksie geselekteer is. Die inherente weerstand van Namakwa-Afrikaners teen bosluise is belangrik omdat chemiese bekamping van sulke plae nie volhoubaar is nie. Geharde rasse kan ook van belang wees by veranderde boerderytoestande weens klimaatsverandering. Gegewe die bedreigde status van Namakwa-Afrikaners as ras, is dit belangrik om te weet of die kleiner bewaringskuddes van die ras wat onderhou word, raseg is. Sandenbergh het genomiese metodes gebruik om vas te…

Danksy deeglike navorsing het Orange River Cellars in die Noord-Kaap ’n wynhandelsmerk staangemaak wat die kol tref in die florerende swart verbruikersmark. DeLush, wat in 2016 bekend gestel is, het in die eerste jaar 2,5 miljoen liter wyn verkoop. Tans trek verkope by 4 miljoen liter en die Noord-Kapenaars jaag die doelwit na om teen 2020 altesaam 10 miljoen liter van hierdie gewilde wyn te bemark. Dié halfsoet wyn het ’n lae alkoholvlak (slegs 7,5%) en bevat geen verwysing na streek of kultivar op die verpakking nie. Dit is spesifiek gerig op modieuse, swart, stedelike vroue. Navorsing toon swart, stedelike vroue tussen die ouderdom van 18 en 28 jaar is die grootste wyndrinkers in Suid-Afrika. Statistieke wys ook dat soet rooiwyn die gewildste is onder hierdie wyndrinkers. “Die handelsmerk is…

Om ’n provinsiewye landbousensus te doen, is geen geringe taak nie. Volgens mnr. Eddie Viljoen, direkteur van SiQ, wat die sensus behartig het, moes hulle alle landerye bywerk en karteer, asook data byhou van die liggings van winter- en somergewasse. Daarbenewens is veeproduksie en akwakultuuraktiwiteite (sowel as die infrastruktuur vir albei) gekarteer. Hulle het ook die landelike gemeenskappe, die regerings- en ontspanningsgeriewe wat plaasbewoners ondersteun, en landboutoerismegeriewe op kaarte aangedui. “Dis die datastel wat die meeste deur die Departement van Landbou versoek word. Dit help met landelike beplanning, voedselsekerheid en ruimtelike statistieke.” SiQ se mense het met vliegtuie en helikopters oor die gebiede gevlieg en inligting bygehou van wat op die grond was. Dit moes twee keer – in die winter en in die somer – gedoen word. Daarna is…

MNR. LION DU PLESSIS WAT WAS JOU BESTE BESLUIT TOT NOG TOE? Om my korporatiewe werk vir boerdery te verruil. WIE WAS JOU MENTOR? My ouers. Hulle het my geleer om nederig en dankbaar te wees, en spesifiek my pa, wat ’n gebore boer is en die liefde vir die skepping by my gekweek het. WAT IS DIE BESTE RAAD WAT JY NOG GEKRY HET? Moenie iets koop wat jy nie gemaklik kan bekostig nie. WAT IS DIE GROOTSTE BOERDERYFOUT WAT JY GEMAAK HET? Ek is spyt ek het nie al vroeër met my Merinostoetery begin nie. WAT IS JOU GROOTSTE PROBLEME? Die landbou is vol struikelblokke en die veranderende weerpatrone maak dit beslis moeiliker. Veediefstal is ook ’n groot hindernis. WATTER TEGNOLOGIE IS ONMISBAAR? My rekenaar waarop ek alle…

Die wêreldbevolking groei by die dag teen ’n duiselingwekkende tempo. Boonop kortwiek die ongunstige gevolge van klimaatsverandering, wat onder meer langer tydperke van lae reënval en dus swakker produksietoestande vir boere teweegbring, ook die landbou. Om alles te kroon vreet verstedeliking en die mynbou aan die beskikbare landbougrond. Kortom, boere word gedwing om ál doeltreffender te boer met minder middele en grond tot hul beskikking. Gelukkig het hulle die snelle ontwikkeling van tegnologie en die wetenskap aan hul kant. En in die geval van vleisbeesboere is kruisteling met sy gepaardgaande basterkrag tot hul voordeel. Wetenskaplikes besing die deugde van die Suider-Afrikaanse inheemse beesrasse – die Tuli, Afrikaner, Drakensberger en Nguni – ál harder namate méér mense besef hierdie aangepaste diere is die antwoord op klimaatsverandering. Dit plaas die klem ook…

Met net ’n stukkie yster, twee houtblokkies, baie verbeeldingskrag en die talent om iets uit niks te vervaardig, het mnr. Wynand du Plessis ’n vindingryke plan gemaak om ’n borsbeen-oopmaker te prakseer. Hy boer met wild, beeste en skape saam met sy pa, Abrie, op die plaas Plessishoek in die distrik Boshof in die Vrystaat. Du Plessis is in beheer van die wildboerdery wat vir trofee- en biltongjag aangewend word en sy pa bestuur die veeboerdery wat uit gemengde Brahmantipe vleisbeeste vir speenkalfproduksie en kommersiële Dorpers vir slaglamdoeleindes bestaan. Aanvanklik was daar net ’n veeafdeling. As hulle die veeboerdery wou uitbrei, sou hulle nóg waterpypleidings en krippe moes voorsien. Met wild is dit nie nodig nie, want bokke loop maklik groot afstande om te gaan suip. Nadat Du Plessis omstreeks…

GRONDGHOEROE RENETTE HARMSE SPANSPEKKE ONDER BESPROEIING Ek is in die distrik Musina in Limpopo. Kan ek spanspekke onder spilpunt plant en gaan daar ’n probleem wees met vlekke op vrugte op nat grond? Die plant van spanspekke onder spilpunt of oorhoofse besproeiing word nie aanbeveel nie. Die groot rede daarvoor is dat spanspekke kwesbaar is vir blaarsiektes, veral donsige skimmel en poeieragtige meeldou. Spanspekblare wat nat is (weens oorhoofse besproeiing), sal swamsiektes bevorder en ’n geskikte omgewing vir die swamme skep om te leef en te oorleef. Wat die vrug betref, spanspek is kwesbaar vir Fusarium, wat deur nat toestande op die grond geaktiveer en vererger kan word. Die meeste boere in die noordelike dele van Suid-Afrika plant spanspek onder drupbesproeiing. Die gebruik van ’n laag swart plastiek bo-op die…

Tegnologie – van genetiese ontleding tot selfstuurvoertuie en hommeltuie – is al so lank deel van die landbou as wat die landbou bestaan. Bykans alles wat die mens se lewe makliker maak, is gesetel in vernuwing en tegnologie, en die deurlopende ontwikkeling en verfyning daarvan. In hierdie fokusafdeling vertel adverteerders meer oor die dienste en produkte – van planters en bakkies tot tegnologie wat help met die genetiese vooruitgang van beesrasse – wat hulle bied om boere winsgewend en vooruitstrewend te hou. Selfs die tegnologie wat by heinings en waterstewels betrokke is, maak van dié alledaagse toerusting en gebruiksartikels beter en sterker produkte wat langer hou en doeltreffender op die plaas werk. BESPROEIING Die maatskappy Lindsay Africa, een van die voorlopers in besproeiingstegnologie, versprei die Zimmatic-reeks in Suid-Afrika. Die tegnologie…

Voor ’n mens ’n rubberstewel kan kies, is dit belangrik om te weet in watter omstandighede die verskillende stewels gebruik kan word en hoe om meer myle uit jou stewels te kry. Hier is ’n paar vrae, antwoorde en wenke van Wayne, ’n reusevervaardiger van rubberstewels, oor die ideale paar stewels vir spesifieke take. WAT IS DIE VERSKIL TUSSEN PU- EN PVCRUBBERSTEWELS? PVC-rubberstewels is veelsydig, duursaam en gee betroubare beskerming teen ’n wye reeks stowwe en bied selfs meer weerstand as poli-uretaan (PU) teen sterk sure, olies en chemikalieë wat in sommige landbou- en nywerheidsomgewings aanwesig is. Wayne se wye reeks PU-rubberstewels word al hoe gewilder danksy hierdie voordele: ■ Duursamer – hulle hou selfs drie keer langer as PVC-rubberstewels; ■ Liggewig; ■ Bestand teen vlekke; ■ Buigsamer; ■ Meer…

AFGRI Technology Services (ATS), wat deel is van ons Afgri Group Holdings, kondig met trots ’n vennootskap met die SA Innovation Summit aan. Die beraad word van 12 tot 14 September in Kaapstad gehou, en bevorder en ontwikkel vernuwing in Afrika. Dit is vanjaar die eerste keer dat ATS sal saamspan met die Raad vir Geesteswetenskaplike Navorsing (RGN), die Allan Gray-entrepreneurskapuitdaging, die Suider-Afrika-netwerk vir Biowetenskappe, Adams and Adams en die Stad Kaapstad om dié broodnodige platform vir vernuwende denkers te ondersteun – nie net in Suid-Afrika nie, maar reg oor Afrika. ATS borg die AgTech Vertical op die beraad, ’n platform wat ondernemings, entrepreneurs, akademici en beleidsmakers byeen bring om Suid-Afrika se mededingende voorsprong te versterk en volhoubare ekonomiese groei in Afrika te inspireer. “ATS wil die ontwikkeling en toepassing…

Die Produce Marketing Association (PMA) verteenwoordig maatskappye in elke segment van die waardeketting waardeur vars produkte beweeg. Dié wêreldwye genootskap het 2 900 maatskappylede in 54 lande wat ook die Suider-Afrikaanse streek insluit. Lidmaatskap gee lede toegang tot ’n magdom inligtingsbronne, kontakte en geleenthede om die bedryf in ’n doeltreffende posisie te plaas vir ’n gesonder wêreld. Die PMA lê klem op: ■ Toename in die vraag na vars produkte. ■ Die toepassing van volhoubare landboupraktyke. ■ Die doeltreffende gebruik van wetenskap en tegnologie vir voedselveilgheid. ■ Die ontwikkeling en behoud van talent in die bedryf. ■ Groei deur internasionale samewerking.…

Mossels in ’n bier-roomsous ■ 45 ml olyfolie ■ 1 ui, gekap ■ 4 knoffelhuisies, fyn gekap ■ 200 g spekvleis, grof gekap ■ 340 ml lager-bier ■ 250 ml room ■ Sout en vars gemaalde swartpeper ■ 1 kg mossels, skoongemaak Verhit die olie in ’n mediumgroot pot. Voeg die ui, knoffel en spek by en braai 5-8 minute lank of tot dit begin verbruin. Voeg die bier by en prut tot die helfte van die bier weggekook is. Voeg die room by en prut nog 5 minute lank. Geur goed met sout en peper. Plaas die mossels in die pot en sit die deksel op. Stoom 3-5 minute lank of tot die skulpe oopgaan. Gooi die mossels weg wat nie oopgegaan het nie. Skep die res van die…

Hennie Richter van Yzerfontein, redakteur van Suid-Afrikaanse Federasie van Veteraantrekker-en-enjinklubs (Savtek) se nuusbrief, spreek sy dank uit teenoor Henkie se samewerking op oesdae. “Savtek is ’n volwaardige bewaringsorganisasie wat hom beywer vir die bewaring van die totale plaasomgewing, asook nywerhede wat betrokke was by meganisasie in die landbou. “Ons organisasie kan nie die ontwikkeling van die oespraktyk volledig op ’n oesdag demonstreer sonder om die tydperk vóór die koms van die trekker ook te dek nie. “Hendrik ken ’n sekel en ’n sens omdat hy dit gebruik wanneer hy oes. Sy demonstrasie is veel meer outentiek as dié van iemand wat die gebruik van die gereedskap baasgeraak het ter wille van ’n demonstrasie. “Was dit nie vir Hendrik wat met sy sekel, sy sens en sy muile dit vir ons…

BOERE in die wintereënstreek van Suid-Afrika moet in hul pasoppens wees vir uitbrekings van bruin maagwurm nadat milde reën geval het. Hierdie bosluise kan veral ná ’n ernstige droogte probleme by vee veroorsaak. Dr. Faffa Malan, bestuurder van die Herkouerveterinêre Vereniging van Suid-Afrika (RuVASA), sê in sy Junie-verslag oor siektes wat deur veeartse in Suid-Afrika aangemeld is boere behoort in elk geval gereeld die vyfpuntplan te gebruik om op die hoogte van kuddegesondheid te bly. Dit behels die volgende aksies: ■ Ondersoek die neusarea vir neusvlieglarwes (neuswurm), longwurm, longontsteking, bloutong en ammoniak. ■ Ondersoek die oog vir bloedarmoede wat deur haarwurm, haakwurm, grootbekwurm, lewerslakwurm en peervormige slakwurm veroorsaak word. ■ Ondersoek die skaap vir ’n kwakkeel weens haarwurm, lewerslakwurm en peervormige slakwurm. ■ Kondisietelling omdat bruinmaagwurm, maagbankrotwurm, bankrotwurm, langnek-bankrotwurm, witbankrotwurm,…

Sewe nuwe amandelkultivars uit Spanje en Italië word tans in die Wes-Kaap op die proef gestel, terwyl die landboumaatskappy ZZ2 al sowat drie jaar lank die Amerikaanse amandelkultivar Independence kommersieel aanplant. Só sê mnre. Michael Oosthuizen, tegniese bestuurder by die Unlimited Group in die Paarl, en Thomas Mehl, besturende direkteur van Cape Almonds, ’n filiaalmaatskappy van ZZ2. Mehl sê afgesien van Independence, wat reeds op groot skaal kommersieel in veral die Wes-Kaap aangeplant word, word ander Amerikaanse kultivars ook geëvalueer. “Baanbrekerswerk word gedoen omdat ons aan alle fasette van die bedryf – plant, oes, siektebestryding, onderstamme en markte, aandag gee.” Albei stem saam dat belangstelling in amandelproduksie drasties toeneem. “Ons voer jaarliks 3 300 ton amandels in. Teen die tempo waarvolgens die plaaslike bedryf groei, gaan ons binnekort selfvoorsienend wees,”…

Die volgende ontleding van grondverkope in Suid-Afrika is van transaksies vir grond van meer as 10 ha in Mpumalanga, die Noord-Kaap en Noordwes vanaf Mei verlede jaar tot April vanjaar. In Mpumalanga was daar ’n dalende neiging in net twee distrikte. Altesame 394 transaksies het 93 518 ha teen R2,351 miljard behels. Daarvan was 94 (24%) ooreenkomste van kleur, wat 32 172 ha (34,4%) teen R773 miljoen behels het. Die meeste transaksies (33%) was vir grond van minder as 50 ha. In die Noord-Kaap is 306 transaksies in 20 distrikte beklink. Dit het 831 127 ha teen R2,596 miljard behels. Daarvan was 40 transaksies van kleur (13%), wat 176 023 ha (21,2%) teen R542 miljoen (20,8% van die algehele waarde) verteenwoordig. Altesame 71% van die transaksies was vir grond van…

CHIANINA VRAAG NA RAS OORSKRY STEEDS AANBOD Die vraag na Chianina-teelmateriaal en -bulle vir kruisteling bly ongekend sterk. Mnr. Christiaan de Jager, een van die grootste telers van dié beeste, sê die ras brei ook sterk na Suid-Afrika se buurlande en verder uit. Ses bulle is onlangs na Mosambiek uitgevoer, terwyl bulle ook aan telers in Swaziland, Botswana, Zambië, Zimbabwe en Namibië verkoop is. Namibië het reeds sy eie telersgenootskap gestig. Rasegte, kommersiële bulle se pryse bly bo R50 000, terwyl stoetbulle teen R80 000 tot R200 000 verkoop. Daar is veral ’n groot vraag na vroulike diere en F1 - en F2 -kruiskoeie. Kruisings is veral ’n gewilde, vroulike lyn vir telers wat die Chianina met die Wagyu kruis weens die Chianina se goeie voeromsettingsverhouding, uitstekende groei en hoë…

Oor die laaste vier jaar, te midde van hitte, droogte en ander faktore soos wild-oordraagbare siektes en die vraag na vleis van hoë gehalte, het die Afrikaner-beesras homself absoluut bekend gemaak in die veebedryf in Suider-Afrika, die res van Afrika en wêreldwyd. Die Landbounavorsingsraad (LNR), die enigste, erkende landbounavorsingsinstansie in Suid-Afrika, het ’n wye reeks navorsing op die Afrikaner gedoen en dit duur steeds voort. Die volgende feite is amptelik deur die LNR beskikbaar gestel, wat spruit uit verhandelings deur magisterstudente en wat vir almal beskikbaar is om te bestudeer. Hierdie resultate is betroubaar en gedokumenteer en is nie uit die duim gesuig nie. UNIEKE AFRIKANER Die Afrikaner is die enigste beesras wat werklik die hitte van Suider-Afrika kan verdra. Die ras kan temperature van -5 °C tot 46 °C…

R2,3 miljard Die kragprodusent Eskom en sy groep filiale het vir die boekjaar tot einde Maart verliese van R2,3 miljard aangemeld. Dit is nog ’n betreklik vleiende bedrag – Eskom alleen se verliese het R4,6 miljard beloop. Sy laste oorskry sy bates met R20,6 miljard. Weens onvoldoende beheermeganismes by die maatskappy meen ouditeure die R20 miljard se onreëlmatige en verkwistende uitgawes en verliese weens misdaad kan inderwaarheid veel hoër wees. — Moneyweb 16 Namibië se 16 oorblywende melkboere is verheug dat ’n lang verwagte wetsontwerp wat die in- en uitvoer van melk en ander suiwelprodukte sal reguleer, uiteindelik deur dié land se kabinet goedgekeur is. Sedert begin vanjaar het die prys vir onverwerkte melk met 20 sent per liter gedaal, wat talle melkboere se boerderye onvolhoubaar gemaak het. Daar is…

‘Die hoë sterftesyfer dui daarop dat die trop in geheel vatbaar was, wat op sigself ’n aanduiding is dat die diere nie teen slenkdalkoors ingeënt is nie.’ DR. GEORGE DE KOCK, veearts en voorsitter van Cape Wools Suid-Afrika, oor die groot aantal skaapvrektes in die uitbreking van slenkdalkoors by Jacobsdal in April. Bl. 14 ‘Daar is geen aptyt om die kwessie van stedelike grond en kommunale gebiede te takel nie.’ PROF. RUTH HALL, van die instituut vir armoede-, grond- en landboustudies (Plaas), oor grondhervorming. Bl. 21 ‘Dit is dus nie korrek om te veralgemeen dat daar ’n krisis onder Suid-Afrikaanse melkboere is nie.’ DR. CHRIS VAN DIJK, uitvoerende hoof van die Melkprodusenteorganisasie (MPO), oor bewerings dat daar ’n landwye krisis in die bedryf is. Dit kom nadat verskeie Vrystaatse melkerye…

Het jy iets op die hart? Skryf gerus aan ons. Die wenbrief ontvang elke week R150 met die komplimente van BKB, asook ’n versamelaarswyn van Beyerskloof. Beyerskloof se Pinotage is ’n ikoniese Suid-Afrikaanse wyn. Die bonuswenbriefprys, ’n Magnumbottel van Beyerskloof se 2016-oes, is deur die eienaar en wynpionier mnr. Beyers Truter geteken. Die droë oesjaar van dié gewilde, klassieke Pinotage het gelei tot ’n goed gestruktureerde, gebalanseerde wyn. Sê jou sê in hoogstens 300 woorde. Stuur dit aan: Die Redakteur, Brieweblad, Landbouweekblad, Posbus 1802, Kaapstad 8000. Of faks dit na 021 406 2940 of gebruik e-pos: lbw@landbou.com . Verskaf jou naam en adres, al wil jy ’n skuilnaam gebruik. Vandeesweek se wenbrief is deur DR. HANDRÉ BRAND geskryf.…

MNR. LION DU PLESSIS van die plaas Kranspan by Ermelo is as Mpumalanga se Jongboer van die Jaar vir 2018 aangewys. Hy boer saam met sy pa met saaigewasse, skape en beeste en versprei sy risiko’s en kontantvloei reg deur die jaar. Lees die artikel op bl. 38. VERTEL ONS VAN JOU GESIN. Ek en my vrou, Adéle, het twee dogtertjies, Lara (2) en ons baba, Mia. HET JY ’N STOKPERDJIE? Ek speel graag gholf, vang vis, speel kitaar en sing wanneer ek tyd kry. WAAR HOU JULLE VAKANSIE EN HOEKOM JUIS DAAR? Ons is baie lief vir Swaziland. Dit is lekker naby aan Ermelo en het ’n pragtige natuurskoon. WATTER RUGBYSPAN ONDERSTEUN JY? Die Bulle.…

L ANDBOUGROND wat reeds produktief aangewend word, is nie in die ANC se visier vir onteiening sonder vergoeding nie. En, nee, dit is ook nie net wit boere se onbewerkte of onbenutte grond wat in die spervuur is nie. Dít was mnr. Paul Mashatile, tesourier-generaal van die ANC, se antwoord op ’n vraag van Landbouweekblad om dit duidelik te maak of die ANC net die grond van wit boere wil onteien. Hy was ’n spreker by die Kaapse Persklub. Dít kom ná ’n onlangse uitlating van mnr. Ace Magashule, die party se sekretaris-generaal, ná afloop van die party se provinsiale konferensie in KwaZulu-Natal. Magashule het gesê die ANC sal grondonteiening sonder vergoeding met oortuiging najaag, met spesiale klem op die bykans 80% grond in die hande van die “wit gemeenskap…

DIE winter het nie net reën vir ’n groot deel van die droogtegeteisterde gebiede in die Wes­Kaap gebring nie, maar ook goeie pryse vir groenteboere. Mnr. Paul Makube, senior landbou-ekonoom by FNB, sê die prys van aartappels, uie en tamaties het die afgelope drie weke opwaarts geneig. Mnr. Dawie Maree, hoof van landbou-inligting en bemarking by FNB, sê die huidige prysbewegings bewys dat alle varsproduktepryse nie noodwendig onder druk kom wanneer die ekonomie onder druk is nie. “Wanneer die ekonomie sukkel en die verbruiker se besteebare inkomste kom onder druk, word op luukshede bespaar, soos wat tans gesien kan word met die prys van rooivleis wat onder druk is. Die vraag na stapelvoedsel, wat aartappels en uie insluit, is robuuster en bly meer konstant in ’n moeilike ekonomiese klimaat. Daarbenewens…

SEDERT 1994 is veel meer mense van grond afgesit as die getal begunstigdes wat toegang tot grond gekry het, al gee die eiendomsklousule in artikel 25 van die Grondwet ’n mandaat vir die transformasie van grond. Dít was die boodskap van prof. Ruth Hall van die instituut vir armoede-, grond- en landboustudies (Plaas) op die onlangse Agribusiness Africa-konferensie in Kempton Park. Sy sê die ANC-regering het in meer as 20 jaar nog nie sy bestaande grondwetlike magte probeer gebruik om grondhervorming te laat slaag nie. Dit kon nog nooit binne die reg getoets word nie. Volgens haar is daar in die eerste dekade van die nuwe demokrasie 940 000 plaaswerkers van plase afgesit. “Baie meer is van grond afgesit as die getal begunstigdes wat toegang tot grond gekry het. Verder…

ONDERSTEPOORT Biologiese Produkte het tans meer as 30 000 eenhede van die aktiewe entstof vir slenkdalkoors beskikbaar en 29 755 kartonhouers entstof teen knopvelsiekte. Dr. David Wallace, programbestuurder van die Landbounavorsingsraad se Onderstepoort Veterinêre Instituut, het op die kongres van die Herkouerveterinêre Vereniging (RuVASA) in Johannesburg gewaarsku entstofdekking wat knopvelsiekte betref, is geensins op die vlak wat dit moet wees nie. “Entstofdekking moet eintlik 100% wees, maar op sommige plekke is dit so min as 15%,” het hy gesê. Mnr. Kenneth Malahlela, verkoopsbestuurder van die OBP, sê al het die maatskappy onlangs nog gesukkel met die vervaardiging van sy bloutong-entstof, is meer as 12 200 dosisse in die verpakkingsfase en nóg dosisse is in die produksiefase.…

CHINA het die afgelope wolseisoen die meeste wol nóg uit Suid-Afrika ingevoer. Van verlede Julie tot Maart vanjaar was China se aandeel 70,1% van die totale waarde van uitvoer teenoor 63,5% in die ooreenstemmende tyd verlede seisoen. Die volume Suid-Afrikaanse vetwol wat in dié tydperk na China verskeep is, het met 2,4% toegeneem. Dit het geskied ten koste van uitvoer na die Tseggiese Republiek, die naasgrootste invoerder van Suid-Afrikaanse wol, wat met bykans 6% afgeneem het. Minder vetwol is ook na Indië en Egipte uitgevoer vergeleke met vorige seisoene. ’n Betreklik nuwe toetreder tot die mark is Bulgarye, wat in die eerste tien maande van die afgelope seisoen 539 109 kg vetwol ingevoer het en nou onder die top-tien invoerders tel. Dit volg nadat die Australiese maatskappy Lempriere in 2015…

Kuilvoermielies,veral dié onder besproeiing, moet vinnig opkom en sterk kan groei en soveel moontlik voer per hektaar kan lewer. ’n Goeie weerstand teen siektes, soos noordelike blaarskroei (witroes) en Phaeosphaer ia-blaarvlek, is ’n bonus. En Pannar se staatmaker-geelkuilvoermielies, soos PAN 3R-700BR, PAN 3P-502R en PAN 3Q-740BR, het regmerkies langs hul name vir al hierdie voordele. Hierdie ultravinnige geel basters lewer topopbrengste wanneer die beste bestuurspraktyke en besproeiingskedulering toegepas word. In hierdie toestande het Pannar se ultravinnige basters besonder goeie opbrengste vir kuilvoer opgelewer. Die besproeiingspakket is saamgestel uit konvensionele, stronkboorder-weerstandbiedende, glifosaat-onkruiddoderverdraagsame en stapelgeenbasters. Met hul vinnige groeityd en onder besproeiing is dit moontlik om twee aanplantings te doen en dit in wisselbou met koring (wintergraan) te plant. Hy is beïndruk deur hoe sterk en vinnig die mielies groei. BESPROEIING “In…

Me. Adéle du Plessis is ’n bemarkingsbestuurder by ’n besigheid op Ermelo waar sy ’n oggendpos het. Smiddae gee sy volle aandag aan haar en Lion se twee dogtertjies, Lara en Mia. Mnr. Lion du Plessis is Mpumalanga se Jongboer van die Jaar vir 2018. Tóg kry sy dit reg om ook nog tyd in te ruim om met die boerdery te help. “Lion aanvaar volle verantwoorderlikheid vir elke afdeling in die boerdery en ek staan hom by en help waar ek kan.” Sy is veral doenig met die uitbreiding van hul eie handelsmerk, Du Plessis Boerdery. Adéle het self die handelsmerk ontwerp omdat dié tipe werk deel van haar studies was toe sy B.Com. Geoktrooieerde Bemarking aan die Noordwes-Universiteit gestudeer het. Sy het dié kwalifikasie met onderskeiding behaal. Sy…

In die vierde en laaste aflewering van die reeks oor Suider-Afrikaanse inheemse beesrasse (Bos taurus africanus) val die kollig op die rol wat hierdie rasse – die Tuli, Afrikaner, Drakensberger en Nguni – in kruisteling speel. Die eerste artikel, “Inheemse rasse gereed vir aardverwarming”, het op 27 April verskyn. Die tweede artikel, “Verhoog koeikudde se doeltreffendheid”, het op 25 Mei verskyn, en die derde, “Inheemse rasse het goeie karkas- en vleisgehalte”, in 20 Julie se uitgawe.…

MNR. TIM BUCKLAND WAT WAS JOU BESTE BESLUIT NOG Om met Kim te trou. Sy het my lewe rigting gegee. WIE WAS JOU MENTOR? Ek het hom net geken as Herr Muller. Hy was my buurman op Riverbend, die plaas waar ek en Kim ons koffie-onderneming begin het. Hy het ons geleer hoe om koffie te verwerk en te rooster. Hy het seker gemaak ons doen alles presies reg. WAT IS DIE BESTE RAAD WAT JY NOG GEKRY HET? Om my eie oond te bou om koffie te rooster en toe self koffie te rooster. WATTER TEGNOLOGIE IS ONMISBAAR? Die elektroniese bankwese het ons lewens verander. In die verlede moes mense telefonies bestellings plaas en oor die toonbank vir hul koffie betaal. Nou plaas jy jou bestelling aanlyn en betaal…

SAALPERDE: SUID-KAAPSE STREEKKAMPIOENE 1 Grootkampioen (enkeltuig), Young Boss. Eienaar en vertoner: Mnr. Willem Roux (sel 079 706 0981), Wiggins-stal, Porterville. 2 Grootkampioen (siertuig), Never Doubt Me. Eienaar en vertoner: Me. Nicolette Dunbar (sel 083 700 7934), Tears & Roses-stal, Paarl. 3 Grootkampioen (driegang), Wicked Knight. Eienaar: Mnr. Francois Dercksen sel (082 555 1701), De Bosch-stal, Stellenbosch. Vertoner: Mnr. Adriaan Odendal. 4 Grootkampioen (vyfgang), Nite of Clouds. Eienaar: Mnr. Kobus Scholtz (sel 082 899 6850), Tears & Roses-stal, Paarl. Vertoner: Mnr. Junior Hugo. S.A. BOERPERDE: WES-KAAPSE STREEKKAMPIOENE 5 Grootkampioenhings, Sianda Bandolier. Eienaar: Sianda-stoetery, Swellendam. 6 Grootkampioen (Elite 5, tradisionele driegangryperd), Tokoza Hilux. Eienaar: Me. Skye Augusta, Pure Performance-stoetery, Plettenbergbaai. Vertoner: Mnr. Wilfred Gelderblom. 7 Kampioen (siertuig), Rooigras Orkaan. Eienaar: Ruggens-stoetery, Swellendam. Vertoner: Mnr. M.J. Odendaal. 8 Kampioen (Elite 5, tradisionele vyfgangryperd),…

Netafim is ’n Israelse maatskappy wat sedert 1965 die pionier is in die druprevolusie wat tot ’n paradigmaskuif in presisiebesproeiing gelei het. Mnr. Etienne Erasmus, wat al jare lank in die besproeiingsbedryf werk, lei die maatskappy in Suid-Afrika. Netafim Suid-Afrika, met sy hoofkantoor en produksie-aanleg in Kraaifontein naby Kaapstad, is al langer as 25jaar die voorloper in die Suid-Afrikaanse mark vir drupbesproeiingstegnologie. Danksy ses landboukundiges en 13 tegniese verkoopspersoneel in Suider-Afrika kan boere verseker wees van goeie diens en gehalte. Drupbesproeiing het groot omwentelings in die moderne landbou meegebring. Deesdae word misstowwe en selfs oesbeskermingsmiddels ook deur middel van druplyne toegedien. Die belangrikste gewasse wat by Netafim se tegnologie baat vind, sluit in lusern, wyndruiwe, suikerriet, mielies, amandels, haselneute, appels, sitrus, piesangs, koffie, olywe, uie, aartappels, sojabone en tamaties. Dit…

■ DIE LANDBOU EN BOSBOU. Dié stewels is ontwerp om die spesifieke ruwe terrein, nattigheid, mis en modder, wat sinoniem is met die landbou- en bosboubedryf, te verduur. Let wel, PVC-rubberstewels is nie geskik vir veld- of bosbrandsituasies nie en diegene wat in dié toestande werk, het spesiale vuurbestande stewels nodig. ■ MYNE, STEENGROEWE EN BOUBEDRYF. Swaardiens-rubberstewels, waarvan die meeste ’n staalversterkte toonkappie en middelsool het vir beter beskerming. ■ VOEDSELVERWERKING EN HIGIËNE. Dit is geskik vir talle toepassings binne die voedselverwerkings-, higiëne en mediese bedryf danksy die verkleuringsen glipbestandheid. ■ ALGEMENE DOELEINDES. Rubberstewels wat alledaagse beskerming bied vir huishoudelike en ligte nywerheidstoepassings.…

Die varsproduktebemarkingsvereniging PMA se Fresh Connections-konferensie word op 15 en 16 Augustus by die WNNR se konferensiesentrum in Pretoria gehou. “Groente- en vrugteprodusente moet markgerig optree om winsgewend en in die bedryf te bly. Die plaaslike varsproduktebedryf het soveel opsies, maar ’n mens het ’n deeglike begrip daarvan nodig om die meeste daaruit te put,” sê me. Lindie Stroebel, algemene bestuurder van die varsproduktebemarkingsvereniging PMA Suider-Afrika. Vanjaar se tema is “Connect local, grow global”. Die PMA Fresh Connections bied verskeie geleenthede om nuwe sakegeleenthede te ontdek, handelsvennote te ontmoet of oplossings te vind. As ’n platform vir die jongste inligting oor markte, logistiek, bemarking, verpakking en handelsgeleenthede is die konferensie ’n móét vir produsente, markagente, handelaars en uitvoerders. Hier volg enkele hoogtepunte. 15 AUGUSTUS Benewens die uitstalling en konferensie sal…

Verstaan jy wat die voordele en probleme is wat nuwe tegnologie, soos blokketting, vir die varsproduktebedryf voortbring? ’n Blokketting is ’n protokol, of ’n metode om gerekenariseerde data op ’n gedesentraliseerde wyse tussen handelsvennote uit te ruil. Só verduidelik me. Lindie Stroebel, algemene bestuurder van PMA Suider-Afrika. “Wanneer dit toegepas word, sal dit deursigtigheid, datasekerheid en doeltreffendheid verbeter, want dit skuif inligting deur die waardeketting teen dieselfde spoed as wat die produk beweeg. “Dit kom neer op ’n stel datarekords wat meer word namate die produk aanskuif en data by die verskillende punte van die waardeketting skep. Die rekords word blokke genoem en skakel by mekaar in. Alles is met mekaar verbind. Al die belanghebbendes in die waardeketting voeg meer data (blocks) by die produk se ketting (chain). Almal wat…

Wat by ’n bok, skaap of koei se bek ingaan, kan bepalend vir sy gesondheid, kondisie en reproduksievermoë wees, het dr. Sewellyn Davey, staatsveearts op Malmesbury, op ’n droogtehulpwerksessie op Hopefield gesê. Rumenontwikkeling is belangrik omdat mikroörganismes alle voedingstowwe wat diere inkry, daar begin afbreek. Daarna word die boublokke van die voedingstowwe in die derms opgeneem. Skaap- en boklammers word net met ’n melkpens gebore. Na-mate hulle ouer word, ontwikkel die grootpens. Die gehalte van die voer wat die jong diere kry, is baie belangrik om te verseker dat die grootpens baie villi ontwikkel. Villi is “vingertjies” aan die rumenwand wat die oppervlakte daarvan vergroot om meer voedingstowwe op te neem. Dieregesondheid begin by goeie ooivoeding. Dit help dat teenliggaampies opbou terwyl hulle dragtig is en daar genoeg teenliggaampies in…

BOEREDAE 15 AUGUSTUS: Armoedsvlakteboeredag vir vleisbeesboere, LNR-bultoetssentrum, Vryburg. Melville Ferreira, sel 084 506 0068; e-pos: Ferreiram@arc.agric.za 18 AUGUSTUS: Inligtingsdag vir die stoetteler. Tema: Toekoms van genomiese ontleding en seleksie van teelmateriaal. Amanzi-wildreservaat, sel 082 828 1984 21 AUGUSTUS: Simm-beesboerdag. Koeikuddegesondheid, uitsoek van bulle en hoe om meer vir jou speenkalf te kry. Aangebied deur die Prosimm-studiegroep op die plaas Schoemansfontein, Hartbeesfontein. Johan Styger, sel 082 460 8443, e-pos: johan@btbsimmentaler.co.za 22 AUGUSTUS: Predasie-inligtingsdag, aangebied deur Cape Nature en die NWKV. Augsburg-plaas, Clanwilliam. Jannie Fourie, sel 083 564 1105, e-pos: jannie@nwga.co.za 24 AUGUSTUS: Agterpakhuislandbouvereniging se veld- en implementedag, met die samewerking van Trekkers en Meer. Augsburg-plaas, Clanwilliam. Tobie Nortjé, sel 082 927 5093; Mark Botha sel 082 738 5677. 11-13 OKTOBER: Agri-Expo Livestock: Plaasfees oor drie dae. Tentoonstelling van die SA vee-…

Boerdery met vleisbeeste gaan in die toekoms rasse verg wat die stampe en stote kan verduur van toestande wat slegs plek gaan laat vir die taaiste beeste – om te oorleef en steeds maksimaal te produseer en reproduseer. Terwyl koeie in moeilike toestande oorleef, moet hulle ook ’n kalf kan grootmaak én weer dragtig kan raak. Volgens prof. Michiel Scholz, spesialisnavorser van die Landbounavorsingsraad se Instituut vir Diereproduksie (DPI) in Irene, is die Afrikaner een van die inheemse Suider-Afrikaanse vleisbeesrasse wat in dié kategorie val. Hy verduidelik hoekom die Afrikaner as ’n inheemse vleisbeesras van Suider-Afrika bestempel word: “Die Sangabeeste in Suider-Afrika, suid van die tripanosomiase- (nagana) strook, het min tekens van Seboe-gene, terwyl Sangabeeste, wat noord van die tripanosomiase-strook voorkom, wél Seboe-gene het. Die Seboe is vatbaar vir tripanosomiase,…

’n Mens moet die boere wat die sittings oor die wysiging aan die Grondwet so getrou bygewoon het, wragtig gelukwens. Teen dié tyd weet almal die sittings was nie veel meer as politieke teater nie — ’n plek waar mense kon stoom afblaas en die party van hul keuse luidrugtig ondersteun. Van oplossings vind was daar nie veel sprake nie. Ten spyte van ernstige tekortkominge het boere egter steeds moeite gedoen om by die sittings op te daag. Hulle het geduldig op ’n spreekbeurt gewag om sinvolle en berekende bydraes te lewer, al was daar verskeie pogings om hul beurte te ontwrig. Ons hoor egter dat boere se boodskap van nasionale eenheid en die belangrikheid daarvan dat Suid-Afrikaners hul probleme sáám moet aanpak en oplos, op Kokstad die hele gesindheid…

Die soektog na die verdagtes wat mnr. Kerneels Greyling (87) en sy vrou, Stienie (84), op Sondagaand 15 Julie op hul plaas Bovenvallei in die distrik Wakkerstroom aangeval het, duur voort. “Ons sal hulle soek tot ons hulle kry. Daar was nog nie een plaasaanval in dié gebied waar ons nie die aanvallers gekry het nie,” sê mnr. BP Greyling, Kerneels en Stienie se seun wat op die plaas Langfontein in dieselfde distrik boer. GERHARD TJOEP DE BEER skryf: Ja, ek voorsien probleme vir daardie misdadigers as BP hulle in die hande kry. Dit het niks te doen met ouderdom en alleen bly nie. Dit het te doen met die wetteloosheid in die land en die onvermoë van die polisie/ staat om mense te beskerm. Indien die kommando nog bestaan…

STROOPT YD vir mielies in die Vrystaat en Noordwes verloop stadiger as wat verwag is – eerstens omdat boere later as normaalweg geplant het en twee-dens omdat die mielies langer neem as verwag om af te droog, sê mnr. Jannie de Villiers, uitvoerende hoof van Graan SA. Hy het by navraag geraam dat sowat 50% van die mielies in die Vrystaat en die weste van Suid-Afrika reeds gestroop is. In die oostelike dele is boere klaar gestroop. “Namate ek met boere praat, lyk dit of baie van hulle beter opbrengste behaal het as wat hulle verwag het. Hier en daar is probleme met graad, moontlik vanweë baie reën plek-plek in Maart.” Met weerstoestande wat nou gunstig is, bly die stroopproses in volle gang. Volgens die SA Graaninligtingsdiens (Sagis) is in…

Skaapboere reg oor Australië is ywerig besig om brommers te vang en na Melbourne te stuur om wetenskaplikes te help om ’n entstof te ontwikkel om skape teen brommeraanvalle te beskerm. Brommeraanvalle het Australiese wolboere reeds miljarde dollar aan vrektes en produksieverlies gekos. Die Universiteit van Melbourne bestudeer tans die genoom van verskillende brommers wat in Australië voorkom, met die hoop om uit te vind watter gene belangrik is wanneer die brommer se maaiers in skape groei. Dr. Trent Perry, ’n navorser by die universiteit se skool vir biowetenskappe, sê sodra daardie bepaalde gene gevind word, kan wetenskaplikes bepaal of dit doeltreffend deur ’n entstof of ander maniere van voorkoming afgeskakel kan word. “Deur die genoom te bestudeer, probeer ons verstaan watter gene belangrik is wanneer die maaiers die skaap…

Mnr. Donald Trump, Amerika se president, is daarop uit om sy land se bestaande beleid teenoor sy handelsvennote ernstig te bevraagteken ten opsigte van vele aspekte. Saam met Brittanje se beoogde uittrede uit die Europese Unie (EU) skep dit baie onsekerheid in die markte. Intussen groei die Amerikaanse ekonomie besonder sterk. Werkloosheid het gedaal tot sowat 4% en maatskappywinste bly groei weens Trump se verlaging van maatskappybelastings wat die Amerikaanse aandeelpryse hoër laat bly neig. Daarmee saam het Amerika se federale reserwebank begin met ’n baie duidelike beleid om rentekoerse te normaliseer en tot heelwat hoër vlakke te bestuur. Dit is in teenstelling met die nul-rentekoersbeleid wat in 2008 van stapel gestuur is om ’n wêreldwye depressie af te weer. Die stygende rentekoerse in Amerika en sterk ekonomiese groei wat…

Voedselveiligheidsbestuur gaan die “revolusie van die toekoms” word. Nuwe mikro-organismes – asook bestaande organismes soos Listeria en salmonella – kom gedurig na vore. Daarom sal voedselveiligheid en voedselrisiko’s al hoe belangriker word, sê prof. Pieter Gouws van die departement landbouwetenskappe aan die Universiteit Stellenbosch (US). Hy het op ’n konferensie van die Rooivleisabattoirvereniging (RVAV) op Spier buite Stellenbosch gepraat oor die bestuur van mikrobiologiese risiko’s. Hy het gesê vandag is die risiko’s vir siektes en selfs die dood veel groter as vantevore en risiko’s word meer. “Nuwe mikrobiese kwessies kom daagliks na vore.” Die listeriose-uitbreking in Suid-Afrika is ’n voorbeeld daarvan. Dié uitbreking het ’n verbysterende sterftesyfer van 19,5% gehad. Altesame 200 van die 1 024 mense wat siek geword het, is dood. Listeriose was altyd daar, maar sedert die…

Doen moeite met die vestiging van armmanslusern om ’n hoë hooi-opbrengs te verseker, sê mnr. Lion du Plessis, Mpumalanga se Jongboer van die Jaar vir 2018. “Nes die vestiging van enige hooigewas, geld dit ook armmanslusern. Moenie jou aan mites, stories en teorieë steur wat nie gestaaf kan word nie.” Dis byvoorbeeld nie wenslik om die gewas op die swakste grond te vestig nie, want dan sal dit swak groei en gou vergaan. Laat doen eers presisiegrondontledings en grondregstellings om seker te maak die balans in die grond is reg. Dit sal verseker dat die grond gewasse optimaal sal laat groei. Die nadeel van armmanslusern is volgens Lion dat die gewone veldgrasse dit oor ’n tydperk van vier tot ses jaar kan oorneem. Op dele van sy plaas het die…

Mnr. Ian Grobbelaar, ’n afslaer, enVleissentraal bied die Sussex-beestelersgenootskap se veiling namens die genootskap aan op die Bloemfonteinseskouterrein.Die verrigtinge sal om 11:00 begin. Die aanbod is van die aanvanklike beplanning van 25 stoetbulle tot 35 bulle vergroot. Mnr. Gert Fourie van Kyknou Sussex is die veilingskoördineerder en hy sê nog een of twee bykomende bulle kan in aanbod wees. “Minstens 25 vroulike stoetdiere en ook tien kommersiële vroulike diere sal beskikbaar wees,” sê hy. Topdiere van Sussex-stoettelers van die hele land sal te koop wees. Verskillende streke word verteenwoordig – van die Wes-Kaap tot diep in die Kalahari. Dit bied ’n wye keuse aan kopers met ’n voorkeur vir diere uit spesifieke dele van Suid-Afrika. Mnr. Nollie Stofberg en sy spogdiere gaan ook daar wees. Hy het vanjaar uitstekend gevaar…

Suid-Afrika het hoër howe, laer howe en spesiale howe. Die hoër howe is die hoogste hof, naamlik die Grondwethof, die Appèlhof en die Hooggeregshowe. Die laer howe is die streek- en distrikshowe (landdroshowe). Spesiale howe is vir gespesialiseerde litigasie (hofsake), waaronder die Arbeidshof, Grondeisehof, Kinderhof, Onderhoudshof, Gesinshof en die Inkomstebelastinghof vir appèlle. Straf- en siviele sake word in alle howe verhoor, buiten streekshowe, wat slegs strafsake aanhoor. In die hoër howe is regters die voorsittende beamptes en in die laer howe is dit landdroste. Die volgende mense en instansies speel ’n rol in siviele en strafsake: ■ ’n Klaer (byvoorbeeld ’n winkeleienaar wat diefstal of ’n inbraak aanmeld). ■ ’n Eiser (by ’n aksieprosedure, soos ’n winkeleienaar wat ’n dief of inbreker dagvaar vir skade wat gely is). ■ ’n…

RAAKVAT NUTTIGE SAK VIR ELKE DAG Mnr. Adrian Tregoning, ’n afgetrede ingenieur, avonturier en eienaar van Bug Bags, het ’n sak ontwerp en met die hand gemaak met alledaagse swaardiensgebruik in gedagte. Dit is ’n eenvoudige sak met ’n enkele swaardiens-plastiekritssluiter met twee sluiters en ’n sakkie aan die binnekant met ’n rekband-lip. “Dit is ideaal om gereedskap in jou bakkie netjies en veilig te hou. Danksy die skouerband, wat verwyderbaar is en waarvan die lengte verstel kan word, kan die sak maklik in die veld gedra word,” sê Adrian. Die sak se hoogte aan die binnekant is 280 mm, die breedte is 200 mm en die sak is 100 mm diep. Die ritssluiter, ’n 5 mm YKK-produk, het ’n waarborg vir die gebruiksduur van die sak met normale gebruik.…

Boere wonder dalk wat Suid-Afrika met China verhandel en waar die potensiaal lê waarvan almal praat. “Lemoene oorheers die waarde van produkte wat na China verskeep word, en het van 2016 tot verlede jaar byna verdubbel. Pomelo’s is die naasgrootste produk. Die Chinese hou baie van Suid-Afrikaanse lemoene en sowat 10% van hul ingevoerde lemoene kom uit Suid-Afrika; en 11% van die ingevoerde pomelo’s is van hier,” sê me. Lindie Stroebel, algemene bestuurder van PMA Suider-Afrika. “Hoewel die uitvoer van druiwe na China en die mark daarvoor moeiliker is, is dit steeds ’n produk met groot groeipotensiaal. Suid-Afrika het maar ’n skrale 1,3% deel aan die totale druiwe-invoer deur China om in die groot vraag te voorsien. “Die land het eers relatief onlangs toegang tot die Chinese appelmark gekry, en…

Prof. Frans van der Merwe, voormalige direkteur-generaal van die Departement van Landbou en ook ouddosent aan die Universiteit Stellenbosch, skryf in 1980 dat sy rubriekreeks “Ken ons perderasse” onvolledig sal wees sonder die muil: Op vele plekke in Suid-Afrika waar die perd vroeër tye groot spore getrap het, lê ook die spore van sy basternageslag, die muil. Die Kaapse muil was inderwaarheid net so ’n voortreflike dier soos die Kaapse perd. Muile is taai, gewillige werkers en in werklikheid besonder intelligent. Waar swaar pakke oor lang afstande gedra of swaar vragte oor moeilike terrein getrek moet word, kry die muil voorrang bo die perd. Hoewel die muil stadiger en stemmiger as die perd is, beweeg hy meer gelykmatig en kan hy vir langer skofte aanhou. Muile kan gou ’n werksroetine…

Dikwels wanneer boere mielies of koring plant, is die seisoen wisselvallig. Ons kan egter nie halfpad tou opgooi nie, want ons weet nie wat môre vir ons inhou nie. Môre kan netsowel daardie reënbui bring wat ons nodig het om die oes groot te maak. Pred. 4:13 sê: “’n Jong man wat arm is, maar verstandig, is beter as ’n koning wat oud is, maar dwaas en hom nie meer wil laat waarsku nie.” Ons moet nooit goeie raad van die hand wys nie, want dit kan die oes – en inderdaad die hele plaas – red. Ek onthou altyd die storie wat my ou vader vir my vertel het toe ek nog ’n seuntjie in Skotland was. Daar was ’n paar ou boere wat ’n jong veearts ontbied het.…

Sojabone is die afgelope jaar in ál nege provinsies geplant, sê mnr. Gerhard Scholtemeijer, voorsitter van die Oliesade-advieskomitee. Hy sê dit blyk uit ontledings van die jongste syfers van die Oesskattingskomitee. Hoewel minder as 5 000 ha in elk van die Wes-, Oosen Noord-Kaap geplant is, was die Noord-Kaap – wat sojabone hoofsaaklik onder besproeiing plant – se gemiddelde opbrengs op 3 000 ha ’n goeie 3,5 ton/ha. Die hoogste tonnemaat van 682 000 ton (gemiddeld 2,2 ton per ha) is in ’n wisselbouverhouding van 60:40 met mielies in Mpumalanga geoes. KwaZulu-Natal het op 40 000 ha gemiddeld 3,10 ton/ha in ’n wisselboustelsel van 70:30 afgehaal. Die grootste potensiaal vir uitbreiding is in Noordwes, waar boere verlede jaar 36 000 ha sojabone aangeplant het, maar in ’n wisselbouverhouding met mielies…

GAUTENG PRETORIA GROENFONTEIN (526), 21 ha, aan P.P. en P.L. Mashalane, van M.J. en R.A. Maswinyaneng, R1 080 000. HARTBEESTFONTEIN (240), 69 ha, aan B.A. Boshoff en T.P. Button, van André Bothma Vervoer, R1 500 000. INDERMINNE (113), 21 ha, aan Randani Ralinala-ontwikkelingstrust, van S.A. en S.J. Hartzenberg, R1 300 000. JAKHALSFONTEIN (528), 21 ha, aan Eggbert Eggs (Edms.) Bpk., van Gauteng Broiler Breeders (Edms.) Bpk., R4 350 298. JAKKALSDANS (243), 21 ha, aan A.J.H. en E. Hartsenberg, van J.H. Fourie, R770 000. PUNTLYF (520), 73 ha, aan Puntlyf 520 Inv (Edms.) Bpk., van H.L. Conradie, R1 500 000. KWAZULU-NATAL UNDERBERG FOUNTAIN HALL (2172), 21 ha, aan M.A. Linden, van Tigerfontein-trust, R3 450 000. ROWTHORPE (1898), 605 ha, aan Magma Holdings (Edms.) Bpk., van Shiptech Petroleum (Edms.) Bpk., R14 500…